<?xml version="1.0" encoding="utf-8" ?>
<!--

# --------------------------------------------------------------------
#
#  Quran Translation
#  Name: فولادوند
#  Translator: Mohammad Mahdi Fooladvand
#  Language: Persian
#  ID: fa.fooladvand
#  Last Update: May 3, 2022
#  Source: Tanzil.net
#
# --------------------------------------------------------------------
	
-->
<quran>
	<sura index="1" name="">
		<aya index="1" text="به نام خداوند رحمتگر مهربان"/>
		<aya index="2" text="ستایش خدایی را که پروردگار جهانیان،"/>
		<aya index="3" text="رحمتگر مهربان،"/>
		<aya index="4" text="[و] خداوند روز جزاست."/>
		<aya index="5" text="[بار الها] تنها تو را می‌پرستیم، و تنها از تو یاری می‌جوییم."/>
		<aya index="6" text="ما را به راه راست هدایت فرما،"/>
		<aya index="7" text="راه آنان که گرامی‌شان داشته‌ای، نه [راه‌] مغضوبان، و نه [راه‌] گمراهان."/>
	</sura>
	<sura index="2" name="">
		<aya index="1" text="الف، لام، میم."/>
		<aya index="2" text="این است کتابی که در [حقانیت‌] آن هیچ تردیدی نیست؛ [و] مایه هدایت تقواپیشگان است:"/>
		<aya index="3" text="آنان که به غیب ایمان می‌آورند، و نماز را بر پا می‌دارند، و از آنچه به ایشان روزی داده‌ایم انفاق می‌کنند؛"/>
		<aya index="4" text="و آنان که بدانچه به سوی تو فرود آمده، و به آنچه پیش از تو نازل شده است، ایمان می آورند؛ و آنانند که به آخرت یقین دارند."/>
		<aya index="5" text="آنان برخوردار از هدایتی از سوی پروردگار خویشند؛ و آنان همان رستگارانند."/>
		<aya index="6" text="در حقیقت کسانی که کفر ورزیدند -چه بیمشان دهی، چه بیمشان ندهی- بر ایشان یکسان است؛ [آنها] نخواهند گروید."/>
		<aya index="7" text="خداوند بر دلهای آنان، و بر شنوایی ایشان مُهر نهاده؛ و بر دیدگانشان پرده‌ای است؛ و آنان را عذابی دردناک است."/>
		<aya index="8" text="و برخی از مردم می‌گویند: «ما به خدا و روز بازپسین ایمان آورده‌ایم»، ولی گروندگان [راستین‌] نیستند."/>
		<aya index="9" text="با خدا و مؤمنان نیرنگ می‌بازند؛ ولی جز بر خویشتن نیرنگ نمی‌زنند، و نمی‌فهمند."/>
		<aya index="10" text="در دلهایشان مرضی است؛ و خدا بر مرضشان افزود؛ و به [سزای‌] آنچه به دروغ می گفتند، عذابی دردناک [در پیش‌] خواهند داشت."/>
		<aya index="11" text="و چون به آنان گفته شود: «در زمین فساد مکنید»، می‌گویند: «ما خود اصلاحگریم.»"/>
		<aya index="12" text="بهوش باشید که آنان فسادگرانند، لیکن نمی‌فهمند."/>
		<aya index="13" text="و چون به آنان گفته شود: «همان گونه که مردم ایمان آوردند، شما هم ایمان بیاورید»، می‌گویند: «آیا همان گونه که کم خردان ایمان آورده‌اند، ایمان بیاوریم؟» هشدار که آنان همان کم‌خردانند؛ ولی نمی‌دانند."/>
		<aya index="14" text="و چون با کسانی که ایمان آورده‌اند برخورد کنند، می‌گویند: «ایمان آوردیم »، و چون با شیطانهای خود خلوت کنند، می‌گویند: «در حقیقت ما با شماییم، ما فقط [آنان را] ریشخند می‌کنیم.»"/>
		<aya index="15" text="خدا [است که‌] ریشخندشان می‌کند، و آنان را در طغیانشان فرو می‌گذارد تا سرگردان شوند."/>
		<aya index="16" text="همین کسانند که گمراهی را به [بهای‌] هدایت خریدند، در نتیجه داد و ستدشان سود[ی به بار] نیاورد؛ و هدایت‌یافته نبودند."/>
		<aya index="17" text="مَثَل آنان، همچون مَثَل کسانی است که آتشی افروختند، و چون پیرامون آنان را روشنایی داد، خدا نورشان را برد؛ و در میان تاریکیهایی که نمی‌بینند رهایشان کرد."/>
		<aya index="18" text="کرند، لالند، کورند؛ بنابراین به راه نمی‌آیند."/>
		<aya index="19" text="یا چون [کسانی که در معرض‌] رگباری از آسمان -که در آن تاریکیها و رعد و برقی است- [قرار گرفته‌اند]؛ از [نهیب‌] آذرخش [و] بیم مرگ، سر انگشتان خود را در گوشهایشان نهند، ولی خدا بر کافران احاطه دارد."/>
		<aya index="20" text="نزدیک است که برق چشمانشان را برباید؛ هر گاه که بر آنان روشنی بخشد، در آن گام زنند؛ و چون راهشان را تاریک کند، [بر جای خود] بایستند؛ و اگر خدا می‌خواست شنوایی و بینایی‌شان را برمی‌گرفت، که خدا بر همه چیز تواناست."/>
		<aya index="21" text="ای مردم، پروردگارتان را که شما، و کسانی را که پیش از شما بوده‌اند آفریده است، پرستش کنید؛ باشد که به تقوا گرایید."/>
		<aya index="22" text="همان [خدایی‌] که زمین را برای شما فرشی [گسترده‌]، و آسمان را بنایی [افراشته‌] قرار داد؛ و از آسمان آبی فرود آورد؛ و بدان از میوه‌ها رزقی برای شما بیرون آورد؛ پس برای خدا همتایانی قرار ندهید، در حالی که خود می‌دانید."/>
		<aya index="23" text="و اگر در آنچه بر بنده خود نازل کرده‌ایم شک دارید، پس -اگر راست می‌گویید- سوره‌ای مانند آن بیاورید؛ و گواهان خود را -غیر خدا- فرا خوانید."/>
		<aya index="24" text="پس اگر نکردید -و هرگز نمی‌توانید کرد- از آن آتشی که سوختش مردمان و سنگها هستند، و برای کافران آماده شده، بپرهیزید."/>
		<aya index="25" text="و کسانی را که ایمان آورده‌اند و کارهای شایسته انجام داده‌اند، مژده ده که ایشان را باغهایی خواهد بود که از زیر [درختان‌] آنها جویها روان است. هر گاه میوه‌ای از آن روزیِ ایشان شود، می‌گویند: «این همان است که پیش از این [نیز ]روزیِ ما بوده.» و مانند آن [نعمتها] به ایشان داده شود؛ و در آنجا همسرانی پاکیزه خواهند داشت؛ و در آنجا جاودانه بمانند."/>
		<aya index="26" text="خدای را از اینکه به پشه‌ای -یا فروتر [یا فراتر] از آن- مَثَل زند، شرم نیاید. پس کسانی که ایمان آورده‌اند می‌دانند که آن [مَثَل‌] از جانب پروردگارشان بجاست؛ ولی کسانی که به کفر گراییده‌اند می‌گویند: «خدا از این مَثَل چه قصد داشته است؟» [خدا] بسیاری را با آن گمراه، و بسیاری را با آن راهنمایی می‌کند؛ و[لی‌] جز نافرمانان را با آن گمراه نمی‌کند."/>
		<aya index="27" text="همانانی که پیمان خدا را پس از بستن آن می‌شکنند؛ و آنچه را خداوند به پیوستنش امر فرموده می‌گسلند؛ و در زمین به فساد می‌پردازند؛ آنانند که زیانکارانند."/>
		<aya index="28" text="چگونه خدا را منکرید؟ با آنکه مردگانی بودید و شما را زنده کرد؛ باز شما را می میراند [و] باز زنده می‌کند؛ [و] آنگاه به سوی او بازگردانده می‌شوید."/>
		<aya index="29" text="اوست آن کسی که آنچه در زمین است، همه را برای شما آفرید؛ سپس به [آفرینش‌] آسمان پرداخت، و هفت آسمان را استوار کرد؛ و او به هر چیزی داناست."/>
		<aya index="30" text="و چون پروردگار تو به فرشتگان گفت: «من در زمین جانشینی خواهم گماشت»، [فرشتگان‌] گفتند: «آیا در آن کسی را می‌گماری که در آن فساد انگیزد، و خونها بریزد؟ و حال آنکه ما با ستایش تو، [تو را] تنزیه می‌کنیم؛ و به تقدیست می‌پردازیم.» فرمود: «من چیزی می‌دانم که شما نمی‌دانید.»"/>
		<aya index="31" text="و [خدا] همه [معانی‌] نامها را به آدم آموخت؛ سپس آنها را بر فرشتگان عرضه نمود و فرمود: «اگر راست می‌گویید، از اسامی اینها به من خبر دهید.»"/>
		<aya index="32" text="گفتند: «منزهی تو! ما را جز آنچه [خود] به ما آموخته‌ای، هیچ دانشی نیست؛ تویی دانای حکیم.»"/>
		<aya index="33" text="فرمود: «ای آدم، ایشان را از اسامی آنان خبر ده.» و چون [آدم‌] ایشان را از اسماءشان خبر داد، فرمود: «آیا به شما نگفتم که من نهفته آسمانها و زمین را می‌دانم؛ و آنچه را آشکار می‌کنید، و آنچه را پنهان می‌داشتید می‌دانم؟»"/>
		<aya index="34" text="و چون فرشتگان را فرمودیم: «برای آدم سجده کنید»، پس بجز ابلیس -که سر باز زد و کبر ورزید و از کافران شد- [همه‌] به سجده درافتادند."/>
		<aya index="35" text="و گفتیم: «ای آدم، خود و همسرت در این باغ سکونت گیر[ید]؛ و از هر کجای آن خواهید فراوان بخورید؛ و[لی‌] به این درخت نزدیک نشوید، که از ستمکاران خواهید بود.»"/>
		<aya index="36" text="پس شیطان هر دو را از آن بلغزانید؛ و از آنچه در آن بودند ایشان را به درآورد؛ و فرمودیم: «فرود آیید، شما دشمن همدیگرید؛ و برای شما در زمین قرارگاه، و تا چندی برخورداری خواهد بود.»"/>
		<aya index="37" text="سپس آدم از پروردگارش کلماتی را دریافت نمود؛ و [خدا] بر او ببخشود؛ آری، او[ست که‌] توبه‌پذیرِ مهربان است."/>
		<aya index="38" text="فرمودیم: «جملگی از آن فرود آیید. پس اگر از جانب من شما را هدایتی رسد، آنان که هدایتم را پیروی کنند بر ایشان بیمی نیست و غمگین نخواهند شد."/>
		<aya index="39" text="و[لی‌] کسانی که کفر ورزیدند و نشانه‌های ما را دروغ انگاشتند، آنانند که اهل آتشند؛ و در آن ماندگار خواهند بود.»"/>
		<aya index="40" text="ای فرزندان اسرائیل، نعمتهایم را که بر شما ارزانی داشتم به یاد آرید، و به پیمانم وفا کنید، تا به پیمانتان وفا کنم، و تنها از من بترسید."/>
		<aya index="41" text="و بدانچه نازل کرده‌ام -که مؤید همان چیزی است که با شماست- ایمان آرید؛ و نخستین منکر آن نباشید، و آیات مرا به بهایی ناچیز نفروشید، و تنها از من پروا کنید."/>
		<aya index="42" text="و حق را به باطل درنیامیزید، و حقیقت را -با آنکه خود می‌دانید- کتمان نکنید."/>
		<aya index="43" text="و نماز را بر پا دارید، و زکات را بدهید، و با رکوع‌کنندگان رکوع کنید."/>
		<aya index="44" text="آیا مردم را به نیکی فرمان می‌دهید و خود را فراموش می‌کنید، با اینکه شما کتاب [خدا] را می‌خوانید؟ آیا [هیچ‌] نمی‌اندیشید؟"/>
		<aya index="45" text="از شکیبایی و نماز یاری جویید. و به راستی این [کار] گران است، مگر بر فروتنان:"/>
		<aya index="46" text="همان کسانی که می‌دانند با پروردگار خود دیدار خواهند کرد؛ و به سوی او باز خواهند گشت."/>
		<aya index="47" text="ای فرزندان اسرائیل، از نعمتهایم که بر شما ارزانی داشتم، و [از] اینکه من شما را بر جهانیان برتری دادم، یاد کنید."/>
		<aya index="48" text="و بترسید از روزی که هیچ کس چیزی [از عذاب خدا] را از کسی دفع نمی‌کند؛ و نه از او شفاعتی پذیرفته، و نه به جای وی بدلی گرفته می‌شود؛ و نه یاری خواهند شد."/>
		<aya index="49" text="و [به یاد آرید] آنگاه که شما را از [چنگ‌] فرعونیان رهانیدیم؛ [آنان‌] شما را سخت شکنجه می‌کردند؛ پسران شما را سر می‌بریدند؛ و زنهایتان را زنده می‌گذاشتند، و در آن [امر، بلا و] آزمایش بزرگی از جانب پروردگارتان بود."/>
		<aya index="50" text="و هنگامی که دریا را برای شما شکافتیم و شما را نجات بخشیدیم؛ و فرعونیان را -در حالی که شما نظاره می‌کردید- غرق کردیم."/>
		<aya index="51" text="و آنگاه که با موسی چهل شب قرار گذاشتیم؛ آنگاه در غیاب وی، شما گوساله را [به پرستش‌] گرفتید، در حالی که ستمکار بودید."/>
		<aya index="52" text="پس از آن بر شما بخشودیم، باشد که شکرگزاری کنید."/>
		<aya index="53" text="و آنگاه که موسی را کتاب و فرقان [=جداکننده حق از باطل‌] دادیم، شاید هدایت یابید."/>
		<aya index="54" text="و چون موسی به قوم خود گفت: «ای قوم من، شما با [به پرستش‌] گرفتن گوساله، برخود ستم کردید، پس به درگاه آفریننده خود توبه کنید، و [خطاکاران‌] خودتان را به قتل برسانید، که این [کار] نزد آفریدگارتان برای شما بهتر است.» پس [خدا] توبه شما را پذیرفت، که او توبه‌پذیر مهربان است."/>
		<aya index="55" text="و چون گفتید: «ای موسی، تا خدا را آشکارا نبینیم، هرگز به تو ایمان نخواهیم آورد.» پس -در حالی که می‌نگریستید- صاعقه شما را فرو گرفت."/>
		<aya index="56" text="سپس شما را پس از مرگتان برانگیختیم؛ باشد که شکرگزاری کنید."/>
		<aya index="57" text="و بر شما ابر را سایه‌گستر کردیم؛ و بر شما «گزانگبین» و «بلدرچین» فرو فرستادیم؛ [و گفتیم:] «از خوراکیهای پاکیزه‌ای که به شما روزی داده‌ایم، بخورید.» و[لی آنان‌] بر ما ستم نکردند، بلکه بر خویشتن ستم روا می‌داشتند."/>
		<aya index="58" text="و [نیز به یادآرید] هنگامی را که گفتیم: «بدین شهر درآیید، و از [نعمتهای‌] آن، هر گونه خواستید، فراوان بخورید، و سجده‌کنان از در [بزرگ‌] درآیید؛ و بگویید: [خداوندا،] گناهان ما را بریز. تا خطاهای شما را ببخشاییم، و [پاداش‌] نیکوکاران را خواهیم افزود.»"/>
		<aya index="59" text="اما کسانی که ستم کرده بودند، [آن سخن را] به سخن دیگری -غیر از آنچه به ایشان گفته شده بود- تبدیل کردند. و ما [نیز] بر آنان که ستم کردند، به سزای اینکه نافرمانی پیشه کرده بودند، عذابی از آسمان فرو فرستادیم."/>
		<aya index="60" text="و هنگامی که موسی برای قوم خود در پی آب برآمد، گفتیم: «با عصایت بر آن تخته‌سنگ بزن.» پس دوازده چشمه از آن جوشیدن گرفت، [به گونه‌ای که‌] هر قبیله‌ای آبشخور خود را می‌دانست. [و گفتیم:] «از روزی خدا بخورید و بیاشامید، و[لی ]در زمین سر به فساد برمدارید.»"/>
		<aya index="61" text="و چون گفتید: «ای موسی! هرگز بر یک [نوع‌] خوراک تاب نیاوریم، از خدای خود برای ما بخواه تا از آنچه زمین می‌رویاند، از [قبیل‌] سبزی و خیار و سیر و عدس و پیاز، برای ما برویاند» [موسی‌] گفت: «آیا به جای چیز بهتر، خواهان چیز پست‌ترید؟ پس به شهر فرود آیید، که آنچه را خواسته‌اید برای شما [در آنجا مهیا]ست.» و [داغ‌] خواری و ناداری بر [پیشانی‌] آنان زده شد، و به خشم خدا گرفتار آمدند؛ چرا که آنان به نشانه‌های خدا کفر ورزیده بودند، و پیامبران را بناحق می‌کشتند؛ این، از آن روی بود که سرکشی نموده، و از حد درگذرانیده بودند."/>
		<aya index="62" text="در حقیقت، کسانی که [به اسلام‌] ایمان آورده، و کسانی که یهودی شده‌اند، و ترسایان و صابئان، هر کس به خدا و روز بازپسین ایمان داشت و کار شایسته کرد، پس اجرشان را پیش پروردگارشان خواهند داشت، و نه بیمی بر آنان است، و نه اندوهناک خواهند شد."/>
		<aya index="63" text="و چون از شما پیمان محکم گرفتیم، و [کوه‌] طور را بر فراز شما افراشتیم، [و فرمودیم:] «آنچه را به شما داده‌ایم به جد و جهد بگیرید، و آنچه را در آن است به خاطر داشته باشید، باشد که به تقوا گرایید.»"/>
		<aya index="64" text="سپس شما بعد از آن [پیمان‌] رویگردان شدید، و اگر فضل خدا و رحمت او بر شما نبود، مسلما از زیانکاران بودید."/>
		<aya index="65" text="و کسانی از شما را که در روز شنبه [از فرمان خدا] تجاوز کردند نیک شناختید، پس ایشان را گفتیم: «بوزینگانی طردشده باشید.»"/>
		<aya index="66" text="و ما آن [عقوبت‌] را برای حاضران، و [نسلهای‌] پس از آن، عبرتی، و برای پرهیزگاران پندی قرار دادیم."/>
		<aya index="67" text="و هنگامی که موسی به قوم خود گفت: «خدا به شما فرمان می‌دهد که: ماده گاوی را سر ببرید»، گفتند: «آیا ما را به ریشخند می‌گیری؟» گفت: «پناه می‌برم به خدا که [مبادا] از جاهلان باشم.»"/>
		<aya index="68" text="گفتند: «پروردگارت را برای ما بخوان، تا بر ما روشن سازد که آن چگونه [گاوی‌] است؟» گفت: «وی می‌فرماید: آن ماده گاوی است نه پیر و نه خردسال، [بلکه‌] میانسالی است بین این دو. پس آنچه را [بدان ]مأمورید به جای آرید.»"/>
		<aya index="69" text="گفتند: «از پروردگارت بخواه، تا بر ما روشن کند که رنگش چگونه است؟» گفت: «وی می‌فرماید: آن ماده گاوی است زرد یکدست و خالص، که رنگش بینندگان را شاد می‌کند.»"/>
		<aya index="70" text="گفتند: «از پروردگارت بخواه، تا بر ما روشن گرداند که آن چگونه [گاوی‌] باشد؟ زیرا [چگونگی‌] این ماده گاو بر ما مشتبه شده، و[لی با توضیحات بیشتر تو] ما ان شاء الله حتماً هدایت خواهیم شد.»"/>
		<aya index="71" text="گفت: «وی می‌فرماید: در حقیقت، آن ماده گاوی است که نه رام است تا زمین را شخم زند؛ و نه کشتزار را آبیاری کند؛ بی‌نقص است؛ و هیچ لکه‌ای در آن نیست.» گفتند: «اینک سخن درست آوردی.» پس آن را سر بریدند، و چیزی نمانده بود که نکنند."/>
		<aya index="72" text="و چون شخصی را کشتید، و در باره او با یکدیگر به ستیزه برخاستید، و حال آنکه خدا، آنچه را کتمان می‌کردید، آشکار گردانید."/>
		<aya index="73" text="پس فرمودیم: «پاره‌ای از آن [گاو سر بریده را] به آن [مقتول‌] بزنید» [تا زنده شود]. این گونه خدا مردگان را زنده می‌کند، و آیات خود را به شما می‌نمایاند، باشد که بیندیشید."/>
		<aya index="74" text="سپس دلهای شما بعد از این [واقعه‌] سخت گردید، همانند سنگ، یا سخت‌تر از آن، چرا که از برخی سنگها، جویهایی بیرون می‌زند، و پاره‌ای از آنها می‌شکافد و آب از آن خارج می‌شود، و برخی از آنها از بیم خدا فرو می‌ریزد، و خدا از آنچه می‌کنید غافل نیست."/>
		<aya index="75" text="آیا طمع دارید که [اینان‌] به شما ایمان بیاورند؟ با آنکه گروهی از آنان سخنان خدا را می‌شنیدند، سپس آن را بعد از فهمیدنش تحریف می‌کردند، و خودشان هم می‌دانستند."/>
		<aya index="76" text="و [همین یهودیان‌] چون با کسانی که ایمان آورده‌اند برخورد کنند، می‌گویند: «ما ایمان آورده‌ایم.» و وقتی با همدیگر خلوت می‌کنند، می‌گویند: «چرا از آنچه خداوند بر شما گشوده است، برای آنان حکایت می‌کنید تا آنان به [استناد] آن، پیش پروردگارتان بر ضد شما استدلال کنند؟ آیا فکر نمی‌کنید؟»"/>
		<aya index="77" text="آیا نمی‌دانند که خداوند آنچه را پوشیده می‌دارند، و آنچه را آشکار می‌کنند، می‌داند؟"/>
		<aya index="78" text="و [بعضی‌] از آنان بی‌سوادانی هستند که کتاب [خدا] را جز خیالات خامی نمی‌دانند، و فقط گمان می‌برند."/>
		<aya index="79" text="پس وای بر کسانی که کتاب [تحریف‌شده‌ای‌] با دستهای خود می‌نویسند، سپس می‌گویند: «این از جانب خداست»، تا بدان بهای ناچیزی به دست آرند؛ پس وای بر ایشان از آنچه دستهایشان نوشته، و وای بر ایشان از آنچه [از این راه‌] به دست می‌آورند."/>
		<aya index="80" text="و گفتند: «جز روزهایی چند، هرگز آتش به ما نخواهد رسید.» بگو: «مگر پیمانی از خدا گرفته‌اید؟ -که خدا پیمان خود را هرگز خلاف نخواهد کرد- یا آنچه را نمی‌دانید به دروغ به خدا نسبت می‌دهید؟»"/>
		<aya index="81" text="آری، کسی که بدی به دست آورد، و گناهش او را در میان گیرد، پس چنین کسانی اهل آتشند، و در آن ماندگار خواهند بود."/>
		<aya index="82" text="و کسانی که ایمان آورده، و کارهای شایسته کرده‌اند، آنان اهل بهشتند، و در آن جاودان خواهند ماند."/>
		<aya index="83" text="و چون از فرزندان اسرائیل پیمان محکم گرفتیم که: «جز خدا را نپرستید، و به پدر و مادر، و خویشان و یتیمان و مستمندان احسان کنید، و با مردم [به زبان‌] خوش سخن بگویید، و نماز را به پا دارید، و زکات را بدهید»؛ آنگاه، جز اندکی از شما، [همگی‌] به حالت اعراض روی برتافتید."/>
		<aya index="84" text="و چون از شما پیمان محکم گرفتیم که: «خون همدیگر را مریزید، و یکدیگر را از سرزمین خود بیرون نکنید»؛ سپس [به این پیمان‌] اقرار کردید، و خود گواهید."/>
		<aya index="85" text="[ولی‌] باز همین شما هستید که یکدیگر را می‌کشید، و گروهی از خودتان را از دیارشان بیرون می‌رانید، و به گناه و تجاوز، بر ضد آنان به یکدیگر کمک می‌کنید. و اگر به اسارت پیش شما آیند، به [دادن‌] فدیه، آنان را آزاد می‌کنید، با آنکه [نه تنها کشتن، بلکه‌] بیرون کردن آنان بر شما حرام شده است. آیا شما به پاره‌ای از کتاب [تورات‌] ایمان می‌آورید، و به پاره‌ای کفر می‌ورزید؟ پس جزای هر کس از شما که چنین کند، جز خواری در زندگی دنیا چیزی نخواهد بود، و روز رستاخیز ایشان را به سخت‌ترین عذابها باز برند، و خداوند از آنچه می‌کنید غافل نیست."/>
		<aya index="86" text="همین کسانند که زندگی دنیا را به [بهای‌] جهان دیگر خریدند. پس نه عذاب آنان سبک گردد، و نه ایشان یاری شوند."/>
		<aya index="87" text="و همانا به موسی کتاب [تورات‌] را دادیم، و پس از او پیامبرانی را پشت سر هم فرستادیم، و عیسی پسر مریم را معجزه‌های آشکار بخشیدیم، و او را با «روح القدس» تأیید کردیم؛ پس چرا هر گاه پیامبری چیزی را که خوشایند شما نبود برایتان آورد، کبر ورزیدید؟ گروهی را دروغگو خواندید و گروهی را کشتید."/>
		<aya index="88" text="و گفتند: «دلهای ما در غلاف است.» [نه، چنین نیست‌] بلکه خدا به سزای کفرشان، لعنتشان کرده است. پس آنان که ایمان می‌آورند چه اندک‌شماره‌اند."/>
		<aya index="89" text="و هنگامی که از جانب خداوند کتابی که مؤید آنچه نزد آنان است برایشان آمد، و از دیرباز [در انتظارش‌] بر کسانی که کافر شده بودند پیروزی می‌جستند؛ ولی همین که آنچه [که اوصافش‌] را می‌شناختند برایشان آمد، انکارش کردند. پس لعنت خدا بر کافران باد."/>
		<aya index="90" text="وه که به چه بد بهایی خود را فروختند که به آنچه خدا نازل کرده بود از سر رشک انکار آوردند، که چرا خداوند از فضل خویش بر هر کس از بندگانش که بخواهد [آیاتی‌] فرو می‌فرستد. پس به خشمی بر خشم دیگر گرفتار آمدند. و برای کافران عذابی خفت‌آور است."/>
		<aya index="91" text="و چون به آنان گفته شود: «به آنچه خدا نازل کرده ایمان آورید»، می‌گویند: «ما به آنچه بر [پیامبر] خودمان نازل شده ایمان می‌آوریم.» و غیر آن را -با آنکه [کاملا] حق و مؤید همان چیزی است که با آنان است- انکار می‌کنند. بگو: «اگر مؤمن بودید، پس چرا پیش از این، پیامبران خدا را می‌کشتید؟»"/>
		<aya index="92" text="و قطعاً موسی برای شما معجزات آشکاری آورد، سپس آن گوساله را در غیاب وی [به خدایی‌] گرفتید، و ستمکار شدید."/>
		<aya index="93" text="و آنگاه که از شما پیمان محکم گرفتیم، و [کوه‌] طور را بر فراز شما برافراشتیم، [و گفتیم:] «آنچه را به شما داده‌ایم به جد و جهد بگیرید، و [به دستورهای آن‌] گوش فرا دهید.» گفتند: «شنیدیم و نافرمانی کردیم.» و بر اثر کفرشان، [مِهر ]گوساله در دلشان سرشته شد. بگو: «اگر مؤمنید [بدانید که‌] ایمانتان شما را به بد چیزی وامی‌دارد.»"/>
		<aya index="94" text="بگو: «اگر در نزد خدا، سرای بازپسین یکسر به شما اختصاص دارد، نه دیگر مردم، پس اگر راست می‌گویید آرزوی مرگ کنید.»"/>
		<aya index="95" text="ولی به سبب کارهایی که از پیش کرده‌اند، هرگز آن را آرزو نخواهند کرد. و خدا به [حال‌] ستمگران داناست."/>
		<aya index="96" text="و آنان را مسلما آزمندترین مردم به زندگی، و [حتی حریص‌تر] از کسانی که شرک می‌ورزند خواهی یافت. هر یک از ایشان آرزو دارد که کاش هزار سال عمر کند با آنکه اگر چنین عمری هم به او داده شود، وی را از عذاب دور نتواند داشت. و خدا بر آنچه می‌کنند بیناست."/>
		<aya index="97" text="بگو: «کسی که دشمن جبرئیل است [در واقع دشمن خداست‌] چرا که او، به فرمان خدا، قرآن را بر قلبت نازل کرده است، در حالی که مؤید [کتابهای آسمانی‌] پیش از آن، و هدایت و بشارتی برای مؤمنان است.»"/>
		<aya index="98" text="هر که دشمن خدا، و فرشتگان و فرستادگان او، و جبرئیل و میکائیل است [بداند که‌] خدا یقینا دشمن کافران است."/>
		<aya index="99" text="و همانا بر تو آیاتی روشن فرو فرستادیم، و جز فاسقان [کسی‌] آنها را انکار نمی‌کند."/>
		<aya index="100" text="و مگر نه این بود که [یهود] هر گاه پیمانی بستند، گروهی از ایشان آن را دور افکندند؟ بلکه [حقیقت این است که‌] بیشترشان ایمان نمی‌آورند."/>
		<aya index="101" text="و آنگاه که فرستاده‌ای از جانب خداوند برایشان آمد -که آنچه را با آنان بود تصدیق می‌داشت- گروهی از اهل کتاب، کتاب خدا را پشت سر افکندند، چنانکه گویی [از آن هیچ‌] نمی‌دانند."/>
		<aya index="102" text="و آنچه را که شیطان‌[صفت‌]ها در سلطنت سلیمان خوانده [و درس گرفته‌] بودند، پیروی کردند. و سلیمان کفر نورزید، لیکن آن شیطان‌[صفت‌]ها به کفر گراییدند که به مردم سحر می‌آموختند. و [نیز از] آنچه بر آن دو فرشته، هاروت و ماروت، در بابِل فرو فرستاده شده بود [پیروی کردند]، با اینکه آن دو [فرشته‌] هیچ کس را تعلیم [سحر] نمی‌کردند مگر آنکه [قبلا به او] می‌گفتند: «ما [وسیله‌] آزمایشی [برای شما ]هستیم، پس زنهار کافر نشوی.» و[لی‌] آنها از آن دو [فرشته‌] چیزهایی می‌آموختند که به وسیله آن میان مرد و همسرش جدایی بیفکنند. هر چند بدون فرمان خدا نمی‌توانستند به وسیله آن به احدی زیان برسانند. و [خلاصه‌] چیزی می‌آموختند که برایشان زیان داشت، و سودی بدیشان نمی‌رسانید. و قطعاً [یهودیان‌] دریافته بودند که هر کس خریدار این [متاع‌] باشد، در آخرت بهره‌ای ندارد. وه که چه بد بود آنچه به جان خریدند-اگر می‌دانستند."/>
		<aya index="103" text="اگر آنها گرویده و پرهیزگاری کرده بودند قطعاً پاداشی [که‌] از جانب خدا [می‌یافتند] بهتر بود-اگر می‌دانستند."/>
		<aya index="104" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، نگویید: «راعنا»، و بگویید: «انظرنا»، و [این توصیه را] بشنوید؛ و [گر نه‌] کافران را عذابی دردناک است."/>
		<aya index="105" text="نه کسانی که از اهل کتاب کافر شده‌اند، و نه مشرکان [هیچ کدام‌] دوست نمی‌دارند خیری از جانب پروردگارتان بر شما فرود آید، با آنکه خدا هر که را خواهد به رحمت خود اختصاص دهد، و خدا دارای فزون‌بخشی عظیم است."/>
		<aya index="106" text="هر حکمی را نسخ کنیم، یا آن را به [دست‌] فراموشی بسپاریم، بهتر از آن، یا مانندش را می‌آوریم؛ مگر ندانستی که خدا بر هر کاری تواناست؟"/>
		<aya index="107" text="مگر ندانستی که فرمانروایی آسمانها و زمین از آن خداست؛ و شما جز خدا سرور و یاوری ندارید؟"/>
		<aya index="108" text="آیا می‌خواهید از پیامبر خود همان را بخواهید که قبلا از موسی خواسته شد؟ و هر کس کفر را با ایمان عوض کند، مسلما از راه درست گمراه شده است."/>
		<aya index="109" text="بسیاری از اهل کتاب -پس از اینکه حق برایشان آشکار شد- از روی حسدی که در وجودشان بود، آرزو می‌کردند که شما را، بعد از ایمانتان، کافر گردانند. پس عفو کنید و درگذرید، تا خدا فرمان خویش را بیاورد، که خدا بر هر کاری تواناست."/>
		<aya index="110" text="و نماز را به پا دارید و زکات را بدهید؛ و هر گونه نیکی که برای خویش از پیش فرستید، آن را نزد خدا باز خواهید یافت؛ آری، خدا به آنچه می‌کنید بیناست."/>
		<aya index="111" text="و گفتند: «هرگز کسی به بهشت درنیاید، مگر آنکه یهودی یا ترسا باشد.» این آرزوهای [واهیِ‌] ایشان است. بگو: «اگر راست می‌گویید، دلیل خود را بیاورید.»"/>
		<aya index="112" text="آری، هر کس که خود را با تمام وجود، به خدا تسلیم کند و نیکوکار باشد، پس مزد وی پیش پروردگار اوست، و بیمی بر آنان نیست، و غمگین نخواهند شد."/>
		<aya index="113" text="و یهودیان گفتند: «ترسایان بر حق نیستند.» و ترسایان گفتند: «یهودیان بر حق نیستند» -با آنکه آنان کتاب [آسمانی‌] را می‌خوانند. افراد نادان نیز [سخنی‌] همانند گفته ایشان گفتند. پس خداوند، روز رستاخیز در آنچه با هم اختلاف می‌کردند، میان آنان داوری خواهد کرد."/>
		<aya index="114" text="و کیست بیدادگرتر از آن کس که نگذارد در مساجد خدا، نام وی برده شود، و در ویرانی آنها بکوشد؟ آنان حق ندارند جز ترسان-لرزان در آن [مسجد]ها درآیند. در این دنیا ایشان را خواری، و در آخرت عذابی بزرگ است."/>
		<aya index="115" text="و مشرق و مغرب از آنِ خداست؛ پس به هر سو رو کنید، آنجا روی [به‌] خداست. آری، خدا گشایشگر داناست."/>
		<aya index="116" text="و گفتند: «خداوند فرزندی برای خود اختیار کرده است.» او منزه است. بلکه هر چه در آسمانها و زمین است، از آن اوست، [و] همه فرمانپذیر اویند."/>
		<aya index="117" text="[او] پدید آورنده آسمانها و زمین [است‌]، و چون به کاری اراده فرماید، فقط می‌گوید: «[موجود] باش»؛ پس [فوراً موجود] می‌شود."/>
		<aya index="118" text="افراد نادان گفتند: «چرا خدا با ما سخن نمی‌گوید؟ یا برای ما معجزه‌ای نمی‌آید؟» کسانی که پیش از اینان بودند [نیز] مثل همین گفته ایشان را می‌گفتند. دلها [و افکار]شان به هم می‌ماند. ما نشانه‌ها[ی خود] را برای گروهی که یقین دارند، نیک روشن گردانیده‌ایم."/>
		<aya index="119" text="ما تو را بحق فرستادیم، تا بشارتگر و بیم‌دهنده باشی، و [لی‌] درباره دوزخیان، از تو پرسشی نخواهد شد."/>
		<aya index="120" text="و هرگز یهودیان و ترسایان از تو راضی نمی‌شوند، مگر آنکه از کیش آنان پیروی کنی. بگو: «در حقیقت، تنها هدایت خداست که هدایت [واقعی‌] است.» و چنانچه پس از آن علمی که تو را حاصل شد، باز از هوسهای آنان پیروی کنی، در برابر خدا سرور و یاوری نخواهی داشت."/>
		<aya index="121" text="کسانی که کتاب [آسمانی‌] به آنان داده‌ایم، [و] آن را چنانکه باید می‌خوانند، ایشانند که بدان ایمان دارند. و[لی‌] کسانی که بدان کفر ورزند، همانانند که زیانکارانند."/>
		<aya index="122" text="ای فرزندان اسرائیل، نعمتم را، که بر شما ارزانی داشتم، و اینکه شما را بر جهانیان برتری دادم، یاد کنید."/>
		<aya index="123" text="و بترسید از روزی که هیچ کس چیزی [از عذاب خدا] را از کسی دفع نمی‌کند، و نه بدل و بلاگردانی از وی پذیرفته شود، و نه او را میانجیگری سودمند افتد، و نه یاری شوند."/>
		<aya index="124" text="و چون ابراهیم را پروردگارش با کلماتی بیازمود، و وی آن همه را به انجام رسانید، [خدا به او] فرمود: «من تو را پیشوای مردم قرار دادم.» [ابراهیم‌] پرسید: «از دودمانم [چطور]؟» فرمود: «پیمان من به بیدادگران نمی‌رسد.»"/>
		<aya index="125" text="و چون خانه [کعبه‌] را برای مردم محل اجتماع و [جای‌] امنی قرار دادیم، [و فرمودیم:] «در مقام ابراهیم، نمازگاهی برای خود اختیار کنید»، و به ابراهیم و اسماعیل فرمان دادیم که: «خانه مرا برای طواف‌کنندگان و معتکفان و رکوع و سجودکنندگان پاکیزه کنید.»"/>
		<aya index="126" text="و چون ابراهیم گفت: «پروردگارا، این [سرزمین‌] را شهری امن گردان، و مردمش را -هر کس از آنان که به خدا و روز بازپسین ایمان بیاورد- از فرآورده‌ها روزی بخش»، فرمود: «و[لی‌] هر کس کفر بورزد، اندکی برخوردارش می‌کنم، سپس او را با خواری به سوی عذاب آتش [دوزخ‌] می‌کشانم، و چه بد سرانجامی است.»"/>
		<aya index="127" text="و هنگامی که ابراهیم و اسماعیل پایه‌های خانه [کعبه‌] را بالا می‌بردند، [می‌گفتند:] «ای پروردگار ما، از ما بپذیر که در حقیقت، تو شنوای دانایی."/>
		<aya index="128" text="پروردگارا، ما را تسلیم [فرمان‌] خود قرار ده؛ و از نسل ما، امتی فرمانبردار خود [پدید آر]؛ و آداب دینی ما را به ما نشان ده؛ و بر ما ببخشای، که تویی توبه‌پذیر مهربان."/>
		<aya index="129" text="پروردگارا، در میان آنان، فرستاده‌ای از خودشان برانگیز، تا آیات تو را بر آنان بخواند، و کتاب و حکمت به آنان بیاموزد و پاکیزه‌شان کند، زیرا که تو خود، شکست‌ناپذیر حکیمی.»"/>
		<aya index="130" text="و چه کسی -جز آنکه به سبک‌مغزی گراید- از آیین ابراهیم روی برمی‌تابد؟ و ما او را در این دنیا برگزیدیم؛ و البته در آخرت [نیز] از شایستگان خواهد بود."/>
		<aya index="131" text="هنگامی که پروردگارش به او فرمود: «تسلیم شو»، گفت: «به پروردگار جهانیان تسلیم شدم.»"/>
		<aya index="132" text="و ابراهیم و یعقوب، پسران خود را به همان [آیین‌] سفارش کردند؛ [و هر دو در وصیتشان چنین گفتند:] «ای پسران من، خداوند برای شما این دین را برگزید؛ پس، البته نباید جز مسلمان بمیرید.»"/>
		<aya index="133" text="آیا وقتی که یعقوب را مرگ فرا رسید، حاضر بودید؟ هنگامی که به پسران خود گفت: «پس از من، چه را خواهید پرستید؟» گفتند: «معبود تو، و معبود پدرانت، ابراهیم و اسماعیل و اسحاق -معبودی یگانه- را می‌پرستیم؛ و در برابر او تسلیم هستیم.»"/>
		<aya index="134" text="آن جماعت را روزگار به سر آمد؛ دستاورد آنان برای آنان و دستاورد شما برای شماست؛ و از آنچه آنان می‌کرده‌اند، شما بازخواست نخواهید شد."/>
		<aya index="135" text="و [اهل کتاب‌] گفتند: «یهودی یا مسیحی باشید، تا هدایت یابید»؛ بگو: «نه، بلکه [بر] آیین ابراهیم حق‌گرا [هستم‌]؛ و وی از مشرکان نبود.»"/>
		<aya index="136" text="بگویید: «ما به خدا، و به آنچه بر ما نازل شده، و به آنچه بر ابراهیم و اسحاق و یعقوب و اسباط نازل آمده، و به آنچه به موسی و عیسی داده شده، و به آنچه به همه پیامبران از سوی پروردگارشان داده شده، ایمان آورده‌ایم؛ میان هیچ یک از ایشان فرق نمی‌گذاریم؛ و در برابر او تسلیم هستیم.»"/>
		<aya index="137" text="پس اگر آنان [هم‌] به آنچه شما بدان ایمان آورده‌اید، ایمان آوردند، قطعاً هدایت شده‌اند، ولی اگر روی برتافتند، جز این نیست که سر ستیز [و جدایی ] دارند؛ و به زودی خداوند [شر] آنان را از تو کفایت خواهد کرد، که او شنوای داناست."/>
		<aya index="138" text="این است نگارگری الهی؛ و کیست خوش‌نگارتر از خدا؟ و ما او را پرستندگانیم."/>
		<aya index="139" text="بگو: آیا درباره خدا با ما بحث و گفتگو می‌کنید؟ با آنکه او پروردگار ما و پروردگار شماست؛ و کردارهای ما از آن ما، و کردارهای شما از آن شماست، و ما برای او اخلاص می‌ورزیم."/>
		<aya index="140" text="یا می‌گویید: «ابراهیم و اسماعیل و اسحاق و یعقوب و اسباط [دوازده‌گانه‌] یهودی یا نصرانی بوده‌اند؟» بگو: «آیا شما بهتر می‌دانید یا خدا؟» و کیست ستمکارتر از آن کس که شهادتی از خدا را در نزد خویش پوشیده دارد؟ و خدا از آنچه می‌کنید غافل نیست."/>
		<aya index="141" text="آن جماعت را روزگار سپری شد؛ برای ایشان است آنچه به دست آورده‌اند؛ و برای شماست آنچه به دست آورده‌اید؛ و از آنچه آنان می‌کرده‌اند، شما بازخواست نخواهید شد."/>
		<aya index="142" text="به زودی مردم کم خرد خواهند گفت: «چه چیز آنان را از قبله‌ای که بر آن بودند رویگردان کرد؟» بگو: «مشرق و مغرب از آن خداست؛ هر که را خواهد به راه راست هدایت می‌کند.»"/>
		<aya index="143" text="و بدین گونه شما را امتی میانه قرار دادیم، تا بر مردم گواه باشید؛ و پیامبر بر شما گواه باشد. و قبله‌ای را که [چندی‌] بر آن بودی، مقرر نکردیم جز برای آنکه کسی را که از پیامبر پیروی می‌کند، از آن کس که از عقیده خود برمی‌گردد بازشناسیم؛ هر چند [این کار] جز بر کسانی که خدا هدایت‌[شان‌] کرده، سخت گران بود؛ و خدا بر آن نبود که ایمان شما را ضایع گرداند، زیرا خدا [نسبت‌] به مردم دلسوز و مهربان است."/>
		<aya index="144" text="ما [به هر سو] گردانیدنِ رویت در آسمان را نیک می‌بینیم. پس [باش تا] تو را به قبله‌ای که بدان خشنود شوی برگردانیم؛ پس روی خود را به سوی مسجدالحرام کن؛ و هر جا بودید، روی خود را به سوی آن بگردانید. در حقیقت، اهل کتاب نیک می‌دانند که این [تغییر قبله‌] از جانب پروردگارشان [بجا و] درست است؛ و خدا از آنچه می‌کنند غافل نیست."/>
		<aya index="145" text="و اگر هر گونه معجزه‌ای برای اهل کتاب بیاوری [باز] قبله تو را پیروی نمی‌کنند، و تو [نیز] پیرو قبله آنان نیستی، و خود آنان پیرو قبله یکدیگر نیستند، و پس از علمی که تو را [حاصل‌] آمده، اگر از هوسهای ایشان پیروی کنی، در آن صورت جداً از ستمکاران خواهی بود."/>
		<aya index="146" text="کسانی که به ایشان کتاب [آسمانی‌] داده‌ایم، همان گونه که پسران خود را می‌شناسند، او [=محمد] را می‌شناسند؛ و مسلماً گروهی از ایشان حقیقت را نهفته می‌دارند، و خودشان [هم‌] می‌دانند."/>
		<aya index="147" text="حق از جانب پروردگار توست. پس مبادا از تردیدکنندگان باشی."/>
		<aya index="148" text="و برای هر کسی قبله‌ای است که وی روی خود را به آن [سوی‌] می‌گرداند؛ پس در کارهای نیک بر یکدیگر پیشی گیرید. هر کجا که باشید، خداوند همگی شما را [به سوی خود باز] می‌آورد؛ در حقیقت، خدا بر همه چیز تواناست."/>
		<aya index="149" text="و از هر کجا بیرون آمدی، روی خود را به سوی مسجدالحرام بگردان، و البته این [فرمان‌] حق است و از جانب پروردگار تو است و خداوند از آنچه می‌کنید غافل نیست."/>
		<aya index="150" text="و از هر کجا بیرون آمدی، [به هنگام نماز] روی خود را به سمت مسجدالحرام بگردان؛ و هر کجا بودید رویهای خود را به سوی آن بگردانید، تا برای مردم -غیر از ستمگرانشان- بر شما حجتی نباشد. پس، از آنان نترسید، و از من بترسید، تا نعمت خود را بر شما کامل گردانم، و باشد که هدایت شوید."/>
		<aya index="151" text="همان طور که در میان شما، فرستاده‌ای از خودتان روانه کردیم، [که‌] آیات ما را بر شما می‌خواند، و شما را پاک می‌گرداند، و به شما کتاب و حکمت می‌آموزد، و آنچه را نمی‌دانستید به شما یاد می‌دهد."/>
		<aya index="152" text="پس مرا یاد کنید، [تا] شما را یاد کنم؛ و شکرانه‌ام را به جای آرید؛ و با من ناسپاسی نکنید."/>
		<aya index="153" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، از شکیبایی و نماز یاری جویید؛ زیرا خدا با شکیبایان است."/>
		<aya index="154" text="و کسانی را که در راه خدا کشته می‌شوند، مرده نخوانید، بلکه زنده‌اند؛ ولی شما نمی‌دانید."/>
		<aya index="155" text="و قطعاً شما را به چیزی از [قبیلِ‌] ترس و گرسنگی، و کاهشی در اموال و جانها و محصولات می‌آزماییم؛ و مژده ده شکیبایان را:"/>
		<aya index="156" text="[همان‌] کسانی که چون مصیبتی به آنان برسد، می‌گویند: «ما از آنِ خدا هستیم، و به سوی او باز می‌گردیم.»"/>
		<aya index="157" text="بر ایشان درودها و رحمتی از پروردگارشان [باد] و راه‌یافتگان [هم‌] خود ایشانند."/>
		<aya index="158" text="در حقیقت، «صفا» و «مروه» از شعایر خداست [که یادآور اوست‌]؛ پس هر که خانه [خدا] را حج کند، یا عمره گزارد، بر او گناهی نیست که میان آن دو سعی به جای آورد. و هر که افزون بر فریضه، کار نیکی کند، خدا حق شناس و داناست."/>
		<aya index="159" text="کسانی که نشانه‌های روشن، و رهنمودی را که فرو فرستاده‌ایم، بعد از آنکه آن را برای مردم در کتاب توضیح داده‌ایم، نهفته می‌دارند، آنان را خدا لعنت می‌کند، و لعنت‌کنندگان لعنتشان می‌کنند."/>
		<aya index="160" text="مگر کسانی که توبه کردند، و [خود را] اصلاح نمودند، و [حقیقت را] آشکار کردند، پس بر آنان خواهم بخشود؛ و من توبه‌پذیر مهربانم."/>
		<aya index="161" text="کسانی که کافر شدند، و در حال کفر مردند، لعنت خدا و فرشتگان و تمام مردم بر آنان باد."/>
		<aya index="162" text="در آن [لعنت‌] جاودانه بمانند؛ نه عذابشان کاسته گردد، و نه مهلت یابند."/>
		<aya index="163" text="و معبود شما، معبود یگانه‌ای است که جز او هیچ معبودی نیست، [و اوست‌] بخشایشگر مهربان."/>
		<aya index="164" text="راستی که در آفرینش آسمانها و زمین، و در پی یکدیگر آمدن شب و روز، و کشتیهایی که در دریا روانند با آنچه به مردم سود می‌رساند، و [همچنین‌] آبی که خدا از آسمان فرو فرستاده، و با آن، زمین را پس از مردنش زنده گردانیده، و در آن هر گونه جنبنده‌ای پراکنده کرده، و [نیز در] گردانیدن بادها، و ابری که میان آسمان و زمین آرمیده است، برای گروهی که می‌اندیشند، واقعاً نشانه‌هایی [گویا] وجود دارد."/>
		<aya index="165" text="و برخی از مردم، در برابر خدا، همانندهایی [برای او] برمی‌گزینند، و آنها را چون دوستی خدا، دوست می‌دارند؛ ولی کسانی که ایمان آورده‌اند، به خدا محبت بیشتری دارند. کسانی که [با برگزیدن بتها، به خود] ستم نموده‌اند اگر می‌دانستند هنگامی که عذاب را مشاهده کنند تمام نیرو[ها] از آنِ خداست، و خدا سخت‌کیفر است."/>
		<aya index="166" text="آنگاه که پیشوایان از پیروان بیزاری جویند؛ و عذاب را مشاهده کنند، و میانشان پیوندها بریده گردد."/>
		<aya index="167" text="و پیروان می‌گویند: «کاش برای ما بازگشتی بود تا همان گونه که [آنان‌] از ما بیزاری جستند [ما نیز] از آنان بیزاری می‌جستیم.» این گونه خداوند، کارهایشان را -که بر آنان مایه حسرتهاست- به ایشان می‌نمایاند، و از آتش بیرون‌آمدنی نیستند."/>
		<aya index="168" text="ای مردم، از آنچه در زمین است حلال و پاکیزه را بخورید، و از گامهای شیطان پیروی مکنید که او دشمن آشکار شماست."/>
		<aya index="169" text="[او] شما را فقط به بدی و زشتی فرمان می‌دهد، و [وامی‌دارد] تا بر خدا، چیزی را که نمی‌دانید بربندید."/>
		<aya index="170" text="و چون به آنان گفته شود: «از آنچه خدا نازل کرده است پیروی کنید»؛ می‌گویند: «نه، بلکه از چیزی که پدران خود را بر آن یافته‌ایم، پیروی می‌کنیم.» آیا هر چند پدرانشان چیزی را درک نمی‌کرده و به راه صواب نمی‌رفته‌اند [باز هم در خور پیروی هستند]؟"/>
		<aya index="171" text="و مَثَل [دعوت‌کننده‌] کافران چون مَثَل کسی است که حیوانی را که جز صدا و ندایی [مبهم، چیزی‌] نمی‌شنود بانگ می‌زند. [آری،] کرند، لالند، کورند. [و] درنمی‌یابند."/>
		<aya index="172" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، از نعمتهای پاکیزه‌ای که روزی شما کرده‌ایم، بخورید و اگر تنها او را می‌پرستید خدا را شکر کنید."/>
		<aya index="173" text="[خداوند،] تنها مردار و خون و گوشت خوک و آنچه را که [هنگام سر بریدن‌] نام غیر خدا بر آن برده شده، بر شما حرام گردانیده است. [ولی‌] کسی که [برای حفظ جان خود به خوردن آنها] ناچار شود، در صورتی که ستمگر و متجاوز نباشد بر او گناهی نیست، زیرا خدا آمرزنده و مهربان است."/>
		<aya index="174" text="کسانی که آنچه را خداوند از کتاب نازل کرده، پنهان می‌دارند و بدان بهای ناچیزی به دست می‌آورند، آنان جز آتش در شکمهای خویش فرو نبرند. و خدا روز قیامت با ایشان سخن نخواهد گفت، و پاکشان نخواهد کرد، و عذابی دردناک خواهند داشت."/>
		<aya index="175" text="آنان همان کسانی هستند که گمراهی را به [بهای‌] هدایت، و عذاب را به [ازای‌] آمرزش خریدند، پس به راستی چه اندازه باید بر آتش شکیبا باشند!"/>
		<aya index="176" text="چرا که خداوند کتاب [تورات‌] را به حق نازل کرده است، و کسانی که در باره کتاب [خدا] با یکدیگر به اختلاف پرداختند، در ستیزه‌ای دور و درازند."/>
		<aya index="177" text="نیکوکاری آن نیست که روی خود را به سوی مشرق و [یا] مغرب بگردانید، بلکه نیکی آن است که کسی به خدا و روز بازپسین و فرشتگان و کتاب [آسمانی‌] و پیامبران ایمان آورد، و مال [خود] را با وجود دوست داشتنش، به خویشاوندان و یتیمان و بینوایان و در راه‌ماندگان و گدایان و در [راه آزاد کردن‌] بندگان بدهد، و نماز را برپای دارد، و زکات را بدهد، و آنان که چون عهد بندند، به عهد خود وفادارانند؛ و در سختی و زیان، و به هنگام جنگ شکیبایانند؛ آنانند کسانی که راست گفته‌اند، و آنان همان پرهیزگارانند."/>
		<aya index="178" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، در باره کشتگان، بر شما [حق‌] قصاص مقرر شده: آزاد عوض آزاد و بنده عوض بنده و زن عوض زن. و هر کس که از جانب برادر [دینی‌]اش [یعنی ولیّ مقتول‌]، چیزی [از حق قصاص‌] به او گذشت شود، [باید از گذشت ولیّ مقتول‌] به طور پسندیده پیروی کند، و با [رعایت‌] احسان، [خونبها را] به او بپردازد. این [حکم‌] تخفیف و رحمتی از پروردگار شماست؛ پس هر کس، بعد از آن از اندازه درگذرد، وی را عذابی دردناک است."/>
		<aya index="179" text="و ای خردمندان، شما را در قصاص زندگانی است، باشد که به تقوا گرایید."/>
		<aya index="180" text="بر شما مقرر شده است که چون یکی از شما را مرگ فرا رسد، اگر مالی بر جای گذارد، برای پدر و مادر و خویشاوندان [خود] به طور پسندیده وصیت کند؛ [این کار] حقی است بر پرهیزگاران."/>
		<aya index="181" text="پس هر کس آن [وصیت‌] را بعد از شنیدنش تغییر دهد، گناهش تنها بر [گردن‌] کسانی است که آن را تغییر می‌دهند. آری، خدا شنوای داناست."/>
		<aya index="182" text="ولی کسی که از انحراف [و تمایل بیجای‌] وصیت‌کننده‌ای [نسبت به ورثه‌اش‌] یا از گناه او [در وصیت به کار خلاف‌] بیم داشته باشد و میانشان را سازش دهد، بر او گناهی نیست، که خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="183" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، روزه بر شما مقرر شده است، همان گونه که بر کسانی که پیش از شما [بودند] مقرر شده بود، باشد که پرهیزگاری کنید."/>
		<aya index="184" text="[روزه در] روزهای معدودی [بر شما مقرر شده است‌]. [ولی‌] هر کس از شما بیمار یا در سفر باشد، [به همان شماره‌] تعدادی از روزهای دیگر [را روزه بدارد]، و بر کسانی که [روزه‌] طاقت‌فرساست، کفاره‌ای است که خوراک دادن به بینوایی است. و هر کس به میل خود، بیشتر نیکی کند، پس آن برای او بهتر است، و اگر بدانید، روزه گرفتن برای شما بهتر است."/>
		<aya index="185" text="ماه رمضان [همان ماه‌] است که در آن، قرآن فرو فرستاده شده است، [کتابی ] که مردم را راهبر، و [متضمّن‌] دلایل آشکار هدایت، و [میزان‌] تشخیص حق از باطل است. پس هر کس از شما این ماه را درک کند باید آن را روزه بدارد، و کسی که بیمار یا در سفر است [باید به شماره آن،] تعدادی از روزهای دیگر [را روزه بدارد]. خدا برای شما آسانی می‌خواهد و برای شما دشواری نمی‌خواهد؛ تا شماره [مقرر ]را تکمیل کنید و خدا را به پاس آنکه رهنمونیتان کرده است به بزرگی بستایید، و باشد که شکرگزاری کنید."/>
		<aya index="186" text="و هرگاه بندگان من، از تو در باره من بپرسند، [بگو] من نزدیکم، و دعای دعاکننده را -به هنگامی که مرا بخواند- اجابت می‌کنم، پس [آنان‌] باید فرمان مرا گردن نهند و به من ایمان آورند، باشد که راه یابند."/>
		<aya index="187" text="در شبهای روزه، همخوابگی با زنانتان بر شما حلال گردیده است. آنان برای شما لباسی هستند و شما برای آنان لباسی هستید. خدا می‌دانست که شما با خودتان ناراستی می‌کردید، پس توبه شما را پذیرفت و از شما درگذشت. پس، اکنون [در شبهای ماه رمضان می‌توانید] با آنان همخوابگی کنید، و آنچه را خدا برای شما مقرر داشته طلب کنید. و بخورید و بیاشامید تا رشته سپید بامداد از رشته سیاه [شب‌] بر شما نمودار شود؛ سپس روزه را تا [فرا رسیدن‌] شب به اتمام رسانید. و در حالی که در مساجد معتکف هستید [با زنان‌] درنیامیزید. این است حدود احکام الهی! پس [زنهار به قصد گناه‌] بدان نزدیک نشوید. این گونه، خداوند آیات خود را برای مردم بیان می‌کند، باشد که پروا پیشه کنند."/>
		<aya index="188" text="و اموالتان را میان خودتان به ناروا مخورید، و [به عنوان رشوه قسمتی از] آن را به قضات مدهید تا بخشی از اموال مردم را به گناه بخورید، در حالی که خودتان [هم خوب‌] می‌دانید."/>
		<aya index="189" text="در باره [حکمت‌] هلالها[ی ماه‌] از تو می‌پرسند، بگو: «آنها [شاخص‌] گاه‌شماری برای مردم و [موسم‌] حجّ‌اند.» و نیکی آن نیست که از پشت خانه‌ها درآیید، بلکه نیکی آن است که کسی تقوا پیشه کند، و به خانه‌ها از در [ورودی‌] آنها درآیید، و از خدا بترسید، باشد که رستگار گردید."/>
		<aya index="190" text="و در راه خدا، با کسانی که با شما می‌جنگند، بجنگید، ولی از اندازه درنگذرید، زیرا خداوند تجاوزکاران را دوست نمی‌دارد؛"/>
		<aya index="191" text="و هر کجا بر ایشان دست یافتید آنان را بکشید، و همان گونه که شما را بیرون راندند، آنان را بیرون برانید، [چرا که‌] فتنه [=شرک‌] از قتل بدتر است، [با این همه‌] در کنار مسجد الحرام با آنان جنگ مکنید، مگر آنکه با شما در آن جا به جنگ درآیند، پس اگر با شما جنگیدند، آنان را بکشید، که کیفر کافران چنین است."/>
		<aya index="192" text="و اگر بازایستادند، البته خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="193" text="با آنان بجنگید تا دیگر فتنه‌ای نباشد، و دین، مخصوص خدا شود. پس اگر دست برداشتند، تجاوز جز بر ستمکاران روا نیست."/>
		<aya index="194" text="این ماه حرام در برابر آن ماه حرام است، و [هتک‌] حرمتها قصاص دارد. پس هر کس بر شما تعدّی کرد، همان گونه که بر شما تعدّی کرده، بر او تعدّی کنید و از خدا پروا بدارید و بدانید که خدا با تقواپیشگان است."/>
		<aya index="195" text="و در راه خدا انفاق کنید، و خود را با دست خود به هلاکت میفکنید، و نیکی کنید که خدا نیکوکاران را دوست می‌دارد."/>
		<aya index="196" text="و برای خدا حجّ و عمره را به پایان رسانید، و اگر [به علت موانعی‌] بازداشته شدید، آنچه از قربانی میسر است [قربانی کنید]؛ و تا قربانی به قربانگاه نرسیده سر خود را متراشید؛ و هر کس از شما بیمار باشد یا در سر ناراحتیی داشته باشد [و ناچار شود در احرام سر بتراشد] به کفاره [آن، باید] روزه‌ای بدارد، یا صدقه‌ای دهد، یا قربانیی بکند؛ و چون ایمنی یافتید، پس هر کس از [اعمال‌] عمره به حجّ پرداخت، [باید ]آنچه از قربانی میسر است [قربانی کند]، و آن کس که [قربانی ]نیافت [باید] در هنگام حجّ، سه روز روزه [بدارد]؛ و چون برگشتید هفت [روز دیگر روزه بدارید]؛ این ده [روز] تمام است. این [حجّ تمتّع ]برای کسی است که اهل مسجد الحرام [=مکّه‌] نباشد؛ و از خدا بترسید، و بدانید که خدا سخت‌کیفر است."/>
		<aya index="197" text="حجّ در ماههای معینی است. پس هر کس در این [ماه‌]ها، حجّ را [برخود] واجب گرداند، [بداند که‌] در اثنای حجّ، همبستری و گناه و جدال [روا] نیست، و هر کار نیکی انجام می‌دهید، خدا آن را می‌داند، و برای خود توشه برگیرید که در حقیقت، بهترین توشه، پرهیزگاری است، و ای خردمندان! از من پروا کنید."/>
		<aya index="198" text="بر شما گناهی نیست که [در سفر حجّ‌] از فضل پروردگارتان [روزیِ خویش‌] بجویید؛ پس چون از عرفات کوچ نمودید، خدا را در مشعر الحرام یاد کنید، و یادش کنید که شما را که پیشتر از بیراهان بودید، فرا راه آورد."/>
		<aya index="199" text="پس، از همان جا که [انبوه‌] مردم روانه می‌شوند، شما نیز روانه شوید و از خداوند آمرزش خواهید که خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="200" text="و چون آداب ویژه حجّ خود را به جای آوردید، همان گونه که پدران خود را به یاد می‌آورید، یا با یادکردنی بیشتر، خدا را به یاد آورید. و از مردم کسی است که می‌گوید: «پروردگارا، به ما، در همین دنیا عطا کن» و حال آنکه برای او در آخرت نصیبی نیست."/>
		<aya index="201" text="و برخی از آنان می‌گویند: «پروردگارا! در این دنیا به ما نیکی و در آخرت [نیز] نیکی عطا کن، و ما را از عذاب آتش [دور] نگه دار.»"/>
		<aya index="202" text="آنانند که از دستاوردشان بهره‌ای خواهند داشت و خدا زودشمار است."/>
		<aya index="203" text="و خدا را در روزهایی معیّن یاد کنید، پس هر کس شتاب کند [و اعمال را] در دو روز [انجام دهد]، گناهی بر او نیست، و هر که تأخیر کند [و اعمال را در سه روز انجام دهد] گناهی بر او نیست. [این اختیار ]برای کسی است که [از محرمات‌] پرهیز کرده باشد. و از خدا پروا کنید و بدانید که شما را به سوی او گرد خواهد آورد."/>
		<aya index="204" text="و از میان مردم کسی است که در زندگی این دنیا سخنش تو را به تعجّب وامی‌دارد، و خدا را بر آنچه در دل دارد گواه می‌گیرد، و حال آنکه او سخت‌ترین دشمنان است."/>
		<aya index="205" text="و چون برگردد [یا ریاستی یابد] کوشش می‌کند که در زمین فساد نماید و کِشت و نسل را نابود سازد، و خداوند تباهکاری را دوست ندارد."/>
		<aya index="206" text="و چون به او گفته شود: «از خدا پروا کن» نخوت، وی را به گناه کشاند. پس جهنم برای او بس است، و چه بد بستری است."/>
		<aya index="207" text="و از میان مردم کسی است که جان خود را برای طلب خشنودی خدا می‌فروشد، و خدا نسبت به [این‌] بندگان مهربان است."/>
		<aya index="208" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، همگی به اطاعت [خدا] درآیید، و گامهای شیطان را دنبال مکنید که او برای شما دشمنی آشکار است."/>
		<aya index="209" text="و اگر پس از آنکه برای شما دلایل آشکار آمد، دستخوش لغزش شدید، بدانید که خداوند توانای حکیم است."/>
		<aya index="210" text="مگر انتظار آنان غیر از این است که خدا و فرشتگان، در [زیر] سایبانهایی از ابر سپید به سوی آنان بیایند و کار [داوری‌] یکسره شود؟ و کارها به سوی خدا بازگردانده می‌شود."/>
		<aya index="211" text="از فرزندان اسرائیل بپرس: چه بسیار نشانه‌های روشنی به آنان دادیم و هر کس نعمت خدا را -پس از آنکه برای او آمد- [به کفران‌] بدل کند، خدا سخت‌کیفر است."/>
		<aya index="212" text="زندگی دنیا در چشم کافران آراسته شده است، و مؤمنان را ریشخند می‌کنند و [حال آنکه‌] کسانی که تقواپیشه بوده‌اند، در روز رستاخیز، از آنان برترند و خدا به هر که بخواهد، بی‌شمار روزی می‌دهد."/>
		<aya index="213" text="مردم، امتی یگانه بودند؛ پس خداوند پیامبران را نویدآور و بیم‌دهنده برانگیخت، و با آنان، کتاب [خود] را بحق فرو فرستاد، تا میان مردم در آنچه با هم اختلاف داشتند داوری کند. و جز کسانی که [کتاب‌] به آنان داده شد -پس از آنکه دلایل روشن برای آنان آمد- به خاطر ستم [و حسدی‌] که میانشان بود، [هیچ کس‌] در آن اختلاف نکرد. پس خداوند آنان را که ایمان آورده بودند، به توفیق خویش، به حقیقت آنچه که در آن اختلاف داشتند، هدایت کرد. و خدا هر که را بخواهد به راه راست هدایت می‌کند."/>
		<aya index="214" text="آیا پنداشتید که داخل بهشت می‌شوید و حال آنکه هنوز مانند آنچه بر [سر] پیشینیان شما آمد، بر [سر] شما نیامده است؟ آنان دچار سختی و زیان شدند و به [هول و] تکان درآمدند، تا جایی که پیامبر [خدا ]و کسانی که با وی ایمان آورده بودند گفتند: «پیروزی خدا کی خواهد بود؟» هش دار، که پیروزی خدا نزدیک است."/>
		<aya index="215" text="از تو می‌پرسند: «چه چیزی انفاق کنند [و به چه کسی بدهند]؟» بگو: «هر مالی انفاق کنید، به پدر و مادر و نزدیکان و یتیمان و مسکینان و به در راه‌مانده تعلّق دارد، و هر گونه نیکی کنید البته خدا به آن داناست.»"/>
		<aya index="216" text="بر شما کارزار واجب شده است، در حالی که برای شما ناگوار است. و بسا چیزی را خوش نمی‌دارید و آن برای شما خوب است، و بسا چیزی را دوست می‌دارید و آن برای شما بد است، و خدا می‌داند و شما نمی‌دانید."/>
		<aya index="217" text="از تو در باره ماهی که کارزار در آن حرام است می‌پرسند. بگو: «کارزار در آن، گناهی بزرگ و باز داشتن از راه خدا و کفر ورزیدن به او و باز داشتن از مسجدالحرام [=حج‌]، و بیرون راندن اهل آن از آنجا، نزد خدا [گناهی‌] بزرگتر، و فتنه [=شرک‌] از کشتار بزرگتر است.» و آنان پیوسته با شما می‌جنگند تا -اگر بتوانند- شما را از دینتان برگردانند. و کسانی از شما که از دین خود برگردند و در حال کفر بمیرند، آنان کردارهایشان در دنیا و آخرت تباه می‌شود، و ایشان اهل آتشند و در آن ماندگار خواهند بود."/>
		<aya index="218" text="آنان که ایمان آورده، و کسانی که هجرت کرده و راه خدا جهاد نموده‌اند، آنان به رحمت خدا امیدوارند، خداوند آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="219" text="در باره شراب و قمار، از تو می‌پرسند، بگو: «در آن دو، گناهی بزرک، و سودهایی برای مردم است، و[لی‌] گناهشان از سودشان بزرگتر است.» و از تو می‌پرسند: «چه چیزی انفاق کنند؟» بگو: «مازاد [بر نیازمندی خود] را.» این گونه، خداوند آیات [خود را] برای شما روشن می‌گرداند، باشد که در [کار] دنیا و آخرت بیندیشید."/>
		<aya index="220" text="و در باره یتیمان از تو می‌پرسند، بگو: «به صلاح آنان کار کردن بهتر است، و اگر با آنان همزیستی کنید، برادران [دینی‌] شما هستند. و خدا تباهکار را از درستکار بازمی‌شناسد.» و اگر خدا می‌خواست [در این باره‌] شما را به دشواری می‌انداخت. آری، خداوند توانا و حکیم است."/>
		<aya index="221" text="و با زنان مشرک ازدواج مکنید، تا ایمان بیاورند. قطعاً کنیز با ایمان بهتر از زن مشرک است، هر چند [زیبایی‌] او شما را به شگفت آورد. و به مردان مشرک زن مدهید تا ایمان بیاورند. قطعاً برده با ایمان بهتر از مرد آزاد مشرک است، هر چند شما را به شگفت آورد. آنان [شما را] به سوی آتش فرا می‌خوانند، و خدا به فرمان خود، [شما را] به سوی بهشت و آمرزش می‌خواند، و آیات خود را برای مردم روشن می‌گرداند، باشد که متذکر شوند."/>
		<aya index="222" text="از تو در باره عادت ماهانه [زنان‌] می‌پرسند، بگو: «آن، رنجی است. پس هنگام عادت ماهانه، از [آمیزش با] زنان کناره گیری کنید، و به آنان نزدیک نشوید تا پاک شوند. پس چون پاک شدند، از همان جا که خدا به شما فرمان داده است، با آنان آمیزش کنید.» خداوند توبه‌کاران و پاکیزگان را دوست می‌دارد."/>
		<aya index="223" text="زنان شما کشتزار شما هستند. پس، از هر جا [و هر گونه‌] که خواهید به کشتزار خود [در]آیید، و آنها را برای خودتان مقدم دارید، و از خدا پروا کنید و بدانید که او را دیدار خواهید کرد، و مؤمنان را [به این دیدار] مژده ده."/>
		<aya index="224" text="و خدا را دستاویز سوگندهای خود قرار مدهید، تا [بدین بهانه‌] از نیکوکاری و پرهیزگاری و سازش‌دادن میان مردم [باز ایستید]، و خدا شنوای داناست."/>
		<aya index="225" text="خداوند شما را به سوگندهای لغوتان مؤاخذه نمی‌کند، ولی شما را بدانچه دلهایتان [از روی عمد] فراهم آورده است، مؤاخذه می‌کند، و خدا آمرزنده بردبار است."/>
		<aya index="226" text="برای کسانی که به ترک همخوابگی با زنان خود، سوگند می‌خورند [=ایلاء]، چهار ماه انتظار [و مهلت‌] است، پس اگر [به آشتی‌] بازآمدند، خداوند آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="227" text="و اگر آهنگ طلاق کردند، در حقیقت خدا شنوای داناست."/>
		<aya index="228" text="و زنان طلاق داده شده، باید مدت سه پاکی انتظار کشند، و اگر به خدا و روز بازپسین ایمان دارند، برای آنان روا نیست که آنچه را خداوند در رحم آنان آفریده، پوشیده دارند؛ و شوهرانشان اگر سر آشتی دارند، به بازآوردن آنان در این [مدّت‌] سزاوارترند. و مانند همان [وظایفی‌] که بر عهده زنان است، به طور شایسته، به نفع آنان [بر عهده مردان‌] است، و مردان بر آنان درجه برتری دارند، و خداوند توانا و حکیم است."/>
		<aya index="229" text="طلاق [رجعی‌] دو بار است. پس از آن یا [باید زن را] بخوبی نگاه داشتن، یا بشایستگی آزاد کردن. و برای شما روا نیست که از آنچه به آنان داده‌اید، چیزی بازستانید. مگر آنکه [طرفین‌] در به پا داشتن حدود خدا بیمناک باشند. پس اگر بیم دارید که آن دو، حدود خدا را برپای نمی‌دارند، در آنچه که [زن برای آزاد کردن خود] فدیه دهد، گناهی بر ایشان نیست. این است حدود احکام الهی؛ پس، از آن تجاوز مکنید. و کسانی که از حدود احکام الهی تجاوز کنند، آنان همان ستمکارانند."/>
		<aya index="230" text="و اگر [شوهر برای بار سوم‌] او را طلاق گفت، پس از آن، دیگر [آن زن‌] برای او حلال نیست، تا اینکه با شوهری غیر از او ازدواج کند [و با او همخوابگی نماید]. پس اگر [شوهر دوم‌] وی را طلاق گفت، اگر آن دو [همسر سابق‌] پندارند که حدود خدا را برپا می‌دارند، گناهی بر آن دو نیست که به یکدیگر بازگردند. و اینها حدود احکام الهی است که آن را برای قومی که می‌دانند، بیان می‌کند."/>
		<aya index="231" text="و چون آنان را طلاق گفتید، و به پایان عدّه خویش رسیدند، پس بخوبی نگاهشان دارید یا بخوبی آزادشان کنید. و[لی‌] آنان را برای [آزار و] زیان رساندن [به ایشان‌] نگاه مدارید تا [به حقوقشان‌] تعدّی کنید. و هر کس چنین کند، قطعاً بر خود ستم نموده است. و آیات خدا را به ریشخند مگیرید، و نعمت خدا را بر خود و آنچه را که از کتاب و حکمت بر شما نازل کرده و به [وسیله‌] آن به شما اندرز می‌دهد، به یاد آورید؛ و از خدا پروا داشته باشید، و بدانید که خدا به هر چیزی داناست."/>
		<aya index="232" text="و چون زنان را طلاق گفتید، و عدّه خود را به پایان رساندند، آنان را از ازدواج با همسران [سابق‌] خود، چنانچه بخوبی با یکدیگر تراضی نمایند، جلوگیری مکنید. هر کس از شما به خدا و روز بازپسین ایمان دارد، به این [دستورها] پند داده می‌شود. [مراعات‌] این امر برای شما پربرکت‌تر و پاکیزه‌تر است، و خدا می‌داند و شما نمی‌دانید."/>
		<aya index="233" text="و مادران [باید] فرزندان خود را دو سال تمام شیر دهند. [این حکم‌] برای کسی است که بخواهد دوران شیرخوارگی را تکمیل کند. و خوراک و پوشاک آنان [=مادران‌]، به طور شایسته، بر عهده پدر است. هیچ کس جز به قدر وسعش مکلف نمی‌شود. هیچ مادری نباید به سبب فرزندش زیان ببیند، و هیچ پدری [نیز] نباید به خاطر فرزندش [ضرر ببیند]. و مانند همین [احکام‌] بر عهده وارث [نیز] هست. پس اگر [پدر و مادر] بخواهند با رضایت و صوابدید یکدیگر، کودک را [زودتر] از شیر بازگیرند، گناهی بر آن دو نیست. و اگر خواستید برای فرزندان خود دایه بگیرید، بر شما گناهی نیست، به شرط آنکه چیزی را که پرداخت آن را به عهده گرفته‌اید، به طور شایسته بپردازید. و از خدا پروا کنید و بدانید که خداوند به آنچه انجام می‌دهید بیناست."/>
		<aya index="234" text="و کسانی از شما که می‌میرند و همسرانی بر جای می‌گذارند، [همسران‌] چهار ماه و ده روز انتظار می‌برند؛ پس هرگاه عدّه خود را به پایان رساندند، در آنچه آنان به نحو پسندیده درباره خود انجام دهند، گناهی بر شما نیست، و خداوند به آنچه انجام می‌دهید آگاه است."/>
		<aya index="235" text="و در باره آنچه شما به طور سربسته، از آنان [در عدّه وفات‌] خواستگاری کرده، یا [آن را] در دل پوشیده داشته‌اید، بر شما گناهی نیست. خدا می‌دانست که [شما] به زودی به یاد آنان خواهید افتاد، ولی با آنان قول و قرار پنهانی مگذارید، مگر آنکه سخنی پسندیده بگویید. و به عقد زناشویی تصمیم مگیرید، تا زمان مقرر به سرآید، و بدانید که خداوند آنچه را در دل دارید می‌داند. پس، از [مخالفت‌] او بترسید، و بدانید که خداوند آمرزنده و بردبار است."/>
		<aya index="236" text="اگر زنان را، مادامی که با آنان نزدیکی نکرده و بر ایشان مَهری [نیز] معین نکرده‌اید، طلاق گویید، بر شما گناهی نیست، و آنان را به طور پسندیده، به نوعی بهره‌مند کنید -توانگر به اندازه [توان‌] خود، و تنگدست به اندازه [وسع‌] خود. [این کاری است‌] شایسته نیکوکاران."/>
		<aya index="237" text="و اگر پیش از آنکه با آنان نزدیکی کنید، طلاقشان گفتید، در حالی که برای آنان مَهری معین کرده‌اید، پس نصف آنچه را تعیین نموده‌اید [به آنان بدهید]، مگر اینکه آنان خود ببخشند، یا کسی که پیوند نکاح به دست اوست ببخشد؛ و گذشت کردنِ شما به تقوا نزدیکتر است. و در میان یکدیگر بزرگواری را فراموش مکنید، زیرا خداوند به آنچه انجام می‌دهید بیناست."/>
		<aya index="238" text="بر نمازها و نماز میانه مواظبت کنید، و خاضعانه برای خدا به پا خیزید."/>
		<aya index="239" text="پس اگر بیم داشتید، پیاده یا سواره [نماز کنید]؛ و چون ایمن شدید، خدا را یاد کنید که آنچه نمی‌دانستید به شما آموخت."/>
		<aya index="240" text="و کسانی از شما که مرگشان فرا می‌رسد، و همسرانی بر جای می‌گذارند، [باید] برای همسران خویش وصیّت کنند که آنان را تا یک سال بهره‌مند سازند و [از خانه شوهر] بیرون نکنند. پس اگر بیرون بروند، در آنچه آنان به طور پسندیده در باره خود انجام دهند، گناهی بر شما نیست. و خداوند توانا و حکیم است."/>
		<aya index="241" text="و فرض است بر مردان پرهیزگار که زنان طلاق داده شده را بشایستگی چیزی دهند."/>
		<aya index="242" text="بدین گونه، خداوند آیات خود را برای شما بیان می‌کند، باشد که بیندیشید."/>
		<aya index="243" text="آیا از [حال‌] کسانی که از بیم مرگ از خانه‌های خود خارج شدند، و هزاران تن بودند، خبر نیافتی؟ پس خداوند به آنان گفت: «تن به مرگ بسپارید» آنگاه آنان را زنده ساخت. آری، خداوند نسبت به مردم، صاحب بخشش است، ولی بیشتر مردم سپاسگزاری نمی‌کنند."/>
		<aya index="244" text="و در راه خدا کارزار کنید، و بدانید که خداوند شنوای داناست."/>
		<aya index="245" text="کیست آن کس که به [بندگان‌] خدا وام نیکویی دهد تا [خدا] آن را برای او چند برابر بیفزاید؟ و خداست که [در معیشت بندگان‌] تنگی و گشایش پدید می‌آورد؛ و به سوی او بازگردانده می‌شوید."/>
		<aya index="246" text="آیا از [حال‌] سران بنی اسرائیل پس از موسی خبر نیافتی آنگاه که به پیامبری از خود گفتند: «پادشاهی برای ما بگمار تا در راه خدا پیکار کنیم»، [آن پیامبر] گفت: «اگر جنگیدن بر شما مقرر گردد، چه بسا پیکار نکنید.» گفتند: «چرا در راه خدا نجنگیم با آنکه ما از دیارمان و از [نزد] فرزندانمان بیرون رانده شده‌ایم.» پس هنگامی که جنگ بر آنان مقرر شد، جز شماری اندک از آنان، [همگی‌] پشت کردند، و خداوند به [حال‌] ستمکاران داناست."/>
		<aya index="247" text="و پیامبرشان به آنان گفت: «در حقیقت، خداوند، طالوت را بر شما به پادشاهی گماشته است.» گفتند: «چگونه او را بر ما پادشاهی باشد با آنکه ما به پادشاهی از وی سزاوارتریم و به او از حیث مال، گشایشی داده نشده است؟» پیامبرشان گفت: «در حقیقت، خدا او را بر شما برتری داده، و او را در دانش و [نیروی‌] بدنی بر شما برتری بخشیده است، و خداوند پادشاهی خود را به هر کس که بخواهد می‌دهد، و خدا گشایشگر داناست.»"/>
		<aya index="248" text="و پیامبرشان بدیشان گفت: «در حقیقت، نشانه پادشاهی او این است که آن صندوق [عهد] که در آن آرامش خاطری از جانب پروردگارتان، و بازمانده‌ای از آنچه خاندان موسی و خاندان هارون [در آن‌] بر جای نهاده‌اند -در حالی که فرشتگان آن را حمل می‌کنند- به سوی شما خواهد آمد. مسلما اگر مؤمن باشید، برای شما در این [رویداد] نشانه‌ای است.»"/>
		<aya index="249" text="و چون طالوت با لشکریان [خود] بیرون شد، گفت: «خداوند شما را به وسیله رودخانه‌ای خواهد آزمود. پس هر کس از آن بنوشد از [پیروان‌] من نیست، و هر کس از آن نخورد، قطعاً او از [پیروان‌] من است، مگر کسی که با دستش کفی برگیرد. پس [همگی‌] جز اندکی از آنها، از آن نوشیدند. و هنگامی که [طالوت ] با کسانی که همراه وی ایمان آورده بودند، از آن [نهر] گذشتند، گفتند:» امروز ما را یارای [مقابله با ]جالوت و سپاهیانش نیست. «کسانی که به دیدار خداوند یقین داشتند، گفتند:» بسا گروهی اندک که بر گروهی بسیار، به اذن خدا پیروز شدند، و خداوند با شکیبایان است."/>
		<aya index="250" text="و هنگامی که با جالوت و سپاهیانش روبرو شدند، گفتند: «پروردگارا، بر [دلهای‌] ما شکیبایی فرو ریز، و گامهای ما را استوار دار، و ما را بر گروه کافران پیروز فرمای.»"/>
		<aya index="251" text="پس آنان را به اذن خدا شکست دادند، و داوود، جالوت را کشت، و خداوند به او پادشاهی و حکمت ارزانی داشت، و از آنچه می‌خواست به او آموخت. و اگر خداوند برخی از مردم را به وسیله برخی دیگر دفع نمی‌کرد، قطعاً زمین تباه می‌گردید. ولی خداوند نسبت به جهانیان تفضّل دارد."/>
		<aya index="252" text="این‌[ها] آیات خداست که ما آن را بحق بر تو می‌خوانیم، و به راستی تو از جمله پیامبرانی."/>
		<aya index="253" text="برخی از آن پیامبران را بر برخی دیگر برتری بخشیدیم. از آنان کسی بود که خدا با او سخن گفت و درجات بعضی از آنان را بالا برد؛ و به عیسی پسر مریم دلایل آشکار دادیم، و او را به وسیله روح القدس تأیید کردیم؛ و اگر خدا می‌خواست، کسانی که پس از آنان بودند، بعد از آن [همه‌] دلایل روشن که برایشان آمد، به کشتار یکدیگر نمی‌پرداختند، ولی با هم اختلاف کردند؛ پس، بعضی از آنان کسانی بودند که ایمان آوردند، و بعضی از آنان کسانی بودند که کفر ورزیدند؛ و اگر خدا می‌خواست با یکدیگر جنگ نمی‌کردند، ولی خداوند آنچه را می‌خواهد انجام می‌دهد."/>
		<aya index="254" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، از آنچه به شما روزی داده‌ایم انفاق کنید، پیش از آنکه روزی فرا رسد که در آن نه داد و ستدی است و نه دوستی و نه شفاعتی. و کافران خود ستمکارانند."/>
		<aya index="255" text="خداست که معبودی جز او نیست؛ زنده و برپادارنده است؛ نه خوابی سبک او را فرو می‌گیرد و نه خوابی گران؛ آنچه در آسمانها و آنچه در زمین است، از آنِ اوست. کیست آن کس که جز به اذن او در پیشگاهش شفاعت کند؟ آنچه در پیش روی آنان و آنچه در پشت سرشان است می‌داند. و به چیزی از علم او، جز به آنچه بخواهد، احاطه نمی‌یابند. کرسی او آسمانها و زمین را در بر گرفته، و نگهداری آنها بر او دشوار نیست، و اوست والای بزرگ."/>
		<aya index="256" text="در دین هیچ اجباری نیست. و راه از بیراهه بخوبی آشکار شده است. پس هر کس به طاغوت کفر ورزد، و به خدا ایمان آورد، به یقین، به دستاویزی استوار، که آن را گسستن نیست، چنگ زده است. و خداوند شنوای داناست."/>
		<aya index="257" text="خداوند سرور کسانی است که ایمان آورده‌اند. آنان را از تاریکیها به سوی روشنایی به در می‌برد. و[لی‌] کسانی که کفر ورزیده‌اند، سرورانشان [همان عصیانگران=] طاغوتند، که آنان را از روشنایی به سوی تاریکیها به در می‌برند. آنان اهل آتشند که خود، در آن جاودانند."/>
		<aya index="258" text="آیا از [حال‌] آن کس که چون خدا به او پادشاهی داده بود [و بدان می‌نازید، و] در باره پروردگار خود با ابراهیم محاجّه [می‌]کرد، خبر نیافتی؟ آنکاه که ابراهیم گفت: «پروردگار من همان کسی است که زنده می‌کند و می‌میراند.» گفت: «من [هم‌] زنده می‌کنم و [هم‌] می‌میرانم.» ابراهیم گفت: «خدا[ی من‌] خورشید را از خاور برمی‌آورد، تو آن را از باختر برآور.» پس آن کس که کفر ورزیده بود مبهوت ماند. و خداوند قوم ستمکار را هدایت نمی‌کند."/>
		<aya index="259" text="یا چون آن کس که به شهری که بامهایش یکسر فرو ریخته بود، عبور کرد؛ [و با خود می‌]گفت: «چگونه خداوند، [اهل‌] این [ویرانکده‌] را پس از مرگشان زنده می‌کند؟». پس خداوند، او را [به مدت‌] صد سال میراند. آنگاه او را برانگیخت، [و به او] گفت: «چقدر درنگ کردی؟» گفت: «یک روز یا پاره‌ای از روز را درنگ کردم.» گفت: «[نه‌] بلکه صد سال درنگ کردی، به خوراک و نوشیدنی خود بنگر [که طعم و رنگ آن‌] تغییر نکرده است، و به درازگوش خود نگاه کن [که چگونه متلاشی شده است. این ماجرا برای آن است که هم به تو پاسخ گوییم‌] و هم تو را [در مورد معاد] نشانه‌ای برای مردم قرار دهیم. و به [این ]استخوانها بنگر، چگونه آنها را برداشته به هم پیوند می‌دهیم؛ سپس گوشت بر آن می‌پوشانیم.» پس هنگامی که [چگونگی زنده ساختن مرده‌] برای او آشکار شد، گفت: «[اکنون‌] می‌دانم که خداوند بر هر چیزی تواناست.»"/>
		<aya index="260" text="و [یاد کن‌] آنگاه که ابراهیم گفت: «پروردگارا، به من نشان ده؛ چگونه مردگان را زنده می‌کنی؟» فرمود: «مگر ایمان نیاورده‌ای؟» گفت: «چرا، ولی تا دلم آرامش یابد.» فرمود: «پس، چهار پرنده برگیر، و آنها را پیش خود، ریز ریز گردان؛ سپس بر هر کوهی پاره‌ای از آنها را قرار ده؛ آنگاه آنها را فرا خوان، شتابان به سوی تو می‌آیند، و بدان که خداوند توانا و حکیم است.»"/>
		<aya index="261" text="مَثَل [صدقات‌] کسانی که اموال خود را در راه خدا انفاق می‌کنند همانند دانه‌ای است که هفت خوشه برویاند که در هر خوشه‌ای صد دانه باشد؛ و خداوند برای هر کس که بخواهد [آن را] چند برابر می‌کند، و خداوند گشایشگر داناست."/>
		<aya index="262" text="کسانی که اموال خود را در راه خدا انفاق می‌کنند، سپس در پی آنچه انفاق کرده‌اند، منّت و آزاری روا نمی‌دارند، پاداش آنان برایشان نزد پروردگارشان [محفوظ] است، و بیمی بر آنان نیست و اندوهگین نمی‌شوند."/>
		<aya index="263" text="گفتاری پسندیده [در برابر نیازمندان‌] و گذشت [از اصرار و تندیِ آنان‌] بهتر از صدقه‌ای است که آزاری به دنبال آن باشد، و خداوند بی‌نیاز بردبار است."/>
		<aya index="264" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، صدقه‌های خود را با منّت و آزار، باطل مکنید، مانند کسی که مالش را برای خودنمایی به مردم، انفاق می‌کند و به خدا و روز بازپسین ایمان ندارد. پس مَثَل او همچون مَثَل سنگ خارایی است که بر روی آن، خاکی [نشسته‌] است، و رگباری به آن رسیده و آن [سنگ‌] را سخت و صاف بر جای نهاده است. آنان [=ریاکاران‌] نیز از آنچه به دست آورده‌اند، بهره‌ای نمی‌برند؛ و خداوند، گروه کافران را هدایت نمی‌کند."/>
		<aya index="265" text="و مَثَل [صدقات‌] کسانی که اموال خویش را برای طلب خشنودی خدا و استواری روحشان انفاق می‌کنند، همچون مَثَل باغی است که بر فراز پشته‌ای قرار دارد [که اگر] رگباری بر آن برسد، دو چندان محصول برآورد، و اگر رگباری هم بر آن نرسد، بارانِ ریزی [برای آن بس است‌]، و خداوند به آنچه انجام می‌دهید بیناست."/>
		<aya index="266" text="آیا کسی از شما دوست دارد که باغی از درختان خرما و انگور داشته باشد که از زیر آنها نهرها روان است، و برای او در آن [باغ‌] از هر گونه میوه‌ای [فراهم‌] باشد، و در حالی که او را پیری رسیده و فرزندانی خردسال دارد، [ناگهان‌] گردبادی آتشین بر آن [باغ‌] زند و [باغ یکسر] بسوزد؟ این گونه، خداوند آیات [خود] را برای شما روشن می‌گرداند، باشد که شما بیندیشید."/>
		<aya index="267" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، از چیزهای پاکیزه‌ای که به دست آورده‌اید، و از آنچه برای شما از زمین برآورده‌ایم، انفاق کنید، و در پی ناپاک آن نروید که [از آن‌] انفاق نمایید، در حالی که آن را [اگر به خودتان می‌دادند] جز با چشم‌پوشی [و بی‌میلی‌] نسبت به آن، نمی‌گرفتید، و بدانید که خداوند، بی‌نیازِ ستوده [صفات‌] است."/>
		<aya index="268" text="شیطان شما را از تهیدستی بیم می‌دهد و شما را به زشتی وامی‌دارد؛ و[لی‌] خداوند از جانب خود به شما وعده آمرزش و بخشش می‌دهد، و خداوند گشایشگر داناست."/>
		<aya index="269" text="[خدا] به هر کس که بخواهد حکمت می‌بخشد، و به هر کس حکمت داده شود، به یقین، خیری فراوان داده شده است؛ و جز خردمندان، کسی پند نمی‌گیرد."/>
		<aya index="270" text="و هر نفقه‌ای را که انفاق، یا هر نذری را که عهد کرده‌اید، قطعاً خداوند آن را می‌داند، و برای ستمکاران هیچ یاوری نیست."/>
		<aya index="271" text="اگر صدقه‌ها را آشکار کنید، این، کار خوبی است، و اگر آن را پنهان دارید و به مستمندان بدهید، این برای شما بهتر است؛ و بخشی از گناهانتان را می‌زداید، و خداوند به آنچه انجام می‌دهید آگاه است."/>
		<aya index="272" text="هدایت آنان بر عهده تو نیست، بلکه خدا هر که را بخواهد هدایت می‌کند، و هر مالی که انفاق کنید، به سود خود شماست، و[لی‌] جز برای طلب خشنودی خدا انفاق مکنید، و هر مالی را که انفاق کنید [پاداش آن‌] به طور کامل به شما داده خواهد شد و ستمی بر شما نخواهد رفت."/>
		<aya index="273" text="[این صدقات‌] برای آن [دسته از] نیازمندانی است که در راه خدا فرومانده‌اند، و نمی‌توانند [برای تأمین هزینه زندگی‌] در زمین سفر کنند. از شدّت خویشتن‌داری، فرد بی‌اطلاع، آنان را توانگر می‌پندارد. آنها را از سیمایشان می‌شناسی. با اصرار، [چیزی‌] از مردم نمی‌خواهند. و هر مالی [به آنان‌] انفاق کنید، قطعاً خدا از آن آگاه است."/>
		<aya index="274" text="کسانی که اموال خود را شب و روز، و نهان و آشکارا، انفاق می‌کنند، پاداش آنان نزد پروردگارشان برای آنان خواهد بود؛ و نه بیمی بر آنان است و نه اندوهگین می‌شوند."/>
		<aya index="275" text="کسانی که ربا می‌خورند، [از گور] برنمی‌خیزند مگر مانند برخاستن کسی که شیطان بر اثر تماس، آشفته‌سرش کرده است. این بدان سبب است که آنان گفتند: «داد و ستد صرفاً مانند رباست.» و حال آنکه خدا داد و ستد را حلال، و ربا را حرام گردانیده است. پس، هر کس، اندرزی از جانب پروردگارش بدو رسید، و [از رباخواری‌] باز ایستاد، آنچه گذشته، از آنِ اوست، و کارش به خدا واگذار می‌شود، و کسانی که [به رباخواری‌] باز گردند، آنان اهل آتشند و در آن ماندگار خواهند بود."/>
		<aya index="276" text="خدا از [برکت‌] ربا می‌کاهد، و بر صدقات می‌افزاید، و خداوند هیچ ناسپاس گناهکاری را دوست نمی‌دارد."/>
		<aya index="277" text="کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده و نماز بر پا داشته و زکات داده‌اند، پاداش آنان نزد پروردگارشان برای آنان خواهد بود؛ و نه بیمی بر آنان است و نه اندوهگین می‌شوند."/>
		<aya index="278" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، از خدا پروا کنید؛ و اگر مؤمنید، آنچه از ربا باقی مانده است واگذارید."/>
		<aya index="279" text="و اگر [چنین‌] نکردید، بدانید به جنگ با خدا و فرستاده وی، برخاسته‌اید؛ و اگر توبه کنید، سرمایه‌های شما از خودتان است. نه ستم می‌کنید و نه ستم می‌بینید."/>
		<aya index="280" text="و اگر [بدهکارتان‌] تنگدست باشد، پس تا [هنگام‌] گشایش، مهلتی [به او دهید]؛ و [اگر به راستی قدرت پرداخت ندارد،] بخشیدن آن برای شما بهتر است-اگر بدانید."/>
		<aya index="281" text="و بترسید از روزی که در آن، به سوی خدا بازگردانده می‌شوید، سپس به هر کسی [پاداش‌] آنچه به دست آورده، تمام داده شود؛ و آنان مورد ستم قرار نمی‌گیرند."/>
		<aya index="282" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، هر گاه به وامی تا سررسیدی معین، با یکدیگر معامله کردید، آن را بنویسید. و باید نویسنده‌ای [صورت معامله را] بر اساس عدالت، میان شما بنویسد. و هیچ نویسنده‌ای نباید از نوشتن خودداری کند؛ همان گونه [و به شکرانه آن‌] که خدا او را آموزش داده است. و کسی که بدهکار است باید املا کند، و او [=نویسنده‌] بنویسد. و از خدا که پروردگار اوست پروا نماید، و از آن، چیزی نکاهد. پس اگر کسی که حق بر ذمه اوست، سفیه یا ناتوان است، یا خود نمی‌تواند املا کند، پس ولیّ او باید با [رعایت‌] عدالت، املا نماید. و دو شاهد از مردانتان را به شهادت طلبید، پس اگر دو مرد نبودند، مردی را با دو زن، از میان گواهانی که [به عدالت آنان‌] رضایت دارید [گواه بگیرید]، تا [اگر] یکی از آن دو [زن‌] فراموش کرد، [زنِ‌] دیگر، وی را یادآوری کند. و چون گواهان احضار شوند، نباید خودداری ورزند. و از نوشتن [بدهی‌] چه خرد باشد یا بزرگ، ملول نشوید، تا سررسیدش [فرا رسد]. این [نوشتنِ‌] شما، نزد خدا عادلانه‌تر، و برای شهادت استوارتر، و برای اینکه دچار شک نشوید [به احتیاط ]نزدیکتر است، مگر آنکه داد و ستدی نقدی باشد که آن را میان خود [دست به دست‌] برگزار می‌کنید؛ در این صورت، بر شما گناهی نیست که آن را ننویسید. و [در هر حال‌] هر گاه داد و ستد کردید گواه بگیرید. و هیچ نویسنده و گواهی نباید زیان ببیند، و اگر چنین کنید، از نافرمانی شما خواهد بود. و از خدا پروا کنید، و خدا [بدین گونه‌] به شما آموزش می‌دهد، و خدا به هر چیزی داناست."/>
		<aya index="283" text="و اگر در سفر بودید و نویسنده‌ای نیافتید وثیقه‌ای بگیرید؛ و اگر برخی از شما برخی دیگر را امین دانست، پس آن کس که امین شمرده شده، باید سپرده وی را بازپس دهد؛ و باید از خداوند که پروردگار اوست، پروا کند. و شهادت را کتمان مکنید، و هر که آن را کتمان کند قلبش گناهکار است، و خداوند به آنچه انجام می‌دهید داناست."/>
		<aya index="284" text="آنچه در آسمانها و آنچه در زمین است از آنِ خداست. و اگر آنچه در دلهای خود دارید، آشکار یا پنهان کنید، خداوند شما را به آن محاسبه می‌کند؛ آنگاه هر که را بخواهد می‌بخشد، و هر که را بخواهد عذاب می‌کند، و خداوند بر هر چیزی تواناست."/>
		<aya index="285" text="پیامبر [خدا] بدانچه از جانب پروردگارش بر او نازل شده است ایمان آورده است، و مؤمنان همگی به خدا و فرشتگان و کتابها و فرستادگانش ایمان آورده‌اند [و گفتند:] «میان هیچ یک از فرستادگانش فرق نمی‌گذاریم» و گفتند: «شنیدیم و گردن نهادیم، پروردگارا، آمرزش تو را [خواستاریم‌] و فرجام به سوی تو است.»"/>
		<aya index="286" text="خداوند هیچ کس را جز به قدر توانایی‌اش تکلیف نمی‌کند. آنچه [از خوبی‌] به دست آورده به سود او، و آنچه [از بدی‌] به دست آورده به زیان اوست. پروردگارا، اگر فراموش کردیم یا به خطا رفتیم بر ما مگیر، پروردگارا، هیچ بار گرانی بر [دوش‌] ما مگذار؛ همچنانکه بر [دوش‌] کسانی که پیش از ما بودند نهادی. پروردگارا، و آنچه تاب آن نداریم بر ما تحمیل مکن؛ و از ما درگذر؛ و ما را ببخشای و بر ما رحمت آور؛ سرور ما تویی؛ پس ما را بر گروه کافران پیروز کن."/>
	</sura>
	<sura index="3" name="">
		<aya index="1" text="الف، لام، میم."/>
		<aya index="2" text="خداست که هیچ معبودِ [بحقی‌] جز او نیست و زنده [پاینده‌] است."/>
		<aya index="3" text="این کتاب را در حالی که مؤیّد آنچه [از کتابهای آسمانی‌] پیش از خود می‌باشد، به حق [و به تدریج‌] بر تو نازل کرد، و تورات و انجیل را..."/>
		<aya index="4" text="پیش از آن برای رهنمود مردم فرو فرستاد، و فرقان [=جداکننده حق از باطل‌] را نازل کرد. کسانی که به آیات خدا کفر ورزیدند، بی‌تردید عذابی سخت خواهند داشت، و خداوند، شکست‌ناپذیر و صاحب‌انتقام است."/>
		<aya index="5" text="در حقیقت، هیچ چیز [نه‌] در زمین و نه در آسمان بر خدا پوشیده نمی‌ماند."/>
		<aya index="6" text="اوست کسی که شما را آن گونه که می‌خواهد در رحمها صورتگری می‌کند. هیچ معبودی جز آن توانای حکیم نیست."/>
		<aya index="7" text="اوست کسی که این کتاب [=قرآن‌] را بر تو فرو فرستاد. پاره‌ای از آن، آیات محکم [=صریح و روشن‌] است. آنها اساس کتابند؛ و [پاره‌ای‌] دیگر متشابهاتند [که تأویل‌پذیرند]. اما کسانی که در دلهایشان انحراف است برای فتنه‌جویی و طلب تأویل آن [به دلخواه خود،] از متشابه آن پیروی می‌کنند، با آنکه تأویلش را جز خدا و ریشه‌داران در دانش کسی نمی‌داند. [آنان که‌] می‌گویند: «ما بدان ایمان آوردیم، همه [چه محکم و چه متشابه‌] از جانب پروردگار ماست»، و جز خردمندان کسی متذکر نمی‌شود."/>
		<aya index="8" text="[می‌گویند:] پروردگارا، پس از آنکه ما را هدایت کردی، دلهایمان را دستخوش انحراف مگردان، و از جانب خود، رحمتی بر ما ارزانی دار که تو خود بخشایشگری."/>
		<aya index="9" text="پروردگارا، به یقین، تو در روزی که هیچ تردیدی در آن نیست، گردآورنده [جمله‌] مردمانی. قطعاً خداوند در وعده [خود] خلاف نمی‌کند."/>
		<aya index="10" text="در حقیقت، کسانی که کفر ورزیدند، اموال و اولادشان چیزی [از عذاب خدا] را از آنان دور نخواهد کرد؛ و آنان خود، هیزم دوزخند."/>
		<aya index="11" text="[آنان‌] به شیوه فرعونیان و کسانی که پیش از آنان بودند آیات ما را دروغ شمردند؛ پس خداوند به [سزای‌] گناهانشان [گریبان‌] آنان را گرفت، و خدا سخت‌کیفر است."/>
		<aya index="12" text="به کسانی که کفر ورزیدند بگو: «به زودی مغلوب خواهید شد و [سپس در روز رستاخیز] در دوزخ محشور می‌شوید، و چه بد بستری است.»"/>
		<aya index="13" text="قطعاً در برخورد میان دو گروه، برای شما نشانه‌ای [و درس عبرتی‌] بود. گروهی در راه خدا می‌جنگیدند، و دیگر [گروه‌] کافر بودند که آنان [=مؤمنان‌] را به چشم، دو برابر خود می‌دیدند؛ و خدا هر که را بخواهد به یاری خود تأیید می‌کند، یقیناً در این [ماجرا] برای صاحبان بینش عبرتی است."/>
		<aya index="14" text="دوستیِ خواستنیها[ی گوناگون‌] از: زنان و پسران و اموال فراوان از زر و سیم و اسب‌های نشاندار و دامها و کشتزار[ها] برای مردم آراسته شده، [لیکن‌] این جمله، مایه تمتّع زندگی دنیاست، و [حال آنکه] فرجام نیکو نزد خداست."/>
		<aya index="15" text="بگو: «آیا شما را به بهتر از اینها خبر دهم؟ برای کسانی که تقوا پیشه کرده‌اند، نزد پروردگارشان باغهایی است که از زیر [درختان‌] آنها نهرها روان است؛ در آن جاودانه بمانند، و همسرانی پاکیزه و [نیز ]خشنودی خدا [را دارند]، و خداوند به [امور] بندگان [خود] بیناست."/>
		<aya index="16" text="همان کسانی که می‌گویند: پروردگارا، ما ایمان آوردیم؛ پس گناهان ما را بر ما ببخش، و ما را از عذاب آتش نگاه دار."/>
		<aya index="17" text="[اینانند] شکیبایان و راستگویان و فرمانبرداران و انفاق‌کنندگان و آمرزش‌خواهان در سحرگاهان."/>
		<aya index="18" text="خدا که همواره به عدل، قیام دارد، گواهی می‌دهد که جز او هیچ معبودی نیست؛ و فرشتگانِ [او] و دانشوران [نیز گواهی می‌دهند که:] جز او، که توانا و حکیم است، هیچ معبودی نیست."/>
		<aya index="19" text="در حقیقت، دین نزد خدا همان اسلام است. و کسانی که کتاب [آسمانی‌] به آنان داده شده، با یکدیگر به اختلاف نپرداختند مگر پس از آنکه علم برای آنان [حاصل‌] آمد، آن هم به سابقه حسدی که میان آنان وجود داشت. و هر کس به آیات خدا کفر ورزد، پس [بداند] که خدا زودشمار است."/>
		<aya index="20" text="پس اگر با تو به محاجّه برخاستند، بگو: «من خود را تسلیم خدا نموده‌ام، و هر که مرا پیروی کرده [نیز خود را تسلیم خدا نموده است‌].» و به کسانی که اهل کتابند و به مشرکان بگو: «آیا اسلام آورده‌اید؟» پس اگر اسلام آوردند، قطعاً هدایت یافته‌اند، و اگر روی برتافتند، فقط رساندن پیام بر عهده توست، و خداوند به [امور] بندگان بیناست."/>
		<aya index="21" text="کسانی که به آیات خدا کفر می‌ورزند، و پیامبران را بناحق می‌کشند، و دادگستران را به قتل می‌رسانند، آنان را از عذابی دردناک خبر ده."/>
		<aya index="22" text="آنان کسانی‌اند که در [این‌] دنیا و [در سرای‌] آخرت، اعمالشان به هدر رفته و برای آنان هیچ یاوری نیست."/>
		<aya index="23" text="آیا داستان کسانی را که بهره‌ای از کتاب [تورات‌] یافته‌اند ندانسته‌ای که چون به سوی کتاب خدا فرا خوانده می‌شوند تا میانشان حکم کند، آنگه گروهی از آنان به حال اعراض، روی برمی‌تابند؟"/>
		<aya index="24" text="این بدان سبب بود که آنان [به پندار خود] گفتند: «هرگز آتش جز چند روزی به ما نخواهد رسید»، و برساخته‌هایشان آنان را در دینشان فریفته کرده است."/>
		<aya index="25" text="پس چگونه خواهد بود [حالشان‌] آنگاه که آنان را در روزی که هیچ شکی در آن نیست گرد آوریم؛ و به هر کس [پاداش‌] دستاوردش به تمام [و کمال‌] داده شود و به آنان ستم نرسد؟"/>
		<aya index="26" text="بگو: «بار خدایا، تویی که فرمانفرمایی؛ هر آن کس را که خواهی، فرمانروایی بخشی؛ و از هر که خواهی، فرمانروایی را باز ستانی؛ و هر که را خواهی، عزت بخشی؛ و هر که را خواهی، خوار گردانی؛ همه خوبیها به دست توست، و تو بر هر چیز توانایی.»"/>
		<aya index="27" text="شب را به روز در می‌آوری، و روز را به شب در می‌آوری؛ و زنده را از مرده بیرون می آوری، و مرده را از زنده خارج می‌سازی؛ و هر که را خواهی، بی‌حساب روزی می‌دهی."/>
		<aya index="28" text="مؤمنان نباید کافران را -به جای مؤمنان- به دوستی بگیرند؛ و هر که چنین کند، در هیچ چیز [او را] از [دوستی‌] خدا [بهره‌ای‌] نیست، مگر اینکه از آنان به نوعی تقیّه کند و خداوند، شما را از [عقوبت‌] خود می‌ترساند، و بازگشت [همه‌] به سوی خداست."/>
		<aya index="29" text="بگو: «اگر آنچه در سینه‌های شماست نهان دارید یا آشکارش کنید، خدا آن را می داند، و [نیز] آنچه را در آسمانها و آنچه را در زمین است می‌داند، و خداوند بر هر چیزی تواناست.»"/>
		<aya index="30" text="روزی که هر کسی آنچه کار نیک به جای آورده و آنچه بدی مرتکب شده، حاضر شده می یابد؛ و آرزو می‌کند: کاش میان او و آن [کارهای بد] فاصله‌ای دور بود. و خداوند، شما را از [کیفر] خود می‌ترساند، و [در عین حال‌] خدا به بندگان [خود ]مهربان است."/>
		<aya index="31" text="بگو: «اگر خدا را دوست دارید، از من پیروی کنید تا خدا دوستتان بدارد و گناهان شما را بر شما ببخشاید، و خداوند آمرزنده مهربان است.»"/>
		<aya index="32" text="بگو: «خدا و پیامبر [او] را اطاعت کنید.» پس اگر رویگردان شدند، قطعاً خداوند کافران را دوست ندارد."/>
		<aya index="33" text="به یقین، خداوند، آدم و نوح و خاندان ابراهیم و خاندان عمران را بر مردم جهان برتری داده است."/>
		<aya index="34" text="فرزندانی که بعضی از آنان از [نسل‌] بعضی دیگرند، و خداوند شنوای داناست."/>
		<aya index="35" text="چون زن عمران گفت: «پروردگارا، آنچه در شکم خود دارم نذر تو کردم تا آزاد شده [از مشاغل دنیا و پرستشگر تو] باشد؛ پس، از من بپذیر که تو خود شنوای دانایی.»"/>
		<aya index="36" text="پس چون فرزندش را بزاد، گفت: «پروردگارا، من دختر زاده‌ام -و خدا به آنچه او زایید داناتر بود- و پسر چون دختر نیست، و من نامش را مریم نهادم، و او و فرزندانش را از شیطان رانده‌شده، به تو پناه می‌دهم.»"/>
		<aya index="37" text="پس پروردگارش وی [=مریم‌] را با حُسنِ قبول پذیرا شد و او را نیکو بار آورد، و زکریا را سرپرست وی قرار داد. زکریا هر بار که در محراب بر او وارد می‌شد، نزد او [نوعی‌] خوراکی می‌یافت. [می‌]گفت: «ای مریم، این از کجا برای تو [آمده است؟ او در پاسخ می‌]گفت: «این از جانب خداست، که خدا به هر کس بخواهد، بی شمار روزی می‌دهد.»"/>
		<aya index="38" text="آنجا [بود که‌] زکریا پروردگارش را خواند [و] گفت: «پروردگارا، از جانب خود، فرزندی پاک و پسندیده به من عطا کن، که تو شنونده دعایی.»"/>
		<aya index="39" text="پس در حالی که وی ایستاده [و] در محراب [خود] دعا می‌کرد، فرشتگان، او را ندا دردادند که: خداوند تو را به [ولادت‌] یحیی -که تصدیق کننده [حقانیت‌] کلمة الله [=عیسی‌] است، و بزرگوار و خویشتندار [=پرهیزنده از آنان‌] و پیامبری از شایستگان است- مژده می‌دهد."/>
		<aya index="40" text="گفت: «پروردگارا، چگونه مرا فرزندی خواهد بود؟ در حالی که پیریِ من بالا گرفته است و زنم «نازا» است [فرشته‌] گفت: « [کار پروردگار] چنین است. خدا هر چه بخواهد می‌کند.»"/>
		<aya index="41" text="گفت: «پروردگارا، برای من نشانه‌ای قرار ده.» فرمود: «نشانه‌ات این است که سه روز با مردم، جز به اشاره سخن نگویی؛ و پروردگارت را بسیار یاد کن، و شبانگاه و بامدادان [او را] تسبیح گوی.»"/>
		<aya index="42" text="و [یاد کن‌] هنگامی را که فرشتگان گفتند: «ای مریم، خداوند تو را برگزیده و پاک ساخته و تو را بر زنان جهان برتری داده است.»"/>
		<aya index="43" text="«ای مریم، فرمانبر پروردگار خود باش و سجده کن و با رکوع‌کنندگان رکوع نما.»"/>
		<aya index="44" text="این [جمله‌] از اخبار غیب است که به تو وحی می‌کنیم، و [گرنه‌] وقتی که آنان قلمهای خود را [برای قرعه‌کشی به آب‌] می‌افکندند تا کدام یک سرپرستی مریم را به عهده گیرد، نزد آنان نبودی؛ و [نیز] وقتی با یکدیگر کشمکش می‌کردند نزدشان نبودی."/>
		<aya index="45" text="[یاد کن‌] هنگامی [را] که فرشتگان گفتند: «ای مریم، خداوند تو را به کلمه‌ای از جانب خود، که نامش مسیح، عیسی‌بن‌مریم است مژده می‌دهد، در حالی که [او] در دنیا و آخرت آبرومند و از مقربان [درگاه خدا] است.»"/>
		<aya index="46" text="«و در گهواره [به اعجاز] و در میانسالی [به وحی‌] با مردم سخن می‌گوید و از شایستگان است.»"/>
		<aya index="47" text="[مریم‌] گفت: «پروردگارا، چگونه مرا فرزندی خواهد بود با آنکه بشری به من دست نزده است؟» گفت: «چنین است [کار] پروردگار.» خدا هر چه بخواهد می‌آفریند؛ چون به کاری فرمان دهد، فقط به آن می‌گوید: «باش»؛ پس می‌باشد."/>
		<aya index="48" text="و به او کتاب و حکمت و تورات و انجیل می‌آموزد."/>
		<aya index="49" text="و [او را به عنوان‌] پیامبری به سوی بنی اسرائیل [می‌فرستد، که او به آنان می‌گوید:] «در حقیقت، من از جانب پروردگارتان برایتان معجزه‌ای آورده‌ام: من از گل برای شما [چیزی‌] به شکل پرنده می‌سازم، آنگاه در آن می‌دمم، پس به اذن خدا پرنده‌ای می شود؛ و به اذن خدا نابینای مادرزاد و پیس را بهبود می‌بخشم؛ و مردگان را زنده می‌گردانم؛ و شما را از آنچه می‌خورید و در خانه هایتان ذخیره می‌کنید، خبر می‌دهم؛ مسلماً در این [معجزات‌]، برای شما -اگر مؤمن باشید- عبرت است.»"/>
		<aya index="50" text="و [می‌گوید: «آمده‌ام تا] تورات را که پیش از من [نازل شده‌] است تصدیق کننده باشم، و تا پاره‌ای از آنچه را که بر شما حرام گردیده، برای شما حلال کنم، و از جانب پروردگارتان برای شما نشانه‌ای آورده‌ام. پس، از خدا پروا دارید و مرا اطاعت کنید.»"/>
		<aya index="51" text="«در حقیقت، خداوند پروردگار من و پروردگار شماست؛ پس او را بپرستید [که ] راه راست این است.»"/>
		<aya index="52" text="چون عیسی از آنان احساس کفر کرد، گفت: «یاران من در راه خدا چه کسانند؟» حواریون گفتند: «ما یاران [دین‌] خداییم، به خدا ایمان آورده‌ایم؛ و گواه باش که ما تسلیم [او] هستیم.»"/>
		<aya index="53" text="پروردگارا، به آنچه نازل کردی گرویدیم و فرستاده‌[ات‌] را پیروی کردیم؛ پس ما را در زمره گواهان بنویس."/>
		<aya index="54" text="و [دشمنان‌] مکر ورزیدند، و خدا [در پاسخشان‌] مکر در میان آورد، و خداوند بهترین مکرانگیزان است."/>
		<aya index="55" text="[یاد کن‌] هنگامی را که خدا گفت: «ای عیسی، من تو را برگرفته و به سوی خویش بالا می‌برم، و تو را از [آلایش‌] کسانی که کفر ورزیده‌اند پاک می‌گردانم، و تا روز رستاخیز، کسانی را که از تو پیروی کرده‌اند، فوق کسانی که کافر شده‌اند قرار خواهم داد؛ آنگاه فرجام شما به سوی من است، پس در آنچه بر سر آن اختلاف می‌کردید میان شما داوری خواهم کرد."/>
		<aya index="56" text="اما کسانی که کفر ورزیدند، در دنیا و آخرت به سختی عذابشان کنم و یاورانی نخواهند داشت."/>
		<aya index="57" text="و اما کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند، [خداوند] مزدشان را به تمامی به آنان می‌دهد. و خداوند، بیدادگران را دوست نمی‌دارد."/>
		<aya index="58" text="اینهاست که ما آن را از آیات و قرآن حکمت‌آمیز بر تو می‌خوانیم."/>
		<aya index="59" text="در واقع، مَثل عیسی نزد خدا همچون مَثل [خلقت‌] آدم است [که‌] او را از خاک آفرید؛ سپس بدو گفت: «باش»؛ پس وجود یافت."/>
		<aya index="60" text="[آنچه درباره عیسی گفته شد] حق [و] از جانب پروردگار تو است. پس، از تردیدکنندگان مباش."/>
		<aya index="61" text="پس هر که در این [باره‌] پس از دانشی که تو را [حاصل‌] آمده، با تو محاجه کند، بگو: «بیایید پسرانمان و پسرانتان، و زنانمان و زنانتان، و ما خویشان نزدیک و شما خویشان نزدیک خود را فرا خوانیم؛ سپس مباهله کنیم، و لعنت خدا را بر دروغگویان قرار دهیم.»"/>
		<aya index="62" text="آری، داستان درست [مسیح‌] همین است؛ و معبودی جز خدا نیست، و خداست که در واقع، همان شکست‌ناپذیر حکیم است."/>
		<aya index="63" text="پس اگر رویگردان شدند، همانا خداوند به [حال‌] مفسدان داناست."/>
		<aya index="64" text="بگو: «ای اهل کتاب، بیایید بر سر سخنی که میان ما و شما یکسان است بایستیم که: جز خدا را نپرستیم و چیزی را شریک او نگردانیم، و بعضی از ما بعضی دیگر را به جای خدا به خدایی نگیرد.» پس اگر [از این پیشنهاد] اعراض کردند، بگویید: «شاهد باشید که ما مسلمانیم [نه شما].»"/>
		<aya index="65" text="ای اهل کتاب، چرا در باره ابراهیم محاجه می‌کنید با آنکه تورات و انجیل بعد از او نازل شده است؟ آیا تعقل نمی‌کنید؟"/>
		<aya index="66" text="هان، شما [اهل کتاب‌] همانان هستید که در باره آنچه نسبت به آن دانشی داشتید محاجه کردید؛ پس چرا در مورد چیزی که بدان دانشی ندارید محاجه می‌کنید؟ با آنکه خدا می‌داند و شما نمی‌دانید."/>
		<aya index="67" text="ابراهیم نه یهودی بود و نه نصرانی، بلکه حق گرایی فرمانبردار بود، و از مشرکان نبود."/>
		<aya index="68" text="در حقیقت، نزدیکترین مردم به ابراهیم، همان کسانی هستند که او را پیروی کرده‌اند، و [نیز] این پیامبر و کسانی که [به آیین او] ایمان آورده‌اند؛ و خدا سرور مؤمنان است."/>
		<aya index="69" text="گروهی از اهل کتاب آرزو می‌کنند کاش شما را گمراه می‌کردند، در صورتی که جز خودشان [کسی‌] را گمراه نمی‌کنند و نمی‌فهمند."/>
		<aya index="70" text="ای اهل کتاب، چرا به آیات خدا کفر می‌ورزید با آنکه خود [به درستی آن‌] گواهی می‌دهید؟"/>
		<aya index="71" text="ای اهل کتاب، چرا حق را به باطل درمی‌آمیزید و حقیقت را کتمان می‌کنید، با اینکه خود می‌دانید؟"/>
		<aya index="72" text="و جماعتی از اهل کتاب گفتند: «در آغاز روز به آنچه بر مؤمنان نازل شد، ایمان بیاورید، و در پایان [روز] انکار کنید؛ شاید آنان [از اسلام‌] برگردند.»"/>
		<aya index="73" text="و [گفتند:] «جز به کسی که دین شما را پیروی کند، ایمان نیاورید -بگو: « هدایت، هدایت خداست »- مبادا به کسی نظیر آنچه به شما داده شده، داده شود، یا در پیشگاه پروردگارتان با شما محاجه کنند.» بگو: « [این‌] تفضل به دست خداست؛ آن را به هر کس که بخواهد می‌دهد، و خداوند، گشایشگر داناست."/>
		<aya index="74" text="رحمت خود را به هر کس که بخواهد مخصوص می‌گرداند، و خداوند دارای بخشش بزرگ است."/>
		<aya index="75" text="و از اهل کتاب، کسی است که اگر او را بر مال فراوانی امین شمری، آن را به تو برگرداند؛ و از آنان کسی است که اگر او را بر دیناری امین شمری، آن را به تو نمی‌پردازد، مگر آنکه دایماً بر [سر] وی به پا ایستی. این بدان سبب است که آنان [به پندار خود] گفتند: «در مورد کسانی که کتاب آسمانی ندارند، بر زیان ما راهی نیست.» و بر خدا دروغ می‌بندند با اینکه خودشان [هم‌] می‌دانند."/>
		<aya index="76" text="آری، هر که به پیمان خود وفا کند، و پرهیزگاری نماید، بی‌تردید خداوند، پرهیزگاران را دوست دارد."/>
		<aya index="77" text="کسانی که پیمان خدا و سوگندهای خود را به بهای ناچیزی می‌فروشند، آنان را در آخرت بهره‌ای نیست؛ و خدا روز قیامت با آنان سخن نمی‌گوید، و به ایشان نمی‌نگرد، و پاکشان نمی‌گرداند، و عذابی دردناک خواهند داشت."/>
		<aya index="78" text="و از میان آنان گروهی هستند که زبان خود را به [خواندن‌] کتاب [تحریف شده‌ای ] می‌پیچانند، تا آن [بربافته‌] را از [مطالب‌] کتاب [آسمانی‌] پندارید، با اینکه آن از کتاب [آسمانی‌] نیست؛ و می‌گویند: آن از جانب خداست، در صورتی که از جانب خدا نیست، و بر خدا دروغ می‌بندند، با اینکه خودشان [هم‌] می‌دانند."/>
		<aya index="79" text="هیچ بشری را نسزد که خدا به او کتاب و حکم و پیامبری بدهد؛ سپس او به مردم بگوید: «به جای خدا، بندگان من باشید.» بلکه [باید بگوید:] «به سبب آنکه کتاب [آسمانی‌] تعلیم می‌دادید و از آن رو که درس می‌خواندید، علمای دین باشید.»"/>
		<aya index="80" text="و [نیز] شما را فرمان نخواهد داد که فرشتگان و پیامبران را به خدایی بگیرید. آیا پس از آنکه سر به فرمان [خدا] نهاده‌اید [باز] شما را به کفر وامی‌دارد؟"/>
		<aya index="81" text="و [یاد کن‌] هنگامی را که خداوند از پیامبران پیمان گرفت که هر گاه به شما کتاب و حکمتی دادم، سپس شما را فرستاده‌ای آمد که آنچه را با شماست تصدیق کرد، البته به او ایمان بیاورید و حتماً یاریش کنید. آنگاه فرمود: «آیا اقرار کردید و در این باره پیمانم را پذیرفتید؟» گفتند: «آری، اقرار کردیم.» فرمود: «پس گواه باشید و من با شما از گواهانم.»"/>
		<aya index="82" text="پس، کسانی که بعد از این [پیمان‌] روی برتابند آنان، خود، نافرمانانند."/>
		<aya index="83" text="آیا جز دین خدا را می‌جویند؟ با آنکه هر که در آسمانها و زمین است خواه و ناخواه سر به فرمان او نهاده است، و به سوی او بازگردانیده می‌شوید."/>
		<aya index="84" text="بگو: «به خدا و آنچه بر ما نازل شده، و آنچه بر ابراهیم و اسماعیل و اسحاق و یعقوب و اسباط نازل گردیده، و آنچه به موسی و عیسی و انبیای [دیگر] از جانب پروردگارشان داده شده، گرویدیم؛ و میان هیچ یک از آنان فرق نمی‌گذاریم و ما او را فرمانبرداریم."/>
		<aya index="85" text="و هر که جز اسلام، دینی [دیگر] جوید، هرگز از وی پذیرفته نشود، و وی در آخرت از زیانکاران است."/>
		<aya index="86" text="چگونه خداوند، قومی را که بعد از ایمانشان کافر شدند، هدایت می‌کند؟ با آنکه شهادت دادند که این رسول، بر حق است و برایشان دلایل روشن آمد، و خداوند قوم بیدادگر را هدایت نمی‌کند."/>
		<aya index="87" text="آنان، سزایشان این است که لعنت خدا و فرشتگان و مردم، همگی برایشان است."/>
		<aya index="88" text="در آن [لعنت‌] جاودانه بمانند؛ نه عذاب از ایشان کاسته گردد و نه مهلت یابند."/>
		<aya index="89" text="مگر کسانی که پس از آن توبه کردند و درستگاری [پیشه‌] نمودند، که خداوند آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="90" text="کسانی که پس از ایمان خود کافر شدند، سپس بر کفر [خود] افزودند، هرگز توبه آنان پذیرفته نخواهد شد، و آنان خود گمراهانند."/>
		<aya index="91" text="در حقیقت، کسانی که کافر شده و در حال کفر مرده‌اند، اگر چه [فراخنای‌] زمین را پر از طلا کنند و آن را [برای خود] فدیه دهند، هرگز از هیچ یک از آنان پذیرفته نگردد؛ آنان را عذابی دردناک خواهد بود، و یاورانی نخواهند داشت."/>
		<aya index="92" text="هرگز به نیکوکاری نخواهید رسید تا از آنچه دوست دارید انفاق کنید؛ و از هر چه انفاق کنید قطعاً خدا بدان داناست."/>
		<aya index="93" text="همه خوراکیها بر فرزندان اسرائیل حلال بود. جز آنچه پیش از نزول تورات، اسرائیل [=یعقوب‌] بر خویشتن حرام ساخته بود. بگو: «اگر [جز این است و] راست می‌گویید، تورات را بیاورید و آن را بخوانید.»"/>
		<aya index="94" text="پس کسانی که بعد از این، بر خدا دروغ بندند، آنان خود ستمکارانند."/>
		<aya index="95" text="بگو: «خدا راست گفت، پس، از آیین ابراهیم که حق‌گرا بود و از مشرکان نبود، پیروی کنید."/>
		<aya index="96" text="در حقیقت، نخستین خانه‌ای که برای [عبادت‌] مردم، نهاده شده، همان است که در مکه است و مبارک، و برای جهانیان [مایه‌] هدایت است."/>
		<aya index="97" text="در آن، نشانه‌هایی روشن است [از جمله‌] مقام ابراهیم است؛ و هر که در آن درآید در امان است؛ و برای خدا، حج آن خانه، بر عهده مردم است؛ [البته بر] کسی که بتواند به سوی آن راه یابد. و هر که کفر ورزد، یقیناً خداوند از جهانیان بی‌نیاز است."/>
		<aya index="98" text="بگو: «ای اهل کتاب، چرا به آیات خدا کفر می‌ورزید؟ با آنکه خدا بر آنچه می‌کنید گواه است.»"/>
		<aya index="99" text="بگو: «ای اهل کتاب، چرا کسی را که ایمان آورده است، از راه خدا بازمی‌دارید؛ و آن [راه‌] را کج می‌شمارید، با آنکه خود [به راستیِ آن‌] گواهید؟» و خدا از آنچه می‌کنید غافل نیست."/>
		<aya index="100" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، اگر از فرقه‌ای از اهل کتاب فرمان برید، شما را پس از ایمانتان به حال کفر برمی‌گردانند."/>
		<aya index="101" text="و چگونه کفر می‌ورزید، با اینکه آیات خدا بر شما خوانده می‌شود و پیامبر او میان شماست؟ و هر کس به خدا تمسک جوید، قطعاً به راه راست هدایت شده است."/>
		<aya index="102" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، از خدا آن گونه که حق پرواکردن از اوست، پروا کنید؛ و زینهار، جز مسلمان نمیرید."/>
		<aya index="103" text="و همگی به ریسمان خدا چنگ زنید، و پراکنده نشوید؛ و نعمت خدا را بر خود یاد کنید: آنگاه که دشمنان [یکدیگر] بودید، پس میان دلهای شما الفت انداخت، تا به لطف او برادران هم شدید؛ و بر کنار پرتگاه آتش بودید که شما را از آن رهانید. این گونه، خداوند نشانه‌های خود را برای شما روشن می‌کند، باشد که شما راه یابید."/>
		<aya index="104" text="و باید از میان شما، گروهی، [مردم را] به نیکی دعوت کنند و به کار شایسته وادارند و از زشتی بازدارند، و آنان همان رستگارانند."/>
		<aya index="105" text="و چون کسانی مباشید که پس از آنکه دلایل آشکار برایشان آمد، پراکنده شدند و با هم اختلاف پیدا کردند، و برای آنان عذابی سهمگین است؛"/>
		<aya index="106" text="[در آن‌] روزی که چهره‌هایی سپید، و چهره‌هایی سیاه گردد. اما سیاهرویان [به آنان گویند:] آیا بعد از ایمانتان کفر ورزیدید؟ پس به سزای آنکه کفر می‌ورزیدید [این‌] عذاب را بچشید."/>
		<aya index="107" text="و اما سپیدرویان همواره در رحمت خداوند جاویدانند."/>
		<aya index="108" text="اینها آیات خداست که آن را به حق بر تو می‌خوانیم؛ و خداوند هیچ ستمی بر جهانیان نمی‌خواهد."/>
		<aya index="109" text="و آنچه در آسمانها و آنچه در زمین است از آنِ خداست، و [همه‌] کارها به سوی خدا بازگردانده می‌شود."/>
		<aya index="110" text="شما بهترین امتی هستید که برای مردم پدیدار شده‌اید: به کار پسندیده فرمان می‌دهید، و از کار ناپسند بازمی‌دارید، و به خدا ایمان دارید. و اگر اهل کتاب ایمان آورده بودند قطعاً برایشان بهتر بود؛ برخی از آنان مؤمنند و[لی‌] بیشترشان نافرمانند."/>
		<aya index="111" text="111]جز آزاری [اندک‌] هرگز به شما زیانی نخواهند رسانید؛ و اگر با شما بجنگند، به شما پشت نمایند، سپس یاری نیابند."/>
		<aya index="112" text="هر کجا یافته شوند، به خواری دچار شده‌اند -مگر آنکه به پناه امان خدا و زینهار مردم [روند]- و به خشمی از خدا گرفتار آمدند، و [مُهر] بینوایی بر آنان زده شد. این بدان سبب بود که به آیات خدا کفر می‌ورزیدند و پیامبران را بناحق می‌کشتند. [و نیز] این [عقوبت‌] به سزای آن بود که نافرمانی کردند و از اندازه درمی‌گذرانیدند."/>
		<aya index="113" text="[ولی همه آنان‌] یکسان نیستند. از میان اهل کتاب، گروهی درستکردارند که آیات الهی را در دل شب می‌خوانند و سر به سجده می‌نهند."/>
		<aya index="114" text="به خدا و روز قیامت ایمان دارند؛ و به کار پسندیده فرمان می‌دهند و از کار ناپسند باز می‌دارند؛ و در کارهای نیک شتاب می‌کنند، و آنان از شایستگانند."/>
		<aya index="115" text="و هر کار نیکی انجام دهند، هرگز در باره آن ناسپاسی نبینند، و خداوند به [حال‌] تقواپیشگان داناست."/>
		<aya index="116" text="کسانی که کفر ورزیدند، هرگز اموالشان و اولادشان چیزی [از عذاب خدا] را از آنان دفع نخواهد کرد، و آنان اهل آتشند و در آن جاودانه خواهند بود."/>
		<aya index="117" text="مثَل آنچه [آنان‌] در زندگی این دنیا [در راه دشمنی با پیامبر] خرج می‌کنند، همانند بادی است که در آن، سرمای سختی است، که به کشتزار قومی که بر خود ستم نموده‌اند بوزد و آن را تباه سازد؛ و خدا به آنان ستم نکرده، بلکه آنان خود بر خویشتن ستم کرده‌اند."/>
		<aya index="118" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، از غیر خودتان، [دوست و] همراز مگیرید. [آنان‌] از هیچ نابکاری در حق شما کوتاهی نمی‌ورزند. آرزو دارند که در رنج بیفتید. دشمنی از لحن و سخنشان آشکار است؛ و آنچه سینه‌هایشان نهان می‌دارد، بزرگتر است. در حقیقت، ما نشانه‌ها[ی دشمنی آنان‌] را برای شما بیان کردیم، اگر تعقل کنید."/>
		<aya index="119" text="هان، شما کسانی هستید که آنان را دوست دارید، و [حال آنکه‌] آنان شما را دوست ندارند، و شما به همه کتابها[ی خدا] ایمان دارید؛ و چون با شما برخورد کنند می‌گویند: «ایمان آوردیم.» و چون [با هم ]خلوت کنند، از شدت خشم بر شما، سر انگشتان خود را می‌گزند. بگو: «به خشم خود بمیرید» که خداوند به راز درون سینه‌ها داناست."/>
		<aya index="120" text="اگر به شما خوشی رسد آنان را بدحال می‌کند؛ و اگر به شما گزندی رسد بدان شاد می‌شوند؛ و اگر صبر کنید و پرهیزگاری نمایید، نیرنگشان هیچ زیانی به شما نمی‌رساند؛ یقیناً خداوند به آنچه می‌کنند احاطه دارد."/>
		<aya index="121" text="و [یاد کن‌] زمانی را که [در جنگ احد] بامدادان از پیش کسانت بیرون آمدی [تا] مؤمنان را برای جنگیدن، در مواضع خود جای دهی، و خداوند، شنوای داناست."/>
		<aya index="122" text="آن هنگام که دو گروه از شما بر آن شدند که سستی ورزند با آنکه خدا یاورشان بود. و مؤمنان باید تنها بر خدا توکل کنند."/>
		<aya index="123" text="و یقیناً خدا شما را در [جنگ‌] بدر -با آنکه ناتوان بودید- یاری کرد. پس، از خدا پروا کنید، باشد که سپاسگزاری نمایید."/>
		<aya index="124" text="آنگاه که به مؤمنان می‌گفتی: «آیا شما را بس نیست که پروردگارتان، شما را با سه هزار فرشته فرودآمده، یاری کند؟»"/>
		<aya index="125" text="آری، اگر صبر کنید و پرهیزگاری نمایید، و با همین جوش [و خروش‌] بر شما بتازند، همانگاه پروردگارتان شما را با پنج هزار فرشته نشاندار یاری خواهد کرد."/>
		<aya index="126" text="و خدا آن [وعده پیروزی‌] را، جز مژده‌ای برای شما قرار نداد تا [بدین وسیله شادمان شوید و] دلهای شما بدان آرامش یابد، و پیروزی جز از جانب خداوند توانای حکیم نیست."/>
		<aya index="127" text="تا برخی از کسانی را که کافر شده‌اند نابود کند، یا آنان را خوار سازد، تا نومید بازگردند."/>
		<aya index="128" text="هیچ یک از این کارها در اختیار تو نیست؛ یا [خدا] بر آنان می‌بخشاید، یا عذابشان می‌کند، زیرا آنان ستمکارند."/>
		<aya index="129" text="و آنچه در آسمانها و آنچه در زمین است از آنِ خداست. هر که را بخواهد می‌آمرزد، و هر که را بخواهد عذاب می‌کند، و خداوند، آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="130" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، ربا را [با سود] چندین برابر مخورید، و از خدا پروا کنید، باشد که رستگار شوید."/>
		<aya index="131" text="و از آتشی که برای کافران آماده شده است بترسید."/>
		<aya index="132" text="خدا و رسول را فرمان برید، باشد که مشمول رحمت قرار گیرید."/>
		<aya index="133" text="و برای نیل به آمرزشی از پروردگار خود، و بهشتی که پهنایش [به قدر] آسمانها و زمین است [و] برای پرهیزگاران آماده شده است، بشتابید."/>
		<aya index="134" text="همانان که در فراخی و تنگی انفاق می‌کنند؛ و خشم خود را فرو می‌برند؛ و از مردم در می‌گذرند؛ و خداوند نکوکاران را دوست دارد."/>
		<aya index="135" text="و آنان که چون کار زشتی کنند، یا بر خود ستم روا دارند، خدا را به یاد می‌آورند و برای گناهانشان آمرزش می‌خواهند -و چه کسی جز خدا گناهان را می‌آمرزد؟ و بر آنچه مرتکب شده‌اند، با آنکه می‌دانند [که گناه است‌]، پافشاری نمی‌کنند."/>
		<aya index="136" text="آنان، پاداششان آمرزشی از جانب پروردگارشان، و بوستانهایی است که از زیر [درختان‌] آن جویبارها روان است. جاودانه در آن بمانند، و پاداش اهل عمل چه نیکوست."/>
		<aya index="137" text="قطعاً پیش از شما سنّتهایی [بوده و] سپری شده است. پس، در زمین بگردید و بنگرید که فرجام تکذیب‌کنندگان چگونه بوده است؟"/>
		<aya index="138" text="این [قرآن‌] برای مردم، بیانی، و برای پرهیزگاران رهنمود و اندرزی است."/>
		<aya index="139" text="و اگر مؤمنید، سستی مکنید و غمگین مشوید، که شما برترید."/>
		<aya index="140" text="اگر به شما آسیبی رسیده، آن قوم را نیز آسیبی نظیر آن رسید؛ و ما این روزها[ی شکست و پیروزی‌] را میان مردم به نوبت می‌گردانیم [تا آنان پند گیرند] و خداوند کسانی را که [واقعاً] ایمان آورده‌اند معلوم بدارد، و از میان شما گواهانی بگیرد، و خداوند ستمکاران را دوست نمی‌دارد."/>
		<aya index="141" text="و تا خدا کسانی را که ایمان آورده‌اند خالص گرداند و کافران را [به تدریج‌] نابود سازد."/>
		<aya index="142" text="آیا پنداشتید که داخل بهشت می‌شوید، بی‌آنکه خداوند جهادگران و شکیبایان شما را معلوم بدارد؟"/>
		<aya index="143" text="و شما مرگ را پیش از آنکه با آن روبرو شوید، سخت آرزو می‌کردید؛ پس، آن را دیدید و [همچنان‌] نگاه می‌کردید."/>
		<aya index="144" text="و محمد، جز فرستاده‌ای که پیش از او [هم‌] پیامبرانی [آمده و] گذشتند، نیست. آیا اگر او بمیرد یا کشته شود، از عقیده خود برمی‌گردید؟ و هر کس از عقیده خود بازگردد، هرگز هیچ زیانی به خدا نمی‌رساند، و به زودی خداوند سپاسگزاران را پاداش می‌دهد."/>
		<aya index="145" text="و هیچ نفسی جز به فرمان خدا نمیرد. [خداوند، مرگ را] به عنوان سرنوشتی معین [مقرر کرده است‌]. و هر که پاداش این دنیا را بخواهد به او از آن می‌دهیم؛ و هر که پاداش آن سرای را بخواهد از آن به او می‌دهیم، و به زودی سپاسگزاران را پاداش خواهیم داد."/>
		<aya index="146" text="و چه بسیار پیامبرانی که همراه او توده‌های انبوه، کارزار کردند؛ و در برابر آنچه در راه خدا بدیشان رسید، سستی نورزیدند و ناتوان نشدند؛ و تسلیم [دشمن‌] نگردیدند، و خداوند، شکیبایان را دوست دارد."/>
		<aya index="147" text="و سخن آنان جز این نبود که گفتند: «پروردگارا، گناهان ما و زیاده‌روی ما، در کارمان را بر ما ببخش، و گامهای ما را استوار دار، و ما را بر گروه کافران یاری ده.»"/>
		<aya index="148" text="پس خداوند، پاداش این دنیا، و پاداش نیک آخرت را به آنان عطا کرد، و خداوند نیکوکاران را دوست دارد."/>
		<aya index="149" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، اگر از کسانی که کفر ورزیده‌اند اطاعت کنید، شما را از عقیده‌تان بازمی‌گردانند و زیانکار خواهید گشت."/>
		<aya index="150" text="آری، خدا مولای شماست، و او بهترین یاری‌دهندگان است."/>
		<aya index="151" text="به زودی در دلهای کسانی که کفر ورزیده‌اند بیم خواهیم افکند، زیرا چیزی را با خدا شریک گردانیده‌اند که بر [حقانیت‌] آن، [خدا] دلیلی نازل نکرده است. و جایگاهشان آتش است، و جایگاه ستمگران چه بد است."/>
		<aya index="152" text="و [در نبرد اُحد] قطعاً خدا وعده خود را با شما راست گردانید: آنگاه که به فرمان او، آنان را می‌کشتید، تا آنکه سست شدید و در کار [جنگ و بر سر تقسیم غنایم‌] با یکدیگر به نزاع پرداختید؛ و پس از آنکه آنچه را دوست داشتید [یعنی غنایم را ]به شما نشان داد، نافرمانی نمودید. برخی از شما دنیا را و برخی از شما آخرت را می‌خواهد. سپس برای آنکه شما را بیازماید، از [تعقیب‌] آنان منصرفتان کرد و از شما درگذشت، و خدا نسبت به مؤمنان، با تفضل است."/>
		<aya index="153" text="[یاد کنید] هنگامی را که در حال گریز [از کوه‌] بالا می‌رفتید و به هیچ کس توجه نمی‌کردید؛ و پیامبر، شما را از پشت سرتان فرا می‌خواند. پس [خداوند] به سزای [این بی‌انضباطی‌] غمی بر غمتان [افزود]، تا سرانجام بر آنچه از کف داده‌اید و برای آنچه به شما رسیده است اندوهگین نشوید، و خداوند از آنچه می‌کنید آگاه است."/>
		<aya index="154" text="سپس [خداوند] بعد از آن اندوه، آرامشی [به صورت‌] خواب سبکی، بر شما فرو فرستاد، که گروهی از شما را فرا گرفت، و گروهی [تنها] در فکر جان خود بودند؛ و در باره خدا، گمانهای ناروا، همچون گمانهای [دوران‌] جاهلیت می‌بردند. می‌گفتند: «آیا ما را در این کار اختیاری هست؟» بگو: «سررشته کارها [شکست یا پیروزی‌]، یکسر به دست خداست.» آنان چیزی را در دلهایشان پوشیده می‌داشتند، که برای تو آشکار نمی‌کردند. می‌گفتند: «اگر ما را در این کار اختیاری بود، [و وعده پیامبر واقعیت داشت،] در اینجا کشته نمی‌شدیم.» بگو: «اگر شما در خانه‌های خود هم بودید، کسانی که کشته شدن بر آنان نوشته شده، قطعاً [با پای خود] به سوی قتلگاههای خویش می‌رفتند. و [اینها ] برای این است که خداوند، آنچه را در دلهای شماست، [در عمل‌] بیازماید؛ و آنچه را در قلبهای شماست، پاک گرداند؛ و خدا به راز سینه‌ها آگاه است."/>
		<aya index="155" text="روزی که دو گروه [در اُحد] با هم رویاروی شدند، کسانی که از میان شما [به دشمن‌] پشت کردند، در حقیقت جز این نبود که به سبب پاره‌ای از آنچه [از گناه‌] حاصل کرده بودند، شیطان آنان را بلغزانید. و قطعاً خدا از ایشان درگذشت؛ زیرا خدا آمرزگار بردبار است."/>
		<aya index="156" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، همچون کسانی نباشید که کفر ورزیدند؛ و به برادرانشان - هنگامی که به سفر رفته [و در سفر مردند] و یا جهادگر شدند [و کشته شدند]، گفتند: «اگر نزد ما [مانده‌] بودند، نمی‌مردند و کشته نمی‌شدند.» [شما چنین سخنانی مگویید] تا خدا آن را در دلهایشان حسرتی قرار دهد. و خدا[ست که‌] زنده می‌کند و می‌میراند، و خدا[ست که‌] به آنچه می‌کنید بیناست."/>
		<aya index="157" text="و اگر در راه خدا کشته شوید یا بمیرید، قطعاً آمرزش خدا و رحمت او از [همه‌] آنچه [آنان‌] جمع می‌کنند بهتر است."/>
		<aya index="158" text="و اگر [در راه جهاد] بمیرید یا کشته شوید، قطعاً به سوی خدا گردآورده خواهید شد."/>
		<aya index="159" text="پس به [برکت‌] رحمت الهی، با آنان نرمخو [و پُرمِهر] شدی، و اگر تندخو و سختدل بودی قطعاً از پیرامون تو پراکنده می‌شدند. پس، از آنان درگذر و برایشان آمرزش بخواه، و در کار[ها] با آنان مشورت کن، و چون تصمیم گرفتی بر خدا توکل کن، زیرا خداوند توکل‌کنندگان را دوست می‌دارد."/>
		<aya index="160" text="اگر خدا شما را یاری کند، هیچ کس بر شما غالب نخواهد شد؛ و اگر دست از یاری شما بردارد، چه کسی بعد از او شما را یاری خواهد کرد؟ و مؤمنان باید تنها بر خدا توکل کنند."/>
		<aya index="161" text="و هیچ پیامبری را نسزد که خیانت ورزد، و هر کس خیانت ورزد، روز قیامت با آنچه در آن خیانت کرده بیاید؛ آنگاه به هر کس [پاداش‌] آنچه کسب کرده، به تمامی داده می‌شود، و بر آنان ستم نرود."/>
		<aya index="162" text="آیا کسی که خشنودی خدا را پیروی می‌کند، چون کسی است که به خشمی از خدا دچار گردیده و جایگاهش جهنم است؟ و چه بد بازگشتگاهی است."/>
		<aya index="163" text="[هر یک از] ایشان را نزد خداوند درجاتی است، و خدا به آنچه می‌کنند بیناست."/>
		<aya index="164" text="به یقین، خدا بر مؤمنان منت نهاد [که‌] پیامبری از خودشان در میان آنان برانگیخت، تا آیات خود را بر ایشان بخواند و پاکشان گرداند و کتاب و حکمت به آنان بیاموزد، قطعاً پیش از آن در گمراهی آشکاری بودند."/>
		<aya index="165" text="آیا چون به شما [در نبرد اُحد] مصیبتی رسید -[با آنکه در نبرد بدر] دو برابرش را [به دشمنان خود] رساندید- گفتید: «این [مصیبت‌] از کجا [به ما رسید]؟» بگو: «آن از خود شما [و ناشی از بی‌انضباطی خودتان‌] است.» آری! خدا به هر چیزی تواناست."/>
		<aya index="166" text="و روزی که [در اُحد] آن دو گروه با هم برخورد کردند، آنچه به شما رسید به اذن خدا بود [تا شما را بیازماید] و مؤمنان را معلوم بدارد؛"/>
		<aya index="167" text="همچنین کسانی را که دو رویی نمودند [نیز] معلوم بدارد. و به ایشان گفته شد: «بیایید در راه خدا بجنگید یا دفاع کنید.» گفتند: «اگر جنگیدن می‌دانستیم مسلماً از شما پیروی می‌کردیم.» آن روز، آنان به کفر نزدیکتر بودند تا به ایمان. به زبان خویش چیزی می‌گفتند که در دلهایشان نبود، و خدا به آنچه می‌نهفتند داناتر است."/>
		<aya index="168" text="همان کسانی که [خود در خانه‌] نشستند و در باره دوستان خود گفتند: «اگر از ما پیروی می‌کردند کشته نمی‌شدند.» بگو: «اگر راست می‌گویید مرگ را از خودتان دور کنید.»"/>
		<aya index="169" text="هرگز کسانی را که در راه خدا کشته شده‌اند، مرده مپندار، بلکه زنده‌اند که نزد پروردگارشان روزی داده می‌شوند."/>
		<aya index="170" text="به آنچه خدا از فضل خود به آنان داده است شادمانند، و برای کسانی که از پی ایشانند و هنوز به آنان نپیوسته‌اند شادی می‌کنند که نه بیمی بر ایشان است و نه اندوهگین می‌شوند."/>
		<aya index="171" text="بر نعمت و فضل خدا و اینکه خداوند پاداش مؤمنان را تباه نمی‌گرداند، شادی می‌کنند."/>
		<aya index="172" text="کسانی که [در نبرد اُحد] پس از آنکه زخم برداشته بودند، دعوت خدا و پیامبر [او] را اجابت کردند، برای کسانی از آنان که نیکی و پرهیزگاری کردند پاداشی بزرگ است."/>
		<aya index="173" text="همان کسانی که [برخی از] مردم به ایشان گفتند: «مردمان برای [جنگ با] شما گرد آمده‌اند؛ پس، از آن بترسید.» و[لی این سخن‌] بر ایمانشان افزود و گفتند: «خدا ما را بس است و نیکو حمایتگری است.»"/>
		<aya index="174" text="پس با نعمت و بخششی از جانب خدا، [از میدان نبرد] بازگشتند، در حالی که هیچ آسیبی به آنان نرسیده بود، و همچنان خشنودی خدا را پیروی کردند، و خداوند دارای بخششی عظیم است."/>
		<aya index="175" text="در واقع، این شیطان است که دوستانش را می‌ترساند؛ پس اگر مؤمنید از آنان مترسید و از من بترسید."/>
		<aya index="176" text="و کسانی که در کفر می‌کوشند، تو را اندوهگین نسازند؛ که آنان هرگز به خدا هیچ زیانی نمی‌رسانند. خداوند می‌خواهد در آخرت برای آنان بهره‌ای قرار ندهد، و برای ایشان عذابی بزرگ است."/>
		<aya index="177" text="در حقیقت، کسانی که کفر را به [بهای‌] ایمان خریدند، هرگز به خداوند هیچ زیانی نخواهند رسانید، و برای آنان عذابی دردناک است."/>
		<aya index="178" text="و البته نباید کسانی که کافر شده‌اند تصور کنند اینکه به ایشان مهلت می‌دهیم برای آنان نیکوست؛ ما فقط به ایشان مهلت می‌دهیم تا بر گناه [خود] بیفزایند، و [آنگاه‌] عذابی خفت‌آور خواهند داشت."/>
		<aya index="179" text="خدا بر آن نیست که مؤمنان را به این [حالی‌] که شما بر آن هستید، واگذارد، تا آنکه پلید را از پاک جدا کند. و خدا بر آن نیست که شما را از غیب آگاه گرداند، ولی خدا از میان فرستادگانش هر که را بخواهد برمی‌گزیند. پس، به خدا و پیامبرانش ایمان بیاورید؛ و اگر بگروید و پرهیزگاری کنید، برای شما پاداشی بزرگ خواهد بود."/>
		<aya index="180" text="و کسانی که به آنچه خدا از فضل خود به آنان عطا کرده، بخل می‌ورزند، هرگز تصور نکنند که آن [بخل‌] برای آنان خوب است، بلکه برایشان بد است. به زودی آنچه که به آن بخل ورزیده‌اند، روز قیامت طوق گردنشان می‌شود. میراث آسمانها و زمین از آنِ خداست، و خدا به آنچه می‌کنید آگاه است."/>
		<aya index="181" text="مسلماً خداوند، سخن کسانی را که گفتند: «خدا نیازمند است و ما توانگریم »، شنید. به زودی آنچه را گفتند، و بناحق کشتنِ آنان پیامبران را، خواهیم نوشت و خواهیم گفت: «بچشید عذاب سوزان را.»"/>
		<aya index="182" text="این [عقوبت‌] به خاطر کار و کردار پیشین شماست، [و گر نه‌] خداوند هرگز نسبت به بندگان [خود] بیدادگر نیست."/>
		<aya index="183" text="همانان که گفتند: «خدا با ما پیمان بسته که به هیچ پیامبری ایمان نیاوریم تا برای ما قربانیی بیاورد که آتش [آسمانی‌] آن را [به نشانه قبول‌] بسوزاند.» بگو: «قطعاً پیش از من، پیامبرانی بودند که دلایل آشکار را با آنچه گفتید، برای شما آوردند. اگر راست می گویید، پس چرا آنان را کشتید؟»"/>
		<aya index="184" text="پس اگر تو را تکذیب کردند، بدان که پیامبرانی [هم‌] که پیش از تو، دلایل روشن و نوشته‌ها و کتاب روشن آورده بودند، تکذیب شدند."/>
		<aya index="185" text="هر جانداری چشنده [طعم‌] مرگ است، و همانا روز رستاخیز پاداشهایتان به طور کامل به شما داده می‌شود. پس هر که را از آتش به دور دارند و در بهشت درآورند قطعاً کامیاب شده است؛ و زندگی دنیا جز مایه فریب نیست."/>
		<aya index="186" text="قطعاً در مالها و جانهایتان آزموده خواهید شد، و از کسانی که پیش از شما به آنان کتاب داده شده و [نیز] از کسانی که به شرک گراییده‌اند، [سخنان دل‌]آزار بسیاری خواهید شنید، و[لی‌] اگر صبر کنید و پرهیزگاری نمایید، این [ایستادگی‌] حاکی از عزم استوار [شما] در کارهاست."/>
		<aya index="187" text="و [یاد کن‌] هنگامی را که خداوند از کسانی که به آنان کتاب داده شده، پیمان گرفت که حتماً باید آن را [به وضوح‌] برای مردم بیان نمایید و کتمانش مکنید. پس، آن [عهد] را پشت سر خود انداختند و در برابر آن، بهایی ناچیز به دست آوردند، و چه بد معامله‌ای کردند."/>
		<aya index="188" text="البته گمان مبر کسانی که بدانچه کرده‌اند شادمانی می‌کنند و دوست دارند به آنچه نکرده‌اند مورد ستایش قرار گیرند، قطعاً گمان مبر که برای آنان نجاتی از عذاب است، [که‌] عذابی دردناک خواهند داشت."/>
		<aya index="189" text="و فرمانروایی آسمانها و زمین از آنِ خداست، و خداوند بر هر چیزی تواناست."/>
		<aya index="190" text="مسلماً در آفرینش آسمانها و زمین، و در پی یکدیگر آمدن شب و روز، برای خردمندان نشانه‌هایی [قانع کننده‌] است."/>
		<aya index="191" text="همانان که خدا را [در همه احوال‌] ایستاده و نشسته، و به پهلو آرمیده یاد می‌کنند، و در آفرینش آسمانها و زمین می‌اندیشند [که:] پروردگارا، اینها را بیهوده نیافریده‌ای؛ منزهی تو! پس ما را از عذاب آتش دوزخ در امان بدار."/>
		<aya index="192" text="پروردگارا، هر که را تو در آتش درآوری، یقیناً رسوایش کرده‌ای، و برای ستمکاران یاورانی نیست."/>
		<aya index="193" text="پروردگارا، ما شنیدیم که دعوتگری به ایمان فرا می‌خواند که: «به پروردگار خود ایمان آورید»، پس ایمان آوردیم. پروردگارا، گناهان ما را بیامرز، و بدیهای ما را بزدای و ما را در زمره نیکان بمیران."/>
		<aya index="194" text="پروردگارا، و آنچه را که به وسیله فرستادگانت به ما وعده داده‌ای به ما عطا کن، و ما را روز رستاخیز رسوا مگردان، زیرا تو وعده‌ات را خلاف نمی‌کنی."/>
		<aya index="195" text="پس، پروردگارشان دعای آنان را اجابت کرد [و فرمود که:] من عمل هیچ صاحب عملی از شما را، از مرد یا زن، که همه از یکدیگرید، تباه نمی‌کنم؛ پس، کسانی که هجرت کرده و از خانه‌های خود رانده شده و در راه من آزار دیده و جنگیده و کشته شده‌اند، بدیهایشان را از آنان می‌زدایم، و آنان را در باغهایی که از زیرِ [درختان‌] آن نهرها روان است درمی‌آورم؛ [این‌] پاداشی است از جانب خدا و پاداش نیکو نزد خداست."/>
		<aya index="196" text="مبادا رفت و آمد [و جنب و جوش‌] کافران در شهرها تو را دستخوش فریب کند."/>
		<aya index="197" text="[این‌] کالای ناچیز [و برخورداریِ اندکی‌] است؛ سپس جایگاهشان دوزخ است، و چه بد قرارگاهی است."/>
		<aya index="198" text="ولی کسانی که پروای پروردگارشان را پیشه ساخته‌اند باغهایی خواهند داشت که از زیر [درختان‌] آن نهرها روان است. در آنجا جاودانه بمانند؛ [این‌] پذیرایی از جانب خداست، و آنچه نزد خداست برای نیکان بهتر است."/>
		<aya index="199" text="و البته از میان اهل کتاب کسانی هستند که به خدا و بدانچه به سوی شما نازل شده و به آنچه به سوی خودشان فرود آمده ایمان دارند، در حالی که در برابر خدا خاشعند، و آیات خدا را به بهای ناچیزی نمی‌فروشند. اینانند که نزد پروردگارشان پاداش خود را خواهند داشت. آری! خدا زودشمار است."/>
		<aya index="200" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، صبر کنید و ایستادگی ورزید و مرزها را نگهبانی کنید و از خدا پروا نمایید، امید است که رستگار شوید."/>
	</sura>
	<sura index="4" name="">
		<aya index="1" text="ای مردم، از پروردگارتان که شما را از «نفس واحدی» آفرید و جفتش را [نیز ] از او آفرید، و از آن دو، مردان و زنان بسیاری پراکنده کرد، پروا دارید؛ و از خدایی که به [نام‌] او از همدیگر درخواست می‌کنید پروا نمایید؛ و زنهار از خویشاوندان مَبُرید، که خدا همواره بر شما نگهبان است."/>
		<aya index="2" text="و اموال یتیمان را به آنان [باز]دهید، و [مال پاک‌] و [مرغوب آنان ] را با [مال‌] ناپاک [خود] عوض نکنید؛ و اموال آنان را همراه با اموال خود مخورید که این گناهی بزرگ است."/>
		<aya index="3" text="و اگر در اجرای عدالت میان دختران یتیم بیمناکید، هر چه از زنان [دیگر] که شما را پسند افتاد، دو دو، سه سه، چهار چهار، به زنی گیرید. پس اگر بیم دارید که به عدالت رفتار نکنید، به یک [زن آزاد] یا به آنچه [از کنیزان‌] مالک شده‌اید [اکتفا کنید]. این [خودداری‌] نزدیکتر است تا به ستم گرایید [و بیهوده عیال‌وار گردید]."/>
		<aya index="4" text="و مَهر زنان را به عنوان هدیه‌ای از روی طیب خاطر به ایشان بدهید؛ و اگر به میل خودشان چیزی از آن را به شما واگذاشتند، آن را حلال و گوارا بخورید."/>
		<aya index="5" text="و اموال خود را -که خداوند آن را وسیله قوام [زندگی‌] شما قرار داده- به سفیهان مدهید، و[لی‌] از [عواید] آن به ایشان بخورانید و آنان را پوشاک دهید؛ و با آنان سخنی پسندیده بگویید."/>
		<aya index="6" text="و یتیمان را بیازمایید تا وقتی به [سن‌] زناشویی برسند؛ پس اگر در ایشان رشد [فکری‌] یافتید، اموالشان را به آنان رد کنید، و آن را [از بیم آنکه مبادا] بزرگ شوند، به اسراف و شتاب مخورید. و آن کس که توانگر است باید [از گرفتن اجرت سرپرستی‌] خودداری ورزد؛ و هر کس تهیدست است باید مطابق عرف [از آن‌] بخورد؛ پس هر گاه اموالشان را به آنان رد کردید بر ایشان گواه بگیرید، خداوند حسابرسی را کافی است."/>
		<aya index="7" text="برای مردان، از آنچه پدر و مادر و خویشاوندان [آنان‌] بر جای گذاشته‌اند سهمی است؛ و برای زنان [نیز] از آنچه پدر و مادر و خویشاوندان [آنان‌] بر جای گذاشته‌اند سهمی [خواهد بود] -خواه آن [مال‌] کم باشد یا زیاد- نصیب هر کس مفروض شده است."/>
		<aya index="8" text="و هر گاه، خویشاوندان یتیمان و مستمندان در تقسیم [ارث‌] حاضر شدند، [چیزی‌] از آن را به ایشان ارزانی دارید و با آنان سخنی پسندیده گویید."/>
		<aya index="9" text="و آنان که اگر فرزندان ناتوانی از خود بر جای بگذارند بر [آینده‌] آنان بیم دارند، باید [از ستم بر یتیمان مردم نیز] بترسند. پس باید از خدا پروا دارند و سخنی [بجا و] درست گویند."/>
		<aya index="10" text="در حقیقت، کسانی که اموال یتیمان را به ستم می‌خورند، جز این نیست که آتشی در شکم خود فرو می‌برند، و به زودی در آتشی فروزان درآیند."/>
		<aya index="11" text="خداوند به شما در باره فرزندانتان سفارش می‌کند: سهم پسر، چون سهم دو دختر است. و اگر [همه ورثه،] دختر [و] از دو تن بیشتر باشند، سهم آنان دو سوم ماترک است؛ و اگر [دختری که ارث می‌برد ]یکی باشد، نیمی از میراث از آنِ اوست، و برای هر یک از پدر و مادر وی [=متوفی‌] یک ششم از ماترک [مقرر شده‌] است، این در صورتی است که [متوفی‌] فرزندی داشته باشد. ولی اگر فرزندی نداشته باشد و [تنها] پدر و مادرش از او ارث برند، برای مادرش یک سوم است [و بقیه را پدر می‌برد]؛ و اگر او برادرانی داشته باشد، مادرش یک ششم می‌برد، [البته همه اینها] پس از انجام وصیتی است که او بدان سفارش کرده یا دَینی [که باید استثنا شود]. شما نمی دانید پدران و فرزندانتان کدام یک برای شما سودمندترند. [این ]فرضی است از جانب خدا، زیرا خداوند دانای حکیم است."/>
		<aya index="12" text="و نیمی از میراث همسرانتان از آنِ شما [شوهران‌] است اگر آنان فرزندی نداشته باشند؛ و اگر فرزندی داشته باشند یک چهارم ماترک آنان از آنِ شماست، [البته‌] پس از انجام وصیتی که بدان سفارش کرده‌اند یا دَینی [که باید استثنا شود]، و یک چهارم از میراث شما برای آنان است اگر شما فرزندی نداشته باشید؛ و اگر فرزندی داشته باشید، یک هشتم برای میراث شما از ایشان خواهد بود، [البته‌] پس از انجام وصیتی که بدان سفارش کرده‌اید یا دَینی [که باید استثنا شود]، و اگر مرد یا زنی که از او ارث می‌برند کلاله [=بی‌فرزند و بی‌پدر و مادر] باشد و برای او برادر یا خواهری باشد، پس برای هر یک از آن دو، یک ششم [ماترک‌] است؛ و اگر آنان بیش از این باشند در یک سوم [ماترک‌] مشارکت دارند، [البته‌] پس از انجام وصیتی که بدان سفارش شده یا دَینی که [باید استثنا شود، به شرط آنکه از این طریق‌] زیانی [به ورثه‌] نرساند. این است سفارش خدا و خداست که دانای بردبار است."/>
		<aya index="13" text="اینها احکام الهی است، و هر کس از خدا و پیامبر او اطاعت کند، وی را به باغهایی درآورد که از زیر [درختان‌] آن نهرها روان است. در آن جاودانه‌اند، و این همان کامیابی بزرگ است."/>
		<aya index="14" text="و هر کس از خدا و پیامبر او نافرمانی کند و از حدود مقرر او تجاوز نماید، وی را در آتشی درآورد که همواره در آن خواهد بود و برای او عذابی خفت‌آور است."/>
		<aya index="15" text="و از زنان شما، کسانی که مرتکب زنا می‌شوند، چهار تن از میان خود [مسلمانان‌] بر آنان گواه گیرید؛ پس اگر شهادت دادند، آنان [=زنان‌] را در خانه‌ها نگاه دارید تا مرگشان فرا رسد یا خدا راهی برای آنان قرار دهد."/>
		<aya index="16" text="و از میان شما، آن دو تن را که مرتکب زشتکاری می‌شوند، آزارشان دهید؛ پس اگر توبه کردند و درستکار شدند از آنان صرفنظر کنید، زیرا خداوند توبه‌پذیر مهربان است."/>
		<aya index="17" text="توبه، نزد خداوند، تنها برای کسانی است که از روی نادانی مرتکب گناه می‌شوند، سپس به زودی توبه می‌کنند؛ اینانند که خدا توبه‌شان را می‌پذیرد، و خداوند دانای حکیم است."/>
		<aya index="18" text="و توبه کسانی که گناه می‌کنند، تا وقتی که مرگ یکی از ایشان دررسد، می‌گوید: «اکنون توبه کردم»، پذیرفته نیست؛ و [نیز توبه‌] کسانی که در حال کفر می‌میرند، پذیرفته نخواهد بود، آنانند که برایشان عذابی دردناک آماده کرده‌ایم."/>
		<aya index="19" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، برای شما حلال نیست که زنان را به اکراه ارث برید؛ و آنان را زیر فشار مگذارید تا بخشی از آنچه را به آنان داده‌اید [از چنگشان به در] برید، مگر آنکه مرتکب زشتکاری آشکاری شوند، و با آنها بشایستگی رفتار کنید؛ و اگر از آنان خوشتان نیامد، پس چه بسا چیزی را خوش نمی‌دارید و خدا در آن مصلحت فراوان قرار می‌دهد."/>
		<aya index="20" text="و اگر خواستید همسری [دیگر] به جای همسر [پیشین خود] ستانید، و به یکی از آنان مال فراوانی داده باشید، چیزی از او پس مگیرید. آیا می‌خواهید آن [مال‌] را به بهتان و گناه آشکار بگیرید؟"/>
		<aya index="21" text="و چگونه آن [مَهر] را می‌ستانید با آنکه از یکدیگر کام گرفته‌اید، و آنان از شما پیمانی استوار گرفته‌اند؟"/>
		<aya index="22" text="و با زنانی که پدرانتان به ازدواج خود درآورده‌اند، نکاح مکنید؛ مگر آنچه که پیشتر رخ داده است، چرا که آن، زشتکاری و [مایه‌] دشمنی، و بد راهی بوده است."/>
		<aya index="23" text="[نکاح اینان‌] بر شما حرام شده است: مادرانتان، و دخترانتان، و خواهرانتان، و عمه‌هایتان، و خاله هایتان، و دختران برادر، و دختران خواهر، و مادرهایتان که به شما شیر داده‌اند، و خواهران رضاعی شما، و مادران زنانتان، و دختران همسرانتان که [آنها دختران‌] در دامان شما پرورش یافته‌اند و با آن همسران همبستر شده‌اید -پس اگر با آنها همبستر نشده‌اید بر شما گناهی نیست [که با دخترانشان ازدواج کنید]- و زنان پسرانتان که از پشت خودتان هستند، و جمع دو خواهر با همدیگر -مگر آنچه که در گذشته رخ داده باشد- که خداوند آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="24" text="و زنان شوهردار [نیز بر شما حرام شده است‌] به استثنای زنانی که مالک آنان شده‌اید؛ [این‌] فریضه الهی است که بر شما مقرر گردیده است. و غیر از این [زنان نامبرده‌]، برای شما حلال است که [زنان دیگر را] به وسیله اموال خود طلب کنید -در صورتی که پاکدامن باشید و زناکار نباشید- و زنانی را که متعه کرده‌اید، مَهرشان را به عنوان فریضه‌ای به آنان بدهید، و بر شما گناهی نیست که پس از [تعیین مبلغ‌] مقرر، با یکدیگر توافق کنید [که مدت عقد یا مَهر را کم یا زیاد کنید]؛ مسلماً خداوند دانای حکیم است."/>
		<aya index="25" text="و هر کس از شما، از نظر مالی نمی‌تواند زنان [آزاد] پاکدامن با ایمان را به همسری [خود] درآورد، پس با دختران جوانسال با ایمان شما که مالک آنان هستید [ازدواج کند]؛ و خدا به ایمان شما داناتر است. [همه‌] از یکدیگرید. پس آنان را با اجازه خانواده‌شان به همسری [خود] درآورید و مَهرشان را به طور پسندیده به آنان بدهید [به شرط آنکه‌] پاکدامن باشند نه زناکار، و دوست‌گیران پنهانی نباشند. پس چون به ازدواج [شما] درآمدند، اگر مرتکب فحشا شدند، پس بر آنان نیمی از عذاب [=مجازات‌] زنان آزاد است. این [پیشنهاد زناشویی با کنیزان‌] برای کسی از شماست که از آلایش گناه بیم دارد؛ و صبر کردن، برای شما بهتر است، و خداوند آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="26" text="خدا می‌خواهد برای شما توضیح دهد، و راه [و رسم‌] کسانی را که پیش از شما بوده‌اند به شما بنمایاند، و بر شما ببخشاید، و خدا دانای حکیم است."/>
		<aya index="27" text="خدا می‌خواهد تا بر شما ببخشاید؛ و کسانی که از خواسته‌ها[ی نفسانی‌] پیروی می‌کنند می‌خواهند شما دستخوش انحرافی بزرگ شوید."/>
		<aya index="28" text="خدا می‌خواهد تا بارتان را سبک گرداند؛ و [می‌داند که‌] انسان، ناتوان آفریده شده است."/>
		<aya index="29" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، اموال همدیگر را به ناروا مخورید -مگر آنکه داد و ستدی با تراضی یکدیگر، از شما [انجام گرفته‌] باشد- و خودتان را مکشید، زیرا خدا همواره با شما مهربان است."/>
		<aya index="30" text="و هر کس از روی تجاوز و ستم چنین کند، به زودی وی را در آتشی درآوریم، و این کار بر خدا آسان است."/>
		<aya index="31" text="اگر از گناهان بزرگی که از آن‌[ها] نهی شده‌اید دوری گزینید، بدیهای شما را از شما می زداییم، و شما را در جایگاهی ارجمند درمی‌آوریم."/>
		<aya index="32" text="و زنهار، آنچه را خداوند به [سبب‌] آن، بعضی از شما را بر بعضی [دیگر] برتری داده آرزو مکنید. برای مردان از آنچه [به اختیار] کسب کرده‌اند بهره‌ای است، و برای زنان [نیز] از آنچه [به اختیار] کسب کرده‌اند بهره‌ای است. و از فضل خدا درخواست کنید، که خدا به هر چیزی داناست."/>
		<aya index="33" text="و از آنچه پدر و مادر و خویشاوندان، و کسانی که شما [با آنان‌] پیمان بسته‌اید، بر جای گذاشته‌اند، برای هر یک [از مردان و زنان‌]، وارثانی قرار داده‌ایم. پس نصیبشان را به ایشان بدهید، زیرا خدا همواره بر هر چیزی گواه است."/>
		<aya index="34" text="مردان، سرپرست زنانند، به دلیل آنکه خدا برخی از ایشان را بر برخی برتری داده و [نیز] به دلیل آنکه از اموالشان خرج می‌کنند. پس، زنان درستکار، فرمانبردارند [و] به پاس آنچه خدا [برای آنان‌] حفظ کرده، اسرار [شوهران خود] را حفظ می‌کنند. و زنانی را که از نافرمانی آنان بیم دارید [نخست‌] پندشان دهید و [بعد] در خوابگاه‌ها از ایشان دوری کنید و [اگر تاثیر نکرد] آنان را بزنید؛ پس اگر شما را اطاعت کردند [دیگر] بر آنها هیچ راهی [برای سرزنش‌] مجویید، که خدا والای بزرگ است."/>
		<aya index="35" text="و اگر از جدایی میان آن دو [: زن و شوهر] بیم دارید پس داوری از خانواده آن [شوهر] و داوری از خانواده آن [زن‌] تعیین کنید. اگر سرِ سازگاری دارند، خدا میان آن دو سازگاری خواهد داد. آری! خدا دانای آگاه است."/>
		<aya index="36" text="و خدا را بپرستید، و چیزی را با او شریک مگردانید؛ و به پدر و مادر احسان کنید؛ و در باره خویشاوندان و یتیمان و مستمندان و همسایه خویش و همسایه بیگانه و همنشین و در راه‌مانده و بردگان خود [نیکی کنید]، که خدا کسی را که متکبر و فخرفروش است دوست نمی‌دارد:"/>
		<aya index="37" text="همان کسانی که بخل می‌ورزند، و مردم را به بخل وامی‌دارند، و آنچه را خداوند از فضل خویش بدانها ارزانی داشته پوشیده می‌دارند. و برای کافران عذابی خوارکننده آماده کرده‌ایم."/>
		<aya index="38" text="و کسانی که اموالشان را برای نشان‌دادن به مردم انفاق می‌کنند، و به خدا و روز بازپسین ایمان ندارند. و هر کس شیطان یار او باشد، چه بد همدمی است."/>
		<aya index="39" text="و اگر به خدا و روز بازپسین ایمان می‌آوردند، و از آنچه خدا به آنان روزی داده، انفاق می‌کردند، چه زیانی برایشان داشت؟ و خدا به [کار] آنان داناست."/>
		<aya index="40" text="در حقیقت، خدا هم‌وزن ذره‌ای ستم نمی‌کند و اگر [آن ذره، کار] نیکی باشد دو چندانش می‌کند، و از نزد خویش پاداشی بزرگ می‌بخشد."/>
		<aya index="41" text="پس چگونه است [حالشان‌] آنگاه که از هر امتی گواهی آوریم، و تو را بر آنان گواه آوریم؟"/>
		<aya index="42" text="آن روز، کسانی که کفر ورزیده‌اند، و از پیامبر [خدا] نافرمانی کرده‌اند، آرزو می‌کنند که ای کاش با خاک یکسان می‌شدند. و از خدا هیچ سخنی را پوشیده نمی‌توانند داشت."/>
		<aya index="43" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، در حال مستی به نماز نزدیک نشوید تا زمانی که بدانید چه می‌گویید؛ و [نیز] در حال جنابت [وارد نماز نشوید] -مگر اینکه راهگذر باشید- تا غسل کنید؛ و اگر بیمارید یا در سفرید یا یکی از شما از قضای حاجت آمد یا با زنان آمیزش کرده‌اید و آب نیافته‌اید، پس بر خاکی پاک تیمم کنید، و صورت و دستهایتان را مسح نمایید، که خدا بخشنده و آمرزنده است."/>
		<aya index="44" text="آیا به کسانی که بهره‌ای از کتاب یافته‌اند ننگریستی؟ گمراهی را می‌خرند و می‌خواهند شما [نیز] گمراه شوید."/>
		<aya index="45" text="و خدا به [حال‌] دشمنان شما داناتر است؛ کافی است که خدا سرپرست [شما] باشد، و کافی است که خدا یاور [شما] باشد."/>
		<aya index="46" text="برخی از آنان که یهودی‌اند، کلمات را از جاهای خود برمی‌گردانند، و با پیچانیدن زبان خود و به قصد طعنه زدن در دین [اسلام، با درآمیختن عبری به عربی‌] می‌گویند: «شنیدیم و نافرمانی کردیم؛ و بشنو [که کاش‌] ناشنوا گردی.» و [نیز از روی استهزا می‌گویند:] «راعنا» [که در عربی یعنی: به ما التفات کن، ولی در عبری یعنی: خبیث ما،] و اگر آنان می‌گفتند: «شنیدیم و فرمان بردیم، و بشنو و به ما بنگر»، قطعاً برای آنان بهتر و درست‌تر بود، ولی خدا آنان را به علّت کفرشان لعنت کرد، در نتیجه جز [گروهی‌] اندک ایمان نمی‌آورند."/>
		<aya index="47" text="ای کسانی که به شما کتاب داده شده است، به آنچه فرو فرستادیم و تصدیق‌کننده همان چیزی است که با شماست ایمان بیاورید، پیش از آنکه چهره‌هایی را محو کنیم و در نتیجه آنها را به قهقرا بازگردانیم؛ یا همچنانکه «اصحاب سبت» را لعنت کردیم؛ آنان را [نیز] لعنت کنیم، و فرمان خدا همواره تحقق یافته است."/>
		<aya index="48" text="مسلماً خدا، این را که به او شرک ورزیده شود نمی‌بخشاید و غیر از آن را برای هر که بخواهد می‌بخشاید، و هر کس به خدا شرک ورزد، به یقین گناهی بزرگ بربافته است."/>
		<aya index="49" text="آیا به کسانی که خویشتن را پاک می‌شمارند ننگریسته‌ای؟ [چنین نیست،] بلکه خداست که هر که را بخواهد پاک می‌گرداند، و به قدر نخ روی هسته خرمایی ستم نمی‌بینند."/>
		<aya index="50" text="ببین چگونه بر خدا دروغ می‌بندند. و بس است که این، یک گناه آشکار باشد."/>
		<aya index="51" text="آیا کسانی را که از کتاب [آسمانی‌] نصیبی یافته‌اند ندیده‌ای؟ که به «جبت» و «طاغوت» ایمان دارند، و در باره کسانی که کفر ورزیده‌اند می‌گویند: «اینان از کسانی که ایمان آورده‌اند راه‌یافته‌ترند.»"/>
		<aya index="52" text="اینانند که خدا لعنتشان کرده، و هر که را خدا لعنت کند هرگز برای او یاوری نخواهی یافت."/>
		<aya index="53" text="آیا آنان نصیبی از حکومت دارند؟ [اگر هم داشتند،] به قدر نقطه پشت هسته خرمایی [چیزی‌] به مردم نمی‌دادند."/>
		<aya index="54" text="بلکه به مردم، برای آنچه خدا از فضل خویش به آنان عطا کرده رشک می‌ورزند؛ در حقیقت، ما به خاندان ابراهیم کتاب و حکمت دادیم، و به آنان ملکی بزرگ بخشیدیم."/>
		<aya index="55" text="پس برخی از آنان به وی ایمان آوردند، و برخی از ایشان از او روی برتافتند، و [برای آنان‌] دوزخ پرشراره بس است."/>
		<aya index="56" text="به زودی کسانی را که به آیات ما کفر ورزیده‌اند، در آتشی [سوزان‌] درآوریم؛ که هر چه پوستشان بریان گردد، پوستهای دیگری بر جایش نهیم تا عذاب را بچشند. آری، خداوند توانای حکیم است."/>
		<aya index="57" text="و به زودی کسانی را که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند، در باغهایی که از زیرِ [درختان‌] آن نهرها روان است درآوریم. برای همیشه در آن جاودانند، و در آنجا همسرانی پاکیزه دارند، و آنان را در سایه‌ای پایدار درآوریم."/>
		<aya index="58" text="خدا به شما فرمان می‌دهد که سپرده‌ها را به صاحبان آنها رد کنید؛ و چون میان مردم داوری می‌کنید، به عدالت داوری کنید. در حقیقت، نیکو چیزی است که خدا شما را به آن پند می‌دهد. خدا شنوای بیناست."/>
		<aya index="59" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، خدا را اطاعت کنید و پیامبر و اولیای امر خود را [نیز] اطاعت کنید؛ پس هر گاه در امری [دینی‌] اختلاف نظر یافتید، اگر به خدا و روز بازپسین ایمان دارید، آن را به [کتاب‌] خدا و [سنت‌] پیامبر [او] عرضه بدارید، این بهتر و نیک‌فرجام‌تر است."/>
		<aya index="60" text="آیا ندیده‌ای کسانی را که می‌پندارند به آنچه به سوی تو نازل شده و [به‌] آنچه پیش از تو نازل گردیده، ایمان آورده‌اند [با این همه‌] می‌خواهند داوری میان خود را به سوی طاغوت ببرند، با آنکه قطعاً فرمان یافته‌اند که بدان کفر ورزند، و[لی‌] شیطان می‌خواهد آنان را به گمراهی دوری دراندازد."/>
		<aya index="61" text="و چون به ایشان گفته شود: «به سوی آنچه خدا نازل کرده و به سوی پیامبر [او] بیایید»، منافقان را می‌بینی که از تو سخت، روی برمی‌تابند."/>
		<aya index="62" text="پس چگونه، هنگامی که به [سزای‌] کار و کردار پیشینشان مصیبتی به آنان می‌رسد، نزد تو می‌آیند و به خدا سوگند می‌خورند که ما جز نیکویی و موافقت قصدی نداشتیم؟"/>
		<aya index="63" text="اینان همان کسانند که خدا می‌داند چه در دل دارند. پس، از آنان روی برتاب، و[لی‌] پندشان ده، و با آنها سخنی رسا که در دلشان [مؤثّر] افتد، بگوی."/>
		<aya index="64" text="و ما هیچ پیامبری را نفرستادیم مگر آنکه به توفیق الهی از او اطاعت کنند. و اگر آنان وقتی به خود ستم کرده بودند، پیش تو می‌آمدند و از خدا آمرزش می‌خواستند و پیامبر [نیز] برای آنان طلب آمرزش می‌کرد، قطعاً خدا را توبه‌پذیرِ مهربان می‌یافتند."/>
		<aya index="65" text="ولی چنین نیست، به پروردگارت قسم که ایمان نمی‌آورند، مگر آنکه تو را در مورد آنچه میان آنان مایه اختلاف است داور گردانند؛ سپس از حکمی که کرده‌ای در دلهایشان احساس ناراحتی [و تردید] نکنند، و کاملاً سرِ تسلیم فرود آورند."/>
		<aya index="66" text="و اگر بر آنان مقرر می‌کردیم که تن به کشتن دهید، یا از خانه‌های خود به در آیید، جز اندکی از ایشان آن را به کار نمی‌بستند؛ و اگر آنان آنچه را بدان پند داده می‌شوند به کار می‌بستند، قطعاً برایشان بهتر و در ثبات قدم ایشان مؤثرتر بود؛"/>
		<aya index="67" text="و در آن صورت، [ما هم‌] از نزد خویش، یقیناً پاداشی بزرگ به آنان می‌دادیم؛"/>
		<aya index="68" text="و قطعاً آنان را به راهی راست هدایت می‌کردیم."/>
		<aya index="69" text="و کسانی که از خدا و پیامبر اطاعت کنند، در زمره کسانی خواهند بود که خدا ایشان را گرامی داشته [یعنی‌] با پیامبران و راستان و شهیدان و شایستگانند و آنان چه نیکو همدمانند."/>
		<aya index="70" text="این تفضّل از جانب خداست، و خدا بس داناست."/>
		<aya index="71" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، [در برابر دشمن‌] آماده باشید [=اسلحه خود را برگیرید] و گروه گروه [به جهاد] بیرون روید یا به طور جمعی روانه شوید."/>
		<aya index="72" text="و قطعاً از میان شما کسی است که کندی به خرج دهد؛ پس اگر آسیبی به شما رسد گوید: «راستی خدا بر من نعمت بخشید که با آنان حاضر نبودم.»"/>
		<aya index="73" text="و اگر غنیمتی از خدا به شما برسد -چنانکه گویی میان شما و میان او [رابطه‌] دوستی نبوده- خواهد گفت: «کاش من با آنان بودم و به نوای بزرگی می‌رسیدم.»"/>
		<aya index="74" text="پس، باید کسانی که زندگی دنیا را به آخرت سودا می‌کنند در راه خدا بجنگند؛ و هر کس در راه خدا بجنگد و کشته یا پیروز شود، به زودی پاداشی بزرگ به او خواهیم داد."/>
		<aya index="75" text="و چرا شما در راه خدا [و در راه نجات‌] مردان و زنان و کودکان مستضعف نمی‌جنگید؟ همانان که می‌گویند: «پروردگارا، ما را از این شهری که مردمش ستم‌پیشه‌اند بیرون ببر، و از جانب خود برای ما سرپرستی قرار ده، و از نزد خویش یاوری برای ما تعیین فرما.»"/>
		<aya index="76" text="کسانی که ایمان آورده‌اند، در راه خدا کارزار می‌کنند. و کسانی که کافر شده‌اند، در راه طاغوت می‌جنگند. پس با یاران شیطان بجنگید که نیرنگ شیطان [در نهایت‌] ضعیف است."/>
		<aya index="77" text="آیا ندیدی کسانی را که به آنان گفته شد: «[فعلاً] دست [از جنگ‌] بدارید، و نماز را برپا کنید و زکات بدهید»، و[لی‌] همین که کارزار بر آنان مقرر شد، بناگاه گروهی از آنان از مردم [=مشرکان مکّه‌] ترسیدند مانند ترس از خدا یا ترسی سخت‌تر. و گفتند: «پروردگارا، چرا بر ما کارزار مقرّر داشتی؟ چرا ما را تا مدتی کوتاه مهلت ندادی؟» بگو: «برخورداری [از این‌] دنیا اندک، و برای کسی که تقوا پیشه کرده، آخرت بهتر است، و [در آنجا] به قدر نخ هسته خرمایی بر شما ستم نخواهد رفت.»"/>
		<aya index="78" text="هر کجا باشید، شما را مرگ درمی‌یابد؛ هر چند در بُرجهای استوار باشید. و اگر [پیشامد] خوبی به آنان برسد، می‌گویند: «این از جانب خداست»؛ و چون صدمه‌ای به ایشان برسد، می‌گویند: «این از طرف توست.» بگو: «همه از جانب خداست.» [آخر ]این قوم را چه شده است که نمی‌خواهند سخنی را [درست‌] دریابند؟"/>
		<aya index="79" text="هر چه از خوبیها به تو می‌رسد از جانب خداست؛ و آنچه از بدی به تو می‌رسد از خود توست؛ و تو را به پیامبری، برای مردم فرستادیم، و گواه بودن خدا بس است."/>
		<aya index="80" text="هر کس از پیامبر فرمان بَرد، در حقیقت، خدا را فرمان برده؛ و هر کس رویگردان شود، ما تو را بر ایشان نگهبان نفرستاده‌ایم."/>
		<aya index="81" text="و می‌گویند: فرمانبرداریم، ولی چون از نزد تو بیرون می‌روند، جمعی از آنان شبانه، جز آنچه تو می‌گویی تدبیر می‌کنند. و خدا آنچه را که شبانه در سر می‌پرورند، می‌نگارد. پس، از ایشان روی برتاب و بر خدا توکل کن، و خدا بس کارساز است."/>
		<aya index="82" text="آیا در [معانیِ‌] قرآن نمی‌اندیشند؟ اگر از جانب غیر خدا بود قطعاً در آن اختلاف بسیاری می‌یافتند."/>
		<aya index="83" text="و چون خبری [حاکی‌] از ایمنی یا وحشت به آنان برسد، انتشارش دهند؛ و اگر آن را به پیامبر و اولیای امر خود ارجاع کنند، قطعاً از میان آنان کسانی‌اند که [می‌توانند درست و نادرست‌] آن را دریابند، و اگر فضل خدا و رحمت او بر شما نبود، مسلماً جز [شمار] اندکی، از شیطان پیروی می‌کردید."/>
		<aya index="84" text="پس در راه خدا پیکار کن؛ جز عهده‌دار شخص خود نیستی. و[لی‌] مؤمنان را [به مبارزه‌] برانگیز. باشد که خداوند آسیب کسانی را که کفر ورزیده‌اند [از آنان‌] باز دارد، و خداست که قدرتش بیشتر و کیفرش سخت‌تر است."/>
		<aya index="85" text="هر کس شفاعت پسندیده کند، برای وی از آن نصیبی خواهد بود و هر کس شفاعت ناپسندیده‌ای کند، برای او از آن [نیز] سهمی خواهد بود. و خدا همواره به هر چیزی تواناست."/>
		<aya index="86" text="و چون به شما درود گفته شد، شما به [صورتی‌] بهتر از آن درود گویید، یا همان را [در پاسخ‌] برگردانید، که خدا همواره به هر چیزی حسابرس است."/>
		<aya index="87" text="خداوند کسی است که هیچ معبودی جز او نیست. به یقین، در روز رستاخیز -که هیچ شکی در آن نیست- شما را گرد خواهد آورد، و راستگوتر از خدا در سخن کیست؟"/>
		<aya index="88" text="شما را چه شده است که در باره منافقان، دو دسته شده‌اید؟ با اینکه خدا آنان را به [سزای‌] آنچه انجام داده‌اند سرنگون کرده است. آیا می‌خواهید کسی را که خدا در گمراهی‌اش وانهاده است به راه آورید؟ و حال آنکه هر که را خدا در گمراهی‌اش وانهد هرگز راهی برای [هدایت‌] او نخواهی یافت."/>
		<aya index="89" text="همان گونه که خودشان کافر شده‌اند، آرزو دارند [که شما نیز] کافر شوید، تا با هم برابر باشید. پس زنهار، از میان ایشان برای خود، دوستانی اختیار مکنید تا آنکه در راه خدا هجرت کنند. پس اگر روی برتافتند، هر کجا آنان را یافتید به اسارت بگیرید و بکشیدشان؛ و از ایشان یار و یاوری برای خود مگیرید."/>
		<aya index="90" text="مگر کسانی که با گروهی که میان شما و میان آنان پیمانی است، پیوند داشته باشند، یا نزد شما بیایند در حالی که سینه آنان از جنگیدن با شما یا جنگیدن با قوم خود، به تنگ آمده باشد. و اگر خدا می‌خواست، قطعاً آنان را بر شما چیره می‌کرد و حتماً با شما می‌جنگیدند. پس اگر از شما کناره‌گیری کردند و با شما نجنگیدند و با شما طرح صلح افکندند، [دیگر] خدا برای شما راهی [برای تجاوز] بر آنان قرار نداده است."/>
		<aya index="91" text="به زودی، گروهی دیگر را خواهید یافت که می‌خواهند از شما آسوده خاطر و از قوم خود [نیز] ایمن باشند. هر بار که به فتنه بازگردانده شوند، سر در آن فرو می‌برند. پس اگر از شما کناره‌گیری نکردند و به شما پیشنهاد صلح نکردند و از شما دست برنداشتند، هر کجا آنان را یافتید به اسارت بگیرید و بکشیدشان. آنانند که ما برای شما علیه ایشان تسلطی آشکار قرار داده‌ایم."/>
		<aya index="92" text="و هیچ مؤمنی را نسزد که مؤمنی را -جز به اشتباه- بکشد. و هر کس مؤمنی را به اشتباه کشت، باید بنده مؤمنی را آزاد و به خانواده او خونبها پرداخت کند؛ مگر اینکه آنان گذشت کنند. و اگر [مقتول‌] از گروهی است که دشمنان شمایند و [خود] وی مؤمن است، [قاتل‌] باید بنده مؤمنی را آزاد کند [و پرداخت خونبها لازم نیست‌]. و اگر [مقتول‌] از گروهی است که میان شما و میان آنان پیمانی است، باید به خانواده وی خونبها پرداخت نماید و بنده مؤمنی را آزاد کند. و هر کس [بنده‌] نیافت، باید دو ماه پیاپی -به عنوان توبه‌ای از جانب خدا- روزه بدارد، و خدا همواره دانای سنجیده‌کار است."/>
		<aya index="93" text="و هر کس عمداً مؤمنی را بکشد، کیفرش دوزخ است که در آن ماندگار خواهد بود؛ و خدا بر او خشم می‌گیرد و لعنتش می‌کند و عذابی بزرگ برایش آماده ساخته است."/>
		<aya index="94" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، چون در راه خدا سفر می‌کنید [خوب‌] رسیدگی کنید و به کسی که نزد شما [اظهار] اسلام می‌کند؛ مگویید: «تو مؤمن نیستی» [تا بدین بهانه‌] متاع زندگی دنیا را بجویید، چرا که غنیمتهای فراوان نزد خداست. قبلا خودتان [نیز] همین گونه بودید، و خدا بر شما منت نهاد. پس خوب رسیدگی کنید، که خدا همواره به آنچه انجام می‌دهید آگاه است."/>
		<aya index="95" text="مؤمنان خانه‌نشین که زیان‌دیده نیستند با آن مجاهدانی که با مال و جان خود در راه خدا جهاد می‌کنند یکسان نمی‌باشند. خداوند، کسانی را که با مال و جان خود جهاد می‌کنند به درجه‌ای بر خانه‌نشینان مزیت بخشیده، و همه را خدا وعده [پاداش‌] نیکو داده، و[لی‌] مجاهدان را بر خانه‌نشینان به پاداشی بزرگ، برتری بخشیده است؛"/>
		<aya index="96" text="[پاداش بزرگی که‌] به عنوان درجات و آمرزش و رحمتی از جانب او [نصیب آنان می‌شود]، و خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="97" text="کسانی که بر خویشتن ستمکار بوده‌اند، [وقتی‌] فرشتگان جانشان را می‌گیرند، می‌گویند: «در چه [حال‌] بودید؟» پاسخ می‌دهند: «ما در زمین از مستضعفان بودیم.» می‌گویند: «مگر زمین خدا وسیع نبود تا در آن مهاجرت کنید؟» پس آنان جایگاهشان دوزخ است، و [دوزخ‌] بد سرانجامی است."/>
		<aya index="98" text="مگر آن مردان و زنان و کودکان فرودستی که چاره‌جویی نتوانند و راهی نیابند."/>
		<aya index="99" text="پس آنان [که فی الجمله عذری دارند] باشد که خدا از ایشان درگذرد، که خدا همواره خطابخش و آمرزنده است."/>
		<aya index="100" text="و هر که در راه خدا هجرت کند، در زمین اقامتگاه‌های فراوان و گشایشها خواهد یافت؛ و هر کس [به قصد] مهاجرت در راه خدا و پیامبر او، از خانه‌اش به درآید، سپس مرگش دررسد، پاداش او قطعاً بر خداست، و خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="101" text="و چون در زمین سفر کردید، اگر بیم داشتید که آنان که کفر ورزیده‌اند به شما آزار برسانند، گناهی بر شما نیست که نماز را کوتاه کنید، چرا که کافران پیوسته برای شما دشمنی آشکارند."/>
		<aya index="102" text="و هر گاه در میان ایشان بودی و برایشان نماز برپا داشتی، پس باید گروهی از آنان با تو [به نماز] ایستند؛ و باید جنگ‌افزارهای خود را برگیرند؛ و چون به سجده رفتند [و نماز را تمام کردند]، باید پشت سر شما قرار گیرند، و گروه دیگری که نماز نکرده‌اند باید بیایند و با تو نماز گزارند و البته جانب احتیاط را فرو نگذارند و جنگ‌افزارهای خود را برگیرند. [زیرا] کافران آرزو می‌کنند که شما از جنگ‌افزارها و ساز و برگ خود غافل شوید تا ناگهان بر شما یورش برند. و اگر از باران در زحمتید، یا بیمارید، گناهی بر شما نیست که جنگ افزارهای خود را بر زمین نهید، ولی مواظب خود باشید. بی گمان، خدا برای کافران عذاب خفت‌آوری آماده کرده است."/>
		<aya index="103" text="و چون نماز را به جای آوردید، خدا را [در همه حال‌] ایستاده و نشسته و بر پهلوآرمیده، یاد کنید. پس چون آسوده‌خاطر شدید، نماز را [به طور کامل‌] به پا دارید، زیرا نماز بر مؤمنان، در اوقات معین مقرر شده است."/>
		<aya index="104" text="و در تعقیب گروه [دشمنان‌] سستی نورزید. اگر شما درد می‌کشید، آنان [نیز] همان گونه که شما درد می‌کشید، درد می‌کشند، و حال آنکه شما چیزهایی از خدا امید دارید که آنها امید ندارند، و خدا همواره دانای سنجیده‌کار است."/>
		<aya index="105" text="ما این کتاب را به حق بر تو نازل کردیم، تا میان مردم به [موجب‌] آنچه خدا به تو آموخته داوری کنی، و زنهار جانبدار خیانتکاران مباش."/>
		<aya index="106" text="و از خدا آمرزش بخواه، که خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="107" text="و از کسانی که به خویشتن خیانت می‌کنند دفاع مکن، که خداوند هر کس را که خیانتگر و گناه‌پیشه باشد دوست ندارد."/>
		<aya index="108" text="[کارهای ناروای خود را] از مردم پنهان می‌دارند، و[لی نمی‌توانند] از خدا پنهان دارند، و چون شبانگاه به چاره‌اندیشی می‌پردازند و سخنانی می‌گویند که وی [بدان‌] خشنود نیست، او با آنان است. و خدا به آنچه انجام می‌دهند همواره احاطه دارد."/>
		<aya index="109" text="هان، شما همانان هستید که در زندگی دنیا از ایشان جانبداری کردید، پس چه کسی روز رستاخیز از آنان در برابر خدا جانبداری خواهد کرد؟ یا چه کسی حمایتگر [و مدافع‌] آنان تواند بود؟"/>
		<aya index="110" text="و هر کس کار بدی کند، یا بر خویشتن ستم ورزد؛ سپس از خدا آمرزش بخواهد، خدا را آمرزنده مهربان خواهد یافت."/>
		<aya index="111" text="و هر کس گناهی مرتکب شود، فقط آن را به زیان خود مرتکب شده، و خدا همواره دانای سنجیده‌کار است."/>
		<aya index="112" text="و هر کس خطا یا گناهی مرتکب شود؛ سپس آن را به بی‌گناهی نسبت دهد، قطعاً بهتان و گناه آشکاری بر دوش کشیده است."/>
		<aya index="113" text="و اگر فضل خدا و رحمت او بر تو نبود، طایفه‌ای از ایشان آهنگ آن داشتند که تو را از راه به در کنند، و[لی‌] جز خودشان [کسی‌] را گمراه نمی‌سازند، و هیچ گونه زیانی به تو نمی‌رسانند. و خدا کتاب و حکمت بر تو نازل کرد و آنچه را نمی‌دانستی به تو آموخت، و تفضل خدا بر تو همواره بزرگ بود."/>
		<aya index="114" text="در بسیاری از رازگوییهای ایشان خیری نیست، مگر کسی که [بدین وسیله‌] به صدقه یا کار پسندیده یا سازشی میان مردم، فرمان دهد. و هر کس برای طلب خشنودی خدا چنین کند، به زودی او را پاداش بزرگی خواهیم داد."/>
		<aya index="115" text="و هر کس، پس از آنکه راه هدایت برای او آشکار شد با پیامبر به مخالفت برخیزد، و [راهی‌] غیر راه مؤمنان در پیش گیرد، وی را بدانچه روی خود را بدان سو کرده واگذاریم و به دوزخش کشانیم، و چه بازگشتگاه بدی است."/>
		<aya index="116" text="خداوند، این را که به او شرک آورده شود، نمی‌آمرزد؛ و فروتر از آن را بر هر که بخواهد می‌بخشاید. و هر کس به خدا شرک ورزد، قطعاً دچار گمراهی دور و درازی شده است."/>
		<aya index="117" text="[مشرکان‌]، به جای او، جز بتهای مادینه را [به دعا] نمی‌خوانند، و جز شیطان سرکش را نمی‌خوانند."/>
		<aya index="118" text="خدا لعنتش کند، [وقتی که‌] گفت: «بی‌گمان، از میان بندگانت نصیبی معین [برای خود] برخواهم گرفت."/>
		<aya index="119" text="و آنان را سخت گمراه و دچار آرزوهای دور و دراز خواهم کرد، و وادارشان می‌کنم تا گوشهای دامها را شکاف دهند، و وادارشان می‌کنم تا آفریده خدا را دگرگون سازند.» و[لی‌] هر کس به جای خدا، شیطان را دوست [خدا] گیرد، قطعاً دستخوش زیان آشکاری شده است."/>
		<aya index="120" text="[آری،] شیطان به آنان وعده می‌دهد، و ایشان را در آرزوها می‌افکند، و جز فریب به آنان وعده نمی‌دهد."/>
		<aya index="121" text="آنان جایگاهشان جهنم است، و از آن راه گریزی ندارند."/>
		<aya index="122" text="و کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند، به زودی آنان را در بوستانهایی که از زیر [درختان‌] آن، نهرها روان است درآوریم. همیشه در آن جاودانند. وعده خدا راست است و چه کسی در سخن، از خدا راستگوتر است؟"/>
		<aya index="123" text="[پاداش و کیفر] به دلخواه شما و به دلخواه اهل کتاب نیست؛ هر کس بدی کند، در برابر آن کیفر می‌بیند، و جز خدا برای خود یار و مددکاری نمی‌یابد."/>
		<aya index="124" text="و کسانی که کارهای شایسته کنند -چه مرد باشند یا زن- در حالی که مؤمن باشند، آنان داخل بهشت می‌شوند، و به قدر گودی پشت هسته خرمایی مورد ستم قرار نمی‌گیرند."/>
		<aya index="125" text="و دین چه کسی بهتر است از آن کس که خود را تسلیم خدا کرده و نیکوکار است و از آیین ابراهیم حق‌گرا پیروی نموده است؟ و خدا ابراهیم را دوست گرفت."/>
		<aya index="126" text="و آنچه در آسمانها و آنچه در زمین است از آن خداست، و خدا همواره بر هر چیزی احاطه دارد."/>
		<aya index="127" text="و در باره زنان، رأی تو را می‌پرسند. بگو: «خدا در باره آنان به شما فتوا می‌دهد، و [نیز] در باره آنچه در قرآن بر شما تلاوت می‌شود: در مورد زنان یتیمی که حق مقرر آنان را به ایشان نمی‌دهید و تمایل به ازدواج با آنان دارید، و [در باره‌] کودکان ناتوان و اینکه با یتیمان [چگونه‌] به داد رفتار کنید [پاسخگر شماست‌].» و هر کار نیکی انجام دهید، قطعاً خدا به آن داناست."/>
		<aya index="128" text="و اگر زنی از شوهر خویش بیم ناسازگاری یا رویگردانی داشته باشد، بر آن دو گناهی نیست که از راه صلح با یکدیگر، به آشتی گرایند؛ که سازش بهتر است. و[لی‌] بخل [و بی‌گذشت بودن‌]، در نفوس، حضور [و غلبه‌] دارد؛ و اگر نیکی کنید و پرهیزگاری پیشه نمایید، قطعاً خدا به آنچه انجام می‌دهید آگاه است."/>
		<aya index="129" text="و شما هرگز نمی‌توانید میان زنان عدالت کنید هر چند [بر عدالت‌] حریص باشید! پس به یک طرف یکسره تمایل نورزید تا آن [زن دیگر] را سرگشته [=بلا تکلیف‌] رها کنید. و اگر سازش نمایید و پرهیزگاری کنید، یقیناً خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="130" text="و اگر آن دو، از یکدیگر جدا شوند، خداوند هر یک را از گشایش خود بی‌نیاز گرداند، و خدا همواره گشایشگر حکیم است."/>
		<aya index="131" text="و آنچه در آسمانها و آنچه در زمین است، از آنِ خداست. و ما به کسانی که پیش از شما به آنان کتاب داده شده، و [نیز] به شما سفارش کردیم که از خدا پروا کنید. و اگر کفر ورزید [چه باک؟ که‌] آنچه در آسمانها و آنچه در زمین است از آنِ خداست، و خدا بی نیاز ستوده‌[صفات‌] است."/>
		<aya index="132" text="و آنچه در آسمانها و آنچه در زمین است از آنِ خداست، و خدا بس کارساز است."/>
		<aya index="133" text="ای مردم، اگر [خدا] بخواهد، شما را [از میان‌] می‌برد و دیگران را [پدید ] می‌آورد، و خدا بر این [کار] تواناست."/>
		<aya index="134" text="هر کس پاداش دنیا بخواهد، پاداش دنیا و آخرت نزد خداست، و خدا شنوای بیناست."/>
		<aya index="135" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، پیوسته به عدالت قیام کنید و برای خدا گواهی دهید، هر چند به زیان خودتان یا [به زیان‌] پدر و مادر و خویشاوندان [شما] باشد. اگر [یکی از دو طرف دعوا] توانگر یا نیازمند باشد، باز خدا به آن دو [از شما ]سزاوارتر است؛ پس، از پی هوس نروید که [درنتیجه از حق‌] عدول کنید. و اگر به انحراف گرایید یا اعراض نمایید، قطعاً خدا به آنچه انجام می‌دهید آگاه است."/>
		<aya index="136" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، به خدا و پیامبر او و کتابی که بر پیامبرش فرو فرستاد، و کتابهایی که قبلا نازل کرده بگروید؛ و هر کس به خدا و فرشتگان او و کتابها و پیامبرانش و روز بازپسین کفر ورزد، در حقیقت دچار گمراهی دور و درازی شده است."/>
		<aya index="137" text="کسانی که ایمان آوردند، سپس کافر شدند؛ و باز ایمان آوردند، سپس کافر شدند؛ آنگاه به کفر خود افزودند، قطعاً خدا آنان را نخواهد بخشید و راهی به ایشان نخواهد نمود."/>
		<aya index="138" text="به منافقان خبر ده که عذابی دردناک [در پیش‌] خواهند داشت."/>
		<aya index="139" text="همانان که غیر از مؤمنان، کافران را دوستان [خود] می‌گیرند. آیا سربلندی را نزد آنان می‌جویند؟ [این خیالی خام است،] چرا که عزت، همه از آنِ خداست."/>
		<aya index="140" text="و البتّه [خدا] در کتاب [قرآن‌] بر شما نازل کرده که: هر گاه شنیدید آیات خدا مورد انکار و ریشخند قرار می‌گیرد، با آنان منشینید تا به سخنی غیر از آن درآیند، چرا که در این صورت شما هم مثل آنان خواهید بود. خداوند، منافقان و کافران را همگی در دوزخ گرد خواهد آورد."/>
		<aya index="141" text="همانان که مترصّد شمایند؛ پس اگر از جانب خدا به شما فتحی برسد، می‌گویند: «مگر ما با شما نبودیم؟» و اگر برای کافران نصیبی باشد، می‌گویند: «مگر ما بر شما تسلّط نداشتیم و شما را از [ورود در جمع ]مؤمنان باز نمی‌داشتیم؟» پس خداوند، روز قیامت میان شما داوری می‌کند؛ و خداوند هرگز بر [زیان‌] مؤمنان، برای کافران راه [تسلّطی‌] قرار نداده است."/>
		<aya index="142" text="منافقان، با خدا نیرنگ می‌کنند، و حال آنکه او با آنان نیرنگ خواهد کرد؛ و چون به نماز ایستند با کسالت برخیزند. با مردم ریا می‌کنند و خدا را جز اندکی یاد نمی‌کنند."/>
		<aya index="143" text="میان آن [دو گروه‌] دو دلند؛ نه با اینانند و نه با آنان. و هر که را خدا گمراه کند، هرگز راهی برای [نجات‌] او نخواهی یافت."/>
		<aya index="144" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، به جای مؤمنان، کافران را به دوستی خود مگیرید. آیا می‌خواهید علیه خود حجّتی روشن برای خدا قرار دهید؟"/>
		<aya index="145" text="آری، منافقان در فروترین درجات دوزخند، و هرگز برای آنان یاوری نخواهی یافت."/>
		<aya index="146" text="مگر کسانی که توبه کردند و [عمل خود را] اصلاح نمودند و به خدا تمسّک جُستند و دین خود را برای خدا خالص گردانیدند که [در نتیجه‌] آنان با مؤمنان خواهند بود، و به زودی خدا مؤمنان را پاداشی بزرگ خواهد بخشید."/>
		<aya index="147" text="اگر سپاس بدارید و ایمان آورید، خدا می‌خواهد با عذاب شما چه کند؟ و خدا همواره سپاس‌پذیر [=حق‌شناس‌] داناست."/>
		<aya index="148" text="خداوند، بانگ برداشتن به بدزبانی را دوست ندارد، مگر [از] کسی که بر او ستم رفته باشد، و خدا شنوای داناست."/>
		<aya index="149" text="اگر خیری را آشکار کنید یا پنهانش دارید، یا از بدیی درگذرید، پس خدا درگذرنده تواناست."/>
		<aya index="150" text="کسانی که به خدا و پیامبرانش کفر می‌ورزند، و می‌خواهند میان خدا و پیامبران او جدایی اندازند، و می‌گویند: «ما به بعضی ایمان داریم و بعضی را انکار می‌کنیم» و می‌خواهند میان این [دو]، راهی برای خود اختیار کنند،"/>
		<aya index="151" text="آنان در حقیقت کافرند؛ و ما برای کافران عذابی خفّت‌آور آماده کرده‌ایم."/>
		<aya index="152" text="و کسانی که به خدا و پیامبرانش ایمان آورده و میان هیچ کدام از آنان فرق نمی‌گذارند، به زودی [خدا] پاداش آنان را عطا می‌کند، و خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="153" text="اهل کتاب از تو می‌خواهند که کتابی از آسمان [یکباره‌] بر آنان فرود آوری. البتّه از موسی بزرگتر از این را خواستند و گفتند: «خدا را آشکارا به ما بنمای.» پس به سزای ظلمشان صاعقه آنان را فرو گرفت. سپس، بعد از آنکه دلایل آشکار برایشان آمد، گوساله را [به پرستش‌] گرفتند، و ما از آن هم درگذشتیم و به موسی برهانی روشن عطا کردیم."/>
		<aya index="154" text="و کوه طور را به یادبود پیمان [با] آنان، بالای سرشان افراشته داشتیم؛ و به آنان گفتیم: «سجده‌کنان از در درآیید» و [نیز] به آنان گفتیم: «در روز شنبه تجاوز مکنید.» و از ایشان پیمانی استوار گرفتیم."/>
		<aya index="155" text="پس به [سزای‌] پیمان‌شکنی‌شان، و انکارشان نسبت به آیات خدا، و کشتار ناحق آنان [از] انبیا، و گفتارشان که: «دلهای ما در غلاف است» [لعنتشان کردیم‌] بلکه خدا به خاطر کفرشان بر دلهایشان مُهر زده و در نتیجه جز شماری اندک [از ایشان‌] ایمان نمی‌آورند."/>
		<aya index="156" text="و [نیز] به سزای کفرشان و آن تهمت بزرگی که به مریم زدند،"/>
		<aya index="157" text="و گفته ایشان که: «ما مسیح، عیسی بن مریم، پیامبر خدا را کشتیم»، و حال آنکه آنان او را نکشتند و مصلوبش نکردند، لیکن امر بر آنان مشتبه شد؛ و کسانی که در باره او اختلاف کردند، قطعاً در مورد آن دچار شکّ شده‌اند و هیچ علمی بدان ندارند، جز آنکه از گمان پیروی می‌کنند، و یقیناً او را نکشتند."/>
		<aya index="158" text="بلکه خدا او را به سوی خود بالا برد، و خدا توانا و حکیم است."/>
		<aya index="159" text="و از اهل کتاب، کسی نیست مگر آنکه پیش از مرگ خود حتماً به او ایمان می‌آورد، و روز قیامت [عیسی نیز] بر آنان شاهد خواهد بود."/>
		<aya index="160" text="پس به سزای ستمی که از یهودیان سر زد و به سبب آنکه [مردم را] بسیار از راه خدا باز داشتند، چیزهای پاکیزه‌ای را که بر آنان حلال شده بود حرام گردانیدیم؛"/>
		<aya index="161" text="و [به سبب‌] رباگرفتنشان -با آنکه از آن نهی شده بودند- و به ناروا مال مردم خوردنشان، و ما برای کافرانِ آنان عذابی دردناک آماده کرده‌ایم."/>
		<aya index="162" text="لیکن راسخانِ آنان در دانش، و مؤمنان، به آنچه بر تو نازل شده و به آنچه پیش از تو نازل گردیده ایمان دارند و خوشا بر نمازگزاران، و زکات‌دهندگان و ایمان‌آورندگان به خدا و روز بازپسین که به زودی به آنان پاداشی بزرگ خواهیم داد."/>
		<aya index="163" text="ما همچنانکه به نوح و پیامبران بعد از او، وحی کردیم، به تو [نیز] وحی کردیم؛ و به ابراهیم و اسماعیل و اسحاق و یعقوب و اسباط و عیسی و ایوب و یونس و هارون و سلیمان [نیز] وحی نمودیم، و به داوود زبور بخشیدیم."/>
		<aya index="164" text="و پیامبرانی [را فرستادیم‌] که در حقیقت [ماجرای‌] آنان را قبلاً بر تو حکایت نمودیم؛ و پیامبرانی [را نیز برانگیخته‌ایم‌] که [سرگذشت‌] ایشان را بر تو بازگو نکرده‌ایم. و خدا با موسی آشکارا سخن گفت."/>
		<aya index="165" text="پیامبرانی که بشارتگر و هشداردهنده بودند، تا برای مردم، پس از [فرستادن‌] پیامبران، در مقابل خدا [بهانه و] حجّتی نباشد، و خدا توانا و حکیم است."/>
		<aya index="166" text="لیکن خدا به [حقانیّت‌] آنچه بر تو نازل کرده است گواهی می‌دهد. [او] آن را به علم خویش نازل کرده است؛ و فرشتگان [نیز] گواهی می‌دهند. و کافی است خدا گواه باشد."/>
		<aya index="167" text="بی‌تردید، کسانی که کفر ورزیدند و [مردم را] از راه خدا باز داشتند، به گمراهیِ دور و درازی افتاده‌اند."/>
		<aya index="168" text="کسانی که کفر ورزیدند و ستم کردند، خدا بر آن نیست که آنان را بیامرزد و به راهی هدایت کند،"/>
		<aya index="169" text="مگر راه جهنّم، که همیشه در آن جاودانند؛ و این [کار] برای خدا آسان است."/>
		<aya index="170" text="ای مردم، آن پیامبر [موعود]، حقیقت را از سوی پروردگارتان برای شما آورده است. پس ایمان بیاورید که برای شما بهتر است. و اگر کافر شوید [بدانید که‌] آنچه در آسمانها و زمین است از آنِ خداست، و خدا دانای حکیم است."/>
		<aya index="171" text="ای اهل کتاب، در دین خود غلوّ مکنید، و در باره خدا جز [سخن‌] درست مگویید. مسیح، عیسی بن مریم، فقط پیامبر خدا و کلمه اوست که آن را به سوی مریم افکنده و روحی از جانب اوست. پس به خدا و پیامبرانش ایمان بیاورید و نگویید [خدا ]سه‌گانه است. باز ایستید که برای شما بهتر است. خدا فقط معبودی یگانه است. منزّه از آن است که برای او فرزندی باشد. آنچه در آسمانها و آنچه در زمین است از آنِ اوست، و خداوند بس کارساز است."/>
		<aya index="172" text="مسیح از اینکه بنده خدا باشد هرگز ابا نمی‌ورزد، و فرشتگان مقرّب [نیز ابا ندارند]؛ و هر کس از پرستش او امتناع ورزد و بزرگی فروشد، به زودی همه آنان را به سوی خود گرد می‌آورد."/>
		<aya index="173" text="اما کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند، پاداششان را به تمام [و کمال‌] خواهد داد، و از فضل خود به ایشان افزونتر می‌بخشد. و اما کسانی که امتناع ورزیده و بزرگی فروخته‌اند، آنان را به عذابی دردناک دچار می‌سازد و در برابر خدا برای خود یار و یاوری نخواهند یافت."/>
		<aya index="174" text="ای مردم، در حقیقت برای شما از جانب پروردگارتان برهانی آمده است، و ما به سوی شما نوری تابناک فرو فرستاده‌ایم."/>
		<aya index="175" text="و اما کسانی که به خدا گرویدند و به او تمسّک جستند، به زودی [خدا] آنان را در جوار رحمت و فضلی از جانب خویش درآورد، و ایشان را به سوی خود، به راهی راست هدایت کند."/>
		<aya index="176" text="از تو [در باره کلاله‌] فتوا می‌طلبند؛ بگو: «خدا در باره کلاله فتوا می‌دهد: اگر مردی بمیرد و فرزندی نداشته باشد، و خواهری داشته باشد، نصف میراث از آن اوست. و آن [مرد نیز] از او ارث می‌برد، اگر برای او [=خواهر] فرزندی نباشد. پس اگر [ورثه فقط] دو خواهر باشند، دو سوم میراث برای آن دو است، و اگر [چند] خواهر و برادرند، پس نصیب مرد، مانند نصیب دو زن است. خدا برای شما توضیح می‌دهد تا مبادا گمراه شوید، و خداوند به هر چیزی داناست."/>
	</sura>
	<sura index="5" name="">
		<aya index="1" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، به قراردادها[ی خود] وفا کنید. برای شما [گوشت‌] چارپایان حلال گردیده، جز آنچه [حکمش‌] بر شما خوانده می‌شود، در حالی که نباید شکار را در حال احرام، حلال بشمرید. خدا هر چه بخواهد فرمان می‌دهد."/>
		<aya index="2" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، حرمت شعایر خدا، و ماه حرام، و قربانی بی‌نشان، و قربانیهای گردن‌بنددار، و راهیان بیت الحرام را که فضل و خشنودی پروردگار خود را می‌طلبند، نگه دارید. و چون از احرام بیرون آمدید [می‌توانید] شکار کنید، و البتّه نباید کینه‌توزیِ گروهی که شما را از مسجد الحرام باز داشتند، شما را به تعدّی وادارد. و در نیکوکاری و پرهیزگاری با یکدیگر همکاری کنید، و در گناه و تعدّی دستیار هم نشوید، و از خدا پروا کنید که خدا سخت‌کیفر است."/>
		<aya index="3" text="بر شما حرام شده است: مردار، و خون، و گوشت خوک، و آنچه به نام غیر خدا کشته شده باشد، و [حیوان حلال گوشت‌] خفه شده، و به چوب مرده، و از بلندی افتاده، و به ضرب شاخ مرده، و آنچه درنده از آن خورده باشد -مگر آنچه را [که زنده دریافته و خود] سر ببرید- و [همچنین‌] آنچه برای بتان سربریده شده، و [نیز] قسمت کردن شما [چیزی را] به وسیله تیرهای قرعه؛ این [کارها همه‌] نافرمانیِ [خدا]ست. امروز کسانی که کافر شده‌اند، از [کارشکنی در] دین شما نومید گردیده‌اند. پس، از ایشان مترسید و از من بترسید. امروز دین شما را برایتان کامل و نعمت خود را بر شما تمام گردانیدم، و اسلام را برای شما [به عنوان‌] آیینی برگزیدم. و هر کس دچار گرسنگی شود، بی‌آنکه به گناه متمایل باشد [اگر از آنچه منع شده است بخورد]، بی تردید، خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="4" text="از تو می‌پرسند: چه چیزی برای آنان حلال شده است؟ بگو: «چیزهای پاکیزه برای شما حلال گردیده و [نیز صید] حیوانات شکارگر که شما بعنوان مربیان سگهای شکاری، از آنچه خدایتان آموخته، به آنها تعلیم داده‌اید [برای شما حلال شده است‌]. پس از آنچه آنها برای شما گرفته و نگاه داشته‌اند بخورید، و نام خدا را بر آن ببرید، و پروای خدا بدارید که خدا زودشمار است."/>
		<aya index="5" text="امروز چیزهای پاکیزه برای شما حلال شده، و طعام کسانی که اهل کتابند برای شما حلال، و طعام شما برای آنان حلال است. و [بر شما حلال است ازدواج با] زنان پاکدامن از مسلمان، و زنان پاکدامن از کسانی که پیش از شما کتاب [آسمانی‌] به آنان داده شده، به شرط آنکه مَهرهایشان را به ایشان بدهید، در حالی که خود پاکدامن باشید نه زناکار و نه آنکه زنان را در پنهانی دوست خود بگیرید. و هر کس در ایمان خود شکّ کند، قطعاً عملش تباه شده، و در آخرت از زیانکاران است."/>
		<aya index="6" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، چون به [عزم‌] نماز برخیزید، صورت و دستهایتان را تا آرنج بشویید؛ و سر و پاهای خودتان را تا برآمدگی پیشین [هر دو پا] مسح کنید؛ و اگر جنب‌اید خود را پاک کنید [=غسل نمایید]؛ و اگر بیمار یا در سفر بودید، یا یکی از شما از قضای حاجت آمد، یا با زنان نزدیکی کرده‌اید و آبی نیافتید؛ پس با خاک پاک تیمّم کنید، و از آن به صورت و دستهایتان بکشید. خدا نمی‌خواهد بر شما تنگ بگیرد، لیکن می‌خواهد شما را پاک، و نعمتش را بر شما تمام گرداند، باشد که سپاس [او] بدارید."/>
		<aya index="7" text="و نعمتی را که خدا بر شما ارزانی داشته و [نیز] پیمانی را که شما را به [انجام‌] آن متعهد گردانیده، به یاد آورید، آنگاه که گفتید: «شنیدیم و اطاعت کردیم.» و از خدا پروا دارید که خدا به راز دلها آگاه است."/>
		<aya index="8" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، برای خدا به داد برخیزید [و] به عدالت شهادت دهید، و البته نباید دشمنی گروهی شما را بر آن دارد که عدالت نکنید. عدالت کنید که آن به تقوا نزدیکتر است، و از خدا پروا دارید، که خدا به آنچه انجام می‌دهید آگاه است."/>
		<aya index="9" text="خدا کسانی را که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند، به آمرزش و پاداشی بزرگ وعده داده است."/>
		<aya index="10" text="و کسانی که کفر ورزیدند و آیات ما را دروغ انگاشتند، آنان اهل دوزخند."/>
		<aya index="11" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، نعمت خدا را بر خود، یاد کنید: آنگاه که قومی آهنگ آن داشتند که بر شما دست یازند، و [خدا] دستشان را از شما کوتاه داشت. و از خدا پروا دارید، و مؤمنان باید تنها بر خدا توکل کنند."/>
		<aya index="12" text="در حقیقت، خدا از فرزندان اسرائیل پیمان گرفت. و از آنان دوازده سرکرده برانگیختیم. و خدا فرمود: «من با شما هستم.» اگر نماز برپا دارید و زکات بدهید و به فرستادگانم ایمان بیاورید و یاریشان کنید و وام نیکویی به خدا بدهید، قطعاً گناهانتان را از شما می‌زدایم، و شما را به باغهایی که از زیر [درختان‌] آن نهرها روان است در می‌آورم. پس هر کس از شما بعد از این کفر ورزد، در حقیقت از راه راست گمراه شده است."/>
		<aya index="13" text="پس به [سزای‌] پیمان شکستنشان لعنتشان کردیم و دلهایشان را سخت گردانیدیم. [به طوری که‌] کلمات را از مواضع خود تحریف می‌کنند، و بخشی از آنچه را بدان اندرز داده شده بودند به فراموشی سپردند. و تو همواره بر خیانتی از آنان آگاه می‌شوی، مگر [شماری‌] اندک از ایشان [که خیانتکار نیستند]. پس، از آنان درگذر و چشم پوشی کن که خدا نیکوکاران را دوست می‌دارد."/>
		<aya index="14" text="و از کسانی که گفتند: «ما نصرانی هستیم»، از ایشان [نیز] پیمان گرفتیم، و[لی‌] بخشی از آنچه را بدان اندرز داده شده بودند فراموش کردند، و ما [هم‌] تا روز قیامت میانشان دشمنی و کینه افکندیم، و به زودی خدا آنان را از آنچه می‌کرده‌اند [و می‌ساخته‌اند] خبر می‌دهد."/>
		<aya index="15" text="ای اهل کتاب، پیامبر ما به سوی شما آمده است که بسیاری از چیزهایی از کتاب [آسمانی خود] را که پوشیده می‌داشتید برای شما بیان می‌کند، و از بسیاری [خطاهای شما] درمی‌گذرد. قطعاً برای شما از جانب خدا روشنایی و کتابی روشنگر آمده است."/>
		<aya index="16" text="خدا هر که را از خشنودی او پیروی کند، به وسیله آن [کتاب‌] به راه‌های سلامت رهنمون می‌شود، و به توفیق خویش، آنان را از تاریکیها به سوی روشنایی بیرون می‌برد و به راهی راست هدایتشان می‌کند."/>
		<aya index="17" text="کسانی که گفتند: «خدا همان مسیح پسر مریم است» مسلماً کافر شده‌اند. بگو: اگر [خدا] اراده کند که مسیح پسر مریم و مادرش و هر که را که در زمین است، جملگی به هلاکت رساند، چه کسی در مقابل خدا اختیاری دارد؟ فرمانروایی آسمانها و زمین و آنچه میان آن دو است از آن خداست. هر چه بخواهد می‌آفریند، و خدا بر هر چیزی تواناست."/>
		<aya index="18" text="و یهودان و ترسایان گفتند: «ما پسران خدا و دوستان او هستیم.» بگو: «پس چرا شما را به [کیفر] گناهانتان عذاب می‌کند؟ [نه،] بلکه شما [هم‌] بشرید از جمله کسانی که آفریده است. هر که را بخواهد می‌آمرزد، و هر که را بخواهد عذاب می‌کند، و فرمانروایی آسمانها و زمین و آنچه میان آن دو می‌باشد از آن خداست، و بازگشت [همه‌] به سوی اوست.»"/>
		<aya index="19" text="ای اهل کتاب، پیامبر ما به سوی شما آمده که در دوران فترت رسولان [حقایق را] برای شما بیان می‌کند، تا مبادا [روز قیامت‌] بگویید: «برای ما بشارتگر و هشداردهنده‌ای نیامد.» پس قطعاً برای شما بشارتگر و هشداردهنده‌ای آمده است. و خدا بر هر چیزی تواناست."/>
		<aya index="20" text="و [یاد کن‌] زمانی را که موسی به قوم خود گفت: «ای قوم من، نعمت خدا را بر خود یاد کنید، آنگاه که در میان شما پیامبرانی قرار داد، و شما را پادشاهانی ساخت، و آنچه را که به هیچ کس از جهانیان نداده بود، به شما داد.»"/>
		<aya index="21" text="«ای قوم من، به سرزمین مقدسی که خداوند برای شما مقرر داشته است درآیید، و به عقب بازنگردید که زیانکار خواهید شد.»"/>
		<aya index="22" text="گفتند: «ای موسی، در آنجا مردمی زورمندند و تا آنان از آنجا بیرون نروند ما هرگز وارد آن نمی‌شویم. پس اگر از آنجا بیرون بروند ما وارد خواهیم شد.»"/>
		<aya index="23" text="دو مرد از [زمره‌] کسانی که [از خدا] می‌ترسیدند و خدا به آنان نعمت داده بود، گفتند: «از آن دروازه بر ایشان [بتازید و] وارد شوید؛ که اگر از آن، درآمدید قطعاً پیروز خواهید شد، و اگر مؤمنید، به خدا توکل کنید.»"/>
		<aya index="24" text="گفتند: «ای موسی، تا وقتی آنان در آن [شهر]ند ما هرگز پای در آن ننهیم. تو و پروردگارت برو[ید] و جنگ کنید که ما همین جا می‌نشینیم.»"/>
		<aya index="25" text="[موسی‌] گفت: «پروردگارا! من جز اختیار شخص خود و برادرم را ندارم؛ پس میان ما و میان این قوم نافرمان جدایی بینداز."/>
		<aya index="26" text="[خدا به موسی‌] فرمود: «[ورود به‌] آن [سرزمین‌] چهل سال بر ایشان حرام شد، [که‌] در بیابان سرگردان خواهند بود. پس تو بر گروه نافرمانان اندوه مخور.»"/>
		<aya index="27" text="و داستان دو پسر آدم را به درستی بر ایشان بخوان، هنگامی که [هر یک از آن دو،] قربانیی پیش داشتند. پس، از یکی از آن دو پذیرفته شد و از دیگری پذیرفته نشد. [قابیل‌] گفت: «حتماً تو را خواهم کشت.» [هابیل‌] گفت: «خدا فقط از تقواپیشگان می‌پذیرد.»"/>
		<aya index="28" text="«اگر دست خود را به سوی من دراز کنی تا مرا بکشی، من دستم را به سوی تو دراز نمی‌کنم تا تو را بکشم، چرا که من از خداوند، پروردگار جهانیان می‌ترسم.»"/>
		<aya index="29" text="«من می‌خواهم تو با گناه من و گناه خودت [به سوی خدا] بازگردی، و در نتیجه از اهل آتش باشی، و این است سزای ستمگران.»"/>
		<aya index="30" text="پس نفس [اماره‌]اش او را به قتل برادرش ترغیب کرد، و وی را کشت و از زیانکاران شد."/>
		<aya index="31" text="پس، خدا زاغی را برانگیخت که زمین را می‌کاوید، تا به او نشان دهد چگونه جسد برادرش را پنهان کند. [قابیل‌] گفت: «وای بر من، آیا عاجزم که مثل این زاغ باشم تا جسد برادرم را پنهان کنم؟» پس از [زمره ]پشیمانان گردید."/>
		<aya index="32" text="از این روی بر فرزندان اسرائیل مقرر داشتیم که هر کس کسی را -جز به قصاص قتل، یا [به کیفر] فسادی در زمین- بکشد، چنان است که گویی همه مردم را کشته باشد. و هر کس کسی را زنده بدارد، چنان است که گویی تمام مردم را زنده داشته است. و قطعاً پیامبران ما دلایل آشکار برای آنان آوردند، [با این همه‌] پس از آن بسیاری از ایشان در زمین زیاده‌روی می‌کنند."/>
		<aya index="33" text="سزای کسانی که با [دوستداران‌] خدا و پیامبر او می‌جنگند و در زمین به فساد می‌کوشند، جز این نیست که کشته شوند یا بر دار آویخته گردند یا دست و پایشان در خلاف جهت یکدیگر بریده شود یا از آن سرزمین تبعید گردند. این، رسوایی آنان در دنیاست و در آخرت عذابی بزرگ خواهند داشت."/>
		<aya index="34" text="مگر کسانی که پیش از آنکه بر ایشان دست یابید، توبه کرده باشند. پس بدانید که خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="35" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، از خدا پروا کنید؛ و به او [توسل و] تقرب جویید؛ و در راهش جهاد کنید، باشد که رستگار شوید."/>
		<aya index="36" text="در حقیقت، کسانی که کفر ورزیدند، اگر تمام آنچه در زمین است برای آنان باشد، و مثل آن را [نیز] با آن [داشته باشند] تا به وسیله آن، خود را از عذاب روز قیامت بازخرند، از ایشان پذیرفته نمی‌شود و عذابی پر درد خواهند داشت."/>
		<aya index="37" text="می‌خواهند که از آتش بیرون آیند، در حالی که از آن بیرون آمدنی نیستند، و برای آنان عذابی پایدار خواهد بود."/>
		<aya index="38" text="و مرد و زن دزد را به سزای آنچه کرده‌اند، دستشان را به عنوان کیفری از جانب خدا ببرید، و خداوند توانا و حکیم است."/>
		<aya index="39" text="پس هر که بعد از ستم‌کردنش توبه کند و به صلاح آید، خدا توبه او را می‌پذیرد، که خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="40" text="مگر ندانسته‌ای که فرمانروایی آسمانها و زمین از آنِ خداست. هر که را بخواهد عذاب می‌کند و هر که را بخواهد می‌بخشد، و خدا بر هر چیزی تواناست؟"/>
		<aya index="41" text="ای پیامبر، کسانی که در کفر شتاب می‌ورزند، تو را غمگین نسازند؛ [چه‌] از آنانکه با زبان خود گفتند: «ایمان آوردیم»، و حال آنکه دلهایشان ایمان نیاورده بود، و [چه‌] از یهودیان: [آنان‌] که [به سخنان تو] گوش می‌سپارند [تا بهانه‌ای ]برای تکذیب [تو بیابند]، و برای گروهی دیگر که [خود] نزد تو نیامده‌اند، خبرچینی [=جاسوسی‌] می‌کنند، کلمات را از جاهای خود دگرگون می‌کنند [و] می‌گویند: «اگر این [حکم‌] به شما داده شد، آن را بپذیرید، و اگر آن به شما داده نشد، پس دوری کنید.» و هر که را خدا بخواهد به فتنه درافکند، هرگز در برابر خدا برای او از دست تو چیزی بر نمی‌آید. اینانند که خدا نخواسته دلهایشان را پاک گرداند. در دنیا برای آنان رسوایی، و در آخرت عذابی بزرگ خواهد بود."/>
		<aya index="42" text="پذیرا و شنوای دروغ هستند [و] بسیار مال حرام می‌خورند. پس اگر نزد تو آمدند، [یا] میان آنان داوری کن، یا از ایشان روی برتاب. و اگر از آنان روی برتابی هرگز زیانی به تو نخواهند رسانید. و اگر داوری می‌کنی، پس به عدالت در میانشان حکم کن که خداوند دادگران را دوست می‌دارد."/>
		<aya index="43" text="و چگونه تو را داور قرار می‌دهند، با آنکه تورات نزد آنان است که در آن حکم خدا [آمده‌] است؟ سپس آنان بعد از این [طلب داوری‌] پشت می‌کنند، و [واقعاً] آنان مؤمن نیستند."/>
		<aya index="44" text="ما تورات را که در آن رهنمود و روشنایی بود نازل کردیم. پیامبرانی که تسلیم [فرمان خدا] بودند، به موجب آن برای یهود داوری می‌کردند؛ و [همچنین‌] الهیّون و دانشمندان به سبب آنچه از کتاب خدا به آنان سپرده شده و بر آن گواه بودند. پس، از مردم نترسید و از من بترسید، و آیات مرا به بهای ناچیزی مفروشید؛ و کسانی که به موجب آنچه خدا نازل کرده داوری نکرده‌اند، آنان خود کافرانند."/>
		<aya index="45" text="و در [تورات‌] بر آنان مقرر کردیم که جان در مقابل جان، و چشم در برابر چشم، و بینی در برابر بینی، و گوش در برابر گوش، و دندان در برابر دندان می‌باشد؛ و زخمها [نیز به همان ترتیب‌] قصاصی دارند. و هر که از آن [قصاص‌]درگذرد، پس آن، کفاره [گناهان‌] او خواهد بود. و کسانی که به موجب آنچه خدا نازل کرده داوری نکرده‌اند، آنان خود ستمگرانند."/>
		<aya index="46" text="و عیسی پسر مریم را به دنبال آنان [=پیامبران دیگر] درآوردیم، در حالی که تورات را که پیش از او بود تصدیق داشت، و به او انجیل را عطا کردیم که در آن، هدایت و نوری است و تصدیق‌کننده توراتِ قبل از آن است، و برای پرهیزگاران رهنمود و اندرزی است."/>
		<aya index="47" text="و اهل انجیل باید به آنچه خدا در آن نازل کرده داوری کنند، و کسانی که به آنچه خدا نازل کرده حکم نکنند، آنان خود، نافرمانند."/>
		<aya index="48" text="و ما این کتاب [=قرآن‌] را به حق به سوی تو فرو فرستادیم، در حالی که تصدیق‌کننده کتابهای پیشین و حاکم بر آنهاست. پس میان آنان بر وفق آنچه خدا نازل کرده حکم کن، و از هواهایشان [با دور شدن‌] از حقی که به سوی تو آمده، پیروی مکن. برای هر یک از شما [امتها] شریعت و راه روشنی قرار داده‌ایم. و اگر خدا می‌خواست شما را یک امت قرار می‌داد، ولی [خواست‌] تا شما را در آنچه به شما داده است بیازماید. پس در کارهای نیک بر یکدیگر سبقت گیرید. بازگشت [همه‌] شما به سوی خداست؛ آنگاه در باره آنچه در آن اختلاف می‌کردید آگاهتان خواهد کرد."/>
		<aya index="49" text="و میان آنان به موجب آنچه خدا نازل کرده، داوری کن و از هواهایشان پیروی مکن و از آنان برحذر باش؛ مبادا تو را در بخشی از آنچه خدا بر تو نازل کرده به فتنه دراندازند. پس اگر پشت کردند، بدان که خدا می‌خواهد آنان را فقط به [سزای‌] پاره‌ای از گناهانشان برساند، و در حقیقت بسیاری از مردم نافرمانند."/>
		<aya index="50" text="آیا خواستار حکم جاهلیت‌اند؟ و برای مردمی که یقین دارند، داوری چه کسی از خدا بهتر است؟"/>
		<aya index="51" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، یهود و نصاری را دوستان [خود] مگیرید [که‌] بعضی از آنان دوستان بعضی دیگرند. و هر کس از شما آنها را به دوستی گیرد، از آنان خواهد بود. آری، خدا گروه ستمگران را راه نمی‌نماید."/>
		<aya index="52" text="می‌بینی کسانی که در دلهایشان بیماری است، در [دوستی‌] با آنان شتاب می‌ورزند. می‌گویند: «می‌ترسیم به ما حادثه ناگواری برسد.» امید است خدا از جانب خود فتح [منظور] یا امر دیگری را پیش آورد، تا [در نتیجه آنان‌] از آنچه در دل خود نهفته داشته‌اند پشیمان گردند."/>
		<aya index="53" text="و کسانی که ایمان آورده‌اند، می‌گویند: «آیا اینان بودند که به خداوند سوگندهای سخت می‌خوردند که جداً با شما هستند؟» اعمالشان تباه شد و زیانکار گردیدند."/>
		<aya index="54" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، هر کس از شما از دین خود برگردد، به زودی خدا گروهی [دیگر] را می‌آورد که آنان را دوست می‌دارد و آنان [نیز] او را دوست دارند. [اینان‌] با مؤمنان، فروتن، [و] بر کافران سرفرازند. در راه خدا جهاد می‌کنند و از سرزنش هیچ ملامتگری نمی‌ترسند. این فضل خداست. آن را به هر که بخواهد می‌دهد، و خدا گشایشگر داناست."/>
		<aya index="55" text="ولیّ شما، تنها خدا و پیامبر اوست و کسانی که ایمان آورده‌اند: همان کسانی که نماز برپا می‌دارند و در حال رکوع زکات می‌دهند."/>
		<aya index="56" text="و هر کس خدا و پیامبر او و کسانی را که ایمان آورده‌اند ولیّ خود بداند [پیروز است، چرا که‌] حزب خدا همان پیروزمندانند."/>
		<aya index="57" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، کسانی را که دین شما را به ریشخند و بازی گرفته‌اند [چه‌] از کسانی که پیش از شما به آنان کتاب داده شده و [چه از] کافران، دوستان [خود] مگیرید، و اگر ایمان دارید از خدا پروا دارید."/>
		<aya index="58" text="و هنگامی که [به وسیله اذان، مردم را] به نماز می‌خوانید، آن را به مسخره و بازی می‌گیرند، زیرا آنان مردمی‌اند که نمی‌اندیشند."/>
		<aya index="59" text="بگو: «ای اهل کتاب، آیا جز این بر ما عیب می‌گیرید که ما به خدا و به آنچه به سوی ما نازل شده، و به آنچه پیش از این فرود آمده است ایمان آورده‌ایم، و اینکه بیشتر شما فاسقید؟»"/>
		<aya index="60" text="بگو: «آیا شما را به بدتر از [صاحبان‌] این کیفر در پیشگاه خدا، خبر دهم؟ همانان که خدا لعنتشان کرده و بر آنان خشم گرفته و از آنان بوزینگان و خوکان پدید آورده، و آنانکه طاغوت را پرستش کرده‌اند. اینانند که از نظر منزلت، بدتر، و از راه راست گمراه‌ترند.»"/>
		<aya index="61" text="و چون نزد شما می‌آیند، می‌گویند: «ایمان آوردیم.» در حالی که با کفر وارد شده و قطعاً با همان [کفر] بیرون رفته‌اند. و خدا به آنچه پنهان می‌داشتند داناتر است."/>
		<aya index="62" text="و بسیاری از آنان را می‌بینی که در گناه و تعدّی و حرامخواری خود شتاب می‌کنند. واقعاً چه اعمال بدی انجام می‌دادند."/>
		<aya index="63" text="چرا الهیّون و دانشمندان، آنان را از گفتار گناه‌[آلود] و حرامخوارگی‌شان باز نمی‌دارند؟ راستی چه بد است آنچه انجام می‌دادند."/>
		<aya index="64" text="و یهود گفتند: «دست خدا بسته است.» دستهای خودشان بسته باد. و به [سزای ] آنچه گفتند، از رحمت خدا دور شوند. بلکه هر دو دست او گشاده است، هر گونه بخواهد می‌بخشد. و قطعاً آنچه از جانب پروردگارت به سوی تو فرود آمده، بر طغیان و کفر بسیاری از ایشان خواهد افزود، و تا روز قیامت میانشان دشمنی و کینه افکندیم. هر بار که آتشی برای پیکار برافروختند، خدا آن را خاموش ساخت. و در زمین برای فساد می‌کوشند. و خدا مفسدان را دوست نمی‌دارد."/>
		<aya index="65" text="و اگر اهل کتاب ایمان آورده و پرهیزگاری کرده بودند، قطعاً گناهانشان را می‌زدودیم و آنان را به بوستانهای پر نعمت درمی‌آوردیم."/>
		<aya index="66" text="و اگر آنان به تورات و انجیل و آنچه از جانب پروردگارشان به سویشان نازل شده است، عمل می‌کردند، قطعاً از بالای سرشان [برکات آسمانی‌] و از زیر پاهایشان [برکات زمینی‌] برخوردار می‌شدند. از میان آنان گروهی میانه‌رو هستند، و بسیاری از ایشان بد رفتار می‌کنند."/>
		<aya index="67" text="ای پیامبر، آنچه از جانب پروردگارت به سوی تو نازل شده، ابلاغ کن؛ و اگر نکنی پیامش را نرسانده‌ای. و خدا تو را از [گزند] مردم نگاه می‌دارد. آری، خدا گروه کافران را هدایت نمی‌کند."/>
		<aya index="68" text="بگو: «ای اهل کتاب، تا [هنگامی که‌] به تورات و انجیل و آنچه از پروردگارتان به سوی شما نازل شده است عمل نکرده‌اید بر هیچ [آیین بر حقی‌] نیستید.» و قطعاً آنچه از جانب پروردگارت به سوی تو نازل شده، بر طغیان و کفر بسیاری از آنان خواهد افزود. پس بر گروه کافران اندوه مخور."/>
		<aya index="69" text="کسانی که ایمان آورده و کسانی که یهودی و صابئی و مسیحی‌اند، هر کس به خدا و روز بازپسین ایمان آورد و کار نیکو کند، پس نه بیمی بر ایشان است و نه اندوهگین خواهند شد."/>
		<aya index="70" text="ما از فرزندان اسرائیل سخت پیمان گرفتیم، و به سویشان پیامبرانی روانه کردیم. هر بار پیامبری چیزی بر خلاف دلخواهشان برایشان آورد، گروهی را تکذیب می‌کردند و گروهی را می‌کشتند."/>
		<aya index="71" text="و پنداشتند کیفری در کار نیست. پس کور و کر شدند. سپس خدا توبه آنان را پذیرفت. باز بسیاری از ایشان کور و کر شدند، و خدا به آنچه انجام می‌دهند بیناست."/>
		<aya index="72" text="کسانی که گفتند: «خدا همان مسیح پسر مریم است»، قطعاً کافر شده‌اند، و حال آنکه مسیح، می‌گفت: «ای فرزندان اسرائیل، پروردگار من و پروردگار خودتان را بپرستید؛ که هر کس به خدا شرک آورد، قطعاً خدا بهشت را بر او حرام ساخته و جایگاهش آتش است، و برای ستمکاران یاورانی نیست.»"/>
		<aya index="73" text="کسانی که [به تثلیث قائل شده و] گفتند: «خدا سومین [شخص از] سه [شخص یا سه اقنوم‌] است، قطعاً کافر شده‌اند، و حال آنکه هیچ معبودی جز خدای یکتا نیست. و اگر از آنچه می‌گویند باز نایستند، به کافران ایشان عذابی دردناک خواهد رسید."/>
		<aya index="74" text="چرا به درگاه خدا توبه نمی‌کنند، و از وی آمرزش نمی‌خواهند؟ و خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="75" text="مسیح، پسر مریم جز پیامبری نبود که پیش از او [نیز] پیامبرانی آمده بودند؛ و مادرش زنی بسیار راستگو بود. هر دو غذا می‌خوردند. بنگر چگونه آیات [خود] را برای آنان توضیح می‌دهیم؛ سپس ببین چگونه [از حقیقت‌] دور می‌افتند."/>
		<aya index="76" text="بگو: «آیا غیر از خدا چیزی را که اختیار زیان و سود شما را ندارد، می‌پرستید؟ و حال آنکه خداوند شنوای داناست.»"/>
		<aya index="77" text="بگو: «ای اهل کتاب، در دین خود بناحق گزافه‌گویی نکنید، و از پی هوسهای گروهی که پیش از این گمراه گشتند و بسیاری [از مردم‌] را گمراه کردند و [خود] از راه راست منحرف شدند، نروید.»"/>
		<aya index="78" text="از میان فرزندان اسرائیل، آنان که کفر ورزیدند، به زبان داوود و عیسی بن مریم مورد لعنت قرار گرفتند. این [کیفر] به خاطر آن بود که عصیان ورزیده و [از فرمان خدا] تجاوز می‌کردند."/>
		<aya index="79" text="[و] از کار زشتی که آن را مرتکب می‌شدند، یکدیگر را بازنمی‌داشتند. راستی، چه بد بود آنچه می‌کردند."/>
		<aya index="80" text="بسیاری از آنان را می‌بینی که با کسانی که کفر ورزیده‌اند دوستی می‌کنند. راستی چه زشت است آنچه برای خود پیش فرستادند که [در نتیجه‌] خدا بر ایشان خشم گرفت، و پیوسته در عذاب می‌مانند."/>
		<aya index="81" text="و اگر به خدا و پیامبر و آنچه که به سوی او فرود آمده ایمان می‌آوردند، آنان را به دوستی نمی‌گرفتند، لیکن بسیاری از ایشان نافرمانند."/>
		<aya index="82" text="مسلماً یهودیان و کسانی را که شرک ورزیده‌اند، دشمن‌ترین مردم نسبت به مؤمنان خواهی یافت؛ و قطعاً کسانی را که گفتند: «ما نصرانی هستیم»، نزدیکترین مردم در دوستی با مؤمنان خواهی یافت، زیرا برخی از آنان دانشمندان و رهبانانی‌اند که تکبّر نمی‌ورزند."/>
		<aya index="83" text="و چون آنچه را به سوی این پیامبر نازل شده، بشنوند، می‌بینی بر اثر آن حقیقتی که شناخته‌اند، اشک از چشمهایشان سرازیر می‌شود. می‌گویند: پروردگارا، ما ایمان آورده‌ایم؛ پس ما را در زمره گواهان بنویس."/>
		<aya index="84" text="و برای ما چه [عذری‌] است که به خدا و آنچه از حق به ما رسیده، ایمان نیاوریم و حال آنکه چشم داریم که پروردگارمان ما را با گروه شایستگان [به بهشت‌] درآورد؟"/>
		<aya index="85" text="پس به پاس آنچه گفتند، خدا به آنان باغهایی پاداش داد که از زیر [درختان‌] آن نهرها جاری است. در آن جاودانه می‌مانند، و این پاداش نیکوکاران است."/>
		<aya index="86" text="و کسانی که کفر ورزیدند و آیات ما را دروغ پنداشتند، آنان همدم آتشند."/>
		<aya index="87" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، چیزهای پاکیزه‌ای را که خدا برای [استفاده‌] شما حلال کرده، حرام مشمارید و از حدّ مگذرید، که خدا از حدگذرندگان را دوست نمی‌دارد."/>
		<aya index="88" text="و از آنچه خداوند روزیِ شما گردانیده، حلال و پاکیزه را بخورید، و از آن خدایی که بدو ایمان دارید پروا دارید."/>
		<aya index="89" text="خدا شما را به سوگندهای بیهوده‌تان مؤاخذه نمی‌کند، ولی به سوگندهایی که [از روی اراده‌] می‌خورید [و می‌شکنید] شما را مؤاخذه می‌کند. و کفاره‌اش خوراک دادن به ده بینواست -از غذاهای متوسطی که به کسان خود می‌خورانید- یا پوشانیدن آنان یا آزاد کردن بنده‌ای. و کسی که [هیچ یک از اینها را] نیابد [باید] سه روز روزه بدارد. این است کفاره سوگندهای شما وقتی که سوگند خوردید. و سوگندهای خود را پاس دارید. این گونه خداوند آیات خود را برای شما بیان می‌کند، باشد که سپاسگزاری کنید."/>
		<aya index="90" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، شراب و قمار و بتها و تیرهای قرعه پلیدند [و] از عمل شیطانند. پس، از آنها دوری گزینید، باشد که رستگار شوید."/>
		<aya index="91" text="همانا شیطان می‌خواهد با شراب و قمار، میان شما دشمنی و کینه ایجاد کند، و شما را از یاد خدا و از نماز باز دارد. پس آیا شما دست برمی‌دارید؟"/>
		<aya index="92" text="و اطاعت خدا و اطاعت پیامبر کنید و [از گناهان‌] برحذر باشید، پس اگر روی گرداندید، بدانید که بر عهده پیامبر ما، فقط رساندن [پیام‌] آشکار است."/>
		<aya index="93" text="بر کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند، گناهی در آنچه [قبلاً] خورده‌اند نیست، در صورتی که تقوا پیشه کنند و ایمان بیاورند و کارهای شایسته کنند؛ سپس تقوا پیشه کنند و ایمان بیاورند؛ آنگاه تقوا پیشه کنند و احسان نمایند، و خدا نیکوکاران را دوست می‌دارد."/>
		<aya index="94" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، خدا شما را به چیزی از شکار که در دسترس شما و نیزه‌های شما باشد خواهد آزمود، تا معلوم دارد چه کسی در نهان از او می‌ترسد. پس هر کس بعد از آن تجاوز کند، برای او عذابی دردناک خواهد بود."/>
		<aya index="95" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، در حالی که محرمید شکار را مکشید، و هر کس از شما عمداً آن را بکشد، باید نظیر آنچه کشته است از چهارپایان کفاره‌ای بدهد، که [نظیر بودنِ‌] آن را دو تن عادل از میان شما تصدیق کنند، و به صورت قربانی به کعبه برسد. یا به کفاره [آن‌] مستمندان را خوراک بدهد، یا معادلش روزه بگیرد، تا سزای زشتکاری خود را بچشد. خداوند از آنچه در گذشته واقع شده عفو کرده است، و[لی‌] هر کس تکرار کند خدا از او انتقام می‌گیرد، و خداوند، توانا و صاحب‌انتقام است."/>
		<aya index="96" text="صید دریا و مأکولات آن برای شما حلال شده است تا برای شما و مسافران بهره‌ای باشد، و[لی‌] صید بیابان -مادام که محرم می‌باشید- بر شما حرام گردیده است. و از خدایی که نزد او محشور می‌شوید پروا دارید."/>
		<aya index="97" text="خداوند [زیارت‌] کعبه بیت الحرام را وسیله به پا داشتن [مصالح‌] مردم قرار داده، و ماه حرام و قربانیهای بی‌نشان و قربانیهای نشاندار را [نیز به همین منظور مقرّر فرموده است‌]، این [جمله‌] برای آن است تا بدانید که خدا آنچه را در آسمانها و آنچه را در زمین است می‌داند، و خداست که بر هر چیزی داناست."/>
		<aya index="98" text="بدانید که خدا سخت‌کیفر است، و [بدانید] که خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="99" text="بر پیامبر [خدا، وظیفه‌ای‌] جز ابلاغ [رسالت‌] نیست، و خداوند آنچه را آشکار و آنچه را پوشیده می‌دارید می‌داند."/>
		<aya index="100" text="بگو: «پلید و پاک یکسان نیستند، هر چند کثرت پلید[ها] تو را به شگفت آورد. پس ای خردمندان، از خدا پروا کنید، باشد که رستگار شوید.»"/>
		<aya index="101" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، از چیزهایی که اگر برای شما آشکار گردد شما را اندوهناک می‌کند مپرسید. و اگر هنگامی که قرآن نازل می‌شود، در باره آنها سؤال کنید، برای شما روشن می‌شود. خدا از آن [پرسشهای بیجا] گذشت، و خداوند آمرزنده بردبار است."/>
		<aya index="102" text="گروهی پیش از شما [نیز] از این [گونه‌] پرسشها کردند؛ آنگاه به سبب آن کافر شدند."/>
		<aya index="103" text="خدا [چیزهای ممنوعی از قبیل:] بحیره و سائبه و وصیله و حام قرار نداده است. ولی کسانی که کفر ورزیدند، بر خدا دروغ می‌بندند و بیشترشان تعقل نمی‌کنند."/>
		<aya index="104" text="و چون به آنان گفته شود: «به سوی آنچه خدا نازل کرده و به سوی پیامبر[ش‌] بیایید»، می‌گویند: «آنچه پدران خود را بر آن یافته‌ایم ما را بس است.» آیا هر چند پدرانشان چیزی نمی‌دانسته و هدایت نیافته بودند؟"/>
		<aya index="105" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، به خودتان بپردازید. هر گاه شما هدایت یافتید، آن کس که گمراه شده است به شما زیانی نمی‌رساند. بازگشت همه شما به سوی خداست. پس شما را از آنچه انجام می‌دادید، آگاه خواهد کرد."/>
		<aya index="106" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، هنگامی که یکی از شما را [نشانه‌های‌] مرگ دررسید، باید از میان خود دو عادل را در موقع وصیّت، به شهادت میان خود فرا خوانید؛ یا اگر در سفر بودید و مصیبت مرگ، شما را فرا رسید [و شاهد مسلمان نبود] دو تن از غیر [همکیشان‌] خود را [به شهادت بطلبید]. و اگر [در صداقت آنان‌] شک کردید، پس از نماز، آن دو را نگاه می‌دارید؛ پس به خدا سوگند یاد می‌کنند که ما این [حق‌] را به هیچ قیمتی نمی‌فروشیم هر چند [پای‌] خویشاوند [در کار] باشد، و شهادت الهی را کتمان نمی‌کنیم، که [اگر کتمان حق کنیم‌] در این صورت از گناهکاران خواهیم بود."/>
		<aya index="107" text="و اگر معلوم شد که آن دو دستخوش گناه شده‌اند، دو تن دیگر از کسانی که بر آنان ستم رفته است، و هر دو [به میت‌] نزدیکترند، به جای آن دو [شاهد قبلی‌] قیام کنند؛ پس به خدا سوگند یاد می‌کنند که: گواهی ما قطعاً از گواهی آن دو درست‌تر است، و [از حق‌] تجاوز نکرده‌ایم، چرا که [اگر چنین کنیم‌] از ستمکاران خواهیم بود."/>
		<aya index="108" text="این [روش‌] برای اینکه شهادت را به صورت درست ادا کنند، یا بترسند که بعد از سوگندخوردنشان، سوگندهایی [به وارثان میت‌] برگردانده شود، [به صواب‌] نزدیکتر است. و از خدا پروا دارید، و [این پندها را] بشنوید، و خدا گروه فاسقان را هدایت نمی‌کند."/>
		<aya index="109" text="[یاد کن‌] روزی را که خدا پیامبران را گرد می‌آورد؛ پس می‌فرماید: «چه پاسخی به شما داده شد؟» می‌گویند: «ما را هیچ دانشی نیست. تویی که دانای رازهای نهانی.»"/>
		<aya index="110" text="[یاد کن‌] هنگامی را که خدا فرمود: «ای عیسی پسر مریم، نعمت مرا بر خود و بر مادرت به یاد آور، آنگاه که تو را به روح‌القدس تأیید کردم که در گهواره [به اعجاز] و در میانسالی [به وحی‌] با مردم سخن گفتی؛ و آنگاه که تو را کتاب و حکمت و تورات و انجیل آموختم؛ و آنگاه که به اذن من، از گِل، [چیزی‌] به شکل پرنده می‌ساختی، پس در آن می‌دمیدی، و به اذن من پرنده‌ای می‌شد، و کور مادرزاد و پیس را به اذن من شفا می‌دادی؛ و آنگاه که مردگان را به اذن من [زنده از قبر] بیرون می‌آوردی؛ و آنگاه که [آسیب‌] بنی‌اسرائیل را -هنگامی که برای آنان حجتهای آشکار آورده بودی- از تو باز داشتم. پس کسانی از آنان که کافر شده بودند گفتند: این‌[ها چیزی‌] جز افسونی آشکار نیست."/>
		<aya index="111" text="و [یاد کن‌] هنگامی را که به حواریّون وحی کردم که به من و فرستاده‌ام ایمان آورید. گفتند: «ایمان آوردیم، و گواه باش که ما مسلمانیم.»"/>
		<aya index="112" text="و [یاد کن‌] هنگامی را که حواریّون گفتند: «ای عیسی پسر مریم، آیا پروردگارت می‌تواند از آسمان، خوانی برای ما فرود آورد؟» [عیسی‌] گفت: «اگر ایمان دارید از خدا پروا دارید.»"/>
		<aya index="113" text="گفتند: «می‌خواهیم از آن بخوریم، و دلهای ما آرامش یابد، و بدانیم که به ما راست گفته‌ای، و بر آن از گواهان باشیم.»"/>
		<aya index="114" text="عیسی پسر مریم گفت: «بار الها، پروردگارا، از آسمان، خوانی بر ما فرو فرست تا عیدی برای اول و آخر ما باشد و نشانه‌ای از جانب تو. و ما را روزی ده که تو بهترین روزی‌دهندگانی.»"/>
		<aya index="115" text="خدا فرمود: «من آن را بر شما فرو خواهم فرستاد، و[لی‌] هر کس از شما پس از آن انکار ورزد، وی را [چنان‌] عذابی کنم که هیچ یک از جهانیان را [آن چنان‌] عذاب نکرده باشم.»"/>
		<aya index="116" text="و [یاد کن‌] هنگامی را که خدا فرمود: «ای عیسی پسر مریم، آیا تو به مردم گفتی: من و مادرم را همچون دو خدا به جای خداوند بپرستید؟» گفت: «منزهی تو، مرا نزیبد که [در باره خویشتن‌] چیزی را که حق من نیست بگویم. اگر آن را گفته بودم قطعاً آن را می‌دانستی. آنچه در نفس من است تو می‌دانی؛ و آنچه در ذات توست من نمی‌دانم، چرا که تو خود، دانای رازهای نهانی."/>
		<aya index="117" text="جز آنچه مرا بدان فرمان دادی [چیزی‌] به آنان نگفتم؛ [گفته‌ام‌] که: خدا، پروردگار من و پروردگار خود را عبادت کنید، و تا وقتی در میانشان بودم بر آنان گواه بودم؛ پس چون روح مرا گرفتی، تو خود بر آنان نگهبان بودی، و تو بر هر چیز گواهی."/>
		<aya index="118" text="اگر عذابشان کنی، آنان بندگان تواند و اگر بر ایشان ببخشایی تو خود، توانا و حکیمی.»"/>
		<aya index="119" text="خدا فرمود: «این، روزی است که راستگویان را راستی‌شان سود بخشد.» برای آنان باغهایی است که از زیر [درختان‌] آن نهرها روان است. همیشه در آن جاودانند. خدا از آنان خشنود است و آنان [نیز] از او خشنودند. این است رستگاری بزرگ."/>
		<aya index="120" text="فرمانروایی آسمانها و زمین و آنچه در آنهاست از آنِ خداست، و او بر هر چیزی تواناست."/>
	</sura>
	<sura index="6" name="">
		<aya index="1" text="ستایش خدایی را که آسمانها و زمین را آفرید، و تاریکیها و روشنایی را پدید آورد. با این همه کسانی که کفر ورزیده‌اند، [غیر او را] با پروردگار خود برابر می‌کنند."/>
		<aya index="2" text="اوست کسی که شما را از گِل آفرید. آنگاه مدتی را [برای شما عُمْر] مقرر داشت. و اَجَل حتمی نزد اوست. با این همه، [بعضی از] شما [در قدرت او] تردید می‌کنید."/>
		<aya index="3" text="و او در آسمانها و زمین خداست. نهان و آشکار شما را می‌داند، و آنچه را به دست می‌آورید [نیز] می‌داند."/>
		<aya index="4" text="و هیچ نشانه‌ای از نشانه‌های پروردگارشان به سویشان نمی‌آمد مگر آنکه از آن روی بر می‌تافتند."/>
		<aya index="5" text="آنان حق را هنگامی که به سویشان آمد تکذیب کردند، پس به زودی، [حقیقت‌] خبرهای آنچه را که به ریشخند می‌گرفتند به آنان خواهد رسید."/>
		<aya index="6" text="آیا ندیده‌اند که پیش از آنان چه بسیار امتها را هلاک کردیم؟ [امتهایی که‌] در زمین به آنان امکاناتی دادیم که برای شما آن امکانات را فراهم نکرده‌ایم، و [بارانهای‌] آسمان را پی در پی بر آنان فرو فرستادیم، و رودبارها از زیر [شهرهای‌] آنان روان ساختیم. پس ایشان را به [سزای‌] گناهانشان هلاک کردیم، و پس از آنان نسلهای دیگری پدید آوردیم."/>
		<aya index="7" text="و اگر مکتوبی، نوشته بر کاغذ، بر تو نازل می‌کردیم و آنان، آن را با دستهای خود لمس می‌کردند قطعاً کافران می‌گفتند: «این [چیزی‌] جز سحر آشکار نیست.»"/>
		<aya index="8" text="و گفتند: «چرا فرشته‌ای بر او نازل نشده است؟» و اگر فرشته‌ای فرود می‌آوردیم، قطعاً کار تمام شده بود؛ سپس مهلت نمی‌یافتند."/>
		<aya index="9" text="و اگر او را فرشته‌ای قرار می‌دادیم، حتماً وی را [به صورت‌] مردی در می‌آوردیم، و امر را همچنان بر آنان مشتبه می‌ساختیم."/>
		<aya index="10" text="و پیش از تو پیامبرانی به استهزا گرفته شدند. پس آنچه را ریشخند می‌کردند گریبانگیر ریشخندکنندگان ایشان گردید."/>
		<aya index="11" text="بگو: «در زمین بگردید، آنگاه بنگرید که فرجام تکذیب‌کنندگان چگونه بوده است؟»"/>
		<aya index="12" text="بگو: «آنچه در آسمانها و زمین است از آنِ کیست؟» بگو: «از آن خداست »؛ که رحمت را بر خویشتن واجب گردانیده است. یقیناً شما را در روز قیامت -که در آن هیچ شکی نیست- گرد خواهد آورد. خودباختگان کسانی‌اند که ایمان نمی‌آورند."/>
		<aya index="13" text="و آنچه در شب و روز آرام [و تکاپو] دارد، از آنِ اوست و او شنوای داناست."/>
		<aya index="14" text="بگو: «آیا غیر از خدا -پدیدآورنده آسمانها و زمین- سرپرستی برگزینم؟ و اوست که خوراک می‌دهد، و خوراک داده نمی‌شود.» بگو: «من مأمورم که نخستین کسی باشم که اسلام آورده است، و [به من فرمان داده شده که:] هرگز از مشرکان مباش.»"/>
		<aya index="15" text="بگو: «اگر به پروردگارم عصیان ورزم از عذاب روزی بزرگ می‌ترسم.»"/>
		<aya index="16" text="آن روز، کسی که [عذاب‌] از او برگردانده شود، قطعاً [خدا] بر او رحمت آورده، و این است همان رستگاری آشکار."/>
		<aya index="17" text="و اگر خدا به تو زیانی برساند، کسی جز او برطرف کننده آن نیست، و اگر خیری به تو برساند پس او بر هر چیزی تواناست."/>
		<aya index="18" text="و اوست که بر بندگان خویش چیره است، و اوست حکیم آگاه."/>
		<aya index="19" text="بگو: «گواهی چه کسی از همه برتر است؟» بگو: «خدا میان من و شما گواه است. و این قرآن به من وحی شده تا به وسیله آن، شما و هر کس را [که این پیام به او] برسد، هشدار دهم. آیا واقعاً شما گواهی می‌دهید که در جَنب خدا، خدایان دیگری است؟» بگو: «من گواهی نمی‌دهم.» بگو: «او تنها معبودی یگانه است، و بی‌تردید، من از آنچه شریک [او] قرار می‌دهید بیزارم.»"/>
		<aya index="20" text="کسانی که کتاب [آسمانی‌] به آنان داده‌ایم، همان گونه که پسران خود را می‌شناسد، او [=پیامبر] را می‌شناسد. کسانی که به خود زیان زده‌اند، ایمان نمی‌آورند."/>
		<aya index="21" text="و کیست ستمکارتر از آن کس که بر خدا دروغ بسته یا آیات او را تکذیب نموده؟ بی تردید، ستمکاران رستگار نمی‌شوند."/>
		<aya index="22" text="و [یاد کن‌] روزی را که همه آنان را محشور می‌کنیم، آنگاه به کسانی که شرک آورده‌اند می‌گوییم: «کجایند شریکان شما که [آنها را شریک خدا] می‌پنداشتید؟»"/>
		<aya index="23" text="آنگاه عذرشان جز این نیست که می‌گویند: «به خدا، پروردگارمان سوگند که ما مشرک نبودیم.»"/>
		<aya index="24" text="ببین، چگونه به خود دروغ می‌گویند و آنچه برمی‌بافتند از ایشان یاوه شد."/>
		<aya index="25" text="و برخی از آنان به تو گوش فرا می‌دهند، و[لی‌] ما بر دلهایشان پرده‌ها افکنده‌ایم تا آن را نفهمند، و در گوشهایشان سنگینی [قرار داده‌ایم‌]. و اگر هر معجزه‌ای را ببینند به آن ایمان نمی‌آورند. تا آنجا که وقتی نزد تو می‌آیند و با تو جدال می‌کنند، کسانی که کفر ورزیدند، می‌گویند: «این [کتاب‌] چیزی جز افسانه‌های پیشینیان نیست.»"/>
		<aya index="26" text="و آنان [مردم را] از آن باز می‌دارند و [خود نیز] از آن دوری می‌کنند، و[لی‌] جز خویشتن را به هلاکت نمی‌افکنند و نمی‌دانند."/>
		<aya index="27" text="و ای کاش [منکران را] هنگامی که بر آتش عرضه می‌شوند، می‌دیدی که می‌گویند: «کاش بازگردانده می‌شدیم و [دیگر] آیات پروردگارمان را تکذیب نمی‌کردیم و از مؤمنان می‌شدیم.»"/>
		<aya index="28" text="[ولی چنین نیست‌] بلکه آنچه را پیش از این نهان می‌داشتند، برای آنان آشکار شده است. و اگر هم بازگردانده شوند قطعاً به آنچه از آن منع شده بودند برمی‌گردند و آنان دروغگویند."/>
		<aya index="29" text="و گفتند: «جز زندگی دنیای ما [زندگی دیگری‌] نیست و برانگیخته نخواهیم شد.»"/>
		<aya index="30" text="و اگر بنگری هنگامی را که در برابر پروردگارشان باز داشته می‌شوند. [خدا] می‌فرماید: «آیا این حق نیست؟» می‌گویند: «چرا، سوگند به پروردگارمان [که حق است‌].» می‌فرماید: «پس به [کیفر] آنکه کفر می‌ورزیدید، این عذاب را بچشید.»"/>
		<aya index="31" text="کسانی که لقای الهی را دروغ انگاشتند قطعاً زیان دیدند. تا آنگاه که قیامت بناگاه بر آنان دررسد، می‌گویند: «ای دریغ بر ما، بر آنچه در باره آن کوتاهی کردیم.» و آنان بار سنگین گناهانشان را به دوش می‌کشند. چه بد است باری که می‌کِشند."/>
		<aya index="32" text="و زندگی دنیا جز بازی و سرگرمی نیست، و قطعاً سرای بازپسین برای کسانی که پرهیزگاری می‌کنند بهتر است. آیا نمی‌اندیشید؟"/>
		<aya index="33" text="به یقین، می‌دانیم که آنچه می‌گویند تو را سخت غمگین می‌کند. در واقع آنان تو را تکذیب نمی‌کنند، ولی ستمکاران آیات خدا را انکار می‌کنند."/>
		<aya index="34" text="و پیش از تو نیز پیامبرانی تکذیب شدند، ولی بر آنچه تکذیب شدند و آزار دیدند شکیبایی کردند تا یاری ما به آنان رسید، و برای کلمات خدا هیچ تغییردهنده‌ای نیست. و مسلماً اخبار پیامبران به تو رسیده است."/>
		<aya index="35" text="و اگر اعراض کردنِ آنان [از قرآن‌] بر تو گران است، اگر می‌توانی نَقْبی در زمین یا نردبانی در آسمان بجویی تا معجزه‌ای [دیگر] برایشان بیاوری [پس چنین کن‌]، و اگر خدا می‌خواست قطعاً آنان را بر هدایت گِرد می‌آورد، پس زنهار از نادانان مباش."/>
		<aya index="36" text="تنها کسانی [دعوت تو را] اجابت می‌کنند که گوش شنوا دارند، و [امّا] مردگان را خداوند [در قیامت‌] بر خواهد انگیخت؛ سپس به سوی او بازگردانیده می‌شوند."/>
		<aya index="37" text="و گفتند: «چرا معجزه‌ای از جانب پروردگارش بر او نازل نشده است؟» بگو: «بی‌تردید، خدا قادر است که پدیده‌ای شگرف فرو فرستد، لیکن بیشتر آنان نمی‌دانند.»"/>
		<aya index="38" text="و هیچ جنبنده‌ای در زمین نیست و نه هیچ پرنده‌ای که با دو بال خود پرواز می‌کند؛ مگر آنکه آنها [نیز] گروه‌هایی مانند شما هستند، ما هیچ چیزی را در کتاب [لوح محفوظ] فروگذار نکرده‌ایم؛ سپس [همه‌] به سوی پروردگارشان محشور خواهند گردید."/>
		<aya index="39" text="و کسانی که آیات ما را دروغ پنداشتند، در تاریکیها[ی کفر] کر و لالند، هر که را خدا بخواهد گمراهش می‌گذارد؛ و هر که را بخواهد بر راه راست قرارش می‌دهد."/>
		<aya index="40" text="بگو: «به نظر شما، اگر عذاب خدا شما را دررسد یا رستاخیز شما را دریابد، اگر راستگویید، کسی غیر از خدا را می‌خوانید؟»"/>
		<aya index="41" text="[نه،] بلکه تنها او را می‌خوانید، و اگر او بخواهد رنج و بلا را از شما دور می‌گرداند، و آنچه را شریک [او] می‌گردانید فراموش می‌کنید."/>
		<aya index="42" text="و به یقین، ما به سوی امّتهایی که پیش از تو بودند [پیامبرانی‌] فرستادیم، و آنان را به تنگی معیشت و بیماری دچار ساختیم، تا به زاری و خاکساری درآیند."/>
		<aya index="43" text="پس چرا هنگامی که عذاب ما به آنان رسید تضرّع نکردند؟ ولی [حقیقت این است که‌] دلهایشان سخت شده، و شیطان آنچه را انجام می‌دادند برایشان آراسته است."/>
		<aya index="44" text="پس چون آنچه را که بدان پند داده شده بودند فراموش کردند، درهای هر چیزی [از نعمتها] را بر آنان گشودیم، تا هنگامی که به آنچه داده شده بودند شاد گردیدند؛ ناگهان [گریبان‌] آنان را گرفتیم، و یکباره نومید شدند."/>
		<aya index="45" text="پس ریشه آن گروهی که ستم کردند برکنده شد، و ستایش برای خداوند، پروردگار جهانیان است."/>
		<aya index="46" text="بگو: «به نظر شما، اگر خدا شنوایی شما و دیدگانتان را بگیرد و بر دلهایتان مُهر نهد، آیا غیر از خدا کدام معبودی است که آن را به شما بازپس دهد؟» بنگر چگونه آیات [خود] را [گوناگون‌] بیان می‌کنیم، سپس آنان روی برمی‌تابند؟"/>
		<aya index="47" text="بگو: «به نظر شما، اگر عذاب خدا ناگهان یا آشکارا به شما برسد، آیا جز گروه ستمگران [کسی‌] هلاک خواهد شد؟»"/>
		<aya index="48" text="و ما پیامبران [خود] را جز بشارتگر و هشداردهنده نمی‌فرستیم، پس کسانی که ایمان آورند و نیکوکاری کنند بیمی بر آنان نیست و اندوهگین نخواهند شد."/>
		<aya index="49" text="و کسانی که آیات ما را دروغ انگاشتند، به [سزای‌] آنکه نافرمانی می‌کردند، عذاب به آنان خواهد رسید."/>
		<aya index="50" text="بگو: «به شما نمی‌گویم گنجینه‌های خدا نزد من است؛ و غیب نیز نمی‌دانم؛ و به شما نمی‌گویم که من فرشته‌ام. جز آنچه را که به سوی من وحی می‌شود پیروی نمی‌کنم.» بگو: «آیا نابینا و بینا یکسان است؟ آیا تفکّر نمی‌کنید.»"/>
		<aya index="51" text="و به وسیله این [قرآن‌] کسانی را که بیم دارند که به سوی پروردگارشان محشور شوند هشدار ده [چرا] که غیر او برای آنها یار و شفیعی نیست، باشد که پروا کنند."/>
		<aya index="52" text="و کسانی را که پروردگار خود را بامدادان و شامگاهان می‌خوانند -در حالی که خشنودی او را می‌خواهند- مران. از حساب آنان چیزی بر عهده تو نیست، و از حساب تو [نیز] چیزی بر عهده آنان نیست، تا ایشان را برانی و از ستمکاران باشی."/>
		<aya index="53" text="و بدین گونه ما برخی از آنان را به برخی دیگر آزمودیم، تا بگویند: «آیا اینانند که از میان ما، خدا بر ایشان منّت نهاده است؟» آیا خدا به [حال‌] سپاسگزاران داناتر نیست؟"/>
		<aya index="54" text="و چون کسانی که به آیات ما ایمان دارند، نزد تو آیند، بگو: «درود بر شما»، پروردگارتان رحمت را بر خود مقرّر کرده که هر کس از شما به نادانی کار بدی کند و آنگاه به توبه و صلاح آید، پس وی آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="55" text="و این گونه، آیات [خود] را به روشنی بیان می‌کنیم تا راه و رسم گناهکاران روشن شود."/>
		<aya index="56" text="بگو: «من نهی شده‌ام که کسانی را که شما غیر از خدا می‌خوانید بپرستم!» بگو: «من از هوسهای شما پیروی نمی‌کنم، و گر نه گمراه شوم و از راه‌یافتگان نباشم.»"/>
		<aya index="57" text="بگو: «من از جانب پروردگارم دلیل آشکاری [همراه‌] دارم، و[لی‌] شما آن را دروغ پنداشتید، [و] آنچه را به شتاب خواستار آنید در اختیار من نیست. فرمان جز به دست خدا نیست، که حق را بیان می‌کند، و او بهترین داوران است.»"/>
		<aya index="58" text="بگو: «اگر آنچه را با شتاب خواستار آنید نزد من بود، قطعاً میان من و شما کار به انجام رسیده بود، و خدا به [حال‌] ستمکاران داناتر است.»"/>
		<aya index="59" text="و کلیدهای غیب، تنها نزد اوست. جز او [کسی‌] آن را نمی‌داند، و آنچه در خشکی و دریاست می‌داند، و هیچ برگی فرو نمی‌افتد مگر [اینکه‌] آن را می‌داند، و هیچ دانه‌ای در تاریکیهای زمین، و هیچ تر و خشکی نیست مگر اینکه در کتابی روشن [ثبت ]است."/>
		<aya index="60" text="و اوست کسی که شبانگاه، روح شما را [به هنگام خواب‌] می‌گیرد؛ و آنچه را در روز به دست آورده‌اید می‌داند؛ سپس شما را در آن بیدار می‌کند، تا هنگامی معیّن به سر آید؛ آنگاه بازگشت شما به سوی اوست؛ سپس شما را به آنچه انجام می‌داده‌اید آگاه خواهد کرد."/>
		<aya index="61" text="و اوست که بر بندگانش قاهر [و غالب‌] است؛ و نگهبانانی بر شما می‌فرستد، تا هنگامی که یکی از شما را مرگ فرا رسد، فرشتگان ما جانش بستانند، در حالی که کوتاهی نمی‌کنند."/>
		<aya index="62" text="آنگاه به سوی خداوند -مولای بحقشان- برگردانیده شوند. آگاه باشید که داوری از آن اوست، و او سریعترین حسابرسان است."/>
		<aya index="63" text="بگو: «چه کسی شما را از تاریکیهای خشکی و دریا می‌رهاند؟ در حالی که او را به زاری و در نهان می‌خوانید: که اگر ما را از این [مهلکه‌] برهاند، البته از سپاسگزاران خواهیم بود.»"/>
		<aya index="64" text="بگو: «خداست که شما را از آن [تاریکیها] و از هر اندوهی می‌رهاند، باز شما شرک می‌ورزید.»"/>
		<aya index="65" text="بگو: «او تواناست که از بالای سرتان یا از زیر پاهایتان عذابی بر شما بفرستد یا شما را گروه گروه به هم اندازد [و دچار تفرقه سازد] و عذاب بعضی از شما را به بعضی [دیگر] بچشاند.» بنگر، چگونه آیات [خود] را گوناگون بیان می‌کنیم باشد که آنان بفهمند."/>
		<aya index="66" text="و قوم تو آن [=قرآن‌] را دروغ شمردند، در حالی که آن بر حق است. بگو: «من بر شما نگهبان نیستم.»"/>
		<aya index="67" text="برای هر خبری هنگام [وقوع‌] است، و به زودی خواهید دانست."/>
		<aya index="68" text="و چون ببینی کسانی [به قصد تخطئه‌] در آیات ما فرو می‌روند از ایشان روی برتاب، تا در سخنی غیر از آن درآیند؛ و اگر شیطان تو را [در این باره‌] به فراموشی انداخت، پس از توجّه، [دیگر] با قوم ستمکار منشین."/>
		<aya index="69" text="و چیزی از حساب آنان [=ستمکاران‌] بر عهده کسانی که پروا[ی خدا] دارند، نیست. لیکن، تذکّر دادن [لازم‌] است، باشد که [از استهزا] پرهیز کنند."/>
		<aya index="70" text="و کسانی را که دین خود را به بازی و سرگرمی گرفتند و زندگی دنیا آنان را فریفته است، رها کن؛ و [مردم را] به وسیله این [قرآن‌] اندرز ده؛ مبادا کسی به [کیفر] آنچه کسب کرده به هلاکت افتد، در حالی که برای او در برابر خدا یاری و شفاعتگری نباشد؛ و اگر [برای رهایی خود] هر گونه فدیه‌ای دهد، از او پذیرفته نگردد. اینانند که به [سزای‌] آنچه کسب کرده‌اند به هلاکت افتاده‌اند، و به [کیفر] آنکه کفر می‌ورزیدند، شرابی از آب جوشان و عذابی پر درد خواهند داشت."/>
		<aya index="71" text="بگو: «آیا به جای خدا چیزی را بخوانیم که نه سودی به ما می‌رساند و نه زیانی؛ و آیا پس از اینکه خدا ما را هدایت کرده از عقیده خود بازگردیم؟ مانند کسی که شیطانها او را در بیابان از راه به در برده‌اند، و حیران [بر جای مانده ]است؟ برای او یارانی است که وی را به سوی هدایت می‌خوانند که:» به سوی ما بیا. «بگو:» هدایت خداست که هدایتِ [واقعی‌] است، و دستور یافته‌ایم که تسلیم پروردگار جهانیان باشیم."/>
		<aya index="72" text="و اینکه نماز برپا دارید و از او بترسید، و هم اوست که نزد وی محشور خواهید گردید."/>
		<aya index="73" text="و او کسی است که آسمانها و زمین را به حق آفرید، و هر گاه که می‌گوید: «باش»، بی‌درنگ موجود شود؛ سخنش راست است؛ و روزی که در صور دمیده شود، فرمانروایی از آن اوست؛ داننده غیب و شهود است؛ و اوست حکیم آگاه."/>
		<aya index="74" text="و [یاد کن‌] هنگامی را که ابراهیم به پدر خود «آزر» گفت: «آیا بتان را خدایان [خود] می‌گیری؟ من همانا تو و قوم تو را در گمراهی آشکاری می‌بینم.»"/>
		<aya index="75" text="و این گونه، ملکوت آسمانها و زمین را به ابراهیم نمایاندیم تا از جمله یقین‌کنندگان باشد."/>
		<aya index="76" text="پس چون شب بر او پرده افکند، ستاره‌ای دید؛ گفت: «این پروردگار من است.» و آنگاه چون غروب کرد، گفت: «غروب‌کنندگان را دوست ندارم.»"/>
		<aya index="77" text="و چون ماه را در حال طلوع دید، گفت: «این پروردگار من است.» آنگاه چون ناپدید شد، گفت: «اگر پروردگارم مرا هدایت نکرده بود قطعاً از گروه گمراهان بودم.»"/>
		<aya index="78" text="پس چون خورشید را برآمده دید، گفت: «این پروردگار من است. این بزرگتر است.» و هنگامی که افول کرد، گفت: «ای قوم من، من از آنچه [برای خدا] شریک می‌سازید بیزارم.»"/>
		<aya index="79" text="من از روی اخلاص، پاکدلانه روی خود را به سوی کسی گردانیدم که آسمانها و زمین را پدید آورده است؛ و من از مشرکان نیستم."/>
		<aya index="80" text="و قومش با او به ستیزه پرداختند. گفت: «آیا با من در باره خدا محاجّه می‌کنید و حال آنکه او مرا راهنمایی کرده است؟ و من از آنچه شریک او می‌سازید بیمی ندارم، مگر آنکه پروردگارم چیزی بخواهد. علم پروردگارم به هر چیزی احاطه یافته است. پس آیا متذکّر نمی‌شوید؟»"/>
		<aya index="81" text="و چگونه از آنچه شریک [خدا] می‌گردانید بترسم، با آنکه شما خود از اینکه چیزی را شریک خدا ساخته‌اید که [خدا] دلیلی در باره آن بر شما نازل نکرده است نمی‌هراسید؟ پس اگر می‌دانید، کدام یک از [ما] دو دسته به ایمنی سزاوارتر است؟"/>
		<aya index="82" text="کسانی که ایمان آورده و ایمان خود را به شرک نیالوده‌اند، آنان راست ایمنی و ایشان راه‌یافتگانند."/>
		<aya index="83" text="و آن حجّت ما بود که به ابراهیم در برابر قومش دادیم. درجات هر کس را که بخواهیم فرا می‌بریم، زیرا پروردگار تو حکیم داناست."/>
		<aya index="84" text="و به او اسحاق و یعقوب را بخشیدیم، و همه را به راه راست درآوردیم، و نوح را از پیش راه نمودیم، و از نسل او داوود و سلیمان و ایوب و یوسف و موسی و هارون را [هدایت کردیم‌] و این گونه، نیکوکاران را پاداش می‌دهیم."/>
		<aya index="85" text="و زکریّا و یحیی و عیسی و الیاس را که همه از شایستگان بودند،"/>
		<aya index="86" text="و اسماعیل و یسع و یونس و لوط، که جملگی را بر جهانیان برتری دادیم."/>
		<aya index="87" text="و از پدران و فرزندان و برادرانشان برخی را [بر جهانیان برتری دادیم‌]، و آنان را برگزیدیم و به راه راست راهنمایی کردیم."/>
		<aya index="88" text="این، هدایت خداست که هر کس از بندگانش را بخواهد بدان هدایت می‌کند. و اگر آنان شرک ورزیده بودند، قطعاً آن چه انجام می‌دادند از دستشان می‌رفت."/>
		<aya index="89" text="آنان کسانی بودند که کتاب و داوری و نبوت بدیشان دادیم؛ و اگر اینان [=مشرکان‌] بدان کفر ورزند، بی‌گمان، گروهی [دیگر] را بر آن گماریم که بدان کافر نباشند."/>
		<aya index="90" text="اینان کسانی هستند که خدا هدایتشان کرده است، پس به هدایت آنان اقتدا کن. بگو: «من، از شما هیچ مزدی بر این [رسالت‌] نمی‌طلبم. این [قرآن‌] جز تذکری برای جهانیان نیست.»"/>
		<aya index="91" text="و آنگاه که [یهودیان‌] گفتند: «خدا چیزی بر بشری نازل نکرده»، بزرگی خدا را چنانکه باید نشناختند. بگو: «چه کسی آن کتابی را که موسی آورده است نازل کرده؟ [همان کتابی که‌] برای مردم روشنایی و رهنمود است، [و] آن را به صورت طومارها درمی‌آورید. [آنچه را] از آن [می‌خواهید] آشکار و بسیاری را پنهان می‌کنید، در صورتی که چیزی که نه شما می‌دانستید و نه پدرانتان، [به وسیله آن‌] به شما آموخته شد.» بگو: «خدا [همه را فرستاده‌]»؛ آنگاه بگذار تا در ژرفای [باطل‌] خود به بازی [سرگرم‌] شوند."/>
		<aya index="92" text="و این خجسته‌کتابی است که ما آن را فرو فرستادیم، [و] کتابهایی را که پیش از آن آمده تصدیق می‌کند. و برای اینکه [مردم‌]ام‌القری [=مکّه‌] و کسانی را که پیرامون آنند هشدار دهی. و کسانی که به آخرت ایمان می‌آورند، به آن [قرآن نیز] ایمان می‌آورند، و آنان بر نمازهای خود مراقبت می‌کنند."/>
		<aya index="93" text="و کیست ستمکارتر از آن کس که بر خدا دروغ می‌بندد یا می‌گوید: «به من وحی شده»، در حالی که چیزی به او وحی نشده باشد، و آن کس که می‌گوید: «به زودی نظیر آنچه را خدا نازل کرده است نازل می‌کنم»؟ و کاش ستمکاران را در گردابهای مرگ می‌دیدی که فرشتگان [به سوی آنان‌] دستهایشان را گشوده‌اند [و نهیب می‌زنند:] «جانهایتان را بیرون دهید»؛ امروز به [سزای‌] آنچه بناحق بر خدا دروغ می‌بستید و در برابر آیات او تکبر می‌کردید، به عذاب خوارکننده کیفر می‌یابید."/>
		<aya index="94" text="و همان گونه که شما را نخستین بار آفریدیم [اکنون نیز] تنها به سوی ما آمده‌اید، و آنچه را به شما عطا کرده بودیم پشت سر خود نهاده‌اید، و شفیعانی را که در [کار] خودتان، شریکان [خدا] می‌پنداشتید با شما نمی‌بینیم. به یقین، پیوند میان شما بریده شده، و آنچه را که می‌پنداشتید از دست شما رفته است."/>
		<aya index="95" text="خدا شکافنده دانه و هسته است. زنده را از مرده، و مرده را از زنده بیرون می‌آورد. چنین است خدای شما؛ پس چگونه [از حق‌] منحرف می‌شوید؟"/>
		<aya index="96" text="[هموست که‌] شکافنده صبح است، و شب را برای آرامش و خورشید و ماه را وسیله حساب قرار داده. این اندازه‌گیریِ آن توانای داناست."/>
		<aya index="97" text="و اوست کسی که ستارگان را برای شما قرار داده تا به وسیله آنها در تاریکیهای خشکی و دریا راه یابید. به یقین، ما دلایل [خود] را برای گروهی که می‌دانند به روشنی بیان کرده‌ایم."/>
		<aya index="98" text="و او همان کسی است که شما را از یک تن پدید آورد. پس [برای شما] قرارگاه و محل امانتی [مقرر کرد]. بی‌تردید، ما آیات [خود] را برای مردمی که می‌فهمند به روشنی بیان کرده‌ایم."/>
		<aya index="99" text="و اوست کسی که از آسمان، آبی فرود آورد؛ پس به وسیله آن از هر گونه گیاه برآوردیم، و از آن [گیاه‌] جوانه سبزی خارج ساختیم که از آن، دانه‌های متراکمی برمی‌آوریم، و از شکوفه درخت خرما خوشه‌هایی است نزدیک به هم. و [نیز ]باغهایی از انگور و زیتون و انار -همانند و غیر همانند- خارج نمودیم. به میوه آن چون ثمر دهد و به [طرز] رسیدنش بنگرید. قطعاً در اینها برای مردمی که ایمان می‌آورند نشانه‌هاست."/>
		<aya index="100" text="و برای خدا شریکانی از جن قرار دادند، با اینکه خدا آنها را خلق کرده است. و برای او، بی هیچ دانشی، پسران و دخترانی تراشیدند. او پاک و برتر است از آنچه وصف می‌کنند."/>
		<aya index="101" text="پدیدآورنده آسمانها و زمین است. چگونه او را فرزندی باشد، در صورتی که برای او همسری نبوده، و هر چیزی را آفریده، و اوست که به هر چیزی داناست."/>
		<aya index="102" text="این است خدا، پروردگار شما: هیچ معبودی جز او نیست، آفریننده هر چیزی است. پس او را بپرستید، و او بر هر چیزی نگهبان است."/>
		<aya index="103" text="چشمها او را درنمی‌یابند و اوست که دیدگان را درمی‌یابد، و او لطیف آگاه است."/>
		<aya index="104" text="به راستی رهنمودهایی از جانب پروردگارتان برای شما آمده است. پس هر که به دیده بصیرت بنگرد به سود خود او، و هر کس از سر بصیرت ننگرد به زیان خود اوست، و من بر شما نگهبان نیستم."/>
		<aya index="105" text="و این گونه آیات [خود] را گوناگون بیان می‌کنیم، تا مبادا بگویند تو درس خوانده‌ای، و تا اینکه آن را برای گروهی که می‌دانند روشن سازیم."/>
		<aya index="106" text="از آنچه از پروردگارت به تو وحی شده پیروی کن. هیچ معبودی جز او نیست، و از مشرکان روی بگردان."/>
		<aya index="107" text="و اگر خدا می‌خواست آنان شرک نمی‌آوردند، و ما تو را بر ایشان نگهبان نکرده‌ایم، و تو وکیل آنان نیستی."/>
		<aya index="108" text="و آنهایی را که جز خدا می‌خوانند دشنام مدهید که آنان از روی دشمنی [و] به نادانی، خدا را دشنام خواهند داد. این گونه برای هر امتی کردارشان را آراستیم. آنگاه بازگشت آنان به سوی پروردگارشان خواهد بود، و ایشان را از آنچه انجام می‌دادند آگاه خواهد ساخت."/>
		<aya index="109" text="و با سخت‌ترین سوگندهایشان، به خدا سوگند خوردند که اگر معجزه‌ای برای آنان بیاید، حتماً بدان می‌گروند. بگو: «معجزات، تنها در اختیار خداست.» و شما چه می‌دانید که اگر [معجزه هم‌] بیاید باز ایمان نمی‌آورند."/>
		<aya index="110" text="و دلها و دیدگانشان را برمی‌گردانیم [در نتیجه به آیات ما ایمان نمی‌آورند] چنانکه نخستین بار به آن ایمان نیاوردند. و آنان را رها می‌کنیم تا در طغیانشان سرگردان بمانند."/>
		<aya index="111" text="و اگر ما فرشتگان را به سوی آنان می‌فرستادیم و اگر مردگان با آنان به سخن می‌آمدند، و هر چیزی را دسته دسته در برابر آنان گرد می‌آوردیم، باز هم ایمان نمی‌آوردند -جز اینکه خدا بخواهد- ولی بیشترشان نادانی می‌کنند."/>
		<aya index="112" text="و بدین گونه برای هر پیامبری دشمنی از شیطانهای انس و جن برگماشتیم. بعضی از آنها به بعضی، برای فریب [یکدیگر]، سخنان آراسته القا می‌کنند؛ و اگر پروردگار تو می‌خواست چنین نمی‌کردند. پس آنان را با آنچه به دروغ می‌سازند واگذار."/>
		<aya index="113" text="و [چنین مقرر شده است‌] تا دلهای کسانی که به آخرت ایمان نمی‌آورند به آن [سخن باطل‌] بگراید و آن را بپسندد، و تا اینکه آنچه را باید به دست بیاورند، به دست آورند."/>
		<aya index="114" text="پس، آیا داوری جز خدا جویم؟ با اینکه اوست که این کتاب را به تفصیل به سوی شما نازل کرده است. و کسانی که کتاب [آسمانی‌] بدیشان داده‌ایم می‌دانند که آن از جانب پروردگارت به حق فرو فرستاده شده است. پس تو از تردیدکنندگان مباش."/>
		<aya index="115" text="و سخن پروردگارت به راستی و داد، سرانجام گرفته است؛ و هیچ تغییردهنده‌ای برای کلمات او نیست؛ و او شنوای داناست."/>
		<aya index="116" text="و اگر از بیشتر کسانی که در [این سر]زمین می‌باشند پیروی کنی، تو را از راه خدا گمراه می‌کنند. آنان جز از گمان [خود] پیروی نمی‌کنند و جز به حدس و تخمین نمی‌پردازند."/>
		<aya index="117" text="باری، پروردگار تو به [حال‌] کسی که از راه او منحرف می‌شود داناتر است، و او به [حال‌] راه‌یافتگان [نیز] داناتر است."/>
		<aya index="118" text="پس، اگر به آیات او ایمان دارید از آنچه نام خدا [به هنگام ذبح‌] بر آن برده شده است بخورید."/>
		<aya index="119" text="و شما را چه شده است که از آنچه نام خدا بر آن برده شده است نمی‌خورید؟ با اینکه [خدا] آنچه را بر شما حرام کرده -جز آنچه بدان ناچار شده‌اید- برای شما به تفصیل بیان نموده است. و به راستی، بسیاری [از مردم، دیگران را] از روی نادانی، با هوسهای خود گمراه می‌کنند. آری، پروردگار تو به [حال‌] تجاوزکاران داناتر است."/>
		<aya index="120" text="و گناه آشکار و پنهان را رها کنید، زیرا کسانی که مرتکب گناه می‌شوند، به زودی در برابر آنچه به دست می‌آوردند کیفر خواهند یافت."/>
		<aya index="121" text="و از آنچه نام خدا بر آن برده نشده است مخورید، چرا که آن قطعاً نافرمانی است. و در حقیقت، شیطانها به دوستان خود وسوسه می‌کنند تا با شما ستیزه نمایند. و اگر اطاعتشان کنید قطعاً شما هم مشرکید."/>
		<aya index="122" text="آیا کسی که مرده‌[دل‌] بود و زنده‌اش گردانیدیم و برای او نوری پدید آوردیم تا در پرتو آن، در میان مردم راه برود، چون کسی است که گویی گرفتار در تاریکیهاست و از آن بیرون‌آمدنی نیست؟ این گونه برای کافران آنچه انجام می‌دادند زینت داده شده است."/>
		<aya index="123" text="و بدین گونه، در هر شهری گناهکاران بزرگش را می‌گماریم تا در آن به نیرنگ پردازند، و[لی‌] آنان جز به خودشان نیرنگ نمی‌زنند و درک نمی‌کنند."/>
		<aya index="124" text="و چون آیتی برایشان بیاید، می‌گویند: «هرگز ایمان نمی‌آوریم تا اینکه نظیر آنچه به فرستادگان خدا داده شده است به ما [نیز] داده شود.» خدا بهتر می‌داند رسالتش را کجا قرار دهد. به زودی، کسانی را که مرتکب گناه شدند، به [سزای ]آنکه نیرنگ می‌کردند، در پیشگاه خدا خواری و شکنجه‌ای سخت خواهد رسید."/>
		<aya index="125" text="پس کسی را که خدا بخواهد هدایت نماید، دلش را به پذیرش اسلام می‌گشاید؛ و هر که را بخواهد گمراه کند، دلش را سخت تنگ می‌گرداند؛ چنانکه گویی به زحمت در آسمان بالا می‌رود. این گونه، خدا پلیدی را بر کسانی که ایمان نمی‌آورند قرار می‌دهد."/>
		<aya index="126" text="و راه راست پروردگارت همین است. ما آیات [خود] را برای گروهی که پند می‌گیرند، به روشنی بیان نموده‌ایم."/>
		<aya index="127" text="برای آنان، نزد پروردگارشان سرای عافیت است، و به [پاداش‌] آنچه انجام می‌دادند، او یارشان خواهد بود."/>
		<aya index="128" text="و [یاد کن‌] روزی را که همه آنان را گرد می‌آورد [و می‌فرماید:] «ای گروه جنیان، از آدمیان [پیروان‌] فراوان یافتید.» و هواخواهان آنها از [نوع‌] انسان می‌گویند: «پروردگارا، برخی از ما از برخی دیگر بهره برداری کرد، و به پایانی که برای ما معین کردی رسیدیم.» [خدا] می‌فرماید: «جایگاه شما آتش است؛ در آن ماندگار خواهید بود، مگر آنچه را خدا بخواهد [که خود تخفیف دهد]؛ آری، پروردگار تو حکیم داناست.»"/>
		<aya index="129" text="و این گونه برخی از ستمکاران را به [کیفر] آنچه به دست می‌آوردند، سرپرست برخی دیگر می‌گردانیم."/>
		<aya index="130" text="ای گروه جن و انس، آیا از میان شما فرستادگانی برای شما نیامدند که آیات مرا بر شما بخوانند و از دیدار این روزتان به شما هشدار دهند؟ گفتند: «ما به زیان خود گواهی دهیم.» [که آری، آمدند] و زندگی دنیا فریبشان داد، و بر ضد خود گواهی دادند که آنان کافر بوده‌اند."/>
		<aya index="131" text="این [اتمام حجت‌] بدان سبب است که پروردگار تو هیچ گاه شهرها را به ستم نابوده نکرده، در حالی که مردم آن غافل باشند."/>
		<aya index="132" text="و برای هر یک [از این دو گروه‌]، از آنچه انجام داده‌اند، [در جزا] مراتبی خواهد بود، و پروردگارت از آنچه می‌کنند غافل نیست."/>
		<aya index="133" text="و پروردگار تو بی‌نیاز و رحمتگر است. اگر بخواهد شما را می‌برد، و پس از شما، هر که را بخواهد جانشین [شما] می‌کند؛ همچنانکه شما را از نسل گروهی دیگر پدید آورده است."/>
		<aya index="134" text="قطعاً آنچه به شما وعده داده می‌شود آمدنی است، و شما درمانده‌کنندگان [خدا] نیستید."/>
		<aya index="135" text="بگو: «ای قوم من، هر چه مقدور شما هست انجام دهید؛ من [هم‌] انجام می‌دهم. به زودی خواهید دانست که فرجام [نیکوی‌] آن سرای از آنِ کیست. آری، ستمکاران رستگار نمی‌شوند.»"/>
		<aya index="136" text="و [مشرکان،] برای خدا از آنچه از کِشت و دامها که آفریده است سهمی گذاشتند، و به پندار خودشان گفتند: «این ویژه خداست و این ویژه بتان ما.» پس آنچه خاص بتانشان بود به خدا نمی‌رسید، و[لی‌] آنچه خاص خدا بود به بتانشان می‌رسید. چه بد داوری می‌کنند."/>
		<aya index="137" text="و این گونه برای بسیاری از مشرکان، بتانشان کشتن فرزندانشان را آراستند، تا هلاکشان کنند و دینشان را بر آنان مشتبه سازند؛ و اگر خدا می‌خواست چنین نمی‌کردند. پس ایشان را با آنچه به دروغ می‌سازند رها کن."/>
		<aya index="138" text="و به زعم خودشان گفتند: «اینها دامها و کشتزار[های‌] ممنوع است، که جز کسی که ما بخواهیم نباید از آن بخورد، و دامهایی است که [سوار شدن بر] پشت آنها حرام شده است. و دامهایی [داشتند] که [هنگام ذبح‌] نام خدا را بر آن‌[ها] نمی‌بردند به صرف افترا بر [خدا] به زودی [خدا] آنان را به خاطر آنچه افترا می‌بستند جزا می‌دهد."/>
		<aya index="139" text="و گفتند: «آنچه در شکم این دامهاست اختصاص به مردان ما دارد و بر همسران ما حرام شده است، و اگر [آن جنین‌] مرده باشد، همه آنان [از زن و مرد ] در آن شریکند. به زودی [خدا] توصیف آنان را سزا خواهد داد، زیرا او حکیم داناست."/>
		<aya index="140" text="کسانی که از روی بی‌خردی و نادانی، فرزندان خود را کشته‌اند، و آنچه را خدا روزیشان کرده بود -از راه افترا به خدا- حرام شمرده‌اند، سخت زیان کردند. آنان به راستی گمراه شده، و هدایت نیافته‌اند."/>
		<aya index="141" text="و اوست کسی که باغهایی با داربست و بدون داربست، و خرمابن، و کشتزار با میوه‌های گوناگون آن، و زیتون، و انار، شبیه به یکدیگر و غیر شبیه پدید آورد. از میوه آن -چون ثمر داد- بخورید، و حق [بینوایان از] آن را روز بهره‌برداری از آن بدهید، و[لی‌] زیاده‌روی مکنید که او اسرافکاران را دوست ندارد."/>
		<aya index="142" text="و [نیز] از دامها، حیوانات بارکش و حیوانات کرک و پشم‌دهنده را [پدید آورد]. از آنچه خدا روزیتان کرده است بخورید، و از پی گامهای شیطان مروید که او برای شما دشمنی آشکار است."/>
		<aya index="143" text="هشت فرد [آفرید و بر شما حلال کرد]: از گوسفند دو تا، و از بز دو تا. بگو: «آیا [خدا] نرها[ی آنها] را حرام کرده یا ماده را؟ یا آنچه را که رحم آن دو ماده در بر گرفته است؟» اگر راست می‌گویید، از روی علم، به من خبر دهید."/>
		<aya index="144" text="و از شتر دو، و از گاو دو. بگو: «آیا [خدا] نرها[ی آنها] را حرام کرده یا ماده‌ها را؟ یا آنچه را که رحم آن دو ماده در بر گرفته است؟» آیا وقتی خداوند شما را به این [تحریم‌] سفارش کرد حاضر بودید؟ پس کیست ستمکارتر از آنکس که بر خدا دروغ بندد، تا از روی نادانی، مردم را گمراه کند؟ آری، خدا گروه ستمکاران را راهنمایی نمی‌کند."/>
		<aya index="145" text="بگو: «در آنچه به من وحی شده است، بر خورنده‌ای که آن را می‌خورد هیچ حرامی نمی‌یابم، مگر آنکه مردار یا خون ریخته یا گوشت خوک باشد که اینها همه پلیدند. یا [قربانیی که‌] از روی نافرمانی، [به هنگام ذبح‌] نام غیر خدا بر آن برده شده باشد. پس کسی که بدون سرکشی و زیاده‌خواهی [به خوردن آنها] ناچار گردد، قطعاً پروردگار تو آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="146" text="و بر یهودیان، هر [حیوان‌] چنگال‌داری را حرام کردیم، و از گاو و گوسفند، پیه آن دو را بر آنان حرام کردیم، به استثنای پیه‌هایی که بر پشت آن دو یا بر روده‌هاست یا آنچه با استخوان درآمیخته است. این [تحریم‌] را به سزای ستم‌کردنشان، به آنان کیفر دادیم، و ما البتّه راستگوییم."/>
		<aya index="147" text="[ای پیامبر،] پس اگر تو را تکذیب کردند، بگو: «پروردگار شما دارای رحمتی گسترده است؛ و [با این حال‌] عذاب او از گروه مجرمان بازگردانده نخواهد شد.»"/>
		<aya index="148" text="کسانی که شرک آوردند به زودی خواهند گفت: «اگر خدا می‌خواست، نه ما و نه پدرانمان شرک نمی‌آوردیم، و چیزی را [خودسرانه‌] تحریم نمی‌کردیم.» کسانی هم که پیش از آنان بودند، همین گونه [پیامبران خود را] تکذیب کردند، تا عقوبت ما را چشیدند. بگو: «آیا نزد شما دانشی هست که آن را برای ما آشکار کنید؟ شما جز از گمان پیروی نمی‌کنید، و جز دروغ نمی‌گویید.»"/>
		<aya index="149" text="بگو: «برهان رسا ویژه خداست، و اگر [خدا] می‌خواست قطعاً همه شما را هدایت می‌کرد.»"/>
		<aya index="150" text="بگو: «گواهان خود را که گواهی می‌دهند به اینکه خدا اینها را حرام کرده، بیاورید.» پس اگر هم شهادت دادند تو با آنان شهادت مده، و هوسهای کسانی را که آیات ما را تکذیب کردند و کسانی که به آخرت ایمان نمی‌آورند و [معبودان دروغین را] با پروردگارشان همتا قرار می‌دهند، پیروی مکن."/>
		<aya index="151" text="بگو: «بیایید تا آنچه را پروردگارتان بر شما حرام کرده برای شما بخوانم: چیزی را با او شریک قرار مدهید؛ و به پدر و مادر احسان کنید؛ و فرزندان خود را از بیم تنگدستی مکشید؛ ما شما و آنان را روزی می‌رسانیم؛ و به کارهای زشت -چه علنی آن و چه پوشیده‌[اش‌]- نزدیک مشوید؛ و نَفْسی را که خدا حرام گردانیده، جز بحق مکشید. اینهاست که [خدا] شما را به [انجام دادن‌] آن سفارش کرده است، باشد که بیندیشد."/>
		<aya index="152" text="و به مال یتیم -جز به نحوی [هر چه نیکوتر]- نزدیک مشوید، تا به حد رشد خود برسد. و پیمانه و ترازو را به عدالت، تمام بپیمایید. هیچ کس را جز به قدر توانش تکلیف نمی‌کنیم. و چون [به داوری یا شهادت‌] سخن گویید دادگری کنید، هر چند [در باره‌] خویشاوند [شما] باشد. و به پیمان خدا وفا کنید. اینهاست که [خدا] شما را به آن سفارش کرده است، باشد که پند گیرید."/>
		<aya index="153" text="و [بدانید] این است راه راست من؛ پس، از آن پیروی کنید. و از راه‌ها[ی دیگر] که شما را از راه وی پراکنده می‌سازد پیروی مکنید. اینهاست که [خدا] شما را به آن سفارش کرده است، باشد که به تقوا گرایید."/>
		<aya index="154" text="آنگاه به موسی کتاب دادیم، برای اینکه [نعمت را] بر کسی که نیکی کرده است تمام کنیم، و برای اینکه هر چیزی را بیان نماییم، و هدایت و رحمتی باشد، امید که به لقای پروردگارشان ایمان بیاورند."/>
		<aya index="155" text="و این، خجسته کتابی است که ما آن را نازل کردیم؛ پس، از آن پیروی کنید و پرهیزگاری نمایید، باشد که مورد رحمت قرار گیرید،"/>
		<aya index="156" text="تا نگویید: «کتاب [آسمانی‌]، تنها بر دو طایفه پیش از ما نازل شده، و ما از آموختن آنان بی‌خبر بودیم.»"/>
		<aya index="157" text="یا نگویید: «اگر کتاب بر ما نازل می‌شد، قطعاً از آنان هدایت‌یافته‌تر بودیم.» اینک حجّتی از جانب پروردگارتان برای شما آمده و رهنمود و رحمتی است. پس کیست ستمکارتر از آن کس که آیات خدا را دروغ پندارد و از آنها روی گرداند؟ به زودی کسانی را که از آیات ما روی می‌گردانند، به سبب [همین‌] اعراضشان، به عذابی سخت مجازات خواهیم کرد."/>
		<aya index="158" text="آیا جز این انتظار دارند که فرشتگان به سویشان بیایند، یا پروردگارت بیاید، یا پاره‌ای از نشانه‌های پروردگارت بیاید؟ [اما] روزی که پاره‌ای از نشانه‌های پروردگارت [پدید] آید، کسی که قبلاً ایمان نیاورده یا خیری در ایمان آوردن خود به دست نیاورده، ایمان آوردنش سود نمی‌بخشد. بگو: «منتظر باشید که ما [هم‌] منتظریم.»"/>
		<aya index="159" text="کسانی که دین خود را پراکنده ساختند و فرقه فرقه شدند، تو هیچ گونه مسؤول ایشان نیستی، کارشان فقط با خداست. آنگاه به آنچه انجام می‌دادند آگاهشان خواهد کرد."/>
		<aya index="160" text="هر کس کار نیکی بیاورد، ده برابر آن [پاداش‌] خواهد داشت، و هر کس کار بدی بیاورد، جز مانند آن جزا نیابد و بر آنان ستم نرود."/>
		<aya index="161" text="بگو: «آری! پروردگارم مرا به راه راست هدایت کرده است: دینی پایدار، آیین ابراهیمِ حق‌گرای! و او از مشرکان نبود.»"/>
		<aya index="162" text="بگو: «در حقیقت، نماز من و [سایر] عبادات من و زندگی و مرگ من، برای خدا، پروردگار جهانیان است.»"/>
		<aya index="163" text="[که‌] او را شریکی نیست، و بر این [کار] دستور یافته‌ام، و من نخستین مسلمانم."/>
		<aya index="164" text="بگو: «آیا جز خدا پروردگاری بجویم؟ با اینکه او پروردگار هر چیزی است، و هیچ کس جز بر زیان خود [گناهی‌] انجام نمی‌دهد، و هیچ باربرداری بار [گناه‌] دیگری را برنمی‌دارد، آنگاه بازگشت شما به سوی پروردگارتان خواهد بود، پس ما را به آنچه در آن اختلاف می‌کردید آگاه خواهد کرد."/>
		<aya index="165" text="و اوست کسی که شما را در زمین جانشین [یکدیگر] قرار داد، و بعضی از شما را بر برخی دیگر به درجاتی برتری داد تا شما را در آنچه به شما داده است بیازماید. آری، پروردگار تو زودکیفر است، و [هم‌] او بس آمرزنده مهربان است."/>
	</sura>
	<sura index="7" name="">
		<aya index="1" text="الف، لام، میم، صاد."/>
		<aya index="2" text="کتابی است که به سوی تو فرو فرستاده شده است -پس نباید در سینه تو از ناحیه آن، تنگی باشد- تا به وسیله آن هشدار دهی و برای مؤمنان پندی باشد."/>
		<aya index="3" text="آنچه را از جانب پروردگارتان به سوی شما فرو فرستاده شده است، پیروی کنید؛ و جز او از معبودان [دیگر] پیروی مکنید. چه اندک پند می‌گیرید!"/>
		<aya index="4" text="و چه بسیار شهرها که [مردمِ‌] آن را به هلاکت رسانیدیم، و در حالی که به خواب شبانگاهی رفته یا نیمروز غنوده بودند، عذاب ما به آنها رسید."/>
		<aya index="5" text="و هنگامی که عذاب ما بر آنان آمد سخنشان جز این نبود که گفتند: «راستی که ما ستمکار بودیم.»"/>
		<aya index="6" text="پس، قطعاً از کسانی که [پیامبران‌] به سوی آنان فرستاده شده‌اند خواهیم پرسید، و قطعاً از [خودِ] فرستادگان [نیز] خواهیم پرسید."/>
		<aya index="7" text="و از روی دانش به آنان گزارش خواهیم داد و ما [از احوال آنان‌] غایب نبوده‌ایم."/>
		<aya index="8" text="و در آن روز، سنجش [اعمال‌] درست است. پس هر کس میزانهای [عمل‌] او گران باشد، آنان خود رستگارانند."/>
		<aya index="9" text="و هر کس میزانهای [عمل‌] او سبک باشد، پس آنانند که به خود زیان زده‌اند، چرا که به آیات ما ستم کرده‌اند."/>
		<aya index="10" text="و قطعاً شما را در زمین قدرت عمل دادیم، و برای شما در آن، وسایل معیشت نهادیم، [اما] چه کم سپاسگزاری می‌کنید."/>
		<aya index="11" text="و در حقیقت، شما را خلق کردیم، سپس به صورتگری شما پرداختیم؛ آنگاه به فرشتگان گفتیم: «برای آدم سجده کنید.» پس [همه‌] سجده کردند، جز ابلیس که از سجده‌کنندگان نبود."/>
		<aya index="12" text="فرمود: «چون تو را به سجده امر کردم چه چیز تو را باز داشت از اینکه سجده کنی؟» گفت: «من از او بهترم. مرا از آتشی آفریدی و او را از گِل آفریدی.»"/>
		<aya index="13" text="فرمود: «از آن [مقام‌] فرو شو، تو را نرسد که در آن [جایگاه‌] تکبّر نمایی. پس بیرون شو که تو از خوارشدگانی.»"/>
		<aya index="14" text="گفت: «مرا تا روزی که [مردم‌] برانگیخته خواهند شد مهلت ده.»"/>
		<aya index="15" text="فرمود: «تو از مهلت‌یافتگانی.»"/>
		<aya index="16" text="گفت: «پس به سبب آنکه مرا به بیراهه افکندی، من هم برای [فریفتن‌] آنان حتماً بر سر راه راست تو خواهم نشست."/>
		<aya index="17" text="«آنگاه از پیش رو و از پشت سرشان و از طرف راست و از طرف چپشان بر آنها می‌تازم، و بیشترشان را شکرگزار نخواهی یافت.»"/>
		<aya index="18" text="فرمود: «نکوهیده و رانده، از آن [مقام‌] بیرون شو؛ که قطعاً هر که از آنان از تو پیروی کند، جهنّم را از همه شما پر خواهم کرد.»"/>
		<aya index="19" text="«و ای آدم! تو با جفت خویش در آن باغ سکونت گیر، و از هر جا که خواهید بخورید، و[لی‌] به این درخت نزدیک مشوید که از ستمکاران خواهید شد.»"/>
		<aya index="20" text="پس شیطان، آن دو را وسوسه کرد تا آنچه را از عورتهایشان برایشان پوشیده مانده بود، برای آنان نمایان گرداند؛ و گفت: «پروردگارتان شما را از این درخت منع نکرد، جز [برای‌] آنکه [مبادا] دو فرشته گردید یا از [زمره‌] جاودانان شوید.»"/>
		<aya index="21" text="و برای آن دو سوگند یاد کرد که: من قطعاً از خیرخواهان شما هستم."/>
		<aya index="22" text="پس آن دو را با فریب به سقوط کشانید؛ پس چون آن دو از [میوه‌] آن درختِ [ممنوع‌] چشیدند، برهنگی‌هایشان بر آنان آشکار شد، و به چسبانیدن برگ‌[های درختانِ‌] بهشت بر خود آغاز کردند، و پروردگارشان بر آن دو بانگ بر زد: «مگر شما را از این درخت منع نکردم و به شما نگفتم که در حقیقت شیطان برای شما دشمنی آشکار است.»"/>
		<aya index="23" text="گفتند: «پروردگارا، ما بر خویشتن ستم کردیم، و اگر بر ما نبخشایی و به ما رحم نکنی، مسلماً از زیانکاران خواهیم بود.»"/>
		<aya index="24" text="فرمود: «فرود آیید، که بعضی از شما دشمن بعضی [دیگر]ید؛ و برای شما در زمین، تا هنگامی [معیّن‌] قرارگاه و برخورداری است.»"/>
		<aya index="25" text="فرمود: «در آن زندگی می‌کنید و در آن می‌میرید و از آن برانگیخته خواهید شد.»"/>
		<aya index="26" text="ای فرزندان آدم، در حقیقت، ما برای شما لباسی فرو فرستادیم که عورتهای شما را پوشیده می‌دارد و [برای شما] زینتی است، و[لی‌] بهترین جامه، [لباس‌] تقوا است. این از نشانه‌های [قدرت‌] خداست، باشد که متذکّر شوند."/>
		<aya index="27" text="ای فرزندان آدم، زنهار تا شیطان شما را به فتنه نیندازد؛ چنانکه پدر و مادر شما را از بهشت بیرون راند، و لباسشان را از ایشان برکند، تا عورتهایشان را بر آنان نمایان کند. در حقیقت، او و قبیله‌اش، شما را از آنجا که آنها را نمی‌بینید، می‌بینند. ما شیاطین را دوستان کسانی قرار دادیم که ایمان نمی‌آورند."/>
		<aya index="28" text="و چون کار زشتی کنند، می‌گویند: «پدران خود را بر آن یافتیم و خدا ما را بدان فرمان داده است.» بگو: «قطعاً خدا به کار زشت فرمان نمی‌دهد، آیا چیزی را که نمی‌دانید به خدا نسبت می‌دهید؟»"/>
		<aya index="29" text="بگو: «پروردگارم به دادگری فرمان داده است، و [اینکه‌] در هر مسجدی روی خود را مستقیم [به سوی قبله‌] کنید، و در حالی که دین خود را برای او خالص گردانیده‌اید وی را بخوانید، همان گونه که شما را پدید آورد [به سوی او] برمی‌گردید.»"/>
		<aya index="30" text="[در حالی که‌] گروهی را هدایت نموده، و گروهی گمراهی بر آنان ثابت شده است، زیرا آنان شیاطین را به جای خدا، دوستان [خود] گرفته‌اند و می‌پندارند که راه‌یافتگانند."/>
		<aya index="31" text="ای فرزندان آدم، جامه خود را در هر نمازی برگیرید، و بخورید و بیاشامید و[لی‌] زیاده‌روی مکنید که او اسرافکاران را دوست نمی‌دارد."/>
		<aya index="32" text="[ای پیامبر] بگو: «زیورهایی را که خدا برای بندگانش پدید آورده، و [نیز ] روزیهای پاکیزه را چه کسی حرام گردانیده؟» بگو: «این [نعمتها] در زندگی دنیا برای کسانی است که ایمان آورده‌اند و روز قیامت [نیز ]خاصّ آنان می‌باشد.» این گونه آیات [خود] را برای گروهی که می‌دانند به روشنی بیان می‌کنیم."/>
		<aya index="33" text="بگو: «پروردگار من فقط زشتکاریها را -چه آشکارش [باشد] و چه پنهان- و گناه و ستم ناحق را حرام گردانیده است؛ و [نیز] اینکه چیزی را شریک خدا سازید که دلیلی بر [حقّانیّت‌] آن نازل نکرده؛ و اینکه چیزی را که نمی‌دانید به خدا نسبت دهید."/>
		<aya index="34" text="و برای هر امّتی اجلی است؛ پس چون اجلشان فرا رسد، نه [می‌توانند] ساعتی آن را پس اندازند و نه پیش."/>
		<aya index="35" text="ای فرزندان آدم، چون پیامبرانی از خودتان برای شما بیایند و آیات مرا بر شما بخوانند، پس هر کس به پرهیزگاری و صلاح گراید، نه بیمی بر آنان خواهد بود و نه اندوهگین می شوند."/>
		<aya index="36" text="و کسانی که آیات ما را دروغ انگاشتند و از [پذیرش‌] آنها تکبّر ورزیدند آنان همدم آتشند [و] در آن جاودانند."/>
		<aya index="37" text="پس کیست ستمکارتر از آن کس که بر خدا دروغ بندد یا آیات او را تکذیب کند؟ اینان کسانی هستند که نصیبشان از آنچه مقرّر شده به ایشان خواهد رسید، تا آنگاه که فرشتگان ما به سراغشان بیایند که جانشان بستانند، می‌گویند: «آنچه غیر از خدا می‌خواندید کجاست؟» می‌گویند: «از [چشم‌] ما ناپدید شدند» و علیه خود گواهی می‌دهند که آنان کافر بودند."/>
		<aya index="38" text="می‌فرماید: «در میان امّتهایی از جنّ و انس، که پیش از شما بوده‌اند، داخل آتش شوید.» هر بار که امّتی [در آتش‌] درآید، همکیشان خود را لعنت کند، تا وقتی که همگی در آن به هم پیوندند؛ [آنگاه‌] پیروانشان در باره پیشوایانشان می‌گویند: «پروردگارا، اینان ما را گمراه کردند، پس دو برابر عذاب آتش به آنان بده.» [خدا] می‌فرماید: «برای هر کدام [عذاب‌] دو چندان است ولی شما نمی‌دانید.»"/>
		<aya index="39" text="و پیشوایانشان به پیروانشان می‌گویند: «شما را بر ما امتیازی نیست. پس به سزای آنچه به دست می‌آوردید عذاب را بچشید.»"/>
		<aya index="40" text="در حقیقت، کسانی که آیات ما را دروغ شمردند و از [پذیرفتن‌] آنها تکبّر ورزیدند، درهای آسمان را برایشان نمی‌گشایند و در بهشت درنمی‌آیند مگر آنکه شتر در سوراخ سوزن داخل شود. و بدینسان بزهکاران را کیفر می‌دهیم."/>
		<aya index="41" text="برای آنان از جهنّم بستری و از بالایشان پوششهاست، و این گونه بیدادگران را سزا می‌دهیم."/>
		<aya index="42" text="و کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند -هیچ کسی را جز به قدر توانش تکلیف نمی‌کنیم- آنان همدم بهشتند [که‌] در آن جاودانند."/>
		<aya index="43" text="و هر گونه کینه‌ای را از سینه‌هایشان می‌زداییم. از زیر [قصرهای‌]شان نهرها جاری است، و می‌گویند: «ستایش خدایی را که ما را بدین [راه‌] هدایت نمود، و اگر خدا ما را رهبری نمی‌کرد ما خود هدایت نمی‌یافتیم. در حقیقت، فرستادگانِ پروردگارِ ما حق را آوردند.» و به آنان ندا داده می‌شود که این همان بهشتی است که آن را به [پاداش‌] آنچه انجام می‌دادید میراث یافته‌اید."/>
		<aya index="44" text="و بهشتیان، دوزخیان را آواز می‌دهند که: «ما آنچه را پروردگارمان به ما وعده داده بود درست یافتیم؛ آیا شما [نیز] آنچه را پروردگارتان وعده کرده بود راست و درست یافتید؟» می‌گویند: «آری.» پس آوازدهنده‌ای میان آنان آواز درمی‌دهد که: «لعنت خدا بر ستمکاران باد.»"/>
		<aya index="45" text="همانان که [مردم را] از راه خدا باز می‌دارند و آن را کج می‌خواهند و آنها آخرت را منکرند."/>
		<aya index="46" text="و میان آن دو [گروه‌]، حایلی است، و بر اعراف، مردانی هستند که هر یک [از آن دو دسته‌] را از سیمایشان می‌شناسند، و بهشتیان را -که هنوز وارد آن نشده و[لی‌] [بدان‌] امید دارند- آواز می‌دهند که: «سلام بر شما.»"/>
		<aya index="47" text="و چون چشمانشان به سوی دوزخیان گردانیده شود، می‌گویند: «پروردگارا، ما را در زمره گروه ستمکاران قرار مده.»"/>
		<aya index="48" text="و اهل اَعراف، مردانی را که آنان را از سیمایشان می‌شناسند، ندا می دهند [و] می‌گویند: «جمعیّت شما و آن [همه‌] گردنکشی که می‌کردید، به حال شما سودی نداشت.»"/>
		<aya index="49" text="«آیا اینان همان کسان نبودند که سوگند یاد می‌کردید که خدا آنان را به رحمتی نخواهد رسانید؟» « [اینک‌] به بهشت درآیید. نه بیمی بر شماست و نه اندوهگین می‌شوید.»"/>
		<aya index="50" text="و دوزخیان، بهشتیان را آواز می‌دهند که: «از آن آب یا از آنچه خدا روزیِ شما کرده، بر ما فرو ریزید.» می‌گویند: «خدا آنها را بر کافران حرام کرده است.»"/>
		<aya index="51" text="همانان که دین خود را سرگرمی و بازی پنداشتند، و زندگی دنیا مغرورشان کرد. پس همان گونه که آنان دیدار امروز خود را از یاد بردند، و آیات ما را انکار می‌کردند، ما [هم‌] امروز آنان را از یاد می‌بریم."/>
		<aya index="52" text="و در حقیقت، ما برای آنان کتابی آوردیم که آن را از روی دانش، روشن و شیوایش ساخته‌ایم، و برای گروهی که ایمان می‌آورند هدایت و رحمتی است."/>
		<aya index="53" text="آیا [آنان‌] جز در انتظار تأویل آنند؟ روزی که تأویلش فرا رسد، کسانی که آن را پیش از آن به فراموشی سپرده‌اند می‌گویند: «حقاً فرستادگان پروردگار ما حق را آوردند. پس آیا [امروز] ما را شفاعتگرانی هست که برای ما شفاعت کنند یا [ممکن است به دنیا] بازگردانیده شویم، تا غیر از آنچه انجام می‌دادیم انجام دهیم؟» به راستی که [آنان‌] به خویشتن زیان زدند، و آنچه را به دروغ می‌ساختند از کف دادند."/>
		<aya index="54" text="در حقیقت، پروردگار شما آن خدایی است که آسمانها و زمین را در شش روز آفرید؛ سپس بر عرش [جهانداری‌] استیلا یافت. روز را به شب -که شتابان آن را می طلبد- می‌پوشاند، و [نیز] خورشید و ماه و ستارگان را که به فرمان او رام شده‌اند [پدید آورد]. آگاه باش که [عالم‌] خلق و امر از آن اوست. فرخنده خدایی است پروردگار جهانیان."/>
		<aya index="55" text="پروردگار خود را به زاری و نهانی بخوانید که او از حدگذرندگان را دوست نمی‌دارد."/>
		<aya index="56" text="و در زمین پس از اصلاح آن فساد مکنید، و با بیم و امید او را بخوانید که رحمت خدا به نیکوکاران نزدیک است."/>
		<aya index="57" text="و اوست که بادها را پیشاپیش [باران‌] رحمتش مژده‌رسان می‌فرستد، تا آن گاه که ابرهای گرانبار را بردارند، آن را به سوی سرزمینی مرده برانیم، و از آن، باران فرود آوریم؛ و از هر گونه میوه‌ای [از خاک ]برآوریم. بدینسان مردگان را [نیز از قبرها] خارج می‌سازیم، باشد که شما متذکر شوید."/>
		<aya index="58" text="و زمین پاک [و آماده‌]، گیاهش به اذن پروردگارش برمی‌آید؛ و آن [زمینی‌] که ناپاک [و نامناسب‌] است [گیاهش‌] جز اندک و بی‌فایده برنمی‌آید. این گونه، آیات [خود] را برای گروهی که شکر می‌گزارند، گونه‌گون بیان می‌کنیم."/>
		<aya index="59" text="همانا نوح را به سوی قومش فرستادیم. پس گفت: «ای قوم من، خدا را بپرستید که برای شما معبودی جز او نیست، من از عذاب روزی سترگ بر شما بیمناکم.»"/>
		<aya index="60" text="سران قومش گفتند: «واقعاً ما تو را در گمراهی آشکاری می‌بینیم.»"/>
		<aya index="61" text="گفت: «ای قوم من، هیچ گونه گمراهی در من نیست، بلکه من فرستاده‌ای از جانب پروردگار جهانیانم."/>
		<aya index="62" text="پیامهای پروردگارم را به شما می‌رسانم و اندرزتان می‌دهم و چیزهایی از خدا می‌دانم که [شما] نمی‌دانید.»"/>
		<aya index="63" text="آیا تعجب کردید که بر مردی از خودتان، پندی از جانب پروردگارتان برای شما آمده تا شما را بیم دهد و تا شما پرهیزگاری کنید و باشد که مورد رحمت قرار گیرید؟"/>
		<aya index="64" text="پس او را تکذیب کردند، و ما او و کسانی را که با وی در کشتی بودند نجات دادیم؛ و کسانی را که آیات ما را دروغ پنداشتند غرق کردیم، زیرا آنان گروهی کور[دل‌] بودند."/>
		<aya index="65" text="و به سوی عاد، برادرشان هود را [فرستادیم‌]؛ گفت: «ای قوم من، خدا را بپرستید که برای شما معبودی جز او نیست، پس آیا پرهیزگاری نمی‌کنید؟»"/>
		<aya index="66" text="سران قومش که کافر بودند گفتند: «در حقیقت، ما تو را در [نوعی‌] سفاهت می‌بینیم و جداً تو را از دروغگویان می‌پنداریم.»"/>
		<aya index="67" text="گفت: «ای قوم من، در من سفاهتی نیست، ولی من فرستاده‌ای از جانب پروردگار جهانیانم."/>
		<aya index="68" text="پیامهای پروردگارم را به شما می‌رسانم و برای شما خیر خواهی امینم.»"/>
		<aya index="69" text="آیا تعجب کردید که بر مردی از خودتان، پندی از جانب پروردگارتان برای شما آمده تا شما را هشدار دهد؟ و به خاطر آورید زمانی را که [خداوند] شما را پس از قوم نوح، جانشینان [آنان‌] قرار داد، و در خلقت، بر قوّت شما افزود. پس نعمتهای خدا را به یاد آورید، باشد که رستگار شوید."/>
		<aya index="70" text="گفتند: «آیا به سوی ما آمده‌ای که تنها خدا را بپرستیم و آنچه را که پدرانمان می پرستیدند رها کنیم؟ اگر راست می‌گویی، آنچه را به ما وعده می‌دهی برای ما بیاور.»"/>
		<aya index="71" text="گفت: «راستی که عذاب و خشمی [سخت‌] از پروردگارتان بر شما مقرر گردیده است. آیا در باره نامهایی که خود و پدرانتان [برای بتها] نامگذاری کرده‌اید، و خدا بر [حقانیت‌] آنها برهانی فرو نفرستاده با من مجادله می‌کنید؟ پس منتظر باشید که من [هم‌] با شما از منتظرانم.»"/>
		<aya index="72" text="پس او و کسانی را که با او بودند به رحمتی از خود رهانیدیم؛ و کسانی را که آیات ما را دروغ شمردند و مؤمن نبودند ریشه‌کن کردیم."/>
		<aya index="73" text="و به سوی [قوم‌] ثمود، صالح، برادرشان را [فرستادیم‌]؛ گفت: «ای قوم من، خدا را بپرستید، برای شما معبودی جز او نیست؛ در حقیقت، برای شما از جانب پروردگارتان دلیلی آشکار آمده است. این، ماده‌شتر خدا برای شماست که پدیده‌ای شگرف است. پس آن را بگذارید تا در زمین خدا بخورد و گزندی به او نرسانید تا [مبادا] شما را عذابی دردناک فرو گیرد.»"/>
		<aya index="74" text="و به یاد آورید هنگامی را که شما را پس از [قوم‌] عاد جانشینان [آنان‌] گردانید، و در زمین به شما جایِ [مناسب‌] داد. در دشتهای آن [برای خود] کاخهایی اختیار می کردید، و از کوهها خانه‌هایی [زمستانی ]می‌تراشیدید. پس نعمتهای خدا را به یاد آورید و در زمین سر به فساد برمدارید."/>
		<aya index="75" text="سران قوم او که استکبار می‌ورزیدند، به مستضعفانی که ایمان آورده بودند، گفتند: «آیا می‌دانید که صالح از طرف پروردگارش فرستاده شده است؟» گفتند: «بی‌تردید، ما به آنچه وی بدان رسالت یافته است مؤمنیم.»"/>
		<aya index="76" text="کسانی که استکبار می‌ورزیدند، گفتند: «ما به آنچه شما بدان ایمان آورده‌اید کافریم.»"/>
		<aya index="77" text="پس آن ماده‌شتر را پی کردند و از فرمان پروردگار خود سرپیچیدند و گفتند: «ای صالح، اگر از پیامبرانی، آنچه را به ما وعده می‌دهی برای ما بیاور.»"/>
		<aya index="78" text="آنگاه زمین‌لرزه آنان را فرو گرفت و در خانه هایشان از پا درآمدند."/>
		<aya index="79" text="پس [صالح‌] از ایشان روی برتافت و گفت: «ای قوم من، به راستی، من پیام پروردگارم را به شما رساندم و خیر شما را خواستم ولی شما [خیرخواهان و نصیحتگران‌] را دوست نمی‌دارید.»"/>
		<aya index="80" text="و لوط را [فرستادیم‌] هنگامی که به قوم خود گفت: «آیا آن کار زشت‌[ی‌] را مرتکب می‌شوید، که هیچ کس از جهانیان در آن بر شما پیشی نگرفته است؟"/>
		<aya index="81" text="شما از روی شهوت، به جای زنان با مردان درمی‌آمیزید، آری، شما گروهی تجاوزکارید.»"/>
		<aya index="82" text="ولی پاسخ قومش جز این نبود که گفتند: «آنان را از شهرتان بیرون کنید، زیرا آنان کسانی‌اند که به پاکی تظاهر می‌کنند.»"/>
		<aya index="83" text="پس او و خانواده‌اش را -غیر از زنش که از زمره باقیماندگانِ [در خاکستر مواد گوگردی‌] بود- نجات دادیم."/>
		<aya index="84" text="و بر سر آنان بارشی [از مواد گوگردی‌] بارانیدیم. پس ببین فرجام گنهکاران چسان بود."/>
		<aya index="85" text="و به سوی [مردم‌] مدین، برادرشان شعیب را [فرستادیم‌]؛ گفت: «ای قوم من، خدا را بپرستید که برای شما هیچ معبودی جز او نیست. در حقیقت، شما را از جانب پروردگارتان برهانی روشن آمده است. پس پیمانه و ترازو را تمام نهید، و اموال مردم را کم مدهید، و در زمین، پس از اصلاح آن فساد مکنید. این [رهنمودها] اگر مؤمنید برای شما بهتر است.»"/>
		<aya index="86" text="و بر سر هر راهی منشینید که [مردم را] بترسانید و کسی را که ایمان به خدا آورده از راه خدا باز دارید و راه او را کج بخواهید؛ و به یاد آورید هنگامی را که اندک بودید، پس شما را بسیار گردانید، و بنگرید که فرجام فسادکاران چگونه بوده است.»"/>
		<aya index="87" text="و اگر گروهی از شما به آنچه من بدان فرستاده شده‌ام ایمان آورده و گروه دیگر ایمان نیاورده‌اند، صبر کنید تا خدا میان ما داوری کند [که‌] او بهترین داوران است.»"/>
		<aya index="88" text="سران قومش که تکبر می‌ورزیدند، گفتند: «ای شعیب، یا تو و کسانی را که با تو ایمان آورده‌اند، از شهر خودمان بیرون خواهیم کرد؛ یا به کیش ما برگردید.» گفت: «آیا هر چند کراهت داشته باشیم؟»"/>
		<aya index="89" text="اگر بعد از آنکه خدا ما را از آن نجات بخشیده [باز] به کیش شما برگردیم، در حقیقت به خدا دروغ بسته‌ایم؛ و ما را سزاوار نیست که به آن بازگردیم، مگر آنکه خدا، پروردگار ما بخواهد. [که‌] پروردگار ما از نظر دانش بر هر چیزی احاطه دارد. بر خدا توکل کرده‌ایم. بار پروردگارا، میان ما و قوم ما به حق داوری کن که تو بهترین داورانی.»"/>
		<aya index="90" text="و سران قومش که کافر بودند گفتند: «اگر از شعیب پیروی کنید، در این صورت قطعاً زیانکارید.»"/>
		<aya index="91" text="پس زمین‌لرزه آنان را فرو گرفت، و در خانه‌هایشان از پا درآمدند."/>
		<aya index="92" text="کسانی که شعیب را تکذیب کرده بودند، گویی خود در آن [دیار] سکونت نداشتند. کسانی که شعیب را تکذیب کرده بودند، خود، همان زیانکاران بودند."/>
		<aya index="93" text="پس [شعیب‌] از ایشان روی برتافت و گفت: «ای قوم من، به راستی که پیامهای پروردگارم را به شما رسانیدم و پندتان دادم؛ دیگر چگونه بر گروهی که کافرند دریغ بخورم؟»"/>
		<aya index="94" text="و در هیچ شهری، پیامبری نفرستادیم مگر آنکه مردمش را به سختی و رنج دچار کردیم تا مگر به زاری درآیند."/>
		<aya index="95" text="آنگاه به جای بدی [=بلا]، نیکی [=نعمت‌] قرار دادیم تا انبوه شدند و گفتند: «پدران ما را [هم مسلماً به حکم طبیعت‌] رنج و راحت می‌رسیده است.» پس در حالی که بی خبر بودند بناگاه [گریبان‌] آنان را گرفتیم."/>
		<aya index="96" text="و اگر مردم شهرها ایمان آورده و به تقوا گراییده بودند، قطعاً برکاتی از آسمان و زمین برایشان می‌گشودیم، ولی تکذیب کردند؛ پس به [کیفر] دستاوردشان [گریبان‌] آنان را گرفتیم."/>
		<aya index="97" text="آیا ساکنان شهرها ایمن شده‌اند از اینکه عذاب ما شامگاهان -در حالی که به خواب فرو رفته‌اند- به آنان برسد؟"/>
		<aya index="98" text="و آیا ساکنان شهرها ایمن شده‌اند از اینکه عذاب ما نیمروز -در حالی که به بازی سرگرمند- به ایشان دررسد؟"/>
		<aya index="99" text="آیا از مکر خدا خود را ایمن دانستند؟ [با آنکه‌] جز مردم زیانکار [کسی‌] خود را از مکر خدا ایمن نمی‌داند."/>
		<aya index="100" text="مگر برای کسانی که زمین را پس از ساکنان [پیشین‌] آن به ارث می‌برند، باز ننموده است که اگر می‌خواستیم آنان را به [کیفر] گناهانشان می‌رساندیم و بر دلهایشان مُهر می‌نهادیم تا دیگر نشنوند."/>
		<aya index="101" text="این شهرهاست که برخی از خبرهای آن را بر تو حکایت می‌کنیم. در حقیقت، پیامبرانشان دلایل روشن برایشان آوردند. اما آنان به آنچه قبلاً تکذیب کرده بودند [باز] ایمان نمی‌آوردند. این گونه خدا بر دلهای کافران مُهر می‌نهد."/>
		<aya index="102" text="و در بیشتر آنان عهدی [استوار] نیافتیم و بیشترشان را جداً نافرمان یافتیم."/>
		<aya index="103" text="آنگاه بعد از آنان، موسی را با آیات خود به سوی فرعون و سران قومش فرستادیم. ولی آنها به آن [آیات‌] کفر ورزیدند. پس ببین فرجام مفسدان چگونه بود."/>
		<aya index="104" text="و موسی گفت: «ای فرعون، بی‌تردید، من پیامبری از سوی پروردگار جهانیانم.»"/>
		<aya index="105" text="شایسته است که بر خدا جز [سخن‌] حق نگویم. من در حقیقت دلیلی روشن از سوی پروردگارتان برای شما آورده‌ام، پس فرزندان اسرائیل را همراه من بفرست."/>
		<aya index="106" text="[فرعون‌] گفت: «اگر معجزه‌ای آورده‌ای، پس اگر راست می‌گویی آن را ارائه بده.»"/>
		<aya index="107" text="پس [موسی‌] عصایش را افکند و بناگاه اژدهایی آشکار شد."/>
		<aya index="108" text="و دست خود را [از گریبان‌] بیرون کشید و ناگهان برای تماشاگران سپید [و درخشنده‌] بود."/>
		<aya index="109" text="سران قوم فرعون گفتند: «بی‌شک، این [مرد] ساحری داناست.»"/>
		<aya index="110" text="می‌خواهد شما را از سرزمینتان بیرون کند. پس چه دستور می‌دهید؟"/>
		<aya index="111" text="گفتند: «او و برادرش را بازداشت کن، و گردآورندگانی را به شهرها بفرست."/>
		<aya index="112" text="تا هر ساحر دانایی را نزد تو آرند."/>
		<aya index="113" text="و ساحران نزد فرعون آمدند [و] گفتند: «[آیا] اگر ما پیروز شویم برای ما پاداشی خواهد بود؟»"/>
		<aya index="114" text="گفت: «آری، و مسلماً شما از مقربان [دربار من‌] خواهید بود.»"/>
		<aya index="115" text="گفتند: «ای موسی، آیا تو می‌افکنی و یا اینکه ما می‌افکنیم؟»"/>
		<aya index="116" text="گفت: «شما بیفکنید.» و چون افکندند، دیدگان مردم را افسون کردند و آنان را به ترس انداختند و سحری بزرگ در میان آوردند."/>
		<aya index="117" text="و به موسی وحی کردیم که: «عصایت را بینداز»؛ پس [انداخت و اژدها شد] و ناگهان آنچه را به دروغ ساخته بودند فرو بلعید."/>
		<aya index="118" text="پس حقیقت آشکار گردید و کارهایی که می‌کردند باطل شد."/>
		<aya index="119" text="و در آنجا مغلوب و خوار گردیدند."/>
		<aya index="120" text="و ساحران به سجده درافتادند."/>
		<aya index="121" text="[و] گفتند: «به پروردگار جهانیان ایمان آوردیم،"/>
		<aya index="122" text="پروردگار موسی و هارون."/>
		<aya index="123" text="فرعون گفت: «آیا پیش از آنکه به شما رخصت دهم، به او ایمان آوردید؟ قطعاً این نیرنگی است که در شهر به راه انداخته‌اید تا مردمش را از آن بیرون کنید. پس به زودی خواهید دانست.»"/>
		<aya index="124" text="دستها و پاهایتان را یکی از چپ و یکی از راست خواهم برید سپس همه شما را به دار خواهم آویخت."/>
		<aya index="125" text="گفتند: «ما به سوی پروردگارمان بازخواهیم گشت."/>
		<aya index="126" text="و تو جز برای این ما را به کیفر نمی‌رسانی که ما به معجزات پروردگارمان -وقتی برای ما آمد- ایمان آوردیم. پروردگارا، بر ما شکیبایی فرو ریز و ما را مسلمان بمیران.»"/>
		<aya index="127" text="و سران قوم فرعون گفتند: «آیا موسی و قومش را رها می‌کنی تا در این سرزمین فساد کنند و [موسی‌] تو و خدایانت را رها کند؟» [فرعون‌] گفت: «بزودی پسرانشان را می‌کُشیم و زنانشان را زنده نگاه می‌داریم، و ما بر آنان مسلطیم.»"/>
		<aya index="128" text="موسی به قوم خود گفت: «از خدا یاری جویید و پایداری ورزید، که زمین از آنِ خداست؛ آن را به هر کس از بندگانش که بخواهد می‌دهد؛ و فرجام [نیک‌] برای پرهیزگاران است.»"/>
		<aya index="129" text="[قوم موسی‌] گفتند: «پیش از آنکه تو نزد ما بیایی و [حتی‌] بعد از آنکه به سوی ما آمدی مورد آزار قرار گرفتیم.» گفت: «امید است که پروردگارتان دشمن شما را هلاک کند و شما را روی زمین جانشین [آنان ]سازد؛ آنگاه بنگرد تا چگونه عمل می‌کنید.»"/>
		<aya index="130" text="و در حقیقت، ما فرعونیان را به خشکسالی و کمبود محصولات دچار کردیم باشد که عبرت گیرند."/>
		<aya index="131" text="پس هنگامی که نیکی [و نعمت‌] به آنان روی می‌آورد می‌گفتند: «این برای [شایستگی‌] خود ماست» و چون گزندی به آنان می‌رسید، به موسی و همراهانش شگون بد می‌زدند. آگاه باشید که [سرچشمه ]بدشگونی آنان تنها نزد خداست [که آنان را به بدی اعمالشان کیفر می‌دهد]، لیکن بیشترشان نمی‌دانستند."/>
		<aya index="132" text="و گفتند: «هر گونه پدیده شگرفی که به وسیله آن ما را افسون کنی برای ما بیاوری، ما به تو ایمان آورنده نیستیم.»"/>
		<aya index="133" text="پس بر آنان طوفان و ملخ و کنه ریز و غوکها و خون را به صورت نشانه‌هایی آشکار فرستادیم و باز سرکشی کردند و گروهی بدکار بودند."/>
		<aya index="134" text="و هنگامی که عذاب بر آنان فرود آمد، گفتند: «ای موسی، پروردگارت را به عهدی که نزد تو دارد برای ما بخوان، اگر این عذاب را از ما برطرف کنی حتماً به تو ایمان خواهیم آورد و بنی‌اسرائیل را قطعاً با تو روانه خواهیم ساخت.»"/>
		<aya index="135" text="و چون عذاب را -تا سررسیدی که آنان بدان رسیدند- از آنها برداشتیم باز هم پیمان‌شکنی کردند."/>
		<aya index="136" text="سرانجام از آنان انتقام گرفتیم و در دریا غرقشان ساختیم، چرا که آیات ما را تکذیب کردند و از آنها غافل بودند."/>
		<aya index="137" text="و به آن گروهی که پیوسته تضعیف می‌شدند، [بخشهای‌] باختر و خاوری سرزمین [فلسطین‌] را -که در آن برکت قرار داده بودیم- به میراث عطا کردیم. و به پاس آنکه صبر کردند، وعده نیکوی پروردگارت به فرزندان اسرائیل تحقق یافت، و آنچه را که فرعون و قومش ساخته و افراشته بودند ویران کردیم."/>
		<aya index="138" text="و فرزندان اسرائیل را از دریا گذراندیم. تا به قومی رسیدند که بر [پرستش‌] بتهای خویش همت می‌گماشتند. گفتند: «ای موسی، همان گونه که برای آنان خدایانی است، برای ما [نیز] خدایی قرار ده.» گفت: «راستی شما نادانی می‌کنید.»"/>
		<aya index="139" text="در حقیقت، آنچه ایشان در آنند نابود [و زایل‌] و آنچه انجام می‌دادند باطل است."/>
		<aya index="140" text="گفت: «آیا غیر از خدا معبودی برای شما بجویم، با اینکه او شما را بر جهانیان برتری داده است؟»"/>
		<aya index="141" text="و [یاد کن‌] هنگامی را که شما را از فرعونیان نجات دادیم که شما را سخت شکنجه می‌کردند: پسرانتان را می‌کشتند و زنانتان را زنده باقی می‌گذاشتند و در این، برای شما آزمایشِ بزرگی از جانب پروردگارتان بود."/>
		<aya index="142" text="و با موسی، سی شب وعده گذاشتیم و آن را با ده شب دیگر تمام کردیم. تا آنکه وقت معین پروردگارش در چهل شب به سر آمد. و موسی [هنگام رفتن به کوه طور] به برادرش هارون گفت: «در میان قوم من جانشینم باش، و [کار آنان را] اصلاح کن، و راه فسادگران را پیروی مکن.»"/>
		<aya index="143" text="و چون موسی به میعاد ما آمد و پروردگارش با او سخن گفت، عرض کرد: «پروردگارا، خود را به من بنمای تا بر تو بنگرم.» فرمود: «هرگز مرا نخواهی دید، لیکن به کوه بنگر؛ پس اگر بر جای خود قرار گرفت به زودی مرا خواهی دید. « پس چون پروردگارش به کوه جلوه نمود، آن را ریز ریز ساخت، و موسی بیهوش بر زمین افتاد، و چون به خود آمد، گفت: «تو منزهی! به درگاهت توبه کردم و من نخستین مؤمنانم.»"/>
		<aya index="144" text="فرمود: «ای موسی، تو را با رسالتها و با سخن گفتنم [با تو]، بر مردم [روزگار] برگزیدم؛ پس آنچه را به تو دادم بگیر و از سپاسگزاران باش.»"/>
		<aya index="145" text="و در الواح [تورات‌] برای او در هر موردی پندی، و برای هر چیزی تفصیلی نگاشتیم، پس [فرمودیم:] «آن را به جدّ و جهد بگیر و قوم خود را وادار کن که بهترین آن را فرا گیرند، به زودی سرای نافرمانان را به شما می‌نمایانم.»"/>
		<aya index="146" text="به زودی کسانی را که در زمین، بناحق تکبّر می‌ورزند، از آیاتم رویگردان سازم [به طوری که‌] اگر هر نشانه‌ای را [از قدرت من‌] بنگرند، بدان ایمان نیاورند، و اگر راه صواب را ببینند آن را برنگزینند، و اگر راه گمراهی را ببینند آن را راه خود قرار دهند. این بدان سبب است که آنان آیات ما را دروغ انگاشته و غفلت ورزیدند."/>
		<aya index="147" text="و کسانی که آیات ما و دیدار آخرت را دروغ پنداشتند، اعمالشان تباه شده است. آیا جز در برابر آنچه می‌کردند کیفر می‌بینند؟"/>
		<aya index="148" text="و قوم موسی پس از [عزیمت‌] او، از زیورهای خود مجسمه گوساله‌ای برای خود ساختند که صدای گاو داشت. آیا ندیدند که آن [گوساله‌] با ایشان سخن نمی‌گوید و راهی بدانها نمی‌نماید؟ آن را [به پرستش ]گرفتند و ستمکار بودند."/>
		<aya index="149" text="و چون انگشت ندامت گِزیدند و دانستند که واقعاً گمراه شده‌اند گفتند: «اگر پروردگار ما به ما رحم نکند و ما را نبخشاید قطعاً از زیانکاران خواهیم بود.»"/>
		<aya index="150" text="و چون موسی، خشمناک و اندوهگین به سوی قوم خود بازگشت، گفت: «پس از من چه بد جانشینی برای من بودید! آیا بر فرمان پروردگارتان پیشی گرفتید؟ و الواح را افکند و [موی‌] سر برادرش را گرفت و او را به طرف خود کشید. [هارون ] گفت: « ای فرزند مادرم، این قوم، مرا ناتوان یافتند و چیزی نمانده بود که مرا بکشند؛ پس مرا دشمن‌شاد مکن و مرا در شمار گروه ستمکاران قرار مده."/>
		<aya index="151" text="[موسی‌] گفت: «پروردگارا، من و برادرم را بیامرز و ما را در [پناه‌] رحمت خود درآور، و تو مهربانترین مهربانانی.»"/>
		<aya index="152" text="آری، کسانی که گوساله را [به پرستش‌] گرفتند، به زودی خشمی از پروردگارشان و ذلّتی در زندگی دنیا به ایشان خواهد رسید؛ و ما این گونه، دروغ‌پردازان را کیفر می‌دهیم."/>
		<aya index="153" text="و[لی‌] کسانی که مرتکب گناهان شدند، آنگاه توبه کردند و ایمان آوردند، قطعاً پروردگار تو پس از آن آمرزنده مهربان خواهد بود."/>
		<aya index="154" text="و چون خشم موسی فرو نشست، الواح را برگرفت، و در رونویس آن، برای کسانی که از پروردگارشان بیمناک بودند، هدایت و رحمتی بود."/>
		<aya index="155" text="و موسی از میان قوم خود هفتاد مرد برای میعاد ما برگزید، و چون زلزله، آنان را فرو گرفت، گفت: «پروردگارا، اگر می‌خواستی، آنان را و مرا پیش از این هلاک می‌ساختی. آیا ما را به [سزای‌] آنچه کم‌خردان ما کرده‌اند هلاک می‌کنی؟ این جز آزمایش تو نیست؛ هر که را بخواهی به وسیله آن گمراه و هر که را بخواهی هدایت می‌کنی؛ تو سرور مایی؛ پس ما را بیامرز و به ما رحم کن، و تو بهترین آمرزندگانی.»"/>
		<aya index="156" text="«و برای ما در این دنیا نیکی مقرّر فرما و در آخرت [نیز]، زیرا که ما به سوی تو بازگشته‌ایم.» فرمود: «عذاب خود را به هر کس بخواهم می‌رسانم، و رحمتم همه چیز را فرا گرفته است؛ و به زودی آن را برای کسانی که پرهیزگاری می‌کنند و زکات می‌دهند و آنان که به آیات ما ایمان می‌آورند، مقرّر می‌دارم.»"/>
		<aya index="157" text="همانان که از این فرستاده، پیامبر درس نخوانده -که [نام‌] او را نزد خود، در تورات و انجیل نوشته می‌یابند- پیروی می‌کنند؛ [همان پیامبری که‌] آنان را به کار پسندیده فرمان می‌دهد، و از کار ناپسند باز می‌دارد، و برای آنان چیزهای پاکیزه را حلال و چیزهای ناپاک را بر ایشان حرام می‌گرداند، و از [دوش‌] آنان قید و بندهایی را که بر ایشان بوده است برمی‌دارد. پس کسانی که به او ایمان آوردند و بزرگش داشتند و یاریش کردند و نوری را که با او نازل شده است پیروی کردند، آنان همان رستگارانند."/>
		<aya index="158" text="بگو: «ای مردم، من پیامبر خدا به سوی همه شما هستم، همان [خدایی‌] که فرمانروایی آسمانها و زمین از آن اوست. هیچ معبودی جز او نیست؛ که زنده می‌کند و می‌میراند. پس به خدا و فرستاده او -که پیامبر درس‌نخوانده‌ای است که به خدا و کلمات او ایمان دارد- بگروید و او را پیروی کنید، امید که هدایت شوید.»"/>
		<aya index="159" text="و از میان قوم موسی جماعتی هستند که به حق راهنمایی می‌کنند و به حق داوری می‌نمایند."/>
		<aya index="160" text="و آنان را به دوازده عشیره که هر یک امتی بودند تقسیم کردیم، و به موسی -وقتی قومش از او آب خواستند- وحی کردیم که با عصایت بر آن تخته سنگ بزن. پس، از آن، دوازده چشمه جوشید. هر گروهی آبشخور خود را بشناخت؛ و ابر را بر فراز آنان سایبان کردیم، و گزانگبین و بلدرچین بر ایشان فرو فرستادیم. از چیزهای پاکیزه‌ای که روزیتان کرده‌ایم بخورید. و بر ما ستم نکردند، لیکن بر خودشان ستم می‌کردند."/>
		<aya index="161" text="و [یاد کن‌] هنگامی را که بدیشان گفته شد: «در این شهر سکونت گزینید، و از آن -هر جا که خواستید- بخورید، و بگویید: [خداوندا،] گناهان ما را فرو ریز. و سجده‌کنان از دروازه [شهر] درآیید، تا گناهان شما را بر شما ببخشاییم [و] به زودی بر [اجر] نیکوکاران بیفزاییم.»"/>
		<aya index="162" text="پس، کسانی از آنان که ستم کردند، سخنی را که به ایشان گفته شده بود به سخن دیگری تبدیل کردند. پس به سزای آنکه ستم می‌ورزیدند، عذابی از آسمان بر آنان فرو فرستادیم."/>
		<aya index="163" text="و از اهالی آن شهری که کنار دریا بود، از ایشان جویا شو: آنگاه که به [حکم‌] روز شنبه تجاوز می‌کردند؛ آنگاه که روز شنبه آنان، ماهیهایشان روی آب می‌آمدند، و روزهای غیر شنبه به سوی آنان نمی‌آمدند. این گونه ما آنان را به سبب آنکه نافرمانی می‌کردند، می‌آزمودیم."/>
		<aya index="164" text="و آنگاه که گروهی از ایشان گفتند: «برای چه قومی را که خدا هلاک‌کننده ایشان است، یا آنان را به عذابی سخت عذاب خواهد کرد، پند می‌دهید؟» گفتند: «تا معذرتی پیش پروردگارتان باشد، و شاید که آنان پرهیزگاری کنند.»"/>
		<aya index="165" text="پس هنگامی که آنچه را بدان تذکر داده شده بودند، از یاد بردند، کسانی را که از [کارِ] بد باز می‌داشتند نجات دادیم؛ و کسانی را که ستم کردند، به سزای آنکه نافرمانی می‌کردند، به عذابی شدید گرفتار کردیم."/>
		<aya index="166" text="و چون از آنچه از آن نهی شده بودند سرپیچی کردند، به آنان گفتیم: «بوزینگانی رانده‌شده باشید.»"/>
		<aya index="167" text="و [یاد کن‌] هنگامی را که پروردگارت اعلام داشت که تا روز قیامت بر آنان [=یهودیان‌] کسانی را خواهد گماشت که بدیشان عذاب سخت بچشانند. آری، پروردگار تو زودکیفر است و همو آمرزنده بسیار مهربان است."/>
		<aya index="168" text="و آنان را در زمین به صورت گروه‌هایی پراکنده ساختیم: برخی از آنان درستکارند و برخی از آنان جز اینند. و آنها را به خوشیها و ناخوشیها آزمودیم، باشد که ایشان بازگردند."/>
		<aya index="169" text="آنگاه بعد از آنان، جانشینانی وارث کتاب [آسمانی‌] شدند که متاع این دنیای پست را می‌گیرند و می‌گویند: «بخشیده خواهیم شد.» و اگر متاعی مانند آن به ایشان برسد [باز] آن را می‌ستانند. آیا از آنان پیمان کتاب [آسمانی‌] گرفته نشده که جز به حق نسبت به خدا سخن نگویند، با اینکه آنچه را که در آن [کتاب‌] است آموخته‌اند؟ و سرای آخرت برای کسانی که پروا پیشه می‌کنند بهتر است. آیا باز تعقّل نمی‌کنید؟"/>
		<aya index="170" text="و کسانی که به کتاب [آسمانی‌] چنگ درمی‌زنند و نماز برپا داشته‌اند [بدانند که‌] ما اجر درستکاران را تباه نخواهیم کرد."/>
		<aya index="171" text="و [یاد کن‌] هنگامی را که کوه [طور] را بر فرازشان سایبان‌آسا، برافراشتیم، و چنان پنداشتند که [کوه‌] بر سرشان فرو خواهد افتاد. [و گفتیم:] آنچه را که به شما داده‌ایم به جدّ و جهد بگیرید، و آنچه را در آن است به یاد داشته باشید. شاید که پرهیزگار شوید."/>
		<aya index="172" text="و هنگامی را که پروردگارت از پشت فرزندان آدم، ذریه آنان را برگرفت و ایشان را بر خودشان گواه ساخت که آیا پروردگار شما نیستم؟ گفتند: «چرا، گواهی دادیم» تا مبادا روز قیامت بگویید ما از این [امر] غافل بودیم."/>
		<aya index="173" text="یا بگویید پدران ما پیش از این مشرک بوده‌اند و ما فرزندانی پس از ایشان بودیم. آیا ما را به خاطر آنچه باطل‌اندیشان انجام داده‌اند هلاک می‌کنی؟"/>
		<aya index="174" text="و اینگونه آیات [خود] را به تفصیل بیان می‌کنیم، و باشد که آنان [به سوی حق‌] بازگردند."/>
		<aya index="175" text="و خبر آن کس را که آیات خود را به او داده بودیم برای آنان بخوان که از آن عاری گشت؛ آنگاه شیطان، او را دنبال کرد و از گمراهان شد."/>
		<aya index="176" text="و اگر می‌خواستیم، قدر او را به وسیله آن [آیات‌] بالا می‌بردیم، اما او به زمین [=دنیا] گرایید و از هوای نَفْس خود پیروی کرد. از این رو داستانش چون داستان سگ است [که‌] اگر بر آن حمله‌ور شوی زبان از کام برآورد، و اگر آن را رها کنی [باز هم‌] زبان از کام برآورد. این، مَثَل آن گروهی است که آیات ما را تکذیب کردند. پس این داستان را [برای آنان‌] حکایت کن، شاید که آنان بیندیشند."/>
		<aya index="177" text="چه زشت است داستان گروهی که آیات ما را تکذیب و به خود ستم می‌نمودند."/>
		<aya index="178" text="هر که را خدا هدایت کند، او راه‌یافته است؛ و کسانی را که گمراه نماید، آنان خود زیانکارانند."/>
		<aya index="179" text="و در حقیقت، بسیاری از جنّیان و آدمیان را برای دوزخ آفریده‌ایم. [چرا که‌] دلهایی دارند که با آن [حقایق را] دریافت نمی‌کنند، و چشمانی دارند که با آنها نمی‌بینند، و گوشهایی دارند که با آنها نمی‌شنوند. آنان همانند چهارپایان بلکه گمراه‌ترند. [آری،] آنها همان غافل‌ماندگانند."/>
		<aya index="180" text="و نامهای نیکو به خدا اختصاص دارد، پس او را با آنها بخوانید، و کسانی را که در مورد نامهای او به کژی می‌گرایند رها کنید. زودا که به [سزای‌] آنچه انجام می‌دادند کیفر خواهند یافت."/>
		<aya index="181" text="و از میان کسانی که آفریده‌ایم، گروهی هستند که به حق هدایت می‌کنند و به حق داوری می‌نمایند."/>
		<aya index="182" text="و کسانی که آیات ما را تکذیب کردند، به تدریج، از جایی که نمی‌دانند گریبانشان را خواهیم گرفت."/>
		<aya index="183" text="و به آنان مهلت می‌دهم، که تدبیر من استوار است."/>
		<aya index="184" text="آیا نیندیشیده‌اند که همنشین آنان هیچ جنونی ندارد؟ او جز هشداردهنده‌ای آشکار نیست."/>
		<aya index="185" text="آیا در ملکوت آسمانها و زمین و هر چیزی که خدا آفریده است ننگریسته‌اند؛ و اینکه شاید هنگام مرگشان نزدیک شده باشد؟ پس به کدام سخن، بعد از قرآن ایمان می‌آورند؟"/>
		<aya index="186" text="هر که را خداوند گمراه کند، برای او هیچ رهبری نیست، و آنان را در طغیانشان سرگردان وا می‌گذارد."/>
		<aya index="187" text="از تو در باره قیامت می‌پرسند [که‌] وقوع آن چه وقت است؟ بگو: «علم آن، تنها نزد پروردگار من است. جز او [هیچ کس‌] آن را به موقع خود آشکار نمی‌گرداند. [این حادثه‌] بر آسمانها و زمین گران است، جز ناگهان به شما نمی‌رسد.» [باز] از تو می‌پرسند گویا تو از [زمان وقوع‌] آن آگاهی. بگو: «علم آن، تنها نزد خداست، ولی بیشتر مردم نمی‌دانند.»"/>
		<aya index="188" text="بگو: «جز آنچه خدا بخواهد، برای خودم اختیار سود و زیانی ندارم، و اگر غیب می‌دانستم قطعاً خیر بیشتری می‌اندوختم و هرگز به من آسیبی نمی‌رسید. من جز بیم‌دهنده و بشارتگر برای گروهی که ایمان می‌آورند، نیستم.»"/>
		<aya index="189" text="اوست آن کس که شما را از نَفْس واحدی آفرید، و جفت وی را از آن پدید آورد تا بدان آرام گیرد. پس چون [آدم‌] با او [حوّا] درآمیخت باردار شد، باری سبک. و [چندی‌] با آن [بار سبک‌] گذرانید، و چون سنگین‌بار شد، خدا، پروردگار خود را خواندند که اگر به ما [فرزندی‌] شایسته عطا کنی قطعاً از سپاسگزاران خواهیم بود."/>
		<aya index="190" text="و چون به آن دو، [فرزندی‌] شایسته داد، در آنچه [خدا] به ایشان داده بود، برای او شریکانی قرار دادند، و خدا از آنچه [با او] شریک می‌گردانند برتر است."/>
		<aya index="191" text="آیا موجوداتی را [با او] شریک می‌گردانند که چیزی را نمی‌آفرینند و خودشان مخلوقند؟"/>
		<aya index="192" text="و نمی‌توانند آنان را یاری کنند و نه خویشتن را یاری دهند."/>
		<aya index="193" text="و اگر آنها را به [راه‌] هدایت فراخوانید، از شما پیروی نمی‌کنند. چه آنها را بخوانید یا خاموش بمانید، برای شما یکسان است."/>
		<aya index="194" text="در حقیقت، کسانی را که به جای خدا می‌خوانید، بندگانی امثال شما هستند. پس آنها را [در گرفتاریها] بخوانید، اگر راست می‌گویید باید شما را اجابت کنند."/>
		<aya index="195" text="آیا آنها پاهایی دارند که با آن راه بروند، یا دستهایی دارند که با آن کاری انجام دهند، یا چشمهایی دارند که با آن بنگرند، یا گوشهایی دارند که با آن بشنوند؟ بگو: «شریکان خود را بخوانید؛ سپس در باره من حیله به کار برید و مرا مهلت مدهید.»"/>
		<aya index="196" text="بی‌تردید، سرور من آن خدایی است که قرآن را فرو فرستاده، و همو دوستدار شایستگان است."/>
		<aya index="197" text="و کسانی را که به جای او می‌خوانید، نمی‌توانند شما را یاری کنند و نه خویشتن را یاری دهند."/>
		<aya index="198" text="و اگر آنها را به [راه‌] هدایت فرا خوانید، نمی‌شنوند، و آنها را می‌بینی که به سوی تو می‌نگرند در حالی که نمی‌بینند."/>
		<aya index="199" text="گذشت پیشه کن، و به [کار] پسندیده فرمان ده، و از نادانان رخ برتاب."/>
		<aya index="200" text="و اگر از شیطان وسوسه‌ای به تو رسد، به خدا پناه بَر، زیرا که او شنوای داناست."/>
		<aya index="201" text="در حقیقت، کسانی که [از خدا] پروا دارند، چون وسوسه‌ای از جانب شیطان بدیشان رسد [خدا را] به یاد آورند و بناگاه بینا شوند."/>
		<aya index="202" text="و یارانشان آنان را به گمراهی می‌کشانند و کوتاهی نمی‌کنند."/>
		<aya index="203" text="و هر گاه برای آنان آیاتی نیاوری، می‌گویند: «چرا آن را خود برنگزیدی؟ « بگو: «من فقط آنچه را که از پروردگارم به من وحی می‌شود پیروی می‌کنم. این [قرآن‌] رهنمودی است از جانب پروردگار شما و برای گروهی که ایمان می‌آورند هدایت و رحمتی است."/>
		<aya index="204" text="و چون قرآن خوانده شود، گوش بدان فرا دارید و خاموش مانید، امید که بر شما رحمت آید."/>
		<aya index="205" text="و در دل خویش، پروردگارت را بامدادان و شامگاهان با تضرع و ترس، بی‌صدای بلند، یاد کن و از غافلان مباش."/>
		<aya index="206" text="به یقین، کسانی که نزد پروردگار تو هستند، از پرستش او تکبر نمی‌ورزند و او را به پاکی می‌ستایند و برای او سجده می‌کنند."/>
	</sura>
	<sura index="8" name="">
		<aya index="1" text="[ای پیامبر،] از تو در باره غنایم جنگی می‌پرسند. بگو: «غنایم جنگی اختصاص به خدا و فرستاده [او] دارد. پس از خدا پروا دارید و با یکدیگر سازش نمایید، و اگر ایمان دارید از خدا و پیامبرش اطاعت کنید."/>
		<aya index="2" text="مؤمنان، همان کسانی‌اند که چون خدا یاد شود دلهایشان بترسد، و چون آیات او بر آنان خوانده شود بر ایمانشان بیفزاید، و بر پروردگار خود توکل می‌کنند."/>
		<aya index="3" text="همانان که نماز را به پا می‌دارند و از آنچه به ایشان روزی داده‌ایم انفاق می‌کنند."/>
		<aya index="4" text="آنان هستند که حقاً مؤمنند، برای آنان نزد پروردگارشان درجات و آمرزش و روزیِ نیکو خواهد بود."/>
		<aya index="5" text="همان گونه که پروردگارت تو را از خانه‌ات به حق بیرون آورد و حال آنکه دسته‌ای از مؤمنان سخت کراهت داشتند."/>
		<aya index="6" text="با تو در باره حق -بعد از آنکه روشن گردید- مجادله می‌کنند. گویی که آنان را به سوی مرگ می‌رانند و ایشان [بدان‌] می‌نگرند."/>
		<aya index="7" text="و [به یاد آورید] هنگامی را که خدا یکی از دو دسته [کاروان تجارتی قریش یا سپاه ابوسفیان‌] را به شما وعده داد که از آنِ شما باشد، و شما دوست داشتید که دسته بی‌سلاح برای شما باشد، و[لی‌] خدا می‌خواست حق [=اسلام‌] را با کلمات خود ثابت، و کافران را ریشه‌کن کند."/>
		<aya index="8" text="تا حق را ثابت و باطل را نابود گرداند، هر چند بزهکاران خوش نداشته باشند."/>
		<aya index="9" text="[به یاد آورید] زمانی را که پروردگار خود را به فریاد می‌طلبیدید، پس دعای شما را اجابت کرد که: «من شما را با هزار فرشته پیاپی، یاری خواهم کرد.»"/>
		<aya index="10" text="و این [وعده‌] را خداوند جز نویدی [برای شما] قرار نداد، و تا آنکه دلهای شما بدان اطمینان یابد؛ و پیروزی جز از نزد خدا نیست، که خدا شکست ناپذیر [و] حکیم است."/>
		<aya index="11" text="[به یاد آورید] هنگامی را که [خدا] خواب سبک آرامش‌بخشی که از جانب او بود بر شما مسلط ساخت، و از آسمان بارانی بر شما فرو ریزانید تا شما را با آن پاک گرداند، و وسوسه شیطان را از شما بزداید و دلهایتان را محکم سازد و گامهایتان را بدان استوار دارد."/>
		<aya index="12" text="هنگامی که پروردگارت به فرشتگان وحی می‌کرد که من با شما هستم، پس کسانی را که ایمان آورده‌اند ثابت‌قدم بدارید. به زودی در دل کافران وحشت خواهم افکند. پس، فراز گردنها را بزنید، و همه سرانگشتانشان را قلم کنید."/>
		<aya index="13" text="این [کیفر] بدان سبب است که آنان با خدا و پیامبر او به مخالفت برخاستند، و هر کس با خدا و پیامبر او به مخالفت برخیزد قطعاً خدا سخت‌کیفر است."/>
		<aya index="14" text="این [عذاب دنیا] را بچشید، و [بدانید که‌] برای کافران عذاب آتش خواهد بود."/>
		<aya index="15" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، هر گاه [در میدان نبرد] به کافران برخورد کردید که [به سوی شما] روی می‌آورند، به آنان پشت مکنید."/>
		<aya index="16" text="و هر که در آن هنگام به آنان پشت کند -مگر آنکه [هدفش‌] کناره‌گیری برای نبردی [مجدد] یا پیوستن به جمعی [دیگر از همرزمانش‌] باشد- قطعاً به خشم خدا گرفتار خواهد شد، و جایگاهش دوزخ است، و چه بد سرانجامی است."/>
		<aya index="17" text="و شما آنان را نکشتید، بلکه خدا آنان را کُشت. و چون [ریگ به سوی آنان‌] افکندی، تو نیفکندی، بلکه خدا افکند. [آری، خدا چنین کرد تا کافران را مغلوب کند] و بدین وسیله مؤمنان را به آزمایشی نیکو، بیازماید. قطعاً خدا شنوای داناست."/>
		<aya index="18" text="[ماجرا] این بود، و [بدانید که‌] خدا نیرنگ کافران را سست می‌گرداند."/>
		<aya index="19" text="[ای مشرکان‌] اگر شما پیروزی [حق‌] را می‌طلبید، اینک پیروزی به سراغ شما آمد [و اسلام پیروز شد]؛ و اگر [از دشمنی‌] بازایستید، آن برای شما بهتر است؛ و اگر [به جنگ‌] برگردید ما هم بر می‌گردیم، و [بدانید] که گروه شما هر چند زیاد باشد، هرگز از شما چیزی را دفع نتوانند کرد و خداست که با مؤمنان است."/>
		<aya index="20" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، خدا و فرستاده او را فرمان برید و از او روی برنتابید در حالی که [سخنان او را] می‌شنوید."/>
		<aya index="21" text="و مانند کسانی مباشید که گفتند: «شنیدیم» در حالی که نمی‌شنیدند."/>
		<aya index="22" text="قطعاً بدترین جنبندگان نزد خدا کران و لالانی‌اند که نمی‌اندیشند."/>
		<aya index="23" text="و اگر خدا در آنان خیری می‌یافت قطعاً شنوایشان می‌ساخت، و اگر آنان را شنوا می‌کرد، حتماً باز به حال اعراض، روی برمی‌تافتند."/>
		<aya index="24" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، چون خدا و پیامبر، شما را به چیزی فرا خواندند که به شما حیات می‌بخشد، آنان را اجابت کنید، و بدانید که خدا میان آدمی و دلش حایل می‌گردد، و هم در نزد او محشور خواهید شد."/>
		<aya index="25" text="و از فتنه‌ای که تنها به ستمکاران شما نمی‌رسد بترسید و بدانید که خدا سخت‌کیفر است."/>
		<aya index="26" text="و به یاد آورید هنگامی را که شما در زمین، گروهی اندک و مستضعف بودید. می ترسیدید مردم شما را بربایند، پس [خدا] به شما پناه داد و شما را به یاری خود نیرومند گردانید و از چیزهای پاک به شما روزی داد، باشد که سپاسگزاری کنید."/>
		<aya index="27" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، به خدا و پیامبر او خیانت مکنید و [نیز] در امانتهای خود خیانت نورزید و خود می‌دانید [که نباید خیانت کرد]."/>
		<aya index="28" text="و بدانید که اموال و فرزندان شما [وسیله‌] آزمایش [شما] هستند، و خداست که نزد او پاداشی بزرگ است."/>
		<aya index="29" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، اگر از خدا پروا دارید، برای شما [نیروی‌] تشخیص [حق از باطل‌] قرار می‌دهد؛ و گناهانتان را از شما می‌زداید؛ و شما را می‌آمرزد؛ و خدا دارای بخشش بزرگ است."/>
		<aya index="30" text="و [یاد کن‌] هنگامی را که کافران در باره تو نیرنگ می‌کردند تا تو را به بند کشند یا بکشند یا [از مکه‌] اخراج کنند، و نیرنگ می‌زدند، و خدا تدبیر می‌کرد، و خدا بهترین تدبیرکنندگان است."/>
		<aya index="31" text="و چون آیات ما بر آنان خوانده شود، می‌گویند: «به خوبی شنیدیم، اگر می‌خواستیم، قطعاً ما نیز همانند این را می‌گفتیم، این جز افسانه‌های پیشینیان نیست.»"/>
		<aya index="32" text="و [یاد کن‌] هنگامی را که گفتند: «خدایا، اگر این [کتاب‌] همان حق از جانب توست، پس بر ما از آسمان سنگهایی بباران یا عذابی دردناک بر سر ما بیاور.»"/>
		<aya index="33" text="و[لی‌] تا تو در میان آنان هستی، خدا بر آن نیست که ایشان را عذاب کند، و تا آنان طلب آمرزش می‌کنند، خدا عذاب‌کننده ایشان نخواهد بود."/>
		<aya index="34" text="چرا خدا [در آخرت‌] عذابشان نکند، با اینکه آنان [مردم را] از [زیارت‌] مسجدالحرام باز می‌دارند در حالی که ایشان سرپرست آن نباشند. چرا که سرپرست آن جز پرهیزگاران نیستند، ولی بیشترشان نمی‌دانند."/>
		<aya index="35" text="و نمازشان در خانه [خدا] جز سوت کشیدن و کف زدن نبود. پس به سزای آنکه کفر می‌ورزیدید، این عذاب را بچشید!"/>
		<aya index="36" text="بی‌گمان، کسانی که کفر ورزیدند، اموال خود را خرج می‌کنند تا [مردم را] از راه خدا بازدارند. پس به زودی [همه‌] آن را خرج می‌کنند، و آنگاه حسرتی بر آنان خواهد گشت؛ سپس مغلوب می‌شوند. و کسانی که کفر ورزیدند، به سوی دوزخ گردآورده خواهند شد."/>
		<aya index="37" text="تا خدا، ناپاک را از پاک جدا کند، و ناپاکها را روی یکدیگر نهد و همه را متراکم کند؛ آنگاه در جهنم قرار دهد. اینان همان زیانکارانند."/>
		<aya index="38" text="به کسانی که کفر ورزیده‌اند، بگو: «اگر بازایستند، آنچه گذشته است برایشان آمرزیده می‌شود؛ و اگر بازگردند، به یقین، سنت [خدا در مورد] پیشینیان گذشت.»"/>
		<aya index="39" text="و با آنان بجنگید تا فتنه‌ای بر جای نماند و دین یکسره از آنِ خدا گردد. پس اگر [از کفر] بازایستند قطعاً خدا به آنچه انجام می‌دهند بیناست."/>
		<aya index="40" text="و اگر روی برتافتند، پس بدانید که خدا سرور شماست. چه نیکو سرور و چه نیکو یاوری است."/>
		<aya index="41" text="و بدانید که هر چیزی را به غنیمت گرفتید، یک پنجم آن برای خدا و پیامبر و برای خویشاوندان [او] و یتیمان و بینوایان و در راه‌ماندگان است، اگر به خدا و آنچه بر بنده خود در روز جدایی [حق از باطل ]-روزی که آن دو گروه با هم روبرو شدند- نازل کردیم، ایمان آورده‌اید. و خدا بر هر چیزی تواناست."/>
		<aya index="42" text="آنگاه که شما بر دامنه نزدیکتر [کوه‌] بودید و آنان در دامنه دورتر [کوه ]، و سواران [دشمن‌] پایین‌تر از شما [موضع گرفته‌] بودند، و اگر با یکدیگر وعده گذارده بودید، قطعاً در وعده‌گاه خود اختلاف می‌کردید، ولی [چنین شد] تا خداوند کاری را که انجام‌شدنی بود به انجام رساند [و] تا کسی که [باید] هلاک شود، با دلیلی روشن هلاک گردد، و کسی که [باید] زنده شود، با دلیلی واضح زنده بماند، و خداست که در حقیقت شنوای داناست."/>
		<aya index="43" text="[ای پیامبر، یاد کن‌] آنگاه را که خداوند آنان [=سپاه دشمن‌] را در خوابت به تو اندک نشان داد؛ و اگر ایشان را به تو بسیار نشان می‌داد قطعاً سست می‌شدید و حتماً در کار [جهاد] منازعه می‌کردید، ولی خدا شما را به سلامت داشت، چرا که او به راز دلها داناست."/>
		<aya index="44" text="و آنگاه که چون با هم برخورد کردید، آنان را در دیدگان شما اندک جلوه داد و شما را [نیز] در دیدگان آنان کم نمودار ساخت تا خداوند کاری را که انجام‌شدنی بود تحقق بخشد، و کارها به سوی خدا بازگردانده می‌شود."/>
		<aya index="45" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، چون با گروهی برخورد می‌کنید پایداری ورزید و خدا را بسیار یاد کنید، باشد که رستگار شوید."/>
		<aya index="46" text="و از خدا و پیامبرش اطاعت کنید و با هم نزاع مکنید که سست شوید و مهابت شما از بین برود، و صبر کنید که خدا با شکیبایان است."/>
		<aya index="47" text="و مانند کسانی مباشید که از خانه‌هایشان با حالت سرمستی و به صرف نمایش به مردم خارج شدند و [مردم را] از راه خدا باز می‌داشتند، و خدا به آنچه می‌کنند احاطه دارد."/>
		<aya index="48" text="و [یاد کن‌] هنگامی را که شیطان اعمال آنان را برایشان بیاراست و گفت: «امروز هیچ کس از مردم بر شما پیروز نخواهد شد، و من پناه شما هستم.» پس هنگامی که دو گروه، یکدیگر را دیدند [شیطان‌] به عقب برگشت و گفت: «من از شما بیزارم، من چیزی را می‌بینم که شما نمی‌بینید، من از خدا بیمناکم.» و خدا سخت‌کیفر است."/>
		<aya index="49" text="آنگاه که منافقان و کسانی که در دلهایشان بیماری بود می‌گفتند: «اینان [=مؤمنان‌] را دینشان فریفته است.» و هر کس بر خدا توکل کند [بداند که‌] در حقیقت خدا شکست‌ناپذیر حکیم است."/>
		<aya index="50" text="و اگر ببینی آنگاه که فرشتگان جان کافران را می‌ستانند، بر چهره و پشت آنان می‌زنند و [گویند:] عذاب سوزان را بچشید."/>
		<aya index="51" text="این [کیفر] دستاوردهای پیشین شماست، و [گر نه‌] خدا بر بندگان [خود] ستمکار نیست."/>
		<aya index="52" text="[رفتارشان‌] مانند رفتار خاندان فرعون و کسانی است که پیش از آنان بودند: به آیات خدا کفر ورزیدند؛ پس خدا به [سزای‌] گناهانشان گرفتارشان کرد. آری، خدا نیرومند سخت‌کیفر است."/>
		<aya index="53" text="این [کیفر] بدان سبب است که خداوند نعمتی را که بر قومی ارزانی داشته تغییر نمی‌دهد، مگر آنکه آنان آنچه را در دل دارند تغییر دهند، و خدا شنوای داناست."/>
		<aya index="54" text="[رفتاری‌] چون رفتار فرعونیان و کسانی که پیش از آنان بودند، که آیات پروردگارشان را تکذیب کردند؛ پس ما آنان را به [سزای‌] گناهانشان هلاک، و فرعونیان را غرق کردیم و همه آنان ستمکار بودند."/>
		<aya index="55" text="بی‌تردید، بدترین جنبندگان پیش خدا کسانی‌اند که کفر ورزیدند و ایمان نمی‌آورند."/>
		<aya index="56" text="همانان که از ایشان پیمان گرفتی ولی هر بار پیمان خود را می‌شکنند و [از خدا] پروا نمی‌دارند."/>
		<aya index="57" text="پس اگر در جنگ بر آنان دست یافتی با [عقوبت‌] آنان، کسانی را که در پی ایشانند تارومار کن، باشد که عبرت گیرند."/>
		<aya index="58" text="و اگر از گروهی بیم خیانت داری [پیمانشان را] به سویشان بینداز [تا طرفین‌] به طور یکسان [بدانند که پیمان گسسته است‌]، زیرا خدا خائنان را دوست نمی‌دارد."/>
		<aya index="59" text="و زنهار کسانی که کافر شده‌اند گمان نکنند که پیشی جسته‌اند، زیرا آنان نمی‌توانند [ما را] درمانده کنند."/>
		<aya index="60" text="و هر چه در توان دارید از نیرو و اسبهای آماده بسیج کنید، تا با این [تدارکات‌]، دشمن خدا و دشمن خودتان و [دشمنان‌] دیگری را جز ایشان -که شما نمی‌شناسیدشان و خدا آنان را می‌شناسد- بترسانید. و هر چیزی در راه خدا خرج کنید پاداشش به خود شما بازگردانیده می‌شود و بر شما ستم نخواهد رفت."/>
		<aya index="61" text="و اگر به صلح گراییدند، تو [نیز] بدان گرای و بر خدا توکل نما که او شنوای داناست."/>
		<aya index="62" text="و اگر بخواهند تو را بفریبند، [یاری‌] خدا برای تو بس است. همو بود که تو را با یاری خود و مؤمنان نیرومند گردانید."/>
		<aya index="63" text="و میان دلهایشان اُلفت انداخت، که اگر آنچه در روی زمین است همه را خرج می‌کردی نمی‌توانستی میان دلهایشان اُلفت برقرار کنی، ولی خدا بود که میان آنان اُلفت انداخت، چرا که او توانای حکیم است."/>
		<aya index="64" text="ای پیامبر، خدا و کسانی از مؤمنان که پیرو تواند تو را بس است."/>
		<aya index="65" text="ای پیامبر، مؤمنان را به جهاد برانگیز. اگر از [میان‌] شما بیست تن، شکیبا باشند بر دویست تن چیره می‌شوند، و اگر از شما یکصد تن باشند بر هزار تن از کافران پیروز می‌گردند، چرا که آنان قومی‌اند که نمی‌فهمند."/>
		<aya index="66" text="اکنون خدا بر شما تخفیف داده و معلوم داشت که در شما ضعفی هست. پس اگر از [میان‌] شما یکصد تن شکیبا باشند بر دویست تن پیروز گردند، و اگر از شما هزار تن باشند، به توفیق الهی بر دو هزار تن غلبه کنند، و خدا با شکیبایان است."/>
		<aya index="67" text="هیچ پیامبری را سزاوار نیست که [برای اخذ سربها از دشمنان‌] اسیرانی بگیرد، تا در زمین به طور کامل از آنان کشتار کند. شما متاع دنیا را می‌خواهید و خدا آخرت را می‌خواهد، و خدا شکست‌ناپذیر حکیم است."/>
		<aya index="68" text="اگر در آنچه گرفته‌اید، از جانب خدا نوشته‌ای نبود، قطعاً به شما عذابی بزرگ می‌رسید."/>
		<aya index="69" text="پس، از آنچه به غنیمت برده‌اید، حلال و پاکیزه بخورید و از خدا پروا دارید که خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="70" text="ای پیامبر، به کسانی که در دست شما اسیرند بگو: «اگر خدا در دلهای شما خیری سراغ داشته باشد، بهتر از آنچه از شما گرفته شده به شما عطا می‌کند و بر شما می‌بخشاید و خدا آمرزنده مهربان است.»"/>
		<aya index="71" text="و اگر بخواهند به تو خیانت کنند، پیش از این [نیز] به خدا خیانت کردند؛ [و خدا تو را] بر آنان مسلّط ساخت، و خدا دانای حکیم است."/>
		<aya index="72" text="کسانی که ایمان آورده و هجرت کرده‌اند و در راه خدا با مال و جان خود جهاد نموده‌اند و کسانی که [مهاجران را] پناه داده‌اند و یاری کرده‌اند، آنان یاران یکدیگرند؛ و کسانی که ایمان آورده‌اند ولی مهاجرت نکرده‌اند هیچ گونه خویشاوندی [دینی‌] با شما ندارند مگر آنکه [در راه خدا] هجرت کنند؛ و اگر در [کار] دین از شما یاری جویند، یاری آنان بر شما [واجب‌] است، مگر بر علیه گروهی باشد که میان شما و میان آنان پیمانی [منعقد شده‌] است، و خدا به آنچه انجام می‌دهید بیناست."/>
		<aya index="73" text="و کسانی که کفر ورزیدند یاران یکدیگرند. اگر این [دستور] را به کار نبندید، در زمین فتنه و فسادی بزرگ پدید خواهد آمد."/>
		<aya index="74" text="و کسانی که ایمان آورده و هجرت کرده و در راه خدا به جهاد پرداخته، و کسانی که [مهاجران را] پناه داده و یاری کرده‌اند، آنان همان مؤمنان واقعی‌اند، برای آنان بخشایش و روزیِ شایسته‌ای خواهد بود."/>
		<aya index="75" text="و کسانی که بعداً ایمان آورده و هجرت نموده و همراه شما جهاد کرده‌اند، اینان از زمره شمایند، و خویشاوندان نسبت به یکدیگر [از دیگران‌] در کتاب خدا سزاوارترند. آری، خدا به هر چیزی داناست."/>
	</sura>
	<sura index="9" name="">
		<aya index="1" text="[این آیات‌] اعلام بیزاری [و عدم تعهّد] است از طرف خدا و پیامبرش نسبت به آن مشرکانی که با ایشان پیمان بسته‌اید."/>
		<aya index="2" text="پس [ای مشرکان،] چهار ماه [دیگر با امنیّت کامل‌] در زمین بگردید و بدانید که شما نمی‌توانید خدا را به ستوه آورید، و این خداست که رسواکننده کافران است."/>
		<aya index="3" text="و [این آیات‌] اعلامی است از جانب خدا و پیامبرش به مردم در روز حجّ اکبر که خدا و پیامبرش در برابر مشرکان تعهّدی ندارند [با این حال‌] اگر [از کفر] توبه کنید آن برای شما بهتر است، و اگر روی بگردانید پس بدانید که شما خدا را درمانده نخواهید کرد؛ و کسانی را که کفر ورزیدند از عذابی دردناک خبر ده."/>
		<aya index="4" text="مگر آن مشرکانی که با آنان پیمان بسته‌اید، و چیزی از [تعهّدات خود نسبت به‌] شما فروگذار نکرده، و کسی را بر ضدّ شما پشتیبانی ننموده‌اند. پس پیمان اینان را تا [پایان‌] مدّتشان تمام کنید، چرا که خدا پرهیزگاران را دوست دارد."/>
		<aya index="5" text="پس چون ماه‌های حرام سپری شد، مشرکان را هر کجا یافتید بکُشید و آنان را دستگیر کنید و به محاصره درآورید و در هر کمینگاهی به کمین آنان بنشینید؛ پس اگر توبه کردند و نماز برپا داشتند و زکات دادند، راه برایشان گشاده گردانید، زیرا خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="6" text="و اگر یکی از مشرکان از تو پناه خواست پناهش ده تا کلام خدا را بشنود؛ سپس او را به مکان امنش برسان، چرا که آنان قومی نادانند."/>
		<aya index="7" text="چگونه مشرکان را نزد خدا و نزد فرستاده او عهدی تواند بود؟ مگر با کسانی که کنار مسجد الحرام پیمان بسته‌اید. پس تا با شما [بر سر عهد] پایدارند، با آنان پایدار باشید، زیرا خدا پرهیزگاران را دوست می‌دارد."/>
		<aya index="8" text="چگونه [برای آنان عهدی است‌] با اینکه اگر بر شما دست یابند، در باره شما نه خویشاوندی را مراعات می‌کنند و نه تعهّدی را، شما را با زبانشان راضی می‌کنند و حال آنکه دلهایشان امتناع می‌ورزد و بیشترشان منحرفند."/>
		<aya index="9" text="آیات خدا را به بهای ناچیزی فروختند و [مردم را] از راه او باز داشتند، به راستی آنان چه بد اعمالی انجام می‌دادند."/>
		<aya index="10" text="در باره هیچ مؤمنی مراعات خویشاوندی و پیمانی را نمی‌کنند، و ایشان همان تجاوزکارانند."/>
		<aya index="11" text="پس اگر توبه کنند و نماز برپا دارند و زکات دهند، در این صورت برادران دینی شما می‌باشند، و ما آیات [خود] را برای گروهی که می‌دانند به تفصیل بیان می‌کنیم."/>
		<aya index="12" text="و اگر سوگندهای خود را پس از پیمان خویش شکستند و شما را در دینتان طعن زدند، پس با پیشوایانِ کفر بجنگید، چرا که آنان را هیچ پیمانی نیست، باشد که [از پیمان‌شکنی‌] باز ایستند."/>
		<aya index="13" text="چرا با گروهی که سوگندهای خود را شکستند و بر آن شدند که فرستاده [خدا] را بیرون کنند، و آنان بودند که نخستین‌بار [جنگ را] با شما آغاز کردند، نمی‌جنگید؟ آیا از آنان می‌ترسید؟ با اینکه اگر مؤمنید خدا سزاوارتر است که از او بترسید."/>
		<aya index="14" text="با آنان بجنگید؛ خدا آنان را به دست شما عذاب و رسوایشان می‌کند و شما را بر ایشان پیروزی می‌بخشد و دلهای گروه مؤمنان را خنک می‌گرداند."/>
		<aya index="15" text="و خشمِ دلهایشان را بِبَرد، و خدا توبه هر که را بخواهد می‌پذیرد، و خدا دانای حکیم است."/>
		<aya index="16" text="آیا پنداشته‌اید که به خود واگذار می‌شوید، و خداوند کسانی را که از میان شما جهاد کرده و غیر از خدا و فرستاده او و مؤمنان، محرم اسراری نگرفته‌اند، معلوم نمی‌دارد؟ و خدا به آنچه انجام می‌دهید آگاه است."/>
		<aya index="17" text="مشرکان را نرسد که مساجد خدا را آباد کنند، در حالی که به کفر خویش شهادت می‌دهند. آنانند که اعمالشان به هدر رفته و خود در آتش جاودانند."/>
		<aya index="18" text="مساجد خدا را تنها کسانی آباد می‌کنند که به خدا و روز بازپسین ایمان آورده و نماز برپا داشته و زکات داده و جز از خدا نترسیده‌اند، پس امید است که اینان از راه‌یافتگان باشند."/>
		<aya index="19" text="آیا سیراب ساختن حاجیان و آباد کردن مسجد الحرام را همانند [کار] کسی پنداشته‌اید که به خدا و روز بازپسین ایمان آورده و در راه خدا جهاد می‌کند؟ [نه، این دو] نزد خدا یکسان نیستند، و خدا بیدادگران را هدایت نخواهد کرد."/>
		<aya index="20" text="کسانی که ایمان آورده و هجرت کرده و در راه خدا با مال و جانشان به جهاد پرداخته‌اند نزد خدا مقامی هر چه والاتر دارند و اینان همان رستگارانند."/>
		<aya index="21" text="پروردگارشان آنان را از جانب خود، به رحمت و خشنودی و باغهایی [در بهشت‌] که در آنها نعمتهایی پایدار دارند، مژده می‌دهد."/>
		<aya index="22" text="جاودانه در آنها خواهند بود، در حقیقت، خداست که نزد او پاداشی بزرگ است."/>
		<aya index="23" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، اگر پدرانتان و برادرانتان کفر را بر ایمان ترجیح دهند [آنان را] به دوستی مگیرید، و هر کس از میان شما آنان را به دوستی گیرد، آنان همان ستمکارانند."/>
		<aya index="24" text="بگو: «اگر پدران و پسران و برادران و زنان و خاندان شما و اموالی که گرد آورده‌اید و تجارتی که از کسادش بیمناکید و سراهایی را که خوش می‌دارید، نزد شما از خدا و پیامبرش و جهاد در راه وی دوست‌داشتنی‌تر است، پس منتظر باشید تا خدا فرمانش را [به اجرا در]آورد.» و خداوند گروه فاسقان را راهنمایی نمی‌کند."/>
		<aya index="25" text="قطعاً خداوند شما را در مواضع بسیاری یاری کرده است، و [نیز] در روز «حنین»؛ آن هنگام که شمار زیادتان شما را به شگفت آورده بود، ولی به هیچ وجه از شما دفع [خطر] نکرد، و زمین با همه فراخی بر شما تنگ گردید، سپس در حالی که پشت [به دشمن‌] کرده بودید برگشتید."/>
		<aya index="26" text="آنگاه خدا آرامش خود را بر فرستاده خود و بر مؤمنان فرود آورد، و سپاهیانی فرو فرستاد که آنها را نمی‌دیدید، و کسانی را که کفر ورزیدند عذاب کرد، و سزای کافران همین بود."/>
		<aya index="27" text="سپس خدا بعد از این [واقعه‌] توبه هر کس را بخواهد می‌پذیرد، و خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="28" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، حقیقت این است که مشرکان ناپاکند، پس نباید از سال آینده به مسجدالحرام نزدیک شوند، و اگر [در این قطع رابطه‌] از فقر بیمناکید، پس به زودی خدا -اگر بخواهد- شما را به فضل خویش بی‌نیاز می‌گرداند، که خدا دانای حکیم است."/>
		<aya index="29" text="با کسانی از اهل کتاب که به خدا و روز بازپسین ایمان نمی‌آورند، و آنچه را خدا و فرستاده‌اش حرام گردانیده‌اند حرام نمی‌دارند و متدین به دین حق نمی‌گردند، کارزار کنید، تا با [کمال‌] خواری به دست خود جزیه دهند."/>
		<aya index="30" text="و یهود گفتند: «عُزَیر، پسر خداست.» و نصاری گفتند: «مسیح، پسر خداست.» این سخنی است [باطل‌] که به زبان می‌آورند، و به گفتار کسانی که پیش از این کافر شده‌اند شباهت دارد. خدا آنان را بکشد؛ چگونه [از حق‌] بازگردانده می‌شوند؟"/>
		<aya index="31" text="اینان دانشمندان و راهبان خود و مسیح پسر مریم را به جای خدا به الوهیّت گرفتند، با آنکه مأمور نبودند جز اینکه خدایی یگانه را بپرستند که هیچ معبودی جز او نیست. منزه است او از آنچه [با وی‌] شریک می‌گردانند."/>
		<aya index="32" text="می‌خواهند نور خدا را با سخنان خویش خاموش کنند، ولی خداوند نمی‌گذارد، تا نور خود را کامل کند، هر چند کافران را خوش نیاید."/>
		<aya index="33" text="او کسی است که پیامبرش را با هدایت و دین درست، فرستاد تا آن را بر هر چه دین است پیروز گرداند، هر چند مشرکان خوش نداشته باشند."/>
		<aya index="34" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، بسیاری از دانشمندان یهود و راهبان، اموال مردم را به ناروا می‌خورند، و [آنان را] از راه خدا باز می‌دارند، و کسانی که زر و سیم را گنجینه می‌کنند و آن را در راه خدا هزینه نمی‌کنند، ایشان را از عذابی دردناک خبر ده."/>
		<aya index="35" text="روزی که آن [گنجینه‌]ها را در آتش دوزخ بگدازند، و پیشانی و پهلو و پشت آنان را با آنها داغ کنند [و گویند:] «این است آنچه برای خود اندوختید، پس [کیفر] آنچه را می‌اندوختید بچشید.»"/>
		<aya index="36" text="در حقیقت، شماره ماه‌ها نزد خدا، از روزی که آسمانها و زمین را آفریده، در کتاب [علم‌] خدا، دوازده ماه است؛ از این [دوازده ماه‌]، چهار ماه، [ماهِ‌] حرام است. این است آیین استوار، پس در این [چهار ماه ]بر خود ستم مکنید، و همگی با مشرکان بجنگید، چنانکه آنان همگی با شما می‌جنگند، و بدانید که خدا با پرهیزگاران است."/>
		<aya index="37" text="جز این نیست که جابجا کردن [ماههای حرام‌]، فزونی در کفر است که کافران به وسیله آن گمراه می‌شوند؛ آن را یکسال حلال می‌شمارند، و یکسال [دیگر]، آن را حرام می‌دانند، تا با شماره ماههایی که خدا حرام کرده است موافق سازند، و در نتیجه آنچه را خدا حرام کرده [بر خود] حلال گردانند. زشتی اعمالشان برایشان آراسته شده است، و خدا گروه کافران را هدایت نمی‌کند."/>
		<aya index="38" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، شما را چه شده است که چون به شما گفته می‌شود: «در راه خدا بسیج شوید» کندی به خرج می‌دهید؟ آیا به جای آخرت به زندگی دنیا دل خوش کرده‌اید؟ متاع زندگی دنیا در برابر آخرت، جز اندکی نیست."/>
		<aya index="39" text="اگر بسیج نشوید، [خدا] شما را به عذابی دردناک عذاب می‌کند، و گروهی دیگر به جای شما می‌آورد، و به او زیانی نخواهید رسانید، و خدا بر هر چیزی تواناست."/>
		<aya index="40" text="اگر او [پیامبر] را یاری نکنید، قطعاً خدا او را یاری کرد: هنگامی که کسانی که کفر ورزیدند، او را [از مکّه‌] بیرون کردند، و او نفرِ دوم از دو تن بود، آنگاه که در غار [ثور] بودند، وقتی به همراه خود می‌گفت: «اندوه مدار که خدا با ماست.» پس خدا آرامش خود را بر او فرو فرستاد، و او را با سپاهیانی که آنها را نمی‌دیدید تأیید کرد، و کلمه کسانی را که کفر ورزیدند پست‌تر گردانید، و کلمه خداست که برتر است، و خدا شکست‌ناپذیرِ حکیم است."/>
		<aya index="41" text="سبکبار و گرانبار، بسیج شوید و با مال و جانتان در راه خدا جهاد کنید. اگر بدانید، این برای شما بهتر است."/>
		<aya index="42" text="اگر مالی در دسترس و سفری [آسان و] کوتاه بود، قطعاً از پی تو می‌آمدند، ولی آن راهِ پر مشقت بر آنان دور می‌نماید، و به زودی به خدا سوگند خواهند خورد که اگر می‌توانستیم حتماً با شما بیرون می‌آمدیم، [با سوگند دروغ‌]، خود را به هلاکت می‌کشانند و خدا می‌داند که آنان سخت دروغگویند."/>
		<aya index="43" text="خدایت ببخشاید، چرا پیش از آنکه [حال‌] راستگویان بر تو روشن شود و دروغگویان را بازشناسی، به آنان اجازه دادی؟"/>
		<aya index="44" text="کسانی که به خدا و روز بازپسین ایمان دارند، در جهاد با مال و جانشان از تو عذر و اجازه نمی‌خواهند، و خدا به [حال‌] تقواپیشگان داناست."/>
		<aya index="45" text="تنها کسانی از تو اجازه می‌خواهند [به جهاد نروند] که به خدا و روز بازپسین ایمان ندارند و دلهایشان به شک افتاده و در شک خود سرگردانند."/>
		<aya index="46" text="و اگر [به راستی‌] اراده بیرون رفتن داشتند، قطعاً برای آن ساز و برگی تدارک می‌دیدند، ولی خداوند راه‌افتادن آنان را خوش نداشت، پس ایشان را منصرف گردانید و [به آنان‌] گفته شد: «با ماندگان بمانید.»"/>
		<aya index="47" text="اگر با شما بیرون آمده بودند جز فساد برای شما نمی‌افزودند، و به سرعت خود را میان شما می‌انداختند و در حق شما فتنه‌جویی می‌کردند، و در میان شما جاسوسانی دارند [که‌] به نفع آنان [اقدام می‌کنند]، و خدا به [حال‌] ستمکاران داناست."/>
		<aya index="48" text="در حقیقت، پیش از این [نیز] در صدد فتنه‌جویی برآمدند و کارها را بر تو وارونه ساختند، تا حقّ آمد و امر خدا آشکار شد، در حالی که آنان ناخشنود بودند."/>
		<aya index="49" text="و از آنان کسی است که می‌گوید: «مرا [در ماندن‌] اجازه ده و به فتنه‌ام مینداز.» هش‌دار، که آنان خود به فتنه افتاده‌اند، و بی‌تردید جهنم بر کافران احاطه دارد."/>
		<aya index="50" text="اگر نیکی به تو رسد آنان را بدحال می‌سازد، و اگر پیشامد ناگواری به تو رسد می‌گویند: «ما پیش از این تصمیم خود را گرفته‌ایم.» و شادمان روی بر می‌تابند."/>
		<aya index="51" text="بگو: «جز آنچه خدا برای ما مقرر داشته هرگز به ما نمی‌رسد. او سرپرست ماست، و مؤمنان باید تنها بر خدا توکل کنند.»"/>
		<aya index="52" text="بگو: «آیا برای ما جز یکی از این دو نیکی را انتظار می‌برید؟ در حالی که ما انتظار می‌کشیم که خدا از جانب خود یا به دست ما عذابی به شما برساند. پس انتظار بکشید که ما هم با شما در انتظاریم.»"/>
		<aya index="53" text="بگو: «چه به رغبت چه با بی‌میلی انفاق کنید، هرگز از شما پذیرفته نخواهد شد، چرا که شما گروهی فاسق بوده‌اید.»"/>
		<aya index="54" text="و هیچ چیز مانع پذیرفته شدن انفاقهای آنان نشد جز اینکه به خدا و پیامبرش کفر ورزیدند، و جز با [حال‌] کسالت نماز به جا نمی‌آورند، و جز با کراهت انفاق نمی‌کنند."/>
		<aya index="55" text="اموال و فرزندانشان تو را به شگفت نیاورد. جز این نیست که خدا می‌خواهد در زندگی دنیا به وسیله اینها عذابشان کند و جانشان در حال کفر بیرون رود."/>
		<aya index="56" text="و به خدا سوگند یاد می‌کنند که آنان قطعاً از شمایند، در حالی که از شما نیستند، لیکن آنان گروهی هستند که می‌ترسند."/>
		<aya index="57" text="اگر پناهگاه یا غارها یا سوراخی [برای فرار] می‌یافتند، شتابزده به سوی آن روی می‌آوردند."/>
		<aya index="58" text="و برخی از آنان در [تقسیم‌] صدقات بر تو خرده می‌گیرند، پس اگر از آن [اموال‌] به ایشان داده شود خشنود می‌گردند، و اگر از آن به ایشان داده نشود بناگاه به خشم می‌آیند."/>
		<aya index="59" text="و اگر آنان بدانچه خدا و پیامبرش به ایشان داده‌اند خشنود می‌گشتند و می‌گفتند: «خدا ما را بس است به زودی خدا و پیامبرش از کرم خود به ما می‌دهند و ما به خدا مشتاقیم» [قطعاً برای آنان بهتر بود]."/>
		<aya index="60" text="صدقات، تنها به تهیدستان و بینوایان و متصدیّان [گردآوری و پخش‌] آن، و کسانی که دلشان به دست آورده می‌شود، و در [راه آزادی‌] بردگان، و وامداران، و در راه خدا، و به در راه مانده، اختصاص دارد. [این‌] به عنوان فریضه از جانب خداست، و خدا دانای حکیم است."/>
		<aya index="61" text="و از ایشان کسانی هستند که پیامبر را آزار می‌دهند و می‌گویند: «او زودباور است.» بگو: «گوش خوبی برای شماست، به خدا ایمان دارد و [سخن‌] مؤمنان را باور می‌کند، و برای کسانی از شما که ایمان آورده‌اند رحمتی است.» و کسانی که پیامبر خدا را آزار می‌رسانند، عذابی پر درد [در پیش‌] خواهند داشت."/>
		<aya index="62" text="برای [اِغفال‌] شما به خدا سوگند یاد می‌کنند تا شما را خشنود گردانند، در صورتی که اگر مؤمن باشند [بدانند] سزاوارتر است که خدا و فرستاده او را خشنود سازند."/>
		<aya index="63" text="آیا ندانسته‌اند که هر کس با خدا و پیامبر او درافتد برای او آتش جهنم است که در آن جاودانه خواهد بود، این همان رسوایی بزرگ است."/>
		<aya index="64" text="منافقان بیم دارند از اینکه [مبادا] سوره‌ای در باره آنان نازل شود که ایشان را از آنچه در دلهایشان هست خبر دهد. بگو: «ریشخند کنید، بی‌تردید خدا آنچه را که [از آن‌] می‌ترسید برملا خواهد کرد.»"/>
		<aya index="65" text="و اگر از ایشان بپرسی، مسلماً خواهند گفت: «ما فقط شوخی و بازی می‌کردیم.» بگو: «آیا خدا و آیات او و پیامبرش را ریشخند می‌کردید؟»"/>
		<aya index="66" text="عذر نیاورید، شما بعد از ایمانتان کافر شده‌اید. اگر از گروهی از شما درگذریم، گروهی [دیگر] را عذاب خواهیم کرد، چرا که آنان تبهکار بودند."/>
		<aya index="67" text="مردان و زنان دو چهره، [همانند] یکدیگرند. به کار ناپسند وامی‌دارند و از کار پسندیده باز می‌دارند، و دستهای خود را [از انفاق‌] فرو می‌بندند. خدا را فراموش کردند، پس [خدا هم‌] فراموششان کرد. در حقیقت، این منافقانند که فاسقند."/>
		<aya index="68" text="خدا به مردان و زنان دو چهره و کافران، آتش جهنم را وعده داده است. در آن جاودانه‌اند. آن [آتش‌] برای ایشان کافی است، و خدا لعنتشان کرده و برای آنان عذابی پایدار است."/>
		<aya index="69" text="[حال شما منافقان‌] چون کسانی است که پیش از شما بودند: آنان از شما نیرومندتر و دارای اموال و فرزندان بیشتر بودند. پس، از نصیب خویش [در دنیا] برخوردار شدند، و شما [هم‌] از نصیب خود برخوردار شدید؛ همان گونه که آنان که پیش از شما بودند از نصیب خویش برخوردار شدند، و شما [در باطل‌] فرو رفتید؛ همان گونه که آنان فرو رفتند. آنان اعمالشان در دنیا و آخرت به هدر رفت و آنان همان زیانکارانند."/>
		<aya index="70" text="آیا گزارش [حال‌] کسانی که پیش از آنان بودند: قوم نوح و عاد و ثمود و قوم ابراهیم و اصحاب مَدْیَن و شهرهای زیر و رو شده، به ایشان نرسیده است؟ پیامبرانشان دلایل آشکار برایشان آوردند، خدا بر آن نبود که به آنان ستم کند ولی آنان بر خود ستم روا می‌داشتند."/>
		<aya index="71" text="و مردان و زنان با ایمان، دوستان یکدیگرند، که به کارهای پسندیده وا می‌دارند، و از کارهای ناپسند باز می‌دارند، و نماز را بر پا می‌کنند و زکات می‌دهند، و از خدا و پیامبرش فرمان می‌برند. آنانند که خدا به زودی مشمول رحمتشان قرار خواهد داد، که خدا توانا و حکیم است."/>
		<aya index="72" text="خداوند به مردان و زنان با ایمان باغهایی وعده داده است که از زیر [درختان‌] آن نهرها جاری است. در آن جاودانه خواهند بود. و [نیز] سراهایی پاکیزه در بهشتهای جاودان [به آنان وعده داده است‌] و خشنودی خدا بزرگتر است. این است همان کامیابی بزرگ."/>
		<aya index="73" text="ای پیامبر، با کافران و منافقان جهاد کن و بر آنان سخت بگیر، و جایگاهشان دوزخ است، و چه بد سرانجامی است."/>
		<aya index="74" text="به خدا سوگند می‌خورند که [سخن ناروا] نگفته‌اند، در حالی که قطعاً سخن کفر گفته و پس از اسلام آوردنشان کفر ورزیده‌اند، و بر آنچه موفق به انجام آن نشدند همّت گماشتند، و به عیبجویی برنخاستند مگر [بعد از] آنکه خدا و پیامبرش از فضل خود آنان را بی‌نیاز گردانیدند. پس اگر توبه کنند برای آنان بهتر است، و اگر روی برتابند، خدا آنان را در دنیا و آخرت عذابی دردناک می‌کند، و در روی زمین یار و یاوری نخواهند داشت."/>
		<aya index="75" text="و از آنان کسانی‌اند که با خدا عهد کرده‌اند که اگر از کرم خویش به ما عطا کند، قطعاً صدقه خواهیم داد و از شایستگان خواهیم شد."/>
		<aya index="76" text="پس چون از فضل خویش به آنان بخشید، بدان بخل ورزیدند، و به حال اعراض روی برتافتند."/>
		<aya index="77" text="در نتیجه، به سزای آنکه با خدا خلف وعده کردند و از آن روی که دروغ می‌گفتند، در دلهایشان -تا روزی که او را دیدار می‌کنند- پیامدهای نفاق را باقی گذارد."/>
		<aya index="78" text="آیا ندانسته‌اند که خدا راز آنان و نجوای ایشان را می‌داند و خدا دانای رازهای نهانی است؟"/>
		<aya index="79" text="کسانی که بر مؤمنانی که [افزون بر صدقه واجب‌]، از روی میل، صدقات [مستحبّ نیز] می‌دهند، عیب می‌گیرند، و [همچنین‌] از کسانی که [در انفاق‌] جز به اندازه توانشان نمی‌یابند، [عیبجویی می‌کنند] و آنان را به ریشخند می‌گیرند، [بدانند که ]خدا آنان را به ریشخند می‌گیرد و برای ایشان عذابی پر درد خواهد بود."/>
		<aya index="80" text="چه برای آنان آمرزش بخواهی یا برایشان آمرزش نخواهی [یکسان است، حتی‌] اگر هفتاد بار برایشان آمرزش طلب کنی هرگز خدا آنان را نخواهد آمرزید، چرا که آنان به خدا و فرستاده‌اش کفر ورزیدند، و خدا گروه فاسقان را هدایت نمی‌کند."/>
		<aya index="81" text="بر جای‌ماندگان، به [خانه‌] نشستن خود، پس از رسول خدا، شادمان شدند، و از اینکه با مال و جان خود در راه خدا جهاد کنند، کراهت داشتند، و گفتند: «در این گرما بیرون نروید.» بگو: «-اگر دریابند- آتش جهنّم سوزان‌تر است.»"/>
		<aya index="82" text="از این پس کم بخندند، و به جزای آنچه به دست می‌آوردند، بسیار بگریند."/>
		<aya index="83" text="و اگر خدا تو را به سوی طایفه‌ای از آنان بازگردانید، و آنان برای بیرون آمدن [به جنگ دیگری‌] از تو اجازه خواستند، بگو: «شما هرگز با من خارج نخواهید شد، و هرگز همراه من با هیچ دشمنی نبرد نخواهید کرد، زیرا شما نخستین‌بار به نشستن تن دردادید. پس [اکنون هم‌] با خانه‌نشینان بنشینید.»"/>
		<aya index="84" text="و هرگز بر هیچ مرده‌ای از آنان نماز مگزار و بر سر قبرش نایست، چرا که آنان به خدا و پیامبر او کافر شدند و در حال فسق مردند."/>
		<aya index="85" text="و اموال و فرزندان آنان تو را به شگفت نیندازد. جز این نیست که خدا می‌خواهد ایشان را در دنیا به وسیله آن عذاب کند و جانشان در حال کفر بیرون رود."/>
		<aya index="86" text="و چون سوره‌ای نازل شود که به خدا ایمان آورید و همراه پیامبرش جهاد کنید، ثروتمندانشان از تو عذر و اجازه خواهند و گویند: «بگذار که ما با خانه‌نشینان باشیم.»"/>
		<aya index="87" text="راضی شدند که با خانه‌نشینان باشند، و بر دلهایشان مُهر زده شده است، در نتیجه قدرت درک ندارند."/>
		<aya index="88" text="ولی پیامبر و کسانی که با او ایمان آورده‌اند با مال و جانشان به جهاد برخاسته‌اند. و اینانند که همه خوبیها برای آنان است، اینان همان رستگارانند."/>
		<aya index="89" text="خدا برای آنان باغهایی آماده کرده است که از زیرِ [درختان‌] آن نهرها روان است، و در آن جاودانه‌اند. این همان رستگاریِ بزرگ است."/>
		<aya index="90" text="و عذرخواهان بادیه‌نشین [نزد تو] آمدند تا به آنان اجازه [ترک جهاد] داده شود. و کسانی که به خدا و فرستاده او دروغ گفتند نیز در خانه نشستند. به زودی کسانی از آنان را که کفر ورزیدند عذابی دردناک خواهد رسید."/>
		<aya index="91" text="بر ناتوانان و بر بیماران و بر کسانی که چیزی نمی‌یابند [تا در راه جهاد ] خرج کنند -در صورتی که برای خدا و پیامبرش خیرخواهی نمایند- هیچ گناهی نیست، [و نیز] بر نیکوکاران ایرادی نیست، و خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="92" text="و [نیز] گناهی نیست بر کسانی که چون پیش تو آمدند تا سوارشان کنی [و] گفتی: «چیزی پیدا نمی‌کنم تا بر آن سوارتان کنم»، برگشتند، و در اثر اندوه، از چشمانشان اشک فرو می‌ریخت که [چرا] چیزی نمی‌یابند تا [در راه جهاد] خرج کنند."/>
		<aya index="93" text="ایراد فقط بر کسانی است که با اینکه توانگرند از تو اجازه [ترک جهاد] می‌خواهند. [و به این‌] راضی شده‌اند که با خانه‌نشینان باشند، و خدا بر دلهایشان مُهر نهاد، در نتیجه آنان نمی‌فهمند."/>
		<aya index="94" text="هنگامی که به سوی آنان بازگردید برای شما عذر می‌آورند. بگو: «عذر نیاورید، هرگز شما را باور نخواهیم داشت؛ خدا ما را از خبرهای شما آگاه گردانیده، و به زودی خدا و رسولش عمل شما را خواهند دید. آنگاه به سوی دانای نهان و آشکار، بازگردانیده می‌شوید، و از آنچه انجام می‌دادید به شما خبر می‌دهد.»"/>
		<aya index="95" text="وقتی به سوی آنان بازگشتید، برای شما به خدا سوگند می‌خورند تا از ایشان صرفنظر کنید. پس، از آنان روی برتابید، چرا که آنان پلیدند، و به [سزای‌] آنچه به دست آورده‌اند جایگاهشان دوزخ خواهد بود."/>
		<aya index="96" text="برای شما سوگند یاد می‌کنند تا از آنان خشنود گردید. پس اگر شما هم از ایشان خشنود شوید قطعاً خدا از گروه فاسقان خشنود نخواهد شد."/>
		<aya index="97" text="بادیه‌نشینان عرب، در کفر و نفاق [از دیگران‌] سخت‌تر، و به اینکه حدود آنچه را که خدا بر فرستاده‌اش نازل کرده، ندانند، سزاوارترند. و خدا دانای حکیم است."/>
		<aya index="98" text="و برخی از آن بادیه‌نشینان کسانی هستند که آنچه را [در راه خدا] هزینه می‌کنند، خسارتی [برای خود] می‌دانند، و برای شما پیشامدهای بد انتظار می‌برند. پیشامد بد برای آنان خواهد بود، و خدا شنوای داناست."/>
		<aya index="99" text="و برخی [دیگر] از بادیه‌نشینان کسانی‌اند که به خدا و روز بازپسین ایمان دارند و آنچه را انفاق می‌کنند مایه تقرّب نزد خدا و دعاهای پیامبر می‌دانند. بدانید که این [انفاق‌] مایه تقرّب آنان است. به زودی خدا ایشان را در جوار رحمت خویش درآورد، که خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="100" text="و پیشگامان نخستین از مهاجران و انصار، و کسانی که با نیکوکاری از آنان پیروی کردند، خدا از ایشان خشنود و آنان [نیز] از او خشنودند، و برای آنان باغهایی آماده کرده که از زیر [درختان‌] آن نهرها روان است. همیشه در آن جاودانه‌اند. این است همان کامیابی بزرگ."/>
		<aya index="101" text="و برخی از بادیه‌نشینانی که پیرامون شما هستند منافقند، و از ساکنان مدینه [نیز عده‌ای‌] بر نفاق خو گرفته‌اند. تو آنان را نمی‌شناسی، ما آنان را می‌شناسیم. به زودی آنان را دو بار عذاب می‌کنیم؛ سپس به عذابی بزرگ بازگردانیده می‌شوند."/>
		<aya index="102" text="و دیگرانی هستند که به گناهان خود اعتراف کرده و کار شایسته را با [کاری‌] دیگر که بد است درآمیخته‌اند. امید است خدا توبه آنان را بپذیرد، که خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="103" text="از اموال آنان صدقه‌ای بگیر تا به وسیله آن پاک و پاکیزه‌شان سازی، و برایشان دعا کن، زیرا دعای تو برای آنان آرامشی است، و خدا شنوای داناست."/>
		<aya index="104" text="آیا ندانسته‌اند که تنها خداست که از بندگانش توبه را می‌پذیرد و صدقات را می‌گیرد، و خداست که خود توبه‌پذیر مهربان است؟"/>
		<aya index="105" text="و بگو: «[هر کاری می‌خواهید] بکنید، که به زودی خدا و پیامبر او و مؤمنان در کردار شما خواهند نگریست، و به زودی به سوی دانای نهان و آشکار بازگردانیده می‌شوید؛ پس ما را به آنچه انجام می‌دادید آگاه خواهد کرد.»"/>
		<aya index="106" text="و عدّه‌ای دیگر [کارشان‌] موقوف به فرمان خداست: یا آنان را عذاب می‌کند و یا توبه آنها را می‌پذیرد، و خدا دانای سنجیده‌کار است."/>
		<aya index="107" text="و آنهایی که مسجدی اختیار کردند که مایه زیان و کفر و پراکندگی میان مؤمنان است، و [نیز] کمینگاهی است برای کسی که قبلاً با خدا و پیامبر او به جنگ برخاسته بود، و سخت سوگند یاد می‌کنند که جز نیکی قصدی نداشتیم. و[لی‌] خدا گواهی می‌دهد که آنان قطعاً دروغگو هستند."/>
		<aya index="108" text="هرگز در آن جا مایست، چرا که مسجدی که از روز نخستین بر پایه تقوا بنا شده، سزاوارتر است که در آن [به نماز] ایستی. [و] در آن، مردانی‌اند که دوست دارند خود را پاک سازند، و خدا کسانی را که خواهان پاکی‌اند دوست می‌دارد."/>
		<aya index="109" text="آیا کسی که بنیاد [کار] خود را بر پایه تقوا و خشنودی خدا نهاده بهتر است یا کسی که بنای خود را بر لب پرتگاهی مُشرف به سقوط پی‌ریزی کرده و با آن در آتش دوزخ فرو می‌افتد؟ و خدا گروه بیدادگران را هدایت نمی‌کند."/>
		<aya index="110" text="همواره آن ساختمانی که بنا کرده‌اند، در دلهایشان مایه شک [و نفاق‌] است، تا آنکه دلهایشان پاره پاره شود، و خدا دانای سنجیده‌کار است."/>
		<aya index="111" text="در حقیقت، خدا از مؤمنان، جان و مالشان را به [بهای‌] اینکه بهشت برای آنان باشد، خریده است؛ همان کسانی که در راه خدا می‌جنگند و می‌کُشند و کشته می‌شوند. [این‌] به عنوان وعده حقی در تورات و انجیل و قرآن بر عهده اوست. و چه کسی از خدا به عهد خویش وفادارتر است؟ پس به این معامله‌ای که با او کرده‌اید شادمان باشید، و این همان کامیابی بزرگ است."/>
		<aya index="112" text="[آن مؤمنان،] همان توبه‌کنندگان، پرستندگان، سپاسگزاران، روزه‌داران، رکوع‌کنندگان، سجده‌کنندگان، وادارندگان به کارهای پسندیده، بازدارندگان از کارهای ناپسند و پاسداران مقرّرات خدایند. و مؤمنان را بشارت ده."/>
		<aya index="113" text="بر پیامبر و کسانی که ایمان آورده‌اند سزاوار نیست که برای مشرکان -پس از آنکه برایشان آشکار گردید که آنان اهل دوزخند- طلب آمرزش کنند، هر چند خویشاوندِ [آنان‌] باشند."/>
		<aya index="114" text="و طلب آمرزش ابراهیم برای پدرش جز برای وعده‌ای که به او داده بود، نبود. و[لی‌] هنگامی که برای او روشن شد که وی دشمن خداست، از او بیزاری جست. راستی، ابراهیم، دلسوزی بردبار بود."/>
		<aya index="115" text="و خدا بر آن نیست که گروهی را پس از آنکه هدایتشان نمود بی‌راه بگذارد، مگر آنکه چیزی را که باید از آن پروا کنند برایشان بیان کرده باشد. آری، خدا به هر چیزی داناست."/>
		<aya index="116" text="در حقیقت، فرمانروایی آسمانها و زمین از آن خداست. زنده می‌کند و می‌میراند، و برای شما جز خدا یار و یاوری نیست."/>
		<aya index="117" text="به یقین، خدا بر پیامبر و مهاجران و انصار که در آن ساعت دشوار از او پیروی کردند ببخشود، بعد از آنکه چیزی نمانده بود که دلهای دسته‌ای از آنان منحرف شود. باز برایشان ببخشود، چرا که او نسبت به آنان مهربان و رحیم است."/>
		<aya index="118" text="و [نیز] بر آن سه تن که بر جای مانده بودند، [و قبول توبه آنان به تعویق افتاد] تا آنجا که زمین با همه فراخی‌اش بر آنان تنگ گردید، و از خود به تنگ آمدند و دانستند که پناهی از خدا جز به سوی او نیست. پس [خدا] به آنان [توفیق ]توبه داد، تا توبه کنند. بی تردید خدا همان توبه‌پذیر مهربان است."/>
		<aya index="119" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، از خدا پروا کنید و با راستان باشید."/>
		<aya index="120" text="مردم مدینه و بادیه‌نشینان پیرامونشان را نرسد که از [فرمان‌] پیامبر خدا سر باز زنند و جان خود را عزیزتر از جان او بدانند، چرا که هیچ تشنگی و رنج و گرسنگیی در راه خدا به آنان نمی‌رسد؛ و در هیچ مکانی که کافران را به خشم می‌آورد قدم نمی‌گذارند و از دشمنی غنیمتی به دست نمی‌آورند مگر اینکه به سبب آن، عمل صالحی برای آنان [در کارنامه‌شان‌] نوشته می‌شود، زیرا خدا پاداش نیکوکاران را ضایع نمی‌کند."/>
		<aya index="121" text="و هیچ مال کوچک و بزرگی را انفاق نمی‌کنند و هیچ وادیی را نمی‌پیمایند مگر اینکه به حساب آنان نوشته می‌شود، تا خدا آنان را به بهتر از آنچه می‌کردند پاداش دهد."/>
		<aya index="122" text="و شایسته نیست مؤمنان همگی [برای جهاد] کوچ کنند. پس چرا از هر فرقه‌ای از آنان، دسته‌ای کوچ نمی‌کنند تا [دسته‌ای بمانند و] در دین آگاهی پیدا کنند و قوم خود را -وقتی به سوی آنان بازگشتند بیم دهند- باشد که آنان [از کیفر الهی ]بترسند؟"/>
		<aya index="123" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، با کافرانی که مجاور شما هستند کارزار کنید، و آنان باید در شما خشونت بیابند، و بدانید که خدا با تقواپیشگان است."/>
		<aya index="124" text="و چون سوره‌ای نازل شود، از میان آنان کسی است که می‌گوید: «این [سوره‌] ایمان کدام یک از شما را افزود؟» اما کسانی که ایمان آورده‌اند بر ایمانشان می‌افزاید و آنان شادمانی می‌کنند."/>
		<aya index="125" text="اما کسانی که در دلهایشان بیماری است، پلیدی بر پلیدیشان افزود و در حال کفر درمی‌گذرند."/>
		<aya index="126" text="آیا نمی‌بینند که آنان در هر سال، یک یا دو بار آزموده می‌شوند، باز هم توبه نمی‌کنند و عبرت نمی‌گیرند؟"/>
		<aya index="127" text="و چون سوره‌ای نازل شود، بعضی از آنان به بعضی دیگر نگاه می‌کنند [و می‌گویند:] «آیا کسی شما را می‌بیند؟» سپس [مخفیانه از حضور پیامبر] بازمی‌گردند. خدا دلهایشان را [از حق‌] برگرداند، زیرا آنان گروهی هستند که نمی‌فهمند."/>
		<aya index="128" text="قطعاً، برای شما پیامبری از خودتان آمد که بر او دشوار است شما در رنج بیفتید، به [هدایت‌] شما حریص، و نسبت به مؤمنان، دلسوز مهربان است."/>
		<aya index="129" text="پس اگر روی برتافتند، بگو: «خدا مرا بس است. هیچ معبودی جز او نیست. بر او توکل کردم، و او پروردگار عرش بزرگ است.»"/>
	</sura>
	<sura index="10" name="">
		<aya index="1" text="الف، لام، راء. این است آیات کتاب حکمت‌آموز."/>
		<aya index="2" text="آیا برای مردم شگفت‌آور است که به مردی از خودشان وحی کردیم که: مردم را بیم ده و به کسانی که ایمان آورده‌اند مژده ده که برای آنان نزد پروردگارشان سابقه نیک است؟ کافران گفتند: «این [مرد] قطعاً افسونگری آشکار است.»"/>
		<aya index="3" text="پروردگار شما آن خدایی است که آسمانها و زمین را در شش هنگام آفرید. سپس بر عرش استیلا یافت. کار [آفرینش‌] را تدبیر می‌کند. شفاعتگری جز پس از اذن او نیست. این است خدا، پروردگار شما، پس او را بپرستید. آیا پند نمی‌گیرید؟"/>
		<aya index="4" text="بازگشت همه شما به سوی اوست. وعده خدا حق است؛ هموست که آفرینش را آغاز می‌کند سپس آن را باز می‌گرداند تا کسانی را که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند به عدالت پاداش دهد، و کسانی که کفر ورزیده‌اند به سزای کفرشان شربتی از آب جوشان و عذابی پر درد خواهند داشت."/>
		<aya index="5" text="اوست کسی که خورشید را روشنایی بخشید و ماه را تابان کرد، و برای آن منزلهایی معین کرد تا شماره سالها و حساب را بدانید. خدا اینها را جز به حق نیافریده است. نشانه‌ها[ی خود] را برای گروهی که می‌دانند به روشنی بیان می‌کند."/>
		<aya index="6" text="به راستی، در آمد و رفت شب و روز و آنچه خدا در آسمانها و زمین آفریده، برای مردمی که پروا دارند دلایلی [آشکار] است."/>
		<aya index="7" text="کسانی که امید به دیدار ما ندارند، و به زندگی دنیا دل خوش کرده و بدان اطمینان یافته‌اند، و کسانی که از آیات ما غافلند،"/>
		<aya index="8" text="آنان به [کیفر] آنچه به دست می‌آوردند، جایگاهشان آتش است."/>
		<aya index="9" text="کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند، پروردگارشان به پاس ایمانشان آنان را هدایت می‌کند به باغهای [پر ناز و] نعمت، که از زیر [پای‌] آنان نهرها روان خواهد بود [در خواهند آمد]."/>
		<aya index="10" text="نیایش آنان در آنجا سبحانک اللهم [=خدایا! تو پاک و منزهی‌] و درودشان در آنجا سلام است، و پایان نیایش آنان این است که: الحمد لله رب العالمین [=ستایش ویژه پروردگار جهانیان است‌]."/>
		<aya index="11" text="و اگر خدا برای مردم به همان شتاب که آنان در کار خیر می‌طلبند، در رساندن بلا به آنها شتاب می‌نمود، قطعاً اجلشان فرا می‌رسید. پس کسانی را که به دیدار ما امید ندارند، در طغیانشان رها می‌کنیم تا سرگردان بمانند."/>
		<aya index="12" text="و چون انسان را آسیبی رسد، ما را -به پهلو خوابیده یا نشسته یا ایستاده- می‌خواند، و چون گرفتاریش را برطرف کنیم چنان می‌رود که گویی ما را برای گرفتاریی که به او رسیده، نخوانده است. این گونه برای اسرافکاران آنچه انجام می‌دادند زینت داده شده است."/>
		<aya index="13" text="و قطعاً نسلهای پیش از شما را هنگامی که ستم کردند به هلاکت رساندیم، و پیامبرانشان دلایل آشکار برایشان آوردند و[لی‌] بر آن نبودند که ایمان بیاورند. این گونه مردم بزهکار را جزا می‌دهیم."/>
		<aya index="14" text="آنگاه شما را پس از آنان در زمین جانشین قرار دادیم تا بنگریم چگونه رفتار می‌کنید."/>
		<aya index="15" text="و چون آیات روشن ما بر آنان خوانده شود، آنانکه به دیدار ما امید ندارند می‌گویند: «قرآن دیگری جز این بیاور، یا آن را عوض کن.» بگو: «مرا نرسد که آن را از پیش خود عوض کنم. جز آنچه را که به من وحی می‌شود پیروی نمی‌کنم. اگر پروردگارم را نافرمانی کنم، از عذاب روزی بزرگ می‌ترسم.»"/>
		<aya index="16" text="بگو: «اگر خدا می‌خواست آن را بر شما نمی‌خواندم، و [خدا] شما را بدان آگاه نمی‌گردانید. قطعاً پیش از [آوردن‌] آن، روزگاری در میان شما به سر برده‌ام. آیا فکر نمی‌کنید؟»"/>
		<aya index="17" text="پس کیست ستمکارتر از آن کس که دروغی بر خدای بندد یا آیات او را تکذیب کند؟ به راستی مجرمان رستگار نمی‌شوند."/>
		<aya index="18" text="و به جای خدا، چیزهایی را می‌پرستند که نه به آنان زیان می‌رساند و نه به آنان سود می‌دهد. و می‌گویند: «اینها نزد خدا شفاعتگران ما هستند.» بگو: «آیا خدا را به چیزی که در آسمانها و در زمین نمی‌داند، آگاه می‌گردانید؟» او پاک و برتر است از آنچه [با وی‌] شریک می‌سازند."/>
		<aya index="19" text="و مردم جز یک امت نبودند. پس اختلاف پیدا کردند. و اگر وعده‌ای از جانب پروردگارت مقرر نگشته بود، قطعاً در آنچه بر سر آن با هم اختلاف می‌کنند، میانشان داوری می‌شد."/>
		<aya index="20" text="و می‌گویند: «چرا معجزه‌ای از جانب پروردگارش بر او نازل نمی‌شود؟» بگو: «غیب فقط به خدا اختصاص دارد. پس منتظر باشید که من هم با شما از منتظرانم.»"/>
		<aya index="21" text="و چون مردم را پس از آسیبی که به ایشان رسیده است، رحمتی بچشانیم، بناگاه آنان را در آیات ما نیرنگی است. بگو: «نیرنگ خدا سریع‌تر است.» در حقیقت، فرستادگان [=فرشتگان‌] ما آنچه نیرنگ می‌کنید می‌نویسند."/>
		<aya index="22" text="او کسی است که شما را در خشکی و دریا می‌گرداند، تا وقتی که در کشتیها باشید و آنها با بادی خوش، آنان را بِبَرَند و ایشان بدان شاد شوند [بناگاه‌] بادی سخت بر آنها وزد و موج از هر طرف بر ایشان تازد و یقین کنند که در محاصره افتاده‌اند، در آن حال خدا را پاکدلانه می‌خوانند که: «اگر ما را از این [ورطه‌] بِرَهانی، قطعاً از سپاسگزاران خواهیم شد.»"/>
		<aya index="23" text="پس چون آنان را رهانید، ناگهان در زمین بناحق سرکشی می‌کنند. ای مردم، سرکشی شما فقط به زیان خود شماست. شما بهره زندگی دنیا را [می‌طلبید]. سپس بازگشت شما به سوی ما خواهد بود. پس شما را از آنچه انجام می‌دادید باخبر خواهیم کرد."/>
		<aya index="24" text="در حقیقت، مَثَل زندگی دنیا بسان آبی است که آن را از آسمان فرو ریختیم، پس گیاه زمین -از آنچه مردم و دامها می‌خورند- با آن درآمیخت، تا آنگاه که زمین پیرایه خود را برگرفت و آراسته گردید و اهل آن پنداشتند که آنان بر آن قدرت دارند، شبی یا روزی فرمان [ویرانی‌] ما آمد و آن را چنان دِرَویده کردیم که گویی دیروز وجود نداشته است. این گونه نشانه‌ها[ی خود] را برای مردمی که اندیشه می‌کنند به روشنی بیان می‌کنیم."/>
		<aya index="25" text="و خدا [شما را] به سرای سلامت فرا می‌خواند، و هر که را بخواهد به راه راست هدایت می‌کند."/>
		<aya index="26" text="برای کسانی که کار نیکو کرده‌اند، نیکویی [بهشت‌] و زیاده [بر آن‌] است. چهره‌هایشان را غباری و ذلتی نمی‌پوشاند. اینان اهل بهشتند [و] در آن جاودانه خواهند بود."/>
		<aya index="27" text="و کسانی که مرتکب بدیها شده‌اند، [بدانند که‌] جزای [هر] بدی مانند آن است و خواری آنان را فرو می‌گیرد. در مقابل خدا، هیچ حمایتگری برای ایشان نیست. گویی چهره‌هایشان با پاره‌ای از شبِ تار پوشیده شده است. آنان همدم آتشند، که در آن جاودانه خواهند بود."/>
		<aya index="28" text="و [یاد کن‌] روزی را که همه آنان را گرد می‌آوریم. آنگاه به کسانی که شرک ورزیده‌اند می‌گوییم: «شما و شریکانتان بر جای خود باشید» پس میان آنها جدایی می‌افکنیم. و شریکان آنان می‌گویند: «در حقیقت، شما ما را نمی‌پرستیدید.»"/>
		<aya index="29" text="«و گواهی خدا میان ما و میان شما بس است. به راستی ما از عبادت شما بی‌خبر بودیم.»"/>
		<aya index="30" text="آنجاست که هر کسی آنچه را از پیش فرستاده است می‌آزماید، و به سوی خدا مولای حقیقی خود بازگردانیده می‌شوند، و آنچه به دروغ برمی‌ساخته‌اند از دستشان به در می‌رود."/>
		<aya index="31" text="بگو: «کیست که از آسمان و زمین به شما روزی می‌بخشد؟ یا کیست که حاکم بر گوشها و دیدگان است؟ و کیست که زنده را از مرده بیرون می‌آورد و مرده را از زنده خارج می‌سازد؟ و کیست که کارها را تدبیر می‌کند؟» خواهند گفت: «خدا» پس بگو: «آیا پروا نمی‌کنید؟»"/>
		<aya index="32" text="این است خدا، پروردگار حقیقی شما، و بعد از حقیقت جز گمراهی چیست؟ پس چگونه [از حق‌] بازگردانیده می‌شوید؟"/>
		<aya index="33" text="این گونه سخن پروردگارت بر کسانی که نافرمانی کردند به حقیقت پیوست، [چرا] که آنان ایمان نمی‌آورند."/>
		<aya index="34" text="بگو: «آیا از شریکان شما کسی هست که آفرینش را آغاز کند و سپس آن را برگرداند؟» بگو: «خداست که آفرینش را آغاز می‌کند و باز آن را برمی‌گرداند. پس چگونه [از حق‌] بازگردانیده می‌شوید؟»"/>
		<aya index="35" text="بگو: «آیا از شریکان شما کسی هست که به سوی حق رهبری کند؟» بگو: «خداست که به سوی حق رهبری می‌کند» پس، آیا کسی که به سوی حق رهبری می‌کند سزاوارتر است مورد پیروی قرار گیرد یا کسی که راه نمی‌نماید مگر آنکه [خود] هدایت شود؟ شما را چه شده، چگونه داوری می‌کنید؟"/>
		<aya index="36" text="و بیشترشان جز از گمان پیروی نمی‌کنند [ولی‌] گمان به هیچ وجه [آدمی را] از حقیقت بی‌نیاز نمی‌گرداند. آری، خدا به آنچه می‌کنند داناست."/>
		<aya index="37" text="و چنان نیست که این قرآن از جانب غیر خدا [و] به دروغ ساخته شده باشد. بلکه تصدیق [کننده‌] آنچه پیش از آن است می‌باشد، و توضیحی از آن کتاب است، که در آن تردیدی نیست، [و] از پروردگار جهانیان است."/>
		<aya index="38" text="یا می‌گویند: «آن را به دروغ ساخته است؟» بگو: «اگر راست می‌گویید، سوره‌ای مانند آن بیاورید، و هر که را جز خدا می‌توانید، فرا خوانید.»"/>
		<aya index="39" text="بلکه چیزی را دروغ شمردند که به علم آن احاطه نداشتند و هنوز تأویل آن برایشان نیامده است. کسانی [هم‌] که پیش از آنان بودند، همین گونه [پیامبرانشان را] تکذیب کردند. پس بنگر که فرجام ستمگران چگونه بوده است."/>
		<aya index="40" text="و از آنان کسی است که بدان ایمان می‌آورد، و از آنان کسی است که بدان ایمان نمی‌آورد، و پروردگار تو به [حال‌] فسادگران داناتر است."/>
		<aya index="41" text="و اگر تو را تکذیب کردند، بگو: «عمل من به من اختصاص دارد، و عمل شما به شما اختصاص دارد. شما از آنچه من انجام می‌دهم غیر مسؤولید، و من از آنچه شما انجام نمی‌دهید غیر مسؤولم.»"/>
		<aya index="42" text="و برخی از آنان کسانی‌اند که به تو گوش فرا می‌دهند. آیا تو کران را -هر چند در نیابند- شنوا خواهی کرد؟"/>
		<aya index="43" text="و از آنان کسی است که به سوی تو می‌نگرد. آیا تو نابینایان را -هر چند نبینند- هدایت توانی کرد؟"/>
		<aya index="44" text="خدا به هیچ وجه به مردم ستم نمی‌کند، لیکن مردم خود بر خویشتن ستم می‌کنند."/>
		<aya index="45" text="و روزی که آنان را گرد می‌آورد، گویی جز به اندازه ساعتی از روز درنگ نکرده‌اند. با هم اظهار آشنایی می‌کنند. قطعاً کسانی که دیدار خدا را دروغ شمردند زیان کردند و [به حقیقت‌] راه نیافتند."/>
		<aya index="46" text="و اگر پاره‌ای از آنچه را که به آنان وعده می‌دهیم به تو بنمایانیم، یا تو را بمیرانیم [در هر دو صورت‌] بازگشتشان به سوی ماست. سپس خدا بر آنچه می‌کنند گواه است."/>
		<aya index="47" text="و هر امتی را پیامبری است. پس چون پیامبرشان بیاید، میانشان به عدالت داوری شود و بر آنان ستم نرود."/>
		<aya index="48" text="و می‌گویند: «اگر راست می‌گویید، این وعده چه وقت است؟»"/>
		<aya index="49" text="بگو: «برای خود زیان و سودی در اختیار ندارم، مگر آنچه را که خدا بخواهد. هر امتی را زمانی [محدود] است. آنگاه که زمانشان به سر رسد، پس نه ساعتی [از آن‌] تأخیر کنند و نه پیشی گیرند.»"/>
		<aya index="50" text="بگو: «به من خبر دهید، اگر عذاب او شب یا روز به شما دررسد، بزهکاران چه چیزی از آن به شتاب می‌خواهند؟»"/>
		<aya index="51" text="سپس، آیا هنگامی که [عذاب بر شما] واقع شد، اکنون به آن ایمان آوردید، در حالی که به [آمدن‌] آن شتاب می‌نمودید؟"/>
		<aya index="52" text="پس به کسانی که ستم ورزیدند گفته شود: «عذاب جاوید را بچشید. آیا جز به [کیفر] آنچه به دست می‌آوردید، جزا داده می‌شوید؟»"/>
		<aya index="53" text="و از تو خبر می‌گیرند: «آیا آن راست است؟» بگو: «آری! سوگند به پروردگارم که آن قطعاً راست است، و شما نمی‌توانید [خدا را] درمانده کنید.»"/>
		<aya index="54" text="و اگر، برای هر کسی که ستم کرده است، آنچه در زمین است می‌بود، قطعاً آن را برای [خلاصی و] بازخرید خود می‌داد. و چون عذاب را ببینند پشیمانی خود را پنهان دارند، و میان آنان به عدالت داوری شود و بر ایشان ستم نرود."/>
		<aya index="55" text="بدانید، که در حقیقت آنچه در آسمانها و زمین است از آنِ خداست. بدانید، که در حقیقت وعده خدا حق است ولی بیشتر آنان نمی‌دانند."/>
		<aya index="56" text="او زنده می‌کند و می‌میراند و به سوی او بازگردانیده می‌شوید."/>
		<aya index="57" text="ای مردم، به یقین، برای شما از جانب پروردگارتان اندرزی، و درمانی برای آنچه در سینه‌هاست، و رهنمود و رحمتی برای گروندگان [به خدا] آمده است."/>
		<aya index="58" text="بگو: «به فضل و رحمت خداست که [مؤمنان‌] باید شاد شوند.» و این از هر چه گرد می‌آورند بهتر است."/>
		<aya index="59" text="بگو: «به من خبر دهید، آنچه از روزی که خدا برای شما فرود آورده [چرا] بخشی از آن را حرام و [بخشی را] حلال گردانیده‌اید.» بگو: «آیا خدا به شما اجازه داده یا بر خدا دروغ می‌بندید؟»"/>
		<aya index="60" text="و کسانی که بر خدا دروغ می‌بندند، روز رستاخیز چه گمان دارند؟ در حقیقت، خدا بر مردم، دارای بخشش است ولی بیشترشان سپاسگزاری نمی‌کنند."/>
		<aya index="61" text="و در هیچ کاری نباشی و از سوی او [=خدا] هیچ [آیه‌ای‌] از قرآن نخوانی و هیچ کاری نکنید، مگر اینکه ما بر شما گواه باشیم آنگاه که بدان مبادرت می‌ورزید. و هم‌وزن ذرّه‌ای، نه در زمین و نه در آسمان از پروردگار تو پنهان نیست، و نه کوچکتر و نه بزرگتر از آن چیزی نیست، مگر اینکه در کتابی روشن [درج شده‌] است."/>
		<aya index="62" text="آگاه باشید، که بر دوستان خدا نه بیمی است و نه آنان اندوهگین می‌شوند."/>
		<aya index="63" text="همانان که ایمان آورده و پرهیزگاری ورزیده‌اند."/>
		<aya index="64" text="در زندگی دنیا و در آخرت مژده برای آنان است. وعده‌های خدا را تبدیلی نیست؛ این همان کامیابی بزرگ است."/>
		<aya index="65" text="سخن آنان تو را غمگین نکند، زیرا عزّت، همه از آنِ خداست. او شنوای داناست."/>
		<aya index="66" text="آگاه باش، که هر که [و هر چه‌] در آسمانها، و هر که [و هر چه‌] در زمین است از آنِ خداست. و کسانی که غیر از خدا شریکانی را می‌خوانند، [از آنها] پیروی نمی‌کنند. اینان جز از گمان پیروی نمی‌کنند و جز گمان نمی‌برند."/>
		<aya index="67" text="اوست کسی که برای شما شب را قرار داد تا در آن بیارامید و روز را روشن [گردانید]. بی گمان، در این [امر] برای مردمی که می‌شنوند نشانه‌هایی است."/>
		<aya index="68" text="گفتند: «خدا فرزندی برای خود اختیار کرده است.» منزّه است او. او بی‌نیاز است. آنچه در آسمانها و آنچه در زمین است از آنِ اوست. شما را بر این [ادّعا] حجّتی نیست. آیا چیزی را که نمی‌دانید، به دروغ بر خدا می‌بندید؟"/>
		<aya index="69" text="بگو: «در حقیقت کسانی که بر خدا دروغ می‌بندند، رستگار نمی‌شوند.»"/>
		<aya index="70" text="بهره‌ای [اندک‌] در دنیا [دارند]. سپس بازگشتشان به سوی ماست. آنگاه به [سزای‌] آنکه کفر می‌ورزیدند، عذاب سخت به آنان می‌چشانیم."/>
		<aya index="71" text="و خبر نوح را بر آنان بخوان، آنگاه که به قوم خود گفت: «ای قوم من، اگر ماندن من [در میان شما] و اندرز دادن من به آیات خدا، بر شما گران آمده است، [بدانید که من‌] بر خدا توکّل کرده‌ام. پس [در] کارتان با شریکان خود همداستان شوید، تا کارتان بر شما ملتبس ننماید سپس در باره من تصمیم بگیرید و مهلتم ندهید.»"/>
		<aya index="72" text="«و اگر روی گردانیدید، من مزدی از شما نمی‌طلبم. پاداش من جز بر عهده خدا نیست، و مأمورم که از گردن‌نهندگان باشم.»"/>
		<aya index="73" text="پس او را تکذیب کردند. آنگاه وی را با کسانی که در کشتی همراه او بودند نجات دادیم، و آنان را جانشین [تبهکاران‌] ساختیم، و کسانی را که آیات ما را تکذیب کردند غرق کردیم. پس بنگر که فرجام بیم‌داده‌شدگان چگونه بود."/>
		<aya index="74" text="آنگاه، پس از وی رسولانی را به سوی قومشان برانگیختیم، و آنان دلایل آشکار برایشان آوردند، ولی ایشان بر آن نبودند که به چیزی که قبلاً آن را دروغ شمرده بودند ایمان بیاورند. این گونه ما بر دلهای تجاوزکاران مُهر می‌نهیم."/>
		<aya index="75" text="سپس، بعد از آنان موسی و هارون را با آیات خود، به سوی فرعون و سران [قوم‌] وی فرستادیم، و[لی آنان‌] گردنکشی کردند و گروهی تبهکار بودند."/>
		<aya index="76" text="پس چون حق از نزد ما به سویشان آمد، گفتند: «قطعاً این سحری آشکار است.»"/>
		<aya index="77" text="موسی گفت: «آیا وقتی حق به سوی شما آمد، می‌گویید: [این سحر است؟] آیا این سحر است؟ و حال آنکه جادوگران رستگار نمی‌شوند.»"/>
		<aya index="78" text="گفتند: «آیا به سوی ما آمده‌ای تا ما را از شیوه‌ای که پدرانمان را بر آن یافته‌ایم بازگردانی، و بزرگی در این سرزمین برای شما دو تن باشد؟ ما به شما دو تن ایمان نداریم.»"/>
		<aya index="79" text="و فرعون گفت: «هر جادوگر دانایی را پیش من آورید.»"/>
		<aya index="80" text="و چون جادوگران آمدند، موسی به آنان گفت: «آنچه را می‌اندازید بیندازید.»"/>
		<aya index="81" text="پس چون افکندند، موسی گفت: «آنچه را شما به میان آوردید سحر است. به زودی خدا آن را باطل خواهد کرد. آری، خدا کار مفسدان را تأیید نمی‌کند.»"/>
		<aya index="82" text="و خدا با کلمات خود، حق را ثابت می‌گرداند، هر چند بزهکاران را خوش نیاید."/>
		<aya index="83" text="سرانجام، کسی به موسی ایمان نیاورد مگر فرزندانی از قوم وی، در حالی که بیم داشتند از آنکه مبادا فرعون و سران آنها ایشان را آزار رسانند، و در حقیقت، فرعون در آن سرزمین برتری‌جوی و از اسرافکاران بود."/>
		<aya index="84" text="و موسی گفت: «ای قوم من، اگر به خدا ایمان آورده‌اید، و اگر اهل تسلیمید بر او توکّل کنید.»"/>
		<aya index="85" text="پس گفتند: «بر خدا توکّل کردیم. پروردگارا، ما را برای قوم ستمگر [وسیله‌] آزمایش قرار مده.»"/>
		<aya index="86" text="«و ما را به رحمت خویش، از گروه کافران نجات ده.»"/>
		<aya index="87" text="و به موسی و برادرش وحی کردیم که شما دو تن برای قوم خود در مصر خانه‌هایی ترتیب دهید و سراهایتان را رو به روی هم قرار دهید و نماز برپا دارید و مؤمنان را مژده ده."/>
		<aya index="88" text="و موسی گفت: «پروردگارا، تو به فرعون و اشرافش در زندگی دنیا زیور و اموال داده‌ای، پروردگارا، تا [خلق را] از راه تو گمراه کنند، پروردگارا، اموالشان را نابود کن و آنان را دل‌سخت گردان که ایمان نیاورند تا عذاب دردناک را ببینند.»"/>
		<aya index="89" text="فرمود: «دعای هر دوی شما پذیرفته شد. پس ایستادگی کنید و راه کسانی را که نمی‌دانند پیروی مکنید.»"/>
		<aya index="90" text="و فرزندان اسرائیل را از دریا گذراندیم، پس فرعون و سپاهیانش از روی ستم و تجاوز، آنان را دنبال کردند، تا وقتی که در شُرف غرق شدن قرار گرفت، گفت: «ایمان آوردم که هیچ معبودی جز آنکه فرزندان اسرائیل به او گرویده‌اند، نیست، و من از تسلیم‌شدگانم.»"/>
		<aya index="91" text="اکنون؟ در حالی که پیش از این نافرمانی می‌کردی و از تباهکاران بودی؟"/>
		<aya index="92" text="پس امروز تو را با زره [زرین‌] خودت به بلندی [ساحل‌] می‌افکنیم، تا برای کسانی که از پی تو می‌آیند عبرتی باشد، و بی‌گمان، بسیاری از مردم از نشانه‌های ما غافلند."/>
		<aya index="93" text="به راستی ما فرزندان اسرائیل را در جایگاه‌[های‌] نیکو منزل دادیم، و از چیزهای پاکیزه به آنان روزی بخشیدیم. پس به اختلاف نپرداختند مگر پس از آنکه علم برای آنان حاصل شد. همانا پروردگار تو در روز قیامت در باره آنچه بر سر آن اختلاف می‌کردند میانشان داوری خواهد کرد."/>
		<aya index="94" text="و اگر از آنچه به سوی تو نازل کرده‌ایم در تردیدی، از کسانی که پیش از تو کتاب [آسمانی‌] می‌خواندند بپرس. قطعاً حق از جانب پروردگارت به سوی تو آمده است. پس زنهار از تردیدکنندگان مباش."/>
		<aya index="95" text="و از کسانی که آیات ما را دروغ پنداشتند مباش، که از زیانکاران خواهی بود."/>
		<aya index="96" text="در حقیقت، کسانی که سخن پروردگارت بر آنان تحقّق یافته ایمان نمی‌آورند،"/>
		<aya index="97" text="هر چند هر گونه آیتی برایشان بیاید، تا وقتی که عذاب دردناک را ببینند."/>
		<aya index="98" text="چرا هیچ شهری نبود که [اهل آن‌] ایمان بیاورد و ایمانش به حال آن سود بخشد؟ مگر قوم یونس که وقتی [در آخرین لحظه‌] ایمان آوردند، عذاب رسوایی را در زندگی دنیا از آنان برطرف کردیم، و تا چندی آنان را برخوردار ساختیم."/>
		<aya index="99" text="و اگر پروردگار تو می‌خواست، قطعاً هر که در زمین است همه آنها یکسر ایمان می‌آوردند. پس آیا تو مردم را ناگزیر می‌کنی که بگروند؟"/>
		<aya index="100" text="و هیچ کس را نرسد که جز به اذن خدا ایمان بیاورد، و [خدا] بر کسانی که نمی اندیشند، پلیدی را قرار می‌دهد."/>
		<aya index="101" text="بگو: «بنگرید که در آسمانها و زمین چیست؟» و[لی‌] نشانه‌ها و هشدارها، گروهی را که ایمان نمی‌آورند سود نمی‌بخشد."/>
		<aya index="102" text="پس آیا جز مانند روزهای کسانی را که پیش از آنان درگذشتند، انتظار می‌برند؟ بگو: «انتظار برید که من [نیز] با شما از منتظرانم.»"/>
		<aya index="103" text="سپس فرستادگان خود و کسانی را که گرویدند می‌رهانیم، زیرا بر ما فریضه است که مؤمنان را نجات دهیم."/>
		<aya index="104" text="بگو: «ای مردم، اگر در دین من تردید دارید، پس [بدانید که من‌] کسانی را که به جای خدا می‌پرستید نمی‌پرستم، بلکه خدایی را می‌پرستم که جان شما را می‌ستاند، و دستور یافته‌ام که از مؤمنان باشم.»"/>
		<aya index="105" text="و [به من دستور داده شده است‌] که به دین حنیف روی آور، و زنهار از مشرکان مباش."/>
		<aya index="106" text="و به جای خدا، چیزی را که سود و زیانی به تو نمی‌رساند، مخوان؛ که اگر چنین کنی، در آن صورت قطعاً از جمله ستمکارانی."/>
		<aya index="107" text="و اگر خدا به تو زیانی برساند، آن را برطرف‌کننده‌ای جز او نیست، و اگر برای تو خیری بخواهد، بخشش او را ردکننده‌ای نیست. آن را به هر کس از بندگانش که بخواهد می‌رساند، و او آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="108" text="بگو: «ای مردم، حق از جانب پروردگارتان برای شما آمده است. پس هر که هدایت یابد به سود خویش هدایت می‌یابد، و هر که گمراه گردد به زیان خود گمراه می‌شود، و من بر شما نگهبان نیستم.»"/>
		<aya index="109" text="و از آنچه بر تو وحی می‌شود پیروی کن و شکیبا باش تا خدا [میان تو و آنان‌] داوری کند، و او بهترین داوران است."/>
	</sura>
	<sura index="11" name="">
		<aya index="1" text="الف، لام، راء. کتابی است که آیات آن استحکام یافته، سپس از جانب حکیمی آگاه، به روشنی بیان شده است:"/>
		<aya index="2" text="که جز خدا را نپرستید. به راستی من از جانب او برای شما هشداردهنده و بشارتگرم،"/>
		<aya index="3" text="و اینکه از پروردگارتان آمرزش بخواهید، سپس به درگاه او توبه کنید، [تا اینکه‌] شما را با بهره‌مندی نیکویی تا زمانی معیّن بهره‌مند سازد، و به هر شایسته نعمتی از کَرَم خود عطا کند، و اگر رویگردان شوید من از عذاب روزی بزرگ بر شما بیمناکم."/>
		<aya index="4" text="بازگشت شما به سوی خداست، و او بر هر چیزی تواناست."/>
		<aya index="5" text="آگاه باشید که آنان دل می‌گردانند [و می‌کوشند] تا [راز خود را] از او نهفته دارند. آگاه باشید آنگاه که آنان جامه‌هایشان را بر سر می‌کشند [خدا] آنچه را نهفته و آنچه را آشکار می‌دارند، می‌داند، زیرا او به اسرار سینه‌ها داناست."/>
		<aya index="6" text="و هیچ جنبنده‌ای در زمین نیست مگر [اینکه‌] روزیش بر عهده خداست، و [او] قرارگاه و محل مُردنش را می‌داند. همه [اینها] در کتابی روشن [ثبت‌] است."/>
		<aya index="7" text="و اوست کسی که آسمانها و زمین را در شش هنگام آفرید و عرش او بر آب بود، تا شما را بیازماید که کدام‌یک نیکوکارترید! و اگر بگویی: «شما پس از مرگ برانگیخته خواهید شد» قطعاً کسانی که کافر شده‌اند خواهند گفت: «این [ادّعا] جز سحری آشکار نیست.»"/>
		<aya index="8" text="و اگر عذاب را تا چندگاهی از آنان به تأخیر افکنیم، حتماً خواهند گفت: «چه چیز آن را باز می‌دارد؟» آگاه باش، روزی که [عذاب‌] به آنان برسد از ایشان بازگشتنی نیست، و آنچه را که مسخره می‌کردند آنان را فرو خواهد گرفت."/>
		<aya index="9" text="و اگر از جانب خود رحمتی به انسان بچشانیم، سپس آن را از وی سلب کنیم، قطعاً نومید و ناسپاس خواهد بود."/>
		<aya index="10" text="و اگر -پس از محنتی که به او رسیده- نعمتی به او بچشانیم حتماً خواهد گفت: «گرفتاریها از من دور شد!» بی‌گمان، او شادمان و فخرفروش است."/>
		<aya index="11" text="مگر کسانی که شکیبایی ورزیده و کارهای شایسته کرده‌اند [که‌] برای آنان آمرزش و پاداشی بزرگ خواهد بود."/>
		<aya index="12" text="و مبادا تو برخی از آنچه را که به سویت وحی می‌شود ترک گویی و سینه‌ات بدان تنگ گردد که می‌گویند: «چرا گنجی بر او فرو فرستاده نشده یا فرشته‌ای با او نیامده است؟» تو فقط هشداردهنده‌ای، و خدا بر هر چیزی نگهبان است."/>
		<aya index="13" text="یا می‌گویند: «این [قرآن‌] را به دروغ ساخته است.» بگو: «اگر راست می‌گویید، ده سوره برساخته‌شده مانند آن بیاورید و غیر از خدا هر که را می‌توانید فرا خوانید.»"/>
		<aya index="14" text="پس اگر شما را اجابت نکردند، بدانید که آنچه نازل شده است به علم خداست، و اینکه معبودی جز او نیست. پس آیا شما گردن می‌نهید؟"/>
		<aya index="15" text="کسانی که زندگی دنیا و زیور آن را بخواهند [جزای‌] کارهایشان را در آنجا به طور کامل به آنان می‌دهیم، و به آنان در آنجا کم داده نخواهد شد."/>
		<aya index="16" text="اینان کسانی هستند که در آخرت جز آتش برایشان نخواهد بود، و آنچه در آنجا کرده‌اند به هدر رفته، و آنچه انجام می‌داده‌اند باطل گردیده است."/>
		<aya index="17" text="آیا کسی که از جانب پروردگارش بر حجتی روشن است و شاهدی از [خویشان‌] او، پیرو آن است، و پیش از وی [نیز] کتاب موسی راهبر و مایه رحمت بوده است [دروغ می‌بافد]؟ آنان [که در جستجوی حقیقت‌اند] به آن می‌گروند، و هر کس از گروه‌های [مخالف‌] به آن کفر ورزد آتش وعده‌گاه اوست. پس در آن تردید مکن که آن حقّ است [و] از جانب پروردگارت [آمده است‌] ولی بیشتر مردم باور نمی‌کنند."/>
		<aya index="18" text="و چه کسی ستمکارتر از آن کس است که بر خدا دروغ بندد؟ آنان بر پروردگارشان دروغ عرضه می‌شوند، و گواهان خواهند گفت: «اینان بودند که بر پروردگارشان دروغ بستند. هان! لعنت خدا بر ستمگران باد.»"/>
		<aya index="19" text="همانان که [مردم را] از راه خدا باز می‌دارند و آن را کج می‌شمارند و خود، آخرت را باور ندارند."/>
		<aya index="20" text="آنان در زمین درمانده‌کنندگان [خدا] نیستند، و جز خدا دوستانی برای آنان نیست. عذاب برای آنان دو چندان می‌شود. آنان توان شنیدن [حق را] نداشتند و [حق را] نمی‌دیدند."/>
		<aya index="21" text="اینانند که به خویشتن زیان زده و آنچه را به دروغ برساخته بودند از دست داده‌اند."/>
		<aya index="22" text="شک نیست که آنان در آخرت زیانکارترند."/>
		<aya index="23" text="بی‌گمان کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده و [با فروتنی‌] به سوی پروردگارشان آرام یافتند، آنان اهل بهشتند و در آن جاودانه خواهند بود."/>
		<aya index="24" text="مَثَلِ این دو گروه، چون نابینا و کر [در مقایسه‌] با بینا و شنواست. آیا در مَثَل یکسانند؟ پس آیا پند نمی‌گیرید؟"/>
		<aya index="25" text="و به راستی نوح را به سوی قومش فرستادیم. [گفت:] من برای شما هشداردهنده‌ای آشکارم،"/>
		<aya index="26" text="که جز خدا را نپرستید، زیرا من از عذاب روزی سهمگین بر شما بیمناکم."/>
		<aya index="27" text="پس، سران قومش که کافر بودند، گفتند: «ما تو را جز بشری مثل خود نمی‌بینیم، و جز [جماعتی از] فرومایگانِ ما، آن هم نسنجیده، نمی‌بینیم کسی تو را پیروی کرده باشد، و شما را بر ما امتیازی نیست، بلکه شما را دروغگو می‌دانیم.»"/>
		<aya index="28" text="گفت: «ای قوم من، به من بگویید، اگر از طرف پروردگارم حجتی روشن داشته باشم، و مرا از نزد خود رحمتی بخشیده باشد که بر شما پوشیده است، آیا ما [باید] شما را در حالی که بدان اکراه دارید، به آن وادار کنیم؟»"/>
		<aya index="29" text="«و ای قوم من، بر این [رسالت،] مالی از شما درخواست نمی‌کنم. مُزد من جز بر عهده خدا نیست. و کسانی را که ایمان آورده‌اند طرد نمی‌کنم. قطعاً آنان پروردگارشان را دیدار خواهند کرد، ولی شما را قومی می‌بینم که نادانی می‌کنید.»"/>
		<aya index="30" text="و ای قوم من! اگر آنان را برانم، چه کسی مرا در برابر خدا یاری خواهد کرد؟ آیا عبرت نمی‌گیرید؟"/>
		<aya index="31" text="«و به شما نمی‌گویم که گنجینه‌های خدا پیش من است، و غیب نمی‌دانم، و نمی‌گویم که من فرشته‌ام، و در باره کسانی که دیدگان شما به خواری در آنان می‌نگرد، نمی‌گویم خدا هرگز خیرشان نمی‌دهد. خدا به آنچه در دل آنان است آگاه‌تر است. [اگر جز این بگویم‌] من در آن صورت از ستمکاران خواهم بود.»"/>
		<aya index="32" text="گفتند: «ای نوح، واقعاً با ما جدال کردی و بسیار [هم‌] جدال کردی. پس اگر از راستگویانی آنچه را [از عذاب خدا] به ما وعده می‌دهی برای ما بیاور.»"/>
		<aya index="33" text="گفت: «تنها خداست که اگر بخواهد، آن را برای شما می‌آورد و شما عاجز کننده [او] نخواهید بود.»"/>
		<aya index="34" text="و اگر بخواهم شما را اندرز دهم، در صورتی که خدا بخواهد شما را بیراه گذارد، اندرز من شما را سودی نمی‌بخشد. او پروردگار شماست و به سوی او باز گردانیده می‌شوید."/>
		<aya index="35" text="یا [در باره قرآن‌] می‌گویند: «آن را بربافته است.» بگو: «اگر آن را به دروغ سر هم کرده‌ام، گناه من بر عهده خود من است، و[لی‌] من از جُرمی که به من نسبت می‌دهید برکنارم.»"/>
		<aya index="36" text="و به نوح وحی شد که: «از قوم تو، جز کسانی که [تاکنون‌] ایمان آورده‌اند هرگز [کسی‌] ایمان نخواهد آورد. پس، از آنچه می‌کردند غمگین مباش.»"/>
		<aya index="37" text="«و زیر نظر ما و [به‌] وحی ما کِشتی را بساز، و در باره کسانی که ستم کرده‌اند با من سخن مگوی، چرا که آنان غرق شدنی‌اند.»"/>
		<aya index="38" text="و [نوح‌] کشتی را می‌ساخت، و هر بار که اشرافی از قومش بر او می‌گذشتند، او را مسخره می‌کردند. می‌گفت: «اگر ما را مسخره می‌کنید، ما [نیز] شما را همان گونه که مسخره می‌کنید، مسخره خواهیم کرد.»"/>
		<aya index="39" text="به زودی خواهید دانست چه کسی را عذابی خوارکننده درمی‌رسد و بر او عذابی پایدار فرود می‌آید؟"/>
		<aya index="40" text="تا آنگاه که فرمان ما دررسید و تنور فوران کرد، فرمودیم: «در آن [کشتی‌] از هر حیوانی یک جفت، با کسانت -مگر کسی که قبلا در باره او سخن رفته است- و کسانی که ایمان آورده‌اند، حمل کن.» و با او جز [عدّه‌] اندکی ایمان نیاورده بودند!"/>
		<aya index="41" text="و [نوح‌] گفت: «در آن سوار شوید. به نام خداست روان‌شدنش و لنگرانداختنش، بی گمان پروردگار من آمرزنده مهربان است.»"/>
		<aya index="42" text="و آن [کِشتی‌] ایشان را در میان موجی کوه‌آسا می‌بُرد، و نوح پسرش را که در کناری بود بانگ درداد: «ای پسرک من، با ما سوار شو و با کافران مباش.»"/>
		<aya index="43" text="گفت: «به زودی به کوهی پناه می‌جویم که مرا از آب در امان نگاه می‌دارد.» گفت: «امروز در برابر فرمان خدا هیچ نگاهدارنده‌ای نیست، مگر کسی که [خدا بر او] رحم کند.» و موج میان آن دو حایل شد و [پسر] از غرق‌شدگان گردید."/>
		<aya index="44" text="و گفته شد: «ای زمین، آب خود را فرو بر، و ای آسمان، [از باران‌] خودداری کن. و آب فرو کاست و فرمان گزارده شده و [کشتی‌] بر جودی قرار گرفت.» و گفته شد: «مرگ بر قوم ستمکار.»"/>
		<aya index="45" text="و نوح پروردگار خود را آواز داد و گفت: «پروردگارا، پسرم از کسان من است، و قطعاً وعده تو راست است و تو بهترین داورانی.»"/>
		<aya index="46" text="فرمود: «ای نوح، او در حقیقت از کسان تو نیست، او [دارای‌] کرداری ناشایسته است. پس چیزی را که بدان علم نداری از من مخواه. من به تو اندرز می‌دهم که مبادا از نادانان باشی.»"/>
		<aya index="47" text="گفت: «پروردگارا، من به تو پناه می‌برم که از تو چیزی بخواهم که بدان علم ندارم، و اگر مرا نیامرزی و به من رحم نکنی از زیانکاران باشم.»"/>
		<aya index="48" text="گفته شد: «ای نوح، با درودی از ما و برکتهایی بر تو و بر گروههایی که با تواند، فرود آی. و گروههایی هستند که به زودی برخوردارشان می‌کنیم، سپس از جانب ما عذابی دردناک به آنان می‌رسد.»"/>
		<aya index="49" text="این از خبرهای غیب است که آن را به تو وحی می‌کنیم. پیش از این نه تو آن را می‌دانستی و نه قوم تو. پس شکیبا باش که فرجام [نیک‌] از آنِ تقواپیشگان است."/>
		<aya index="50" text="و به سوی [قوم‌] عاد، برادرشان هود را [فرستادیم. هود] گفت: «ای قوم من، خدا را بپرستید. جز او هیچ معبودی برای شما نیست. شما فقط دروغ پردازید.»"/>
		<aya index="51" text="«ای قوم من، برای این [رسالت‌] پاداشی از شما درخواست نمی‌کنم. پاداش من جز بر عهده کسی که مرا آفریده است، نیست. پس آیا نمی‌اندیشید؟»"/>
		<aya index="52" text="«و ای قوم من، از پروردگارتان آمرزش بخواهید، سپس به درگاه او توبه کنید [تا] از آسمان بر شما بارش فراوان فرستد و نیرویی بر نیروی شما بیفزاید، و تبهکارانه روی بر مگردانید.»"/>
		<aya index="53" text="گفتند: «ای هود، برای ما دلیل روشنی نیاوردی، و ما برای سخن تو دست از خدایان خود برنمی‌داریم و تو را باور نداریم.»"/>
		<aya index="54" text="«[چیزی‌] جز این نمی‌گوییم که بعضی از خدایان ما به تو آسیبی رسانده‌اند.» گفت: «من خدا را گواه می‌گیرم، و شاهد باشید که من از آنچه جز او شریک وی می‌گیرید بیزارم."/>
		<aya index="55" text="پس، همه شما در کار من نیرنگ کنید و مرا مهلت مدهید."/>
		<aya index="56" text="در حقیقت، من بر خدا، پروردگار خودم و پروردگار شما توکّل کردم. هیچ جنبنده‌ای نیست مگر اینکه او مهار هستی‌اش را در دست دارد. به راستی پروردگار من بر راه راست است."/>
		<aya index="57" text="پس اگر روی بگردانید، به یقین، آنچه را که به منظور آن به سوی شما فرستاده شده بودم به شما رسانیدم، و پروردگارم قومی جز شما را جانشین [شما] خواهد کرد. و به او هیچ زیانی نمی‌رسانید. در حقیقت، پروردگارم بر هر چیزی نگاهبان است."/>
		<aya index="58" text="و چون فرمان ما دررسید، هود و کسانی را که با او گرویده بودند، به رحمتی از جانب خود نجات بخشیدیم و آنان را از عذابی سخت رهانیدیم."/>
		<aya index="59" text="و این، [قوم‌] عاد بود که آیات پروردگارشان را انکار کردند، و فرستادگانش را نافرمانی نمودند، و به دنبال فرمانِ هر زورگوی ستیزه‌جوی رفتند."/>
		<aya index="60" text="و [سرانجام‌] در این دنیا و روز قیامت، لعنت بدرقه [راه‌] آنان گردید. آگاه باشید که عادیان به پروردگارشان کفر ورزیدند. هان، مرگ بر عادیان: قوم هود."/>
		<aya index="61" text="و به سوی [قوم‌] ثمود، برادرشان صالح را [فرستادیم‌]. گفت: «ای قوم من! خدا را بپرستید. برای شما هیچ معبودی جز او نیست. او شما را از زمین پدید آورد و در آن شما را استقرار داد. پس، از او آمرزش بخواهید، آنگاه به درگاه او توبه کنید، که پروردگارم نزدیک [و] اجابت‌کننده است.»"/>
		<aya index="62" text="گفتند: «ای صالح، به راستی تو پیش از این، میان ما مایه امید بودی. آیا ما را از پرستش آنچه پدرانمان می‌پرستیدند باز می‌داری؟ و بی‌گمان، ما از آنچه تو ما را بدان می‌خوانی سخت دچار شکّیم.»"/>
		<aya index="63" text="گفت: «ای قوم من، چه بینید، اگر [در این دعوا] بر حجتی روشن از پروردگار خود باشم و از جانب خود رحمتی به من داده باشد، پس اگر او را نافرمانی کنم چه کسی در برابر خدا مرا یاری می‌کند؟ در نتیجه، شما جز بر زیان من نمی‌افزایید.»"/>
		<aya index="64" text="«و ای قوم من، این ماده‌شتر خداست که برای شما پدیده‌ای شگرف است. پس بگذارید او در زمین خدا بخورد و آسیبش مرسانید که شما را عذابی زودرس فرو می‌گیرد. «"/>
		<aya index="65" text="پس آن [ماده‌شتر] را پی کردند، و [صالح‌] گفت: «سه روز در خانه‌هایتان برخوردار شوید. این وعده‌ای بی‌دروغ است.»"/>
		<aya index="66" text="پس چون فرمان ما در رسید، صالح و کسانی را که با او ایمان آورده بودند، به رحمت خود رهانیدیم و از رسوایی آن روز [نجات دادیم‌]. به یقین، پروردگار تو همان نیرومند شکست‌ناپذیر است."/>
		<aya index="67" text="و کسانی را که ستم ورزیده بودند، آن بانگِ [مرگبار] فرا گرفت، و در خانه‌هایشان از پا درآمدند."/>
		<aya index="68" text="گویا هرگز در آن [خانه‌ها] نبوده‌اند. آگاه باشید که ثمودیان به پروردگارشان کفر ورزیدند. هان، مرگ بر ثمود."/>
		<aya index="69" text="و به راستی، فرستادگان ما برای ابراهیم مژده آوردند، سلام گفتند، پاسخ داد: «سلام». و دیری نپایید که گوساله‌ای بریان آورد."/>
		<aya index="70" text="و چون دید دستهایشان به غذا دراز نمی‌شود، آنان را ناشناس یافت و از ایشان ترسی بر دل گرفت. گفتند: «مترس، ما به سوی قوم لوط فرستاده شده‌ایم.»"/>
		<aya index="71" text="و زن او ایستاده بود. خندید. پس وی را به اسحاق و از پی اسحاق به یعقوب مژده دادیم."/>
		<aya index="72" text="[همسر ابراهیم‌] گفت: «ای وای بر من، آیا فرزند آورم با آنکه من پیرزنم، و این شوهرم پیرمرد است؟ واقعاً این چیزِ بسیار عجیبی است.»"/>
		<aya index="73" text="گفتند: «آیا از کار خدا تعجّب می‌کنی؟ رحمت خدا و برکات او بر شما خاندان [رسالت‌] باد. بی‌گمان، او ستوده‌ای بزرگوار است.»"/>
		<aya index="74" text="پس وقتی ترس ابراهیم زایل شد و مژده [فرزنددار شدن‌] به او رسید، در باره قوم لوط با ما [به قصد شفاعت‌] چون و چرا می‌کرد."/>
		<aya index="75" text="زیرا ابراهیم، بردبار و نرمدل و بازگشت‌کننده [به سوی خدا] بود."/>
		<aya index="76" text="ای ابراهیم! از این [چون و چرا] روی برتاب، که فرمان پروردگارت آمده و برای آنان عذابی که بی‌بازگشت است خواهد آمد."/>
		<aya index="77" text="و چون فرستادگان ما نزد لوط آمدند، به [آمدنِ‌] آنان ناراحت، و دستش از حمایت ایشان کوتاه شد و گفت: «امروز، روزی سخت است.»"/>
		<aya index="78" text="و قوم او شتابان به سویش آمدند، و پیش از آن کارهای زشت می‌کردند. [لوط] گفت: «ای قوم من، اینان دختران منند. آنان برای شما پاکیزه‌ترند. پس از خدا بترسید و مرا در کار مهمانانم رسوا مکنید. آیا در میان شما آدمی عقل‌رس پیدا نمی‌شود؟»"/>
		<aya index="79" text="گفتند: «تو خوب می‌دانی که ما را به دخترانت حاجتی نیست و تو خوب می‌دانی که ما چه می‌خواهیم.»"/>
		<aya index="80" text="[لوط] گفت: «کاش برای مقابله با شما قدرتی داشتم یا به تکیه‌گاهی استوار پناه می‌جستم.»"/>
		<aya index="81" text="گفتند: «ای لوط، ما فرستادگان پروردگار توییم. آنان هرگز به تو دست نخواهند یافت. پس، پاسی از شب گذشته خانواده‌ات را حرکت ده -و هیچ کس از شما نباید واپس بنگرد- مگر زنت، که آنچه به ایشان رسد به او [نیز] خواهد رسید. بی‌گمان، وعده‌گاه آنان صبح است. مگر صبح نزدیک نیست؟»"/>
		<aya index="82" text="پس چون فرمان ما آمد، آن [شهر] را زیر و زبر کردیم و سنگ‌پاره‌هایی از [نوع‌] سنگ گلهای لایه لایه، بر آن فرو ریختیم."/>
		<aya index="83" text="[سنگهایی‌] که نزد پروردگارت نشان‌زده بود. و [خرابه‌های‌] آن از ستمگران چندان دور نیست."/>
		<aya index="84" text="و به سوی [اهل‌] مَدْیَن، برادرشان شعیب را [فرستادیم‌]. گفت: «ای قوم من، خدا را بپرستید. برای شما جز او معبودی نیست. و پیمانه و ترازو را کم مکنید. به راستی شما را در نعمت می‌بینم. و[لی‌] از عذاب روزی فراگیر بر شما بیمناکم.»"/>
		<aya index="85" text="«و ای قوم من، پیمانه و ترازو را به داد، تمام دهید، و حقوق مردم را کم مدهید، و در زمین به فساد سر برمدارید.»"/>
		<aya index="86" text="«اگر مؤمن باشید، باقیمانده [حلال‌] خدا برای شما بهتر است، و من بر شما نگاهبان نیستم.»"/>
		<aya index="87" text="گفتند: «ای شعیب، آیا نماز تو به تو دستور می‌دهد که آنچه را پدران ما می‌پرستیده‌اند رها کنیم، یا در اموال خود به میل خود تصرّف نکنیم؟ راستی که تو بردبار فرزانه‌ای.»"/>
		<aya index="88" text="گفت: «ای قوم من، بیندیشید، اگر از جانب پروردگارم دلیل روشنی داشته باشم، و او از سوی خود روزی نیکویی به من داده باشد [آیا باز هم از پرستش او دست بردارم؟] من نمی‌خواهم در آنچه شما را از آن باز می‌دارم با شما مخالفت کنم [و خود مرتکب آن شوم‌]. من قصدی جز اصلاح [جامعه‌] تا آنجا که بتوانم، ندارم، و توفیق من جز به [یاری‌] خدا نیست. بر او توکّل کرده‌ام و به سوی او بازمی‌گردم.»"/>
		<aya index="89" text="«و ای قوم من، زنهار تا مخالفت شما با من، شما را بدانجا نکشاند که [بلایی‌] مانند آنچه به قوم نوح یا قوم هود یا قوم صالح رسید، به شما [نیز] برسد، و قوم لوط از شما چندان دور نیست.»"/>
		<aya index="90" text="«و از پروردگار خود آمرزش بخواهید، سپس به درگاه او توبه کنید که پروردگار من مهربان و دوستدار [بندگان‌] است.»"/>
		<aya index="91" text="گفتند: «ای شعیب! بسیاری از آنچه را که می‌گویی نمی‌فهمیم، و واقعاً تو را در میان خود ضعیف می‌بینیم، و اگر عشیره تو نبود قطعاً سنگسارت می‌کردیم، و تو بر ما پیروز نیستی!»"/>
		<aya index="92" text="گفت: «ای قوم من، آیا عشیره من پیشِ شما از خدا عزیزتر است که او را پشت سر خود گرفته‌اید [و فراموشش کرده‌اید]؟ در حقیقت، پروردگار من به آنچه انجام می‌دهید احاطه دارد.»"/>
		<aya index="93" text="«و ای قوم من، شما بر حسب امکانات خود عمل کنید، من [نیز] عمل می‌کنم. به زودی خواهید دانست که عذاب رسواکننده بر چه کسی فرود می‌آید و دروغگو کیست؛ و انتظار برید که من [هم‌] با شما منتظرم.»"/>
		<aya index="94" text="و چون فرمان ما آمد، شعیب و کسانی را که با او ایمان آورده بودند، به رحمتی از جانب خویش نجات دادیم، و کسانی را که ستم کرده بودند، فریاد [مرگبار] فرو گرفت، و در خانه‌هایشان از پا درآمدند."/>
		<aya index="95" text="گویی در آن [خانه‌ها] هرگز اقامت نداشته‌اند. هان، مرگ بر [مردم‌] مَدْیَن، همان گونه که ثمود هلاک شدند."/>
		<aya index="96" text="و به راستی، موسی را با آیات خود و حجّتی آشکار،"/>
		<aya index="97" text="به سوی فرعون و سران [قوم‌] وی فرستادیم، ولی [سران‌] از فرمان فرعون پیروی کردند، و فرمان فرعون صواب نبود."/>
		<aya index="98" text="روز قیامت پیشاپیش قومش می‌رود و آنان را به آتش درمی‌آورد، و [دوزخ‌] چه ورودگاه بدی برای واردان است."/>
		<aya index="99" text="و در این دنیا و روز قیامت به لعنت بدرقه شدند، و چه بد عطایی نصیب آنان می‌شود."/>
		<aya index="100" text="این، از خبرهای آن شهرهاست که آن را بر تو حکایت می‌کنیم. بعضی از آنها [هنوز] بر سرِ پا هستند و [بعضی‌] بر باد رفته‌اند."/>
		<aya index="101" text="و ما به آنان ستم نکردیم، ولی آنان به خودشان ستم کردند. پس چون فرمان پروردگارت آمد، خدایانی که به جای خدا[ی حقیقی‌] می‌خواندند هیچ به کارشان نیامد، و جز بر هلاکت آنان نیفزود."/>
		<aya index="102" text="و این گونه بود [به قهر] گرفتن پروردگارت، وقتی شهرها را در حالی که ستمگر بودند [به قهر] می‌گرفت. آری [به قهر] گرفتن او دردناک و سخت است."/>
		<aya index="103" text="قطعاً در این [یادآوریها] برای کسی که از عذاب آخرت می‌ترسد عبرتی است. آن [روز] روزی است که مردم را برای آن گرد می‌آورند، و آن [روز] روزی است که [جملگی در آن‌] حاضر می‌شوند."/>
		<aya index="104" text="و ما آن را جز تا زمان معیّنی به تأخیر نمی‌افکنیم."/>
		<aya index="105" text="روزی [است‌] که چون فرا رسد هیچ کس جز به اذن وی سخن نگوید. آنگاه بعضی از آنان تیره‌بختند و [برخی‌] نیکبخت."/>
		<aya index="106" text="و اما کسانی که تیره‌بخت شده‌اند، در آتش، فریاد و ناله‌ای دارند."/>
		<aya index="107" text="تا آسمانها و زمین برجاست، در آن ماندگار خواهند بود، مگر آنچه پروردگارت بخواهد، زیرا پروردگار تو همان کُند که خواهد."/>
		<aya index="108" text="و اما کسانی که نیکبخت شده‌اند، تا آسمانها و زمین برجاست، در بهشت جاودانند، مگر آنچه پروردگارت بخواهد. [که این‌] بخششی است که بریدنی نیست."/>
		<aya index="109" text="پس در باره آنچه آنان [=مشرکان‌] می‌پرستند در تردید مباش. آنان جز همان گونه که قبلا پدرانشان می‌پرستیدند، نمی‌پرستند. و ما بهره ایشان را تمام و ناکاسته خواهیم داد."/>
		<aya index="110" text="و به حقیقت، ما به موسی کتاب [آسمانی‌] دادیم، پس در مورد آن اختلاف شد، و اگر از جانب پروردگارت وعده‌ای پیشی نگرفته بود، قطعاً میان آنها داوری شده بود، و بی گمان، آنان در باره آن در شکی بهتان‌آمیزند."/>
		<aya index="111" text="و قطعاً پروردگارت [نتیجه‌] اعمال هر یک را به تمام [و کمال‌] به آنان خواهد داد، چرا که او به آنچه انجام می‌دهند آگاه است."/>
		<aya index="112" text="پس، همان گونه که دستور یافته‌ای ایستادگی کن، و هر که با تو توبه کرده [نیز چنین کند]، و طغیان مکنید که او به آنچه انجام می‌دهید بیناست."/>
		<aya index="113" text="و به کسانی که ستم کرده‌اند متمایل مشوید که آتش [دوزخ‌] به شما می‌رسد، و در برابر خدا برای شما دوستانی نخواهد بود، و سرانجام یاری نخواهید شد."/>
		<aya index="114" text="و در دو طرف روز [=اول و آخر آن‌] و نخستین ساعات شب نماز را برپا دار، زیرا خوبیها بدیها را از میان می‌برد. این برای پندگیرندگان، پندی است."/>
		<aya index="115" text="و شکیبا باش که خدا پاداش نیکوکاران را ضایع نمی‌گرداند."/>
		<aya index="116" text="پس چرا از نسلهای پیش از شما خردمندانی نبودند که [مردم را] از فساد در زمین باز دارند؟ جز اندکی از کسانی که از میان آنان نجاتشان دادیم. و کسانی که ستم کردند به دنبال ناز و نعمتی که در آن بودند رفتند، و آنان بزهکار بودند."/>
		<aya index="117" text="و پروردگار تو [هرگز] بر آن نبوده است که شهرهایی را که مردمش اصلاحگرند، به ستم هلاک کند."/>
		<aya index="118" text="و اگر پروردگار تو می‌خواست، قطعاً همه مردم را امّت واحدی قرار می‌داد، در حالی که پیوسته در اختلافند،"/>
		<aya index="119" text="مگر کسانی که پروردگار تو به آنان رحم کرده، و برای همین آنان را آفریده است. و وعده پروردگارت [چنین‌] تحقّق پذیرفته است [که:] «البتّه جهنّم را از جنّ و انس یکسره پر خواهم کرد.»"/>
		<aya index="120" text="و هر یک از سرگذشتهای پیامبران [خود] را که بر تو حکایت می‌کنیم، چیزی است که دلت را بدان استوار می‌گردانیم، و در اینها حقیقت برای تو آمده، و برای مؤمنان اندرز و تذکّری است."/>
		<aya index="121" text="و به کسانی که ایمان نمی‌آورند بگو: «بر حسب امکانات خود عمل کنید که ما [هم‌] عمل خواهیم کرد.»"/>
		<aya index="122" text="«و منتظر باشید که ما [نیز] منتظر خواهیم بود.»"/>
		<aya index="123" text="و نهان آسمانها و زمین از آنِ خداست، و تمام کارها به او بازگردانده می‌شود؛ پس او را پرستش کن و بر او توکّل نمای، و پروردگار تو از آنچه انجام می‌دهید غافل نیست."/>
	</sura>
	<sura index="12" name="">
		<aya index="1" text="الف، لام، راء. این است آیات کتاب روشنگر."/>
		<aya index="2" text="ما آن را قرآنی عربی نازل کردیم، باشد که بیندیشید."/>
		<aya index="3" text="ما نیکوترین سرگذشت را به موجب این قرآن که به تو وحی کردیم، بر تو حکایت می‌کنیم، و تو قطعاً پیش از آن از بی‌خبران بودی."/>
		<aya index="4" text="[یاد کن‌] زمانی را که یوسف به پدرش گفت: «ای پدر، من [در خواب‌] یازده ستاره را با خورشید و ماه دیدم. دیدم [آنها] برای من سجده می‌کنند.»"/>
		<aya index="5" text="[یعقوب‌] گفت: «ای پسرک من، خوابت را برای برادرانت حکایت مکن که برای تو نیرنگی می‌اندیشند، زیرا شیطان برای آدمی دشمنی آشکار است."/>
		<aya index="6" text="و این چنین، پروردگارت تو را برمی‌گزیند، و از تعبیر خوابها به تو می‌آموزد، و نعمتش را بر تو و بر خاندان یعقوب تمام می‌کند، همان گونه که قبلاً بر پدران تو، ابراهیم و اسحاق، تمام کرد. در حقیقت، پروردگار تو دانای حکیم است."/>
		<aya index="7" text="به راستی در [سرگذشتِ‌] یوسف و برادرانش برای پُرسندگان عبرتهاست."/>
		<aya index="8" text="هنگامی که [برادران او] گفتند: «یوسف و برادرش نزد پدرمان از ما -که جمعی نیرومند هستیم- دوست‌داشتنی‌ترند. قطعاً پدر ما در گمراهی آشکاری است.»"/>
		<aya index="9" text="[یکی گفت:] «یوسف را بکُشید یا او را به سرزمینی بیندازید، تا توجّه پدرتان معطوف شما گردد، و پس از او مردمی شایسته باشید.»"/>
		<aya index="10" text="گوینده‌ای از میان آنان گفت: «یوسف را مکُشید. اگر کاری می‌کنید، او را در نهانخانه چاه بیفکنید، تا برخی از مسافران او را برگیرند.»"/>
		<aya index="11" text="گفتند: «ای پدر، تو را چه شده است که ما را بر یوسف امین نمی‌دانی در حالی که ما خیرخواه او هستیم؟"/>
		<aya index="12" text="فردا او را با ما بفرست تا [در چمن‌] بگردد و بازی کند، و ما به خوبی نگهبان او خواهیم بود."/>
		<aya index="13" text="گفت: «اینکه او را ببَرید سخت مرا اندوهگین می‌کند، و می‌ترسم از او غافل شوید و گرگ او را بخورد.»"/>
		<aya index="14" text="گفتند: «اگر گرگ او را بخورد با اینکه ما گروهی نیرومند هستیم، در آن صورت ما قطعاً [مردمی‌] بی‌مقدار خواهیم بود.»"/>
		<aya index="15" text="پس وقتی او را بردند و همداستان شدند تا او را در نهانخانه چاه بگذارند [چنین کردند]. و به او وحی کردیم که قطعاً آنان را از این کارشان -در حالی که نمی‌دانند- با خبر خواهی کرد."/>
		<aya index="16" text="و شامگاهان، گریان نزد پدر خود [باز] آمدند."/>
		<aya index="17" text="گفتند: «ای پدر، ما رفتیم مسابقه دهیم، و یوسف را پیش کالای خود نهادیم. آنگاه گرگ او را خورد، ولی تو ما را هر چند راستگو باشیم باور نمی‌داری.»"/>
		<aya index="18" text="و پیراهنش را [آغشته‌] به خونی دروغین آوردند. [یعقوب‌] گفت: «[نه‌] بلکه نَفْس شما کاری [بد] را برای شما آراسته است. اینک صبری نیکو [برای من بهتر است‌]. و بر آنچه توصیف می‌کنید، خدا یاری‌ده است.»"/>
		<aya index="19" text="و کاروانی آمد. پس آب‌آور خود را فرستادند. و دلوش را انداخت. گفت: «مژده! این یک پسر است!» و او را چون کالایی پنهان داشتند. و خدا به آنچه می‌کردند دانا بود."/>
		<aya index="20" text="و او را به بهای ناچیزی -چند درهم- فروختند و در آن بی‌رغبت بودند."/>
		<aya index="21" text="و آن کس که او را از مصر خریده بود به همسرش گفت: «نیکش بدار، شاید به حال ما سود بخشد یا او را به فرزندی اختیار کنیم.» و بدین گونه ما یوسف را در آن سرزمین مکانت بخشیدیم تا به او تأویل خوابها را بیاموزیم، و خدا بر کار خویش چیره است ولی بیشتر مردم نمی‌دانند."/>
		<aya index="22" text="و چون به حد رشد رسید، او را حکمت و دانش عطا کردیم، و نیکوکاران را چنین پاداش می‌دهیم."/>
		<aya index="23" text="و آن [بانو] که وی در خانه‌اش بود خواست از او کام گیرد، و درها را [پیاپی‌] چفت کرد و گفت: «بیا که از آنِ توام!» [یوسف‌] گفت: «پناه بر خدا، او آقای من است. به من جای نیکو داده است. قطعاً ستمکاران رستگار نمی‌شوند.»"/>
		<aya index="24" text="و در حقیقت [آن زن‌] آهنگ وی کرد، و [یوسف نیز] اگر برهان پروردگارش را ندیده بود، آهنگ او می‌کرد. چنین [کردیم‌] تا بدی و زشتکاری را از او بازگردانیم، چرا که او از بندگان مخلص ما بود."/>
		<aya index="25" text="و آن دو به سوی در بر یکدیگر سبقت گرفتند، و [آن زن‌] پیراهن او را از پشت بدرید و در آستانه در آقای آن زن را یافتند. آن گفت: «کیفر کسی که قصد بد به خانواده تو کرده چیست؟ جز اینکه زندانی یا [دچار] عذابی دردناک شود.»"/>
		<aya index="26" text="[یوسف‌] گفت: «او از من کام خواست.» و شاهدی از خانواده آن زن شهادت داد: «اگر پیراهن او از جلو چاک خورده، زن راست گفته و او از دروغگویان است،"/>
		<aya index="27" text="و اگر پیراهن او از پشت دریده شده، زن دروغ گفته و او از راستگویان است.»"/>
		<aya index="28" text="پس چون [شوهرش‌] دید پیراهن او از پشت چاک خورده است گفت: «بی‌شک، این از نیرنگ شما [زنان‌] است، که نیرنگ شما [زنان‌] بزرگ است.»"/>
		<aya index="29" text="«ای یوسف، از این [پیشامد] روی بگردان. و تو [ای زن‌] برای گناه خود آمرزش بخواه که تو از خطاکاران بوده‌ای.»"/>
		<aya index="30" text="و [دسته‌ای از] زنان در شهر گفتند: «زن عزیز از غلام خود، کام خواسته و سخت خاطرخواه او شده است. به راستی ما او را در گمراهی آشکاری می‌بینیم.»"/>
		<aya index="31" text="پس چون [همسر عزیز] از مکرشان اطلاع یافت، نزد آنان [کسی‌] فرستاد، و محفلی برایشان آماده ساخت، و به هر یک از آنان [میوه و] کاردی داد و [به یوسف‌] گفت: «بر آنان درآی.» پس چون [زنان‌] او را دیدند، وی را بس شگرف یافتند و [از شدت هیجان‌] دستهای خود را بریدند و گفتند: «منزه است خدا، این بشر نیست، این جز فرشته‌ای بزرگوار نیست.»"/>
		<aya index="32" text="[زلیخا] گفت: «این همان است که در باره او سرزنشم می‌کردید. آری، من از او کام خواستم و[لی‌] او خود را نگاه داشت، و اگر آنچه را به او دستور می‌دهم نکند قطعاً زندانی خواهد شد و حتماً از خوارشدگان خواهد گردید.»"/>
		<aya index="33" text="[یوسف‌] گفت: «پروردگارا، زندان برای من دوست‌داشتنی‌تر است از آنچه مرا به آن می‌خوانند، و اگر نیرنگ آنان را از من بازنگردانی، به سوی آنان خواهم گرایید و از [جمله‌] نادانان خواهم شد.»"/>
		<aya index="34" text="پس، پروردگارش [دعای‌] او را اجابت کرد و نیرنگ آنان را از او بگردانید. آری، او شنوای داناست."/>
		<aya index="35" text="آنگاه پس از دیدن آن نشانه‌ها، به نظرشان آمد که او را تا چندی به زندان افکنند."/>
		<aya index="36" text="و دو جوان با او به زندان درآمدند. [روزی‌] یکی از آن دو گفت: «من خویشتن را [به خواب‌] دیدم که [انگور برای‌] شراب می‌فشارم»؛ و دیگری گفت: «من خود را [به خواب‌] دیدم که بر روی سرم نان می‌برم و پرندگان از آن می‌خورند. به ما از تعبیرش خبر ده، که ما تو را از نیکوکاران می‌بینیم.»"/>
		<aya index="37" text="گفت: «غذایی را که روزی شماست برای شما نمی‌آورند مگر آنکه من از تعبیر آن به شما خبر می‌دهم پیش از آنکه [تعبیر آن‌] به شما برسد. این از چیزهایی است که پروردگارم به من آموخته است. من آیین قومی را که به خدا اعتقاد ندارند و منکر آخرتند رها کرده‌ام،"/>
		<aya index="38" text="و آیین پدرانم، ابراهیم و اسحاق و یعقوب را پیروی نموده‌ام. برای ما سزاوار نیست که چیزی را شریک خدا کنیم. این از عنایت خدا بر ما و بر مردم است، ولی بیشتر مردم سپاسگزاری نمی‌کنند."/>
		<aya index="39" text="ای دو رفیق زندانیم، آیا خدایان پراکنده بهترند یا خدای یگانه مقتدر؟"/>
		<aya index="40" text="شما به جای او جز نامهایی [چند] را نمی‌پرستید که شما و پدرانتان آنها را نامگذاری کرده‌اید، و خدا دلیلی بر [حقانیت‌] آنها نازل نکرده است. فرمان جز برای خدا نیست. دستور داده که جز او را نپرستید. این است دین درست، ولی بیشتر مردم نمی‌دانند."/>
		<aya index="41" text="ای دو رفیق زندانیم، اما یکی از شما به آقای خود باده می‌نوشاند، و اما دیگری به دار آویخته می‌شود و پرندگان از [مغز] سرش می‌خورند. امری که شما دو تن از من جویا شدید تحقق یافت."/>
		<aya index="42" text="و [یوسف‌] به آن کس از آن دو که گمان می‌کرد خلاص می‌شود، گفت: «مرا نزد آقای خود به یاد آور.» و[لی‌] شیطان، یادآوری به آقایش را از یاد او برد؛ در نتیجه، چند سالی در زندان ماند."/>
		<aya index="43" text="و پادشاه [مصر] گفت: «من [در خواب‌] دیدم هفت گاو فربه است که هفت [گاو] لاغر آنها را می‌خورند، و هفت خوشه سبز و [هفت خوشه‌] خشگیده دیگر. ای سران قوم، اگر خواب تعبیر می‌کنید، در باره خواب من، به من نظر دهید.»"/>
		<aya index="44" text="گفتند: «خوابهایی است پریشان، و ما به تعبیر خوابهای آشفته دانا نیستیم.»"/>
		<aya index="45" text="و آن کس از آن دو [زندانی‌] که نجات یافته و پس از چندی [یوسف را] به خاطر آورده بود گفت: «مرا به [زندان‌] بفرستید تا شما را از تعبیر آن خبر دهم.»"/>
		<aya index="46" text="«ای یوسف، ای مرد راستگوی، در باره [این خواب که‌] هفت گاو فربه، هفت [گاو] لاغر آنها را می‌خورند، و هفت خوشه سبز و [هفت خوشه‌] خشگیده دیگر؛ به ما نظر ده، تا به سوی مردم برگردم، شاید آنان [تعبیرش را] بدانند.»"/>
		<aya index="47" text="گفت: «هفت سال پی در پی می‌کارید، و آنچه را درویدید -جز اندکی را که می‌خورید- در خوشه‌اش واگذارید."/>
		<aya index="48" text="آنگاه پس از آن، هفت سال سخت می‌آید که آنچه را برای آن [سالها] از پیش نهاده‌اید -جز اندکی را که ذخیره می‌کنید- همه را خواهند خورد."/>
		<aya index="49" text="آنگاه پس از آن، سالی فرا می‌رسد که به مردم در آن [سال‌] باران می‌رسد و در آن آب میوه می‌گیرند."/>
		<aya index="50" text="و پادشاه گفت: «او را نزد من آورید.» پس هنگامی که آن فرستاده نزد وی آمد، [یوسف‌] گفت: «نزد آقای خویش برگرد و از او بپرس که حال آن زنانی که دستهای خود را بریدند چگونه است؟ زیرا پروردگار من به نیرنگ آنان آگاه است.»"/>
		<aya index="51" text="[پادشاه‌] گفت: «وقتی از یوسف کام [می‌]خواستید چه منظور داشتید؟» زنان گفتند: «منزه است خدا، ما گناهی بر او نمی‌دانیم،» همسر عزیز گفت: «اکنون حقیقت آشکار شد. من [بودم که‌] از او کام خواستم، و بی‌شک او از راستگویان است.»"/>
		<aya index="52" text="[یوسف گفت:] «این [درخواست اعاده حیثیت‌] برای آن بود که [عزیز] بداند من در نهان به او خیانت نکردم، و خدا نیرنگ خائنان را به جایی نمی‌رساند."/>
		<aya index="53" text="و من نفس خود را تبرئه نمی‌کنم، چرا که نفس قطعاً به بدی امر می‌کند، مگر کسی را که خدا رحم کند، زیرا پروردگار من آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="54" text="و پادشاه گفت: «او را نزد من آورید، تا وی را خاص خود کنم.» پس چون با او سخن راند، گفت: «تو امروز نزد ما با منزلت و امین هستی.»"/>
		<aya index="55" text="[یوسف‌] گفت: «مرا بر خزانه‌های این سرزمین بگمار، که من نگهبانی دانا هستم.»"/>
		<aya index="56" text="و بدین گونه یوسف را در سرزمین [مصر] قدرت دادیم، که در آن، هر جا که می خواست سکونت می‌کرد. هر که را بخواهیم به رحمت خود می‌رسانیم و اجر نیکوکاران را تباه نمی‌سازیم."/>
		<aya index="57" text="و البته اجر آخرت، برای کسانی که ایمان آورده و پرهیزگاری می‌نمودند، بهتر است."/>
		<aya index="58" text="و برادران یوسف آمدند و بر او وارد شدند. [او] آنان را شناخت ولی آنان او را نشناختند."/>
		<aya index="59" text="و چون آنان را به خوار و بارشان مجهز کرد، گفت: «برادر پدری خود را نزد من آورید. مگر نمی‌بینید که من پیمانه را تمام می‌دهم و من بهترین میزبانانم؟"/>
		<aya index="60" text="پس اگر او را نزد من نیاوردید، برای شما نزد من پیمانه‌ای نیست، و به من نزدیک نشوید."/>
		<aya index="61" text="گفتند: «او را با نیرنگ از پدرش خواهیم خواست، و محققاً این کار را خواهیم کرد.»"/>
		<aya index="62" text="و [یوسف‌] به غلامان خود گفت: «سرمایه‌های آنان را در بارهایشان بگذارید، شاید وقتی به سوی خانواده خود برمی‌گردند آن را بازیابند، امید که آنان بازگردند.»"/>
		<aya index="63" text="پس چون به سوی پدر خود بازگشتند، گفتند: «ای پدر، پیمانه از ما منع شد. برادرمان را با ما بفرست تا پیمانه بگیریم، و ما نگهبان او خواهیم بود.»"/>
		<aya index="64" text="[یعقوب‌] گفت: «آیا همان گونه که شما را پیش از این بر برادرش امین گردانیدم، بر او امین سازم؟ پس خدا بهترین نگهبان است، و اوست مهربانترین مهربانان.»"/>
		<aya index="65" text="و هنگامی که بارهای خود را گشودند، دریافتند که سرمایه‌شان بدانها بازگردانیده شده است. گفتند: «ای پدر، [دیگر] چه می‌خواهیم؟ این سرمایه ماست که به ما بازگردانیده شده است. قوت خانواده خود را فراهم، و برادرمان را نگهبانی می‌کنیم، و [با بردن او] یک بار شتر می‌افزاییم، و این [پیمانه اضافی نزد عزیز] پیمانه‌ای ناچیز است.»"/>
		<aya index="66" text="گفت: «هرگز او را با شما نخواهم فرستاد تا با من با نام خدا پیمان استواری ببندید که حتماً او را نزد من باز آورید، مگر آنکه گرفتار [حادثه‌ای‌] شوید.» پس چون پیمان خود را با او استوار کردند [یعقوب‌] گفت: «خدا بر آنچه می‌گوییم وکیل است.»"/>
		<aya index="67" text="و گفت: «ای پسران من، [همه‌] از یک دروازه [به شهر] در نیایید، بلکه از دروازه‌های مختلف وارد شوید، و من [با این سفارش،] چیزی از [قضای‌] خدا را از شما دور نمی‌توانم داشت. فرمان جز برای خدا نیست. بر او توکل کردم، و توکل‌کنندگان باید بر او توکل کنند.»"/>
		<aya index="68" text="و چون همان گونه که پدرانشان به آنان فرمان داده بود وارد شدند، [این کار] چیزی را در برابر خدا از آنان برطرف نمی‌کرد جز اینکه یعقوب نیازی را که در دلش بود، برآورد و بی‌گمان، او از [برکت‌] آنچه بدو آموخته بودیم دارای دانشی [فراوان‌] بود، ولی بیشتر مردم نمی‌دانند."/>
		<aya index="69" text="و هنگامی که بر یوسف وارد شدند، برادرش [بنیامین‌] را نزد خود جای داد [و] گفت: «من برادر تو هستم.» بنابراین، از آنچه [برادران‌] می‌کردند، غمگین مباش."/>
		<aya index="70" text="پس هنگامی که آنان را به خوار و بارشان مجهز کرد، آبخوری را در بار برادرش نهاد. سپس [به دستور او] نداکننده‌ای بانگ درداد: «ای کاروانیان، قطعاً شما دزد هستید.»"/>
		<aya index="71" text="[برادران‌] در حالی که به آنان روی کردند، گفتند: «چه گم کرده‌اید؟»"/>
		<aya index="72" text="گفتند: «جام شاه را گم کرده‌ایم، و برای هر کس که آن را بیاورد یک بار شتر خواهد بود.» و [متصدی گفت:] «من ضامن آنم.»"/>
		<aya index="73" text="گفتند: «به خدا سوگند، شما خوب می‌دانید که ما نیامده‌ایم در این سرزمین فساد کنیم و ما دزد نبوده‌ایم.»"/>
		<aya index="74" text="گفتند: «پس، اگر دروغ بگویید، کیفرش چیست؟»"/>
		<aya index="75" text="گفتند: «کیفرش [همان‌] کسی است که [جام‌] در بار او پیدا شود. پس کیفرش خود اوست. ما ستمکاران را این گونه کیفر می‌دهیم.»"/>
		<aya index="76" text="پس [یوسف‌] به [بازرسی‌] بارهای آنان، پیش از بار برادرش، پرداخت. آنگاه آن را از بار برادرش [بنیامین‌] در آورد. این گونه به یوسف شیوه آموختیم. [چرا که‌] او در آیین پادشاه نمی‌توانست برادرش را بازداشت کند، مگر اینکه خدا بخواهد [و چنین راهی بدو بنماید]. درجات کسانی را که بخواهیم بالا می‌بریم و فوق هر صاحب دانشی دانشوری است."/>
		<aya index="77" text="گفتند: «اگر او دزدی کرده، پیش از این [نیز] برادرش دزدی کرده است. «یوسف این [سخن‌] را در دل خود پنهان داشت و آن را برایشان آشکار نکرد [ولی‌] گفت: «موقعیت شما بدتر [از او]ست، و خدا به آنچه وصف می‌کنید داناتر است.»"/>
		<aya index="78" text="گفتند: «ای عزیز، او پدری پیر سالخورده دارد؛ بنابراین یکی از ما را به جای او بگیر، که ما تو را از نیکوکاران می‌بینیم.»"/>
		<aya index="79" text="گفت: «پناه به خدا، که جز آن کس را که کالای خود را نزد وی یافته‌ایم بازداشت کنیم، زیرا در آن صورت قطعاً ستمکار خواهیم بود.»"/>
		<aya index="80" text="پس چون از او نومید شدند، رازگویان کنار کشیدند. بزرگشان گفت: «مگر نمی‌دانید که پدرتان با نام خدا پیمانی استوار از شما گرفته است و قبلا [هم‌] در باره یوسف تقصیر کردید؟ هرگز از این سرزمین نمی‌روم تا پدرم به من اجازه دهد یا خدا در حق من داوری کند، و او بهترین داوران است."/>
		<aya index="81" text="پیش پدرتان بازگردید و بگویید: ای پدر، پسرت دزدی کرده، و ما جز آنچه می‌دانیم گواهی نمی‌دهیم و ما نگهبان غیب نبودیم."/>
		<aya index="82" text="و از [مردم‌] شهری که در آن بودیم و کاروانی که در میان آن آمدیم جویا شو، و ما قطعاً راست می‌گوییم."/>
		<aya index="83" text="[یعقوب‌] گفت: «[چنین نیست،] بلکه نفس شما امری [نادرست‌] را برای شما آراسته است. پس [صبر من‌] صبری نیکوست. امید که خدا همه آنان را به سوی من [باز] آورد، که او دانای حکیم است.»"/>
		<aya index="84" text="و از آنان روی گردانید و گفت: «ای دریغ بر یوسف، و در حالی که اندوه خود را فرو می‌خورد، چشمانش از اندوه سپید شد.»"/>
		<aya index="85" text="[پسران او] گفتند: «به خدا سوگند که پیوسته یوسف را یاد می‌کنی تا بیمار شوی یا هلاک گردی.»"/>
		<aya index="86" text="گفت: «من شکایت غم و اندوه خود را پیش خدا می‌برم، و از [عنایت‌] خدا چیزی می‌دانم که شما نمی‌دانید."/>
		<aya index="87" text="ای پسران من، بروید و از یوسف و برادرش جستجو کنید و از رحمت خدا نومید مباشید، زیرا جز گروه کافران کسی از رحمت خدا نومید نمی‌شود.»"/>
		<aya index="88" text="پس چون [برادران‌] بر او وارد شدند، گفتند: «ای عزیز، به ما و خانواده ما آسیب رسیده است و سرمایه‌ای ناچیز آورده‌ایم. بنابراین پیمانه ما را تمام بده و بر ما تصدق کن که خدا صدقه‌دهندگان را پاداش می‌دهد.»"/>
		<aya index="89" text="گفت: «آیا دانستید، وقتی که نادان بودید، با یوسف و برادرش چه کردید؟»"/>
		<aya index="90" text="گفتند: «آیا تو خود، یوسفی؟» گفت: «[آری،] من یوسفم و این برادر من است. به راستی خدا بر ما منت نهاده است. بی‌گمان، هر که تقوا و صبر پیشه کند، خدا پاداش نیکوکاران را تباه نمی‌کند.»"/>
		<aya index="91" text="گفتند: «به خدا سوگند، که واقعاً خدا تو را بر ما برتری داده است و ما خطاکار بودیم.»"/>
		<aya index="92" text="[یوسف‌] گفت: «امروز بر شما سرزنشی نیست. خدا شما را می‌آمرزد و او مهربانترین مهربانان است.»"/>
		<aya index="93" text="«این پیراهن مرا ببرید و آن را بر چهره پدرم بیفکنید [تا] بینا شود، و همه کسان خود را نزد من آورید.»"/>
		<aya index="94" text="و چون کاروان رهسپار شد، پدرشان گفت: «اگر مرا به کم‌خردی نسبت ندهید، بوی یوسف را می‌شنوم.»"/>
		<aya index="95" text="گفتند: «به خدا سوگند که تو سخت در گمراهیِ دیرین خود هستی.»"/>
		<aya index="96" text="پس چون مژده‌رسان آمد، آن [پیراهن‌] را بر چهره او انداخت، پس بینا گردید. گفت: «آیا به شما نگفتم که بی‌شک من از [عنایت‌] خدا چیزهایی می‌دانم که شما نمی‌دانید؟»"/>
		<aya index="97" text="گفتند: «ای پدر، برای گناهان ما آمرزش خواه که ما خطاکار بودیم.»"/>
		<aya index="98" text="گفت: «به زودی از پروردگارم برای شما آمرزش می‌خواهم، که او همانا آمرزنده مهربان است.»"/>
		<aya index="99" text="پس چون بر یوسف وارد شدند، پدر و مادر خود را در کنار خویش گرفت و گفت: «ان شاء الله، با [امن و] امان داخل مصر شوید.»"/>
		<aya index="100" text="و پدر و مادرش را به تخت برنشانید، و [همه آنان‌] پیش او به سجده درافتادند، و [یوسف‌] گفت: «ای پدر، این است تعبیر خواب پیشین من، به یقین، پروردگارم آن را راست گردانید و به من احسان کرد آنگاه که مرا از زندان خارج ساخت و شما را از بیابان [کنعان به مصر] باز آورد -پس از آنکه شیطان میان من و برادرانم را به هم زد- بی گمان، پروردگار من نسبت به آنچه بخواهد صاحب لطف است، زیرا که او دانای حکیم است.»"/>
		<aya index="101" text="«پروردگارا، تو به من دولت دادی و از تعبیر خوابها به من آموختی. ای پدیدآورنده آسمانها و زمین، تنها تو در دنیا و آخرت مولای منی؛ مرا مسلمان بمیران و مرا به شایستگان ملحق فرما.»"/>
		<aya index="102" text="این [ماجرا] از خبرهای غیب است که به تو وحی می‌کنیم، و تو هنگامی که آنان همداستان شدند و نیرنگ می‌کردند نزدشان نبودی."/>
		<aya index="103" text="و بیشتر مردم -هر چند آرزومند باشی- ایمان‌آورنده نیستند."/>
		<aya index="104" text="و تو بر این [کار] پاداشی از آنان نمی‌خواهی. آن [قرآن‌] جز پندی برای جهانیان نیست."/>
		<aya index="105" text="و چه بسیار نشانه‌ها در آسمانها و زمین است که بر آنها می‌گذرند در حالی که از آنها روی برمی‌گردانند."/>
		<aya index="106" text="و بیشترشان به خدا ایمان نمی‌آورند جز اینکه [با او چیزی را] شریک می‌گیرند."/>
		<aya index="107" text="آیا ایمنند از اینکه عذاب فراگیر خدا به آنان دررسد، یا قیامت -در حالی که بی‌خبرند- بناگاه آنان را فرا رسد؟"/>
		<aya index="108" text="بگو: «این است راه من، که من و هر کس (پیروی‌ام) کرد با بینایی به سوی خدا دعوت می‌کنیم، و منزّه است خدا، و من از مشرکان نیستم.»"/>
		<aya index="109" text="و پیش از تو [نیز] جز مردانی از اهل شهرها را -که به آنان وحی می‌کردیم- نفرستادیم. آیا در زمین نگردیده‌اند تا فرجام کسانی را که پیش از آنان بوده‌اند بنگرند؟ و قطعاً سرای آخرت برای کسانی که پرهیزگاری کرده‌اند بهتر است. آیا نمی‌اندیشید؟"/>
		<aya index="110" text="تا هنگامی که فرستادگان [ما] نومید شدند و [مردم‌] پنداشتند که به آنان واقعاً دروغ گفته شده، یاریِ ما به آنان رسید. پس کسانی را که می‌خواستیم، نجات یافتند، و[لی‌] عذاب ما از گروه مجرمان برگشت ندارد."/>
		<aya index="111" text="به راستی در سرگذشت آنان، برای خردمندان عبرتی است. سخنی نیست که به دروغ ساخته شده باشد، بلکه تصدیق آنچه [از کتابهایی‌] است که پیش از آن بوده و روشنگر هر چیز است و برای مردمی که ایمان می‌آورند رهنمود و رحمتی است."/>
	</sura>
	<sura index="13" name="">
		<aya index="1" text="الف، لام، میم، راء. این است آیات کتاب، و آنچه از جانب پروردگارت به سوی تو نازل شده، حق است، ولی بیشتر مردم نمی‌گروند."/>
		<aya index="2" text="خدا [همان‌] کسی است که آسمانها را بدون ستونهایی که آنها را ببینید برافراشت، آنگاه بر عرش استیلا یافت و خورشید و ماه را رام گردانید؛ هر کدام برای مدّتی معیّن به سیر خود ادامه می‌دهند. [خداوند] در کار [آفرینش‌] تدبیر می‌کند، و آیات [خود] را به روشنی بیان می‌نماید، امید که شما به لقای پروردگارتان یقین حاصل کنید."/>
		<aya index="3" text="و اوست کسی که زمین را گسترانید و در آن، کوهها و رودها نهاد، و از هر گونه میوه‌ای در آن، جفت جفت قرار داد. روز را به شب می‌پوشاند. قطعاً در این [امور] برای مردمی که تفکّر می‌کنند نشانه‌هایی وجود دارد."/>
		<aya index="4" text="و در زمین قطعاتی است کنار هم، و باغهایی از انگور و کشتزارها و درختان خرما، چه از یک ریشه و چه از غیر یک ریشه، که با یک آب سیراب می‌گردند، و [با این همه‌] برخی از آنها را در میوه [از حیث مزه و نوع و کیفیت‌] بر برخی دیگر برتری می‌دهیم. بی گمان در این [امر نیز] برای مردمی که تعقّل می‌کنند دلایل [روشنی‌] است."/>
		<aya index="5" text="و اگر عجب داری، عجب از سخن آنان [=کافران‌] است که: «آیا وقتی خاک شدیم، به راستی در آفرینش جدیدی خواهیم بود؟» اینان همان کسانند که به پروردگارشان کفر ورزیده‌اند و در گردنهایشان زنجیرهاست، و آنان همدم آتشند و در آن ماندگار خواهند بود."/>
		<aya index="6" text="و پیش از رحمت، شتابزده از تو عذاب می‌طلبند و حال آنکه پیش از آنان [بر کافران‌] عقوبتها رفته است، و به راستی پروردگار تو نسبت به مردم -با وجود ستمشان- بخشایشگر است، و به یقین پروردگار تو سخت‌کیفر است."/>
		<aya index="7" text="و آنان که کافر شده‌اند می‌گویند: «چرا نشانه‌ای آشکار از طرف پروردگارش بر او نازل نشده است؟» [ای پیامبر،] تو فقط هشداردهنده‌ای، و برای هر قومی رهبری است."/>
		<aya index="8" text="خدا می‌داند آنچه را که هر ماده‌ای [در رحم‌] بار می‌گیرد، و [نیز] آنچه را که رحمها می‌کاهند و آنچه را می‌افزایند. و هر چیزی نزد او اندازه‌ای دارد."/>
		<aya index="9" text="دانای نهان و آشکار، [و] بزرگِ بلندمرتبه است."/>
		<aya index="10" text="[برای او] یکسان است: کسی از شما سخن [خود] را نهان کند و کسی که آن را فاش گرداند، و کسی که خویشتن را به شب پنهان دارد و در روز، آشکارا حرکت کند."/>
		<aya index="11" text="برای او فرشتگانی است که پی در پی او را به فرمان خدا از پیش رو و از پشت سرش پاسداری می‌کنند. در حقیقت، خدا حال قومی را تغییر نمی‌دهد تا آنان حال خود را تغییر دهند. و چون خدا برای قومی آسیبی بخواهد، هیچ برگشتی برای آن نیست، و غیر از او حمایتگری برای آنان نخواهد بود."/>
		<aya index="12" text="اوست کسی که برق را برای بیم و امید به شما می‌نمایاند، و ابرهای گرانبار را پدیدار می‌کند."/>
		<aya index="13" text="رعد، به حمد او، و فرشتگان [جملگی‌] از بیمش تسبیح می‌گویند، و صاعقه‌ها را فرو می‌فرستند و با آنها هر که را بخواهد، مورد اصابت قرار می‌دهد، در حالی که آنان در باره خدا مجادله می‌کنند، و او سخت‌کیفر است."/>
		<aya index="14" text="دعوت حق برای اوست. و کسانی که [مشرکان‌] جز او می‌خوانند، هیچ جوابی به آنان نمی‌دهند، مگر مانند کسی که دو دستش را به سوی آب بگشاید تا [آب‌] به دهانش برسد، در حالی که [آب‌] به [دهان‌] او نخواهد رسید، و دعای کافران جز بر هدر نباشد."/>
		<aya index="15" text="و هر که در آسمانها و زمین است -خواه و ناخواه- با سایه‌هایشان، بامدادان و شامگاهان، برای خدا سجده می‌کنند."/>
		<aya index="16" text="بگو: «پروردگار آسمانها و زمین کیست؟» بگو: «خدا!» بگو: «پس آیا جز او سرپرستانی گرفته‌اید که اختیار سود و زیان خود را ندارند؟» بگو: «آیا نابینا و بینا یکسانند؟ یا تاریکیها و روشنایی برابرند؟ یا برای خدا شریکانی پنداشته‌اند که مانند آفرینش او آفریده‌اند و در نتیجه، [این دو] آفرینش بر آنان مشتبه شده است؟» بگو: «خدا آفریننده هر چیزی است، و اوست یگانه قهار.»"/>
		<aya index="17" text="[همو که‌] از آسمان، آبی فرو فرستاد. پس رودخانه‌هایی به اندازه گنجایش خودشان روان شدند، و سیل، کفی بلند روی خود برداشت، و از آنچه برای به دست آوردن زینتی یا کالایی، در آتش می‌گدازند هم نظیر آن کفی برمی‌آید. خداوند، حق و باطل را چنین مَثَل می‌زند. اما کف، بیرون افتاده از میان می‌رود، ولی آنچه به مردم سود می‌رساند در زمین [باقی‌] می‌ماند. خداوند مَثَلها را چنین می‌زند."/>
		<aya index="18" text="برای کسانی که پروردگارشان را اجابت کرده‌اند پاداش بس نیکوست. و کسانی که وی را اجابت نکرده‌اند، اگر سراسر آنچه در زمین است و مانند آن را با آن داشته باشند، قطعاً آن را برای بازخرید خود خواهند داد. آنان به سختی بازخواست شوند و جایشان در دوزخ است و چه بد جایگاهی است."/>
		<aya index="19" text="پس، آیا کسی که می‌داند آنچه از جانب پروردگارت به تو نازل شده، حقیقت دارد، مانند کسی است که کوردل است؟ تنها خردمندانند که عبرت می‌گیرند."/>
		<aya index="20" text="همانان که به پیمان خدا وفادارند و عهد [او] را نمی‌شکنند."/>
		<aya index="21" text="و آنان که آنچه را خدا به پیوستنش فرمان داده می‌پیوندند و از پروردگارشان می‌ترسند و از سختی حساب بیم دارند."/>
		<aya index="22" text="و کسانی که برای طلب خشنودی پروردگارشان شکیبایی کردند و نماز برپا داشتند و از آنچه روزیشان دادیم، نهان و آشکارا انفاق کردند، و بدی را با نیکی می‌زدایند، ایشان راست فرجامِ خوشِ سرای باقی."/>
		<aya index="23" text="[همان‌] بهشتهای عدن که آنان با پدرانشان و همسرانشان و فرزندانشان که درستکارند در آن داخل می‌شوند، و فرشتگان از هر دری بر آنان درمی‌آیند."/>
		<aya index="24" text="[و به آنان می‌گویند:] «درود بر شما به [پاداش‌] آنچه صبر کردید. راستی چه نیکوست فرجام آن سرای!»"/>
		<aya index="25" text="و کسانی که پیمان خدا را پس از بستن آن می‌شکنند و آنچه را خدا به پیوستن آن فرمان داده می‌گسلند و در زمین فساد می‌کنند، بر ایشان لعنت است و بد فرجامی آن سرای ایشان راست."/>
		<aya index="26" text="خدا روزی را برای هر که بخواهد گشاده یا تنگ می‌گرداند، و[لی آنان‌] به زندگی دنیا شاد شده‌اند، و زندگی دنیا در [برابر] آخرت جز بهره‌ای [ناچیز] نیست."/>
		<aya index="27" text="و کسانی که کافر شده‌اند می‌گویند: «چرا از جانب پروردگارش معجزه‌ای بر او نازل نشده است؟» بگو: «در حقیقت خداست که هر کس را بخواهد بی‌راه می‌گذارد و هر کس را که [به سوی او] بازگردد، به سوی خود راه می‌نماید.»"/>
		<aya index="28" text="همان کسانی که ایمان آورده‌اند و دلهایشان به یاد خدا آرام می‌گیرد. آگاه باش که با یاد خدا دلها آرامش می‌یابد."/>
		<aya index="29" text="کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند، خوشا به حالشان، و خوش سرانجامی دارند."/>
		<aya index="30" text="بدین گونه تو را در میان امتی که پیش از آن، امتهایی روزگار به سر بردند، فرستادیم تا آنچه را به تو وحی کردیم بر آنان بخوانی، در حالی که آنان به [خدای‌] رحمان کفر می‌ورزند. بگو: «اوست پروردگار من. معبودی بجز او نیست. بر او توکل کرده‌ام و بازگشت من به سوی اوست.»"/>
		<aya index="31" text="و اگر قرآنی بود که کوهها بدان روان می‌شد، یا زمین بدان قطعه قطعه می‌گردید، یا مردگان بدان به سخن درمی‌آمدند [باز هم در آنان اثر نمی‌کرد.] نه چنین است، بلکه همه امور بستگی به خدا دارد. آیا کسانی که ایمان آورده‌اند، ندانسته‌اند که اگر خدا می‌خواست قطعاً تمام مردم را به راه می‌آورد؟ و کسانی که کافر شده‌اند پیوسته به [سزای‌] آنچه کرده‌اند مصیبت کوبنده‌ای به آنان می‌رسد یا نزدیک خانه‌هایشان فرود می‌آید، تا وعده خدا فرا رسد. آری، خدا وعده [خود را] خلاف نمی‌کند."/>
		<aya index="32" text="و بی‌گمان، فرستادگان پیش از تو [نیز] مسخره شدند. پس به کسانی که کافر شده بودند مهلت دادم، آنگاه آنان را [به کیفر] گرفتم. پس چگونه بود کیفر من؟"/>
		<aya index="33" text="آیا کسی که بر هر شخصی بدانچه کرده است مراقب است [مانند کسی است که از همه جا بی‌خبر است‌]؟ و برای خدا شریکانی قرار دادند. بگو: «نامشان را ببرید» آیا او را به آنچه در زمین است و او نمی‌داند خبر می‌دهید، یا سخنی سطحی [و میان‌تهی‌] می‌گویید؟ [چنین نیست‌] بلکه برای کسانی که کافر شده‌اند نیرنگشان آراسته شده و از راه [حق‌] بازداشته شده‌اند و هر که را خدا بی‌راه گذارد رهبری نخواهد داشت."/>
		<aya index="34" text="برای آنان در زندگی دنیا عذابی است، و قطعاً عذاب آخرت دشوارتر است، و برای ایشان در برابر خدا هیچ نگهدارنده‌ای نیست."/>
		<aya index="35" text="وصف بهشتی که به پرهیزگاران وعده داده شده [این است که‌] از زیر [درختان ] آن نهرها روان است. میوه و سایه‌اش پایدار است. این است فرجام کسانی که پرهیزگاری کرده‌اند و فرجام کافران آتش [دوزخ ]است."/>
		<aya index="36" text="و کسانی که به آنان کتاب [آسمانی‌] داده‌ایم، از آنچه به سوی تو نازل شده شاد می‌شوند. و برخی از دسته‌ها کسانی هستند که بخشی از آن را انکار می‌کنند. بگو: «جز این نیست که من مأمورم خدا را بپرستم و به او شرک نورزم. به سوی او می‌خوانم و بازگشتم به سوی اوست.»"/>
		<aya index="37" text="و بدین سان آن [قرآن‌] را فرمانی روشن نازل کردیم، و اگر پس از دانشی که به تو رسیده [باز] از هوسهای آنان پیروی کنی، در برابر خدا هیچ دوست و حمایتگری نخواهی داشت."/>
		<aya index="38" text="و قطعاً پیش از تو [نیز] رسولانی فرستادیم، و برای آنان زنان و فرزندانی قرار دادیم. و هیچ پیامبری را نرسد که جز به اذن خدا معجزه‌ای بیاورد. برای هر زمانی کتابی است."/>
		<aya index="39" text="خدا آنچه را بخواهد محو یا اثبات می‌کند، و اصل کتاب نزد اوست."/>
		<aya index="40" text="و اگر پاره‌ای از آنچه را که به آنان وعده می‌دهیم به تو بنمایانیم، یا تو را بمیرانیم، جز این نیست که بر تو رساندن [پیام‌] است و بر ما حساب [آنان‌]."/>
		<aya index="41" text="آیا ندیده‌اند که ما [همواره‌] می‌آییم و از اطراف این زمین می‌کاهیم؟ و خداست که حکم می‌کند. برای حکم او باز دارنده‌ای نیست، و او به سرعت حسابرسی می‌کند."/>
		<aya index="42" text="و به یقین، کسانی که پیش از آنان بودند نیرنگ کردند، ولی همه تدبیرها نزد خداست. آنچه را که هر کسی به دست می‌آورد می‌داند. و به زودی کافران بدانند که فرجام آن سرای از کیست."/>
		<aya index="43" text="و کسانی که کافر شدند می‌گویند: «تو فرستاده نیستی.» بگو: «کافی است خدا و آن کس که نزد او علم کتاب است، میان من و شما گواه باشد.»"/>
	</sura>
	<sura index="14" name="">
		<aya index="1" text="الف، لام، راء. کتابی است که آن را به سوی تو فرود آوردیم تا مردم را به اذن پروردگارشان از تاریکیها به سوی روشنایی بیرون آوری: به سوی راه آن شکست ناپذیر ستوده."/>
		<aya index="2" text="خدایی که آنچه در آسمانها و آنچه در زمین است از آنِ اوست، و وای بر کافران از عذابی سخت."/>
		<aya index="3" text="همانان که زندگی دنیا را بر آخرت ترجیح می‌دهند و مانع راه خدا می‌شوند و آن را کج می‌شمارند. آنانند که در گمراهی دور و درازی هستند."/>
		<aya index="4" text="و ما هیچ پیامبری را جز به زبان قومش نفرستادیم، تا [حقایق را] برای آنان بیان کند. پس خدا هر که را بخواهد بی‌راه می‌گذارد و هر که را بخواهد هدایت می‌کند، و اوست ارجمند حکیم."/>
		<aya index="5" text="و در حقیقت، موسی را با آیات خود فرستادیم [و به او فرمودیم‌] که قوم خود را از تاریکیها به سوی روشنایی بیرون آور، و روزهای خدا را به آنان یادآوری کن، که قطعاً در این [یادآوری‌]، برای هر شکیبایِ سپاسگزاری عبرتهاست."/>
		<aya index="6" text="و [به خاطر بیاور] هنگامی را که موسی به قوم خود گفت: «نعمت خدا را بر خود به یاد آورید، آنگاه که شما را از فرعونیان رهانید، [همانان‌] که بر شما عذاب سخت روا می‌داشتند، و پسرانتان را سر می‌بریدند و زنانتان را زنده می‌گذاشتند، و در این [امر] برای شما از جانب پروردگارتان آزمایشی بزرگ بود."/>
		<aya index="7" text="و آنگاه که پروردگارتان اِعلام کرد که اگر واقعاً سپاسگزاری کنید، [نعمت‌] شما را افزون خواهم کرد، و اگر ناسپاسی نمایید، قطعاً عذاب من سخت خواهد بود.»"/>
		<aya index="8" text="و موسی گفت: «اگر شما و هر که در روی زمین است همگی کافر شوید، بی‌گمان، خدا بی‌نیاز ستوده‌[صفات‌] است.»"/>
		<aya index="9" text="آیا خبر کسانی که پیش از شما بودند: قوم نوح و عاد و ثمود، و آنانکه بعد از ایشان بودند [و] کسی جز خدا از آنان آگاهی ندارد، به شما نرسیده است؟ فرستادگانشان دلایل آشکار برایشان آوردند، ولی آنان دستهایشان را [به نشانه اعتراض‌] بر دهانهایشان نهادند و گفتند: «ما به آنچه شما بدان مأموریت دارید کافریم، و از آنچه ما را بدان می‌خوانید سخت در شکّیم.»"/>
		<aya index="10" text="پیامبرانشان گفتند: «مگر در باره خدا -پدید آورنده آسمانها و زمین- تردیدی هست؟ او شما را دعوت می‌کند تا پاره‌ای از گناهانتان را بر شما ببخشاید و تا زمانِ معینی شما را مهلت دهد.» گفتند: «شما جز بشری مانند ما نیستید. می‌خواهید ما را از آنچه پدرانمان می‌پرستیدند باز دارید. پس برای ما حجّتی آشکار بیاورید.»"/>
		<aya index="11" text="پیامبرانشان به آنان گفتند: «ما جز بشری مثل شما نیستیم. ولی خدا بر هر یک از بندگانش که بخواهد منّت می‌نهد، و ما را نرسد که جز به اذن خدا برای شما حجّتی بیاوریم، و مؤمنان باید تنها بر خدا توکل کنند.»"/>
		<aya index="12" text="و چرا بر خدا توکل نکنیم و حال آنکه ما را به راه‌هایمان رهبری کرده است؟ و البته ما بر آزاری که به ما رساندید شکیبایی خواهیم کرد، و توکل‌کنندگان باید تنها بر خدا توکل کنند."/>
		<aya index="13" text="و کسانی که کافر شدند، به پیامبرانشان گفتند: «شما را از سرزمین خودمان بیرون خواهیم کرد مگر اینکه به کیش ما بازگردید.» پس پروردگارشان به آنان وحی کرد که حتماً ستمگران را هلاک خواهیم کرد."/>
		<aya index="14" text="و قطعاً شما را پس از ایشان در آن سرزمین سکونت خواهیم داد. این برای کسی است که از ایستادن [در محشر به هنگام حساب‌] در پیشگاه من بترسد و از تهدیدم بیم داشته باشد."/>
		<aya index="15" text="و [پیامبران از خدا] گشایش خواستند، و [سرانجام‌] هر زورگوی لجوجی نومید شد."/>
		<aya index="16" text="[آن کس که‌] دوزخ پیش روی اوست و به او آبی چرکین نوشانده می‌شود."/>
		<aya index="17" text="آن را جرعه جرعه می‌نوشد و نمی‌تواند آن را فرو برد، و مرگ از هر جانبی به سویش می‌آید ولی نمی‌میرد و عذابی سنگین به دنبال دارد."/>
		<aya index="18" text="مَثَل کسانی که به پروردگار خود کافر شدند، کردارهایشان به خاکستری می‌ماند که بادی تند در روزی طوفانی بر آن بوزد: از آنچه به دست آورده‌اند هیچ [بهره‌ای‌] نمی‌توانند بُرد. این است همان گمراهی دور و دراز."/>
		<aya index="19" text="آیا در نیافته‌ای که خدا آسمانها و زمین را به حق آفریده؟ اگر بخواهد شما را می‌برد و خلق تازه‌ای می‌آورد،"/>
		<aya index="20" text="و این [کار] بر خدا دشوار نیست."/>
		<aya index="21" text="و همگی در برابر خدا ظاهر می‌شوند. پس ناتوانان به گردنکشان می‌گویند: «ما پیروان شما بودیم. آیا چیزی از عذاب خدا را از ما دور می‌کنید؟» می‌گویند: «اگر خدا ما را هدایت کرده بود، قطعاً شما را هدایت می‌کردیم. چه بی‌تابی کنیم، چه صبر نماییم برای ما یکسان است. ما را راهِ گریزی نیست.»"/>
		<aya index="22" text="و چون کار از کار گذشت [و داوری صورت گرفت‌] شیطان می‌گوید: «در حقیقت، خدا به شما وعده داد وعده راست، و من به شما وعده دادم و با شما خلاف کردم، و مرا بر شما هیچ تسلطی نبود، جز اینکه شما را دعوت کردم و اجابتم نمودید. پس مرا ملامت نکنید و خود را ملامت کنید. من فریادرس شما نیستم و شما هم فریادرس من نیستید. من به آنچه پیش از این مرا [در کار خدا] شریک می‌دانستید کافرم». آری! ستمکاران عذابی پردرد خواهند داشت."/>
		<aya index="23" text="و کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند به بهشتهایی درآورده می‌شوند که از زیر [درختان‌] آن جویبارها روان است که به اذن پروردگارشان در آنجا جاودانه به سر می‌برند، و درودشان در آنجا سلام است."/>
		<aya index="24" text="آیا ندیدی خدا چگونه مَثَل زده: سخنی پاک که مانند درختی پاک است که ریشه‌اش استوار و شاخه‌اش در آسمان است؟"/>
		<aya index="25" text="میوه‌اش را هر دم به اذن پروردگارش می‌دهد. و خدا مَثَلها را برای مردم می‌زند، شاید که آنان پند گیرند."/>
		<aya index="26" text="و مَثَل سخنی ناپاک چون درختی ناپاک است که از روی زمین کنده شده و قراری ندارد."/>
		<aya index="27" text="خدا کسانی را که ایمان آورده‌اند، در زندگی دنیا و در آخرت با سخن استوار ثابت می‌گرداند، و ستمگران را بی‌راه می‌گذارد، و خدا هر چه بخواهد انجام می‌دهد."/>
		<aya index="28" text="آیا به کسانی که [شکر] نعمت خدا را به کفر تبدیل کردند و قوم خود را به سرای هلاکت درآوردند ننگریستی؟"/>
		<aya index="29" text="[در آن سرای هلاکت که‌] جهنم است [و] در آن وارد می‌شوند، و چه بد قرارگاهی است."/>
		<aya index="30" text="و برای خدا مانندهایی قرار دادند تا [مردم را] از راه او گمراه کنند. بگو: «برخوردار شوید که قطعاً بازگشت شما به سوی آتش است.»"/>
		<aya index="31" text="به آن بندگانم که ایمان آورده‌اند بگو: «نماز را بر پا دارند و از آنچه به ایشان روزی داده‌ایم، پنهان و آشکارا انفاق کنند، پیش از آنکه روزی فرا رسد که در آن نه داد و ستدی باشد و نه دوستیی.»"/>
		<aya index="32" text="خداست که آسمانها و زمین را آفرید، و از آسمان آبی فرستاد، و به وسیله آن از میوه‌ها برای شما روزی بیرون آورد، و کشتی را برای شما رام گردانید تا به فرمان او در دریا روان شود، و رودها را برای شما مسخّر کرد."/>
		<aya index="33" text="و خورشید و ماه را -که پیوسته روانند- برای شما رام گردانید و شب و روز را [نیز] مسخر شما ساخت."/>
		<aya index="34" text="و از هر چه از او خواستید به شما عطا کرد، و اگر نعمت خدا را شماره کنید، نمی‌توانید آن را به شمار درآورید. قطعاً انسان ستم‌پیشه ناسپاس است."/>
		<aya index="35" text="و [یاد کن‌] هنگامی را که ابراهیم گفت: «پروردگارا، این شهر را ایمن گردان، و مرا و فرزندانم را از پرستیدن بتان دور دار."/>
		<aya index="36" text="پروردگارا، آنها بسیاری از مردم را گمراه کردند. پس هر که از من پیروی کند، بی گمان، او از من است، و هر که مرا نافرمانی کند، به یقین، تو آمرزنده و مهربانی."/>
		<aya index="37" text="پروردگارا، من [یکی از] فرزندانم را در درّه‌ای بی‌کشت، نزد خانه محترم تو، سکونت دادم. پروردگارا، تا نماز را به پا دارند، پس دلهای برخی از مردم را به سوی آنان گرایش ده و آنان را از محصولات [مورد نیازشان‌] روزی ده، باشد که سپاسگزاری کنند."/>
		<aya index="38" text="پروردگارا، بی‌گمان تو آنچه را که پنهان می‌داریم و آنچه را که آشکار می‌سازیم می‌دانی، و چیزی در زمین و در آسمان بر خدا پوشیده نمی‌ماند."/>
		<aya index="39" text="سپاس خدای را که با وجود سالخوردگی، اسماعیل و اسحاق را به من بخشید. به راستی پروردگار من شنونده دعاست."/>
		<aya index="40" text="پروردگارا، مرا برپادارنده نماز قرار ده، و از فرزندان من نیز. پروردگارا، و دعای مرا بپذیر."/>
		<aya index="41" text="پروردگارا، روزی که حساب برپا می‌شود، بر من و پدر و مادرم و بر مؤمنان ببخشای.»"/>
		<aya index="42" text="و خدا را از آنچه ستمکاران می‌کنند غافل مپندار. جز این نیست که [کیفر] آنان را برای روزی به تأخیر می‌اندازد که چشمها در آن خیره می‌شود."/>
		<aya index="43" text="شتابان سر برداشته و چشم بر هم نمی‌زنند و [از وحشت‌] دلهایشان تهی است."/>
		<aya index="44" text="و مردم را از روزی که عذاب بر آنان می‌آید بترسان. پس آنان که ستم کرده‌اند می‌گویند: «پروردگارا، ما را تا چندی مهلت بخش تا دعوت تو را پاسخ گوییم و از فرستادگان [تو] پیروی کنیم.» [به آنان گفته می‌شود:] «مگر شما پیش از این سوگند نمی‌خوردید که شما را فنایی نیست؟"/>
		<aya index="45" text="و در سراهای کسانی که بر خود ستم روا داشتند سکونت گزیدید، و برای شما آشکار گردید که با آنان چگونه معامله کردیم، و مَثَلها برای شما زدیم."/>
		<aya index="46" text="و به یقین آنان نیرنگ خود را به کار بردند، و [جزای‌] مکرشان با خداست، هر چند از مکرشان کوهها از جای کنده می‌شد."/>
		<aya index="47" text="پس مپندار که خدا وعده خود را به پیامبرانش خلاف می‌کند، که خدا شکست‌ناپذیرِ انتقام‌گیرنده است."/>
		<aya index="48" text="روزی که زمین به غیر این زمین، و آسمانها [به غیر این آسمانها] مبدل گردد، و [مردم‌] در برابر خدای یگانه قهار ظاهر شوند."/>
		<aya index="49" text="و گناهکاران را در آن روز می‌بینی که با هم در زنجیرها بسته شده‌اند."/>
		<aya index="50" text="تن‌پوشهایشان از «قطران» است و چهره‌هایشان را آتش می‌پوشاند."/>
		<aya index="51" text="تا خدا به هر کس هر چه به دست آورده است جزا دهد، که خدا زودشمار است."/>
		<aya index="52" text="این [قرآن‌] ابلاغی برای مردم است [تا به وسیله آن هدایت شوند] و بدان بیم یابند و بدانند که او معبودی یگانه است، و تا صاحبان خرد پند گیرند."/>
	</sura>
	<sura index="15" name="">
		<aya index="1" text="الف، لام، راء. این است آیات کتاب [آسمانی‌] و قرآن روشنگر."/>
		<aya index="2" text="چه بسا کسانی که کافر شدند آرزو کنند که کاش مسلمان بودند."/>
		<aya index="3" text="بگذارشان تا بخورند و برخوردار شوند و آرزو[ها] سرگرمشان کند، پس به زودی خواهند دانست."/>
		<aya index="4" text="و هیچ شهری را هلاک نکردیم مگر اینکه برای آن اجلی معیّن بود."/>
		<aya index="5" text="هیچ امتی از اجل خویش نه پیش می‌افتد و نه پس می‌ماند."/>
		<aya index="6" text="و گفتند: «ای کسی که قرآن بر او نازل شده است، به یقین تو دیوانه‌ای."/>
		<aya index="7" text="اگر راست می‌گویی چرا فرشته‌ها را پیش ما نمی‌آوری؟»"/>
		<aya index="8" text="فرشتگان را جز به حق فرو نمی‌فرستیم، و در آن هنگام، دیگر مهلت نیابند."/>
		<aya index="9" text="بی‌تردید، ما این قرآن را به تدریج نازل کرده‌ایم، و قطعاً نگهبان آن خواهیم بود."/>
		<aya index="10" text="و به یقین، پیش از تو [نیز] در گروههای پیشینیان [پیامبرانی‌] فرستادیم."/>
		<aya index="11" text="و هیچ پیامبری برایشان نیامد جز آنکه او را به مسخره می‌گرفتند."/>
		<aya index="12" text="بدین گونه آن [استهزا] را در دل بزهکاران راه می‌دهیم،"/>
		<aya index="13" text="[که‌] به او ایمان نمی‌آورند، و راه [و رسم‌] پیشینیان پیوسته چنین بوده است."/>
		<aya index="14" text="و اگر دری از آسمان بر آنان می‌گشودیم که همواره از آن بالا می‌رفتند،"/>
		<aya index="15" text="قطعاً می‌گفتند: «در حقیقت، ما چشم‌بندی شده‌ایم، بلکه ما مردمی هستیم که افسون شده‌ایم.»"/>
		<aya index="16" text="و به یقین، ما در آسمان بُرجهایی قرار دادیم و آن را برای تماشاگران آراستیم."/>
		<aya index="17" text="و آن را از هر شیطان رانده‌شده‌ای حفظ کردیم."/>
		<aya index="18" text="مگر آن کس که دزدیده گوش فرا دهد که شهابی روشن او را دنبال می‌کند."/>
		<aya index="19" text="و زمین را گسترانیدیم و در آن کوههای استوار افکندیم و از هر چیز سنجیده‌ای در آن رویانیدیم."/>
		<aya index="20" text="و برای شما و هر کس که شما روزی‌دهنده او نیستید، در آن وسایل زندگی قرار دادیم."/>
		<aya index="21" text="و هیچ چیز نیست مگر آنکه گنجینه‌های آن نزد ماست، و ما آن را جز به اندازه‌ای معین فرو نمی‌فرستیم."/>
		<aya index="22" text="و بادها را باردارکننده فرستادیم و از آسمان، آبی نازل کردیم، پس شما را بدان سیراب نمودیم، و شما خزانه‌دار آن نیستید."/>
		<aya index="23" text="و بی‌تردید، این ماییم که زنده می‌کنیم و می‌میرانیم، و ما وارث [همه‌] هستیم."/>
		<aya index="24" text="و به یقین، پیشینیان شما را شناخته‌ایم و آیندگان [شما را نیز] شناخته‌ایم."/>
		<aya index="25" text="و مسلماً پروردگار توست که آنان را محشور خواهد کرد، چرا که او حکیم داناست."/>
		<aya index="26" text="و در حقیقت، انسان را از گِلی خشک، از گِلی سیاه و بدبو، آفریدیم."/>
		<aya index="27" text="و پیش از آن، جن را از آتشی سوزان و بی‌دود خلق کردیم."/>
		<aya index="28" text="و [یاد کن‌] هنگامی را که پروردگار تو به فرشتگان گفت: «من بشری را از گِلی خشک، از گِلی سیاه و بدبو، خواهم آفرید."/>
		<aya index="29" text="پس وقتی آن را درست کردم و از روح خود در آن دمیدم، پیش او به سجده درافتید."/>
		<aya index="30" text="پس فرشتگان همگی یکسره سجده کردند،"/>
		<aya index="31" text="جز ابلیس که خودداری کرد از اینکه با سجده‌کنندگان باشد."/>
		<aya index="32" text="فرمود: «ای ابلیس، تو را چه شده است که با سجده‌کنندگان نیستی؟»"/>
		<aya index="33" text="گفت: «من آن نیستم که برای بشری که او را از گِلی خشک، از گِلی سیاه و بدبو، آفریده‌ای، سجده کنم.»"/>
		<aya index="34" text="فرمود: «از این [مقام‌] بیرون شو که تو رانده‌شده‌ای."/>
		<aya index="35" text="و تا روز جزا بر تو لعنت باشد."/>
		<aya index="36" text="گفت: «پروردگارا، پس مرا تا روزی که برانگیخته خواهند شد مهلت ده.»"/>
		<aya index="37" text="فرمود: «تو از مهلت‌یافتگانی،"/>
		<aya index="38" text="تا روز [و] وقت معلوم."/>
		<aya index="39" text="گفت: «پروردگارا، به سبب آنکه مرا گمراه ساختی، من [هم گناهانشان را] در زمین برایشان می‌آرایم و همه را گمراه خواهم ساخت،"/>
		<aya index="40" text="مگر بندگان خالص تو از میان آنان را.»"/>
		<aya index="41" text="فرمود: «این راهی است راست [که‌] به سوی من [منتهی می‌شود]."/>
		<aya index="42" text="در حقیقت، تو را بر بندگان من تسلّطی نیست، مگر کسانی از گمراهان که تو را پیروی کنند،"/>
		<aya index="43" text="و قطعاً وعده‌گاه همه آنان دوزخ است،"/>
		<aya index="44" text="[دوزخی‌] که برای آن هفت در است، و از هر دری بخشی معین از آنان [وارد می‌شوند]."/>
		<aya index="45" text="بی‌گمان، پرهیزگاران در باغها و چشمه‌سارانند."/>
		<aya index="46" text="[به آنان گویند:] «با سلامت و ایمنی در آنجا داخل شوید.»"/>
		<aya index="47" text="و آنچه کینه [و شائبه‌های نفسانی‌] در سینه‌های آنان است برکنیم؛ برادرانه بر تختهایی روبروی یکدیگر نشسته‌اند."/>
		<aya index="48" text="نه رنجی در آنجا به آنان می‌رسد و نه از آنجا بیرون رانده می‌شوند."/>
		<aya index="49" text="به بندگان من خبر ده که منم آمرزنده مهربان."/>
		<aya index="50" text="و اینکه عذاب من، عذابی است دردناک."/>
		<aya index="51" text="و از مهمانان ابراهیم به آنان خبر ده،"/>
		<aya index="52" text="هنگامی که بر او وارد شدند و سلام گفتند. [ابراهیم‌] گفت: «ما از شما بیمناکیم.»"/>
		<aya index="53" text="گفتند: «مترس، که ما تو را به پسری دانا مژده می‌دهیم.»"/>
		<aya index="54" text="گفت: «آیا با اینکه مرا پیری فرا رسیده است بشارتم می‌دهید؟ به چه بشارت می‌دهید؟»"/>
		<aya index="55" text="گفتند: «ما تو را به حق بشارت دادیم. پس، از نومیدان مباش.»"/>
		<aya index="56" text="گفت: «چه کسی -جز گمراهان- از رحمت پروردگارش نومید می‌شود؟»"/>
		<aya index="57" text="[سپس‌] گفت: «ای فرشتگان، [دیگر] کارتان چیست؟»"/>
		<aya index="58" text="گفتند: «ما به سوی گروه مجرمان فرستاده شده‌ایم،"/>
		<aya index="59" text="مگر خانواده لوط، که ما قطعاً همه آنان را نجات می‌دهیم،"/>
		<aya index="60" text="جز زنش را که مقدر کردیم او از بازماندگان [در عذاب‌] باشد."/>
		<aya index="61" text="پس چون فرشتگان نزد خاندان لوط آمدند،"/>
		<aya index="62" text="[لوط] گفت: «شما مردمی ناشناس هستید.»"/>
		<aya index="63" text="گفتند: «[نه،] بلکه برای تو چیزی آورده‌ایم که در آن تردید می‌کردند،"/>
		<aya index="64" text="و حق را برای تو آورده‌ایم و قطعاً ما راستگویانیم،"/>
		<aya index="65" text="پس، پاسی از شب [گذشته‌] خانواده‌ات را حرکت ده و [خودت‌] به دنبال آنان برو، و هیچ یک از شما نباید به عقب بنگرد، و هر جا به شما دستور داده می‌شود بروید."/>
		<aya index="66" text="و او را از این امر آگاه کردیم که ریشه آن گروه صبحگاهان بریده خواهد شد."/>
		<aya index="67" text="و مردم شهر، شادی‌کنان روی آوردند."/>
		<aya index="68" text="[لوط] گفت: «اینان مهمانان منند، مرا رسوا مکنید،"/>
		<aya index="69" text="و از خدا پروا کنید و مرا خوار نسازید.»"/>
		<aya index="70" text="گفتند: «آیا تو را [از مهمان کردن‌] مردم بیگانه منع نکردیم؟»"/>
		<aya index="71" text="گفت: «اگر می‌خواهید [کاری مشروع‌] انجام دهید، اینان دختران منند [با آنان ازدواج کنید].»"/>
		<aya index="72" text="به جان تو سوگند، که آنان در مستی خود سرگردان بودند."/>
		<aya index="73" text="پس به هنگام طلوع آفتاب، فریاد [مرگبار] آنان را فرو گرفت."/>
		<aya index="74" text="و آن [شهر] را زیر و زبر کردیم و بر آنان سنگهایی از سنگ گِل باراندیم."/>
		<aya index="75" text="به یقین، در این [کیفر] برای هوشیاران عبرتهاست."/>
		<aya index="76" text="و [آثار] آن [شهر هنوز] بر سر راهی [دایر] برجاست."/>
		<aya index="77" text="بی‌گمان، در این برای مؤمنان عبرتی است."/>
		<aya index="78" text="و راستی اهل «ایکه» ستمگر بودند."/>
		<aya index="79" text="پس، از آنان انتقام گرفتیم، و آن دو [شهر، اکنون‌] بر سر راهی آشکاراست."/>
		<aya index="80" text="و اهل «حِجر» [نیز] پیامبران [ما] را تکذیب کردند."/>
		<aya index="81" text="و آیات خود را به آنان دادیم، و[لی‌] از آنها اعراض کردند."/>
		<aya index="82" text="و [برای خود] از کوهها خانه‌هایی می‌تراشیدند که در امان بمانند."/>
		<aya index="83" text="پس صبحدم، فریاد [مرگبار]، آنان را فرو گرفت."/>
		<aya index="84" text="و آنچه به دست می‌آوردند، به کارشان نخورد."/>
		<aya index="85" text="و ما آسمانها و زمین و آنچه را که میان آن دو است جز به حق نیافریده‌ایم، و یقیناً قیامت فرا خواهد رسید. پس به خوبی صرف نظر کن،"/>
		<aya index="86" text="زیرا پروردگار تو همان آفریننده داناست."/>
		<aya index="87" text="و به راستی، به تو سبع المثانی [=سوره فاتحه‌] و قرآن بزرگ را عطا کردیم."/>
		<aya index="88" text="و به آنچه ما دسته‌هایی از آنان [=کافران‌] را بدان برخوردار ساخته‌ایم چشم مدوز، و بر ایشان اندوه مخور، و بال خویش برای مؤمنان فرو گستر."/>
		<aya index="89" text="و بگو: «من همان هشداردهنده آشکارم.»"/>
		<aya index="90" text="همان گونه که [عذاب را] بر تقسیم‌کنندگان نازل کردیم:"/>
		<aya index="91" text="همانان که قرآن را جزء جزء کردند [به برخی از آن عمل کردند و بعضی را رها نمودند]."/>
		<aya index="92" text="پس سوگند به پروردگارت که از همه آنان خواهیم پرسید،"/>
		<aya index="93" text="از آنچه انجام می‌دادند."/>
		<aya index="94" text="پس آنچه را بدان مأموری آشکار کن و از مشرکان روی برتاب،"/>
		<aya index="95" text="که ما [شر] ریشخندگران را از تو برطرف خواهیم کرد."/>
		<aya index="96" text="همانان که با خدا معبودی دیگر قرار می‌دهند. پس به زودی [حقیقت را] خواهند دانست."/>
		<aya index="97" text="و قطعاً می‌دانیم که سینه تو از آنچه می‌گویند تنگ می‌شود."/>
		<aya index="98" text="پس با ستایش پروردگارت تسبیح گوی و از سجده‌کنندگان باش."/>
		<aya index="99" text="و پروردگارت را پرستش کن تا اینکه مرگ تو فرا رسد."/>
	</sura>
	<sura index="16" name="">
		<aya index="1" text="[هان‌] امر خدا دررسید، پس در آن شتاب مکنید. او منزّه و فراتر است از آنچه [با وی‌] شریک می‌سازند."/>
		<aya index="2" text="فرشتگان را با «روح»، به فرمان خود، بر هر کس از بندگانش که بخواهد نازل می‌کند، که بیم دهید که معبودی جز من نیست. پس، از من پروا کنید."/>
		<aya index="3" text="آسمانها و زمین را به حق آفریده است. او فراتر است از آنچه [با وی‌] شریک می‌گردانند."/>
		<aya index="4" text="انسان را از نطفه‌ای آفریده است، آنگاه ستیزه‌جویی آشکار است."/>
		<aya index="5" text="و چارپایان را برای شما آفرید: در آنها برای شما [وسیله‌] گرمی و سودهایی است، و از آنها می‌خورید."/>
		<aya index="6" text="و در آنها برای شما زیبایی است، آنگاه که [آنها را] از چراگاه برمی‌گردانید، و هنگامی که [آنها را] به چراگاه می‌برید."/>
		<aya index="7" text="و بارهای شما را به شهری می‌بَرند که جز با مشقّت بدنها بدان نمی‌توانستید برسید. قطعاً پروردگار شما رئوف و مهربان است."/>
		<aya index="8" text="و اسبان و استران و خران را [آفرید] تا بر آنها سوار شوید و [برای شما] تجملی [باشد]، و آنچه را نمی‌دانید می‌آفریند."/>
		<aya index="9" text="و نمودن راه راست بر عهده خداست، و برخی از آن [راهها] کژ است، و اگر [خدا] می‌خواست مسلماً همه شما را هدایت می‌کرد."/>
		<aya index="10" text="اوست کسی که از آسمان، آبی فرود آورد که [آب‌] آشامیدنی شما از آن است، و روییدنی‌[هایی‌] که [رمه‌های خود را] در آن می‌چرانید [نیز] از آن است."/>
		<aya index="11" text="به وسیله آن، کشت و زیتون و درختان خرما و انگور و از هر گونه محصولات [دیگر] برای شما می‌رویاند. قطعاً در اینها برای مردمی که اندیشه می‌کنند نشانه‌ای است."/>
		<aya index="12" text="و شب و روز و خورشید و ماه را برای شما رام گردانید، و ستارگان به فرمان او مسخر شده‌اند. مسلماً در این [امور] برای مردمی که تعقل می‌کنند نشانه‌هاست."/>
		<aya index="13" text="و [همچنین‌] آنچه را در زمین به رنگهای گوناگون برای شما پدید آورد [مسخّر شما ساخت‌]. بی‌تردید، در این [امور] برای مردمی که پند می‌گیرند نشانه‌ای است."/>
		<aya index="14" text="و اوست کسی که دریا را مسخر گردانید تا از آن گوشت تازه بخورید، و پیرایه‌ای که آن را می‌پوشید از آن بیرون آورید. و کشتیها را در آن، شکافنده [آب‌] می‌بینی، و تا از فضل او بجویید و باشد که شما شکر گزارید."/>
		<aya index="15" text="و در زمین کوههایی استوار افکند تا شما را نجنباند، و رودها و راهها [قرار داد] تا شما راه خود را پیدا کنید."/>
		<aya index="16" text="و نشانه‌هایی [دیگر نیز قرار داد]، و آنان به وسیله ستاره [قطبی‌] راه‌یابی می‌کنند."/>
		<aya index="17" text="پس آیا کسی که می‌آفریند چون کسی است که نمی‌آفریند؟ آیا پند نمی‌گیرید؟"/>
		<aya index="18" text="و اگر نعمت‌[های‌] خدا را شماره کنید، آن را نمی‌توانید بشمارید. قطعاً خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="19" text="و خدا آنچه را که پنهان می‌دارید و آنچه را که آشکار می‌سازید می‌داند."/>
		<aya index="20" text="و کسانی را که جز خدا می‌خوانند، چیزی نمی‌آفرینند در حالی که خود آفریده می شوند."/>
		<aya index="21" text="مردگانند نه زندگان، و نمی‌دانند کِی برانگیخته خواهند شد."/>
		<aya index="22" text="معبود شما معبودی است یگانه. پس کسانی که به آخرت ایمان ندارند، دلهایشان انکارکننده [حق‌] است و خودشان متکبرند."/>
		<aya index="23" text="شک نیست که خداوند آنچه را پنهان می‌دارند و آنچه را آشکار می‌سازند، می‌داند، و او گردنکشان را دوست نمی‌دارد."/>
		<aya index="24" text="و چون به آنان گفته شود: «پروردگارتان چه چیز نازل کرده است؟» می‌گویند: «افسانه‌های پیشینیان است.»"/>
		<aya index="25" text="تا روز قیامت بار گناهان خود را تمام بردارند، و [نیز] بخشی از بار گناهان کسانی را که ندانسته آنان را گمراه می‌کنند. آگاه باشید، چه بد باری را می‌کشند."/>
		<aya index="26" text="پیش از آنان کسانی بودند که مکر کردند، و[لی‌] خدا از پایه بر بنیانشان زد، درنتیجه از بالای سرشان سقف بر آنان فرو ریخت، و از آنجا که حدس نمی‌زدند عذاب به سراغشان آمد."/>
		<aya index="27" text="سپس روز قیامت آنان را رسوا می‌کند و می‌گوید: «کجایند آن شریکان من که در باره آنها [با پیامبران‌] مخالفت می‌کردید؟» کسانی که به آنان علم داده شده است می‌گویند: «در حقیقت، امروز رسوایی و خواری بر کافران است.»"/>
		<aya index="28" text="همانان که فرشتگان جانشان را می‌گیرند در حالی که بر خود ستمکار بوده‌اند. پس، از درِ تسلیم درمی‌آیند [و می‌گویند:] «ما هیچ کار بدی نمی‌کردیم.» آری، خدا به آنچه می‌کردید داناست."/>
		<aya index="29" text="پس، از درهای دوزخ وارد شوید و در آن همیشه بمانید، و حقا که چه بد است جایگاه متکبران."/>
		<aya index="30" text="و به کسانی که تقوا پیشه کردند، گفته شود: «پروردگارتان چه نازل کرد؟» می گویند: «خوبی.» برای کسانی که در این دنیا نیکی کردند [پاداش‌] نیکویی است، و قطعاً سرای آخرت بهتر است، و چه نیکوست سرای پرهیزگاران:"/>
		<aya index="31" text="بهشتهای عدن که در آن داخل می‌شوند؛ رودها از زیر [درختان‌] آنها روان است؛ در آنجا هر چه بخواهند برای آنان [فراهم‌] است. خدا این گونه پرهیزگاران را پاداش می‌دهد."/>
		<aya index="32" text="همان کسانی که فرشتگان جانشان را -در حالی که پاکند- می‌ستانند [و به آنان‌] می‌گویند: «درود بر شما باد، به [پاداش‌] آنچه انجام می‌دادید به بهشت درآیید.»"/>
		<aya index="33" text="آیا [کافران‌] جز این که فرشتگانِ [جان‌ستان‌] به سویشان آیند، یا فرمان پروردگارت [دایر بر عذابشان‌] دررسد، انتظاری می‌برند؟ کسانی که پیش از آنان بودند [نیز] این گونه رفتار کردند، و خدا به ایشان ستم نکرد، بلکه آنان به خود ستم می‌کردند."/>
		<aya index="34" text="پس [کیفر] بدیهایی که کردند به آنان رسید، و آنچه مسخره‌اش می‌کردند آنان را فرا گرفت."/>
		<aya index="35" text="و کسانی که شرک ورزیدند گفتند: «اگر خدا می‌خواست -نه ما و نه پدرانمان- هیچ چیزی را غیر از او نمی‌پرستیدیم و بدون [حکم‌] او چیزی را حرام نمی‌شمردیم.» پیش از آنان [نیز] چنین رفتار کردند، و[لی‌] آیا جز ابلاغ آشکار بر پیامبران [وظیفه‌ای‌] است؟"/>
		<aya index="36" text="و در حقیقت، در میان هر امتی فرستاده‌ای برانگیختیم [تا بگوید:] «خدا را بپرستید و از طاغوت [=فریبگر] بپرهیزید.» پس، از ایشان کسی است که خدا [او را] هدایت کرده، و از ایشان کسی است که گمراهی بر او سزاوار است. بنابراین در زمین بگردید و ببینید فرجام تکذیب‌کنندگان چگونه بوده است."/>
		<aya index="37" text="اگر [چه‌] بر هدایت آنان حرص ورزی، ولی خدا کسی را که فرو گذاشته است هدایت نمی‌کند، و برای ایشان یاری‌کنندگانی نیست."/>
		<aya index="38" text="و با سخت‌ترین سوگندهایشان بخدا سوگند یاد کردند که خدا کسی را که می‌میرد بر نخواهد انگیخت. آری، [انجام‌] این وعده بر او حق است، لیکن بیشتر مردم نمی‌دانند."/>
		<aya index="39" text="تا [خدا] آنچه را در [مورد] آن اختلاف دارند، برای آنان توضیح دهد، و تا کسانی که کافر شده‌اند، بدانند که آنها خود دروغ می‌گفته‌اند."/>
		<aya index="40" text="ما وقتی چیزی را اراده کنیم، همین قدر به آن می‌گوییم: «باش»، بی‌درنگ موجود می‌شود."/>
		<aya index="41" text="و کسانی که پس از ستمدیدگی، در راه خدا هجرت کرده‌اند، در این دنیا جای نیکویی به آنان می‌دهیم، و اگر بدانند، قطعاً پاداش آخرت بزرگتر خواهد بود."/>
		<aya index="42" text="همانان که صبر نمودند و بر پروردگارشان توکل می‌کنند."/>
		<aya index="43" text="و پیش از تو [هم‌] جز مردانی که بدیشان وحی می‌کردیم گسیل نداشتیم. پس اگر نمی‌دانید، از پژوهندگان کتابهای آسمانی جویا شوید،"/>
		<aya index="44" text="[زیرا آنان را] با دلایل آشکار و نوشته‌ها [فرستادیم‌]، و این قرآن را به سوی تو فرود آوردیم، تا برای مردم آنچه را به سوی ایشان نازل شده است توضیح دهی، و امید که آنان بیندیشند."/>
		<aya index="45" text="آیا کسانی که تدبیرهای بد می‌اندیشند، ایمن شدند از اینکه خدا آنان را در زمین فرو ببرد، یا از جایی که حدس نمی‌زنند عذاب برایشان بیاید؟"/>
		<aya index="46" text="یا در حال رفت و آمدشان [گریبان‌] آنان را بگیرد، و کاری از دستشان برنیاید؟"/>
		<aya index="47" text="یا آنان را در حالی که وحشت‌زده‌اند فرو گیرد؟ همانا پروردگار شما رئوف و مهربان است."/>
		<aya index="48" text="آیا به چیزهایی که خدا آفریده است، ننگریسته‌اند که [چگونه‌] سایه‌هایشان از راست و [از جوانب‌] چپ می‌گردد، و برای خدا در حال فروتنی سر بر خاک می‌سایند؟"/>
		<aya index="49" text="و آنچه در آسمانها و آنچه در زمین از جنبندگان و فرشتگان است، برای خدا سجده می‌کنند و تکبر نمی‌ورزند."/>
		<aya index="50" text="از پروردگارشان که حاکم بر آنهاست می‌ترسند و آنچه را مأمورند انجام می‌دهند."/>
		<aya index="51" text="و خدا فرمود: «دو معبود برای خود مگیرید. جز این نیست که او خدایی یگانه است. پس تنها از من بترسید.»"/>
		<aya index="52" text="و آنچه در آسمانها و زمین است از آنِ اوست، و آیین پایدار [نیز] از آنِ اوست. پس آیا از غیر خدا پروا دارید؟"/>
		<aya index="53" text="و هر نعمتی که دارید از خداست، سپس چون آسیبی به شما رسد به سوی او روی می آورید [و می‌نالید]."/>
		<aya index="54" text="و چون آن آسیب را از شما برطرف کرد، آنگاه گروهی از شما به پروردگارشان شرک می‌ورزند."/>
		<aya index="55" text="[بگذار] تا آنچه را به ایشان عطا کرده‌ایم ناسپاسی کنند. اکنون برخوردار شوید، و[لی‌] زودا که بدانید."/>
		<aya index="56" text="و از آنچه به ایشان روزی دادیم، نصیبی برای آن [خدایانی‌] که نمی‌دانند [چیست‌] می‌نهند. به خدا سوگند که از آنچه به دروغ برمی‌بافتید، حتماً سؤال خواهید شد."/>
		<aya index="57" text="و برای خدا دخترانی می‌پندارند. منزه است او. و برای خودشان آنچه را میل دارند [قرار می‌دهند]."/>
		<aya index="58" text="و هر گاه یکی از آنان را به دختر مژده آورند، چهره‌اش سیاه می‌گردد، در حالی که خشم [و اندوه‌] خود را فرو می‌خورد."/>
		<aya index="59" text="از بدی آنچه بدو بشارت داده شده، از قبیله [خود] روی می‌پوشاند. آیا او را با خواری نگاه دارد، یا در خاک پنهانش کند؟ وه چه بد داوری می‌کنند."/>
		<aya index="60" text="وصف زشت برای کسانی است که به آخرت ایمان ندارند، و بهترین وصف از آنِ خداست، و اوست ارجمند حکیم."/>
		<aya index="61" text="و اگر خداوند مردم را به [سزای‌] ستمشان مؤاخذه می‌کرد، جنبنده‌ای بر روی زمین باقی نمی‌گذاشت، لیکن [کیفر] آنان را تا وقتی معین بازپس می‌اندازد، و چون اجلشان فرا رسد، ساعتی آن را پس و پیش نمی‌توانند افکنند."/>
		<aya index="62" text="و چیزی را که خوش نمی‌دارند، برای خدا قرار می‌دهند، و زبانشان دروغ‌پردازی می‌کند که [سرانجام‌] نیکو از آنِ ایشان است. حقاً که آتش برای آنان است و به سوی آن پیش فرستاده خواهند شد."/>
		<aya index="63" text="سوگند به خدا که به سوی امتهای پیش از تو [رسولانی‌] فرستادیم [اما] شیطان اعمالشان را برایشان آراست و امروز [هم‌] سرپرستشان هموست و برایشان عذابی دردناک است."/>
		<aya index="64" text="و ما [این‌] کتاب را بر تو نازل نکردیم، مگر برای اینکه آنچه را در آن اختلاف کرده‌اند، برای آنان توضیح دهی، و [آن‌] برای مردمی که ایمان می‌آورند، رهنمود و رحمتی است."/>
		<aya index="65" text="و خدا از آسمان آبی فرود آورد و با آن زمین را پس از پژمردنش زنده گردانید، قطعاً در این [امر] برای مردمی که شنوایی دارند نشانه‌ای است."/>
		<aya index="66" text="و در دامها قطعاً برای شما عبرتی است: از آنچه در [لابلای‌] شکم آنهاست، از میان سرگین و خون، شیری ناب به شما می‌نوشانیم که برای نوشندگان گواراست."/>
		<aya index="67" text="و از میوه درختان خرما و انگور، باده مستی‌بخش و خوراکی نیکو برای خود می گیرید. قطعاً در این‌[ها] برای مردمی که تعقل می‌کنند نشانه‌ای است."/>
		<aya index="68" text="و پروردگار تو به زنبور عسل وحی [=الهام غریزی‌] کرد که از پاره‌ای کوهها و از برخی درختان و از آنچه داربست [و چفته‌سازی‌] می‌کنند، خانه‌هایی برای خود درست کن،"/>
		<aya index="69" text="سپس از همه میوه‌ها بخور، و راههای پروردگارت را فرمانبردارانه، بپوی. [آنگاه‌] از درون [شکم‌] آن، شهدی که به رنگهای گوناگون است بیرون می‌آید. در آن، برای مردم درمانی است. راستی در این [زندگی زنبوران‌] برای مردمی که تفکر می‌کنند نشانه [قدرت الهی‌] است."/>
		<aya index="70" text="و خدا شما را آفرید، سپس [جان‌] شما را می‌گیرد، و بعضی از شما تا خوارترین [دوره‌] سالهای زندگی [فرتوتی‌] بازگردانده می‌شود، به طوری که بعد از [آن همه‌] دانستن، [دیگر] چیزی نمی‌دانند. قطعاً خدا دانای تواناست."/>
		<aya index="71" text="و خدا بعضی از شما را در روزی بر بعضی دیگر برتری داده است. و[لی‌] کسانی که فزونی یافته‌اند، روزیِ خود را به بندگان خود نمی‌دهند تا در آن با هم مساوی باشند. آیا باز نعمت خدا را انکار می‌کنند؟"/>
		<aya index="72" text="و خدا برای شما از خودتان همسرانی قرار داد، و از همسرانتان برای شما پسران و نوادگانی نهاد و از چیزهای پاکیزه به شما روزی بخشید. آیا [باز هم‌] به باطل ایمان می‌آورند و به نعمت خدا کفر می‌ورزند؟"/>
		<aya index="73" text="و به جای خدا چیزهایی را می‌پرستند که در آسمانها و زمین به هیچ وجه اختیار روزی آنان را ندارند و [به کاری‌] توانایی ندارند."/>
		<aya index="74" text="پس برای خدا مَثَل نزنید، که خدا می‌داند و شما نمی‌دانید."/>
		<aya index="75" text="خدا مَثَلی می‌زند: بنده‌ای است زرخرید که هیچ کاری از او برنمی‌آید. آیا [او] با کسی که به وی از جانب خود روزی نیکو داده‌ایم، و او از آن در نهان و آشکار انفاق می‌کند یکسان است؟ سپاس خدای راست. [نه،] بلکه بیشترشان نمی‌دانند."/>
		<aya index="76" text="و خدا مَثَلی [دیگر] می‌زند: دو مردند که یکی از آنها لال است و هیچ کاری از او برنمی‌آید و او سربار خداوندگارش می‌باشد. هر جا که او را می‌فرستد خیری به همراه نمی‌آورد. آیا او با کسی که به عدالت فرمان می‌دهد و خود بر راه راست است یکسان است؟"/>
		<aya index="77" text="و نهان آسمانها و زمین از آنِ خداست، و کار قیامت جز مانند یک چشم بر هم زدن یا نزدیکتر [از آن‌] نیست، زیرا خدا بر هر چیزی تواناست."/>
		<aya index="78" text="و خدا شما را از شکم مادرانتان -در حالی که چیزی نمی‌دانستید- بیرون آورد، و برای شما گوش و چشمها و دلها قرار داد، باشد که سپاسگزاری کنید."/>
		<aya index="79" text="آیا به سوی پرندگانی که در فضای آسمان، رام شده‌اند ننگریسته‌اند؟ جز خدا کسی آنها را نگاه نمی‌دارد. راستی در این [قدرت‌نمایی‌] برای مردمی که ایمان می‌آورند نشانه‌هایی است."/>
		<aya index="80" text="و خدا برای شما خانه‌هایتان را مایه آرامش قرار داد، و از پوست دامها برای شما خانه‌هایی نهاد که آن‌[ها] را در روز جابجا شدنتان و هنگام ماندنتان سبک می‌یابید، و از پشمها و کُرکها و موهای آنها وسایل زندگی که تا چندی مورد استفاده است [قرار داد]."/>
		<aya index="81" text="و خدا از آنچه آفریده، به سود شما سایه‌هایی فراهم آورده و از کوهها برای شما پناهگاه‌هایی قرار داده و برای شما تن‌پوشهایی مقرّر کرده که شما را از گرما [و سرما] حفظ می‌کند، و تن‌پوشها [=زره‌ها]یی که شما را در جنگتان حمایت می‌نماید. این گونه وی نعمتش را بر شما تمام می‌گرداند، امید که شما [به فرمانش‌] گردن نهید."/>
		<aya index="82" text="پس اگر رویگردان شوند، بر تو فقط ابلاغ آشکار است."/>
		<aya index="83" text="نعمت خدا را می‌شناسند، اما باز هم منکر آن می‌شوند و بیشترشان کافرند."/>
		<aya index="84" text="و [یاد کن‌] روزی را که از هر امّتی گواهی برمی‌انگیزیم، سپس به کسانی که کافر شده‌اند رخصت داده نمی‌شود و آنان مورد بخشش قرار نخواهند گرفت."/>
		<aya index="85" text="و چون کسانی که ستم کرده‌اند عذاب را ببینند [شکنجه‌] آنان کاسته نمی‌گردد و مهلت نمی‌یابند."/>
		<aya index="86" text="و چون کسانی که شرک ورزیدند، شریکان خود را ببینند می‌گویند: «پروردگارا، اینها بودند آن شریکانی که ما به جای تو می‌خواندیم». و[لی شریکان‌] قول آنان را رد می‌کنند که: «شما جدا دروغگویانید.»"/>
		<aya index="87" text="و آن روز در برابر خدا از در تسلیم درآیند و آنچه را که برمی‌بافتند بر باد می‌رود."/>
		<aya index="88" text="کسانی که کفر ورزیدند و از راه خدا باز داشتند به [سزای‌] آنکه فساد می‌کردند عذابی بر عذابشان می‌افزاییم."/>
		<aya index="89" text="و [به یاد آور] روزی را که در هر امتی گواهی از خودشان برایشان برانگیزیم، و تو را [هم‌] بر این [امت‌] گواه آوریم، و این کتاب را که روشنگر هر چیزی است و برای مسلمانان رهنمود و رحمت و بشارتگری است، بر تو نازل کردیم."/>
		<aya index="90" text="در حقیقت، خدا به دادگری و نیکوکاری و بخشش به خویشاوندان فرمان می‌دهد و از کار زشت و ناپسند و ستم باز می‌دارد. به شما اندرز می‌دهد، باشد که پند گیرید."/>
		<aya index="91" text="و چون با خدا پیمان بستید، به پیمان خود وفا کنید و سوگندهای [خود را] پس از استوار کردن آنها مشکنید، با اینکه خدا را بر خود ضامن [و گواه‌] قرار داده‌اید، زیرا خدا آنچه را انجام می‌دهید می‌داند."/>
		<aya index="92" text="و مانند آن [زنی‌] که رشته خود را پس از محکم بافتن، [یکی یکی‌] از هم می‌گسست مباشید که سوگندهای خود را میان خویش وسیله [فریب و] تقلّب سازید [به خیال این‌] که گروهی از گروه دیگر [در داشتن امکانات‌] افزونترند. جز این نیست که خدا شما را بدین وسیله می‌آزماید و روز قیامت در آنچه اختلاف می‌کردید، قطعاً برای شما توضیح خواهد داد."/>
		<aya index="93" text="و اگر خدا می‌خواست قطعاً شما را امتی واحد قرار می‌داد، ولی هر که را بخواهد بیراه و هر که را بخواهد هدایت می‌کند و از آنچه انجام می‌دادید حتماً سؤال خواهید شد."/>
		<aya index="94" text="و زنهار، سوگندهای خود را دستاویز تقلّب میان خود قرار مدهید، تا گامی بعد از استواریش بلغزد، و شما به [سزای‌] آنکه [مردم را] از راه خدا باز داشته‌اید دچار شکنجه شوید و برای شما عذابی بزرگ باشد."/>
		<aya index="95" text="و پیمان خدا را به بهای ناچیزی مفروشید، زیرا آنچه نزد خداست -اگر بدانید- همان برای شما بهتر است."/>
		<aya index="96" text="آنچه پیش شماست تمام می‌شود و آنچه پیش خداست پایدار است، و قطعاً کسانی را که شکیبایی کردند به بهتر از آنچه عمل می‌کردند، پاداش خواهیم داد."/>
		<aya index="97" text="هر کس -از مرد یا زن- کار شایسته کند و مؤمن باشد، قطعاً او را با زندگی پاکیزه‌ای، حیات [حقیقی‌] بخشیم، و مسلماً به آنان بهتر از آنچه انجام می‌دادند پاداش خواهیم داد."/>
		<aya index="98" text="پس چون قرآن می‌خوانی از شیطان مطرود به خدا پناه بر،"/>
		<aya index="99" text="چرا که او را بر کسانی که ایمان آورده‌اند، و بر پروردگارشان توکل می‌کنند، تسلّطی نیست."/>
		<aya index="100" text="تسلّط او فقط بر کسانی است که وی را به سرپرستی برمی‌گیرند، و بر کسانی که آنها به او [=خدا] شرک می‌ورزند."/>
		<aya index="101" text="و چون حکمی را به جای حکم دیگر بیاوریم -و خدا به آنچه به تدریج نازل می‌کند داناتر است- می‌گویند: «جز این نیست که تو دروغ‌بافی.» [نه،] بلکه بیشتر آنان نمی‌دانند."/>
		<aya index="102" text="بگو: «آن را روح القدس از طرف پروردگارت به حق فرود آورده، تا کسانی را که ایمان آورده‌اند استوار گرداند، و برای مسلمانان هدایت و بشارتی است. «"/>
		<aya index="103" text="و نیک می‌دانیم که آنان می‌گویند: «جز این نیست که بشری به او می‌آموزد.» [نه چنین نیست، زیرا] زبان کسی که [این‌] نسبت را به او می‌دهند غیر عربی است و این [قرآن‌] به زبان عربی روشن است."/>
		<aya index="104" text="در حقیقت، کسانی که به آیات خدا ایمان ندارند، خدا آنان را هدایت نمی‌کند و برایشان عذابی دردناک است."/>
		<aya index="105" text="تنها کسانی دروغ‌پردازی می‌کنند که به آیات خدا ایمان ندارند و آنان خود دروغگویانند."/>
		<aya index="106" text="هر کس پس از ایمان آوردن خود، به خدا کفر ورزد [عذابی سخت خواهد داشت‌] مگر آن کس که مجبور شده و[لی‌] قلبش به ایمان اطمینان دارد. لیکن هر که سینه‌اش به کفر گشاده گردد خشم خدا بر آنان است و برایشان عذابی بزرگ خواهد بود،"/>
		<aya index="107" text="زیرا آنان زندگی دنیا را بر آخرت برتری دادند و [هم‌] اینکه خدا گروه کافران را هدایت نمی‌کند."/>
		<aya index="108" text="آنان کسانی‌اند که خدا بر دلها و گوش و دیدگانشان مُهر نهاده و آنان خود غافلانند."/>
		<aya index="109" text="شک نیست که آنها در آخرت همان زیانکارانند."/>
		<aya index="110" text="با این حال، پروردگار تو نسبت به کسانی که پس از [آن همه‌] زجر کشیدن، هجرت کرده و سپس جهاد نمودند و صبر پیشه ساختند، پروردگارت [نسبت به آنان‌] بعد از آن [همه مصایب‌] قطعاً آمرزنده و مهربان است."/>
		<aya index="111" text="[یاد کن‌] روزی را که هر کس می‌آید [و] از خود دفاع می‌کند، و هر کس به آنچه کرده، بی کم و کاست پاداش می‌یابد و بر آنان ستم نمی‌رود."/>
		<aya index="112" text="و خدا شهری را مَثَل زده است که امن و امان بود [و] روزیش از هر سو فراوان می‌رسید، پس [ساکنانش‌] نعمتهای خدا را ناسپاسی کردند، و خدا هم به سزای آنچه انجام می‌دادند، طعم گرسنگی و هراس را به [مردم‌] آن چشانید."/>
		<aya index="113" text="و به یقین، فرستاده‌ای از خودشان برایشان آمد، اما او را تکذیب کردند، پس در حالی که ظالم بودند آنان را عذاب فرو گرفت."/>
		<aya index="114" text="پس، از آنچه خدا شما را روزی کرده است، حلال [و] پاکیزه بخورید، و نعمت خدا را -اگر تنها او را می‌پرستید- شکر گزارید."/>
		<aya index="115" text="جز این نیست که [خدا] مردار و خون و گوشت خوک و آنچه را که نام غیر خدا بر آن برده شده حرام گردانیده است. [با این همه،] هر کس که [به خوردن آنها] ناگزیر شود، و سرکش و زیاده‌خواه نباشد، قطعاً خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="116" text="و برای آنچه زبان شما به دروغ می‌پردازد، مگویید: «این حلال است و آن حرام » تا بر خدا دروغ بندید، زیرا کسانی که بر خدا دروغ می‌بندند رستگار نمی‌شوند."/>
		<aya index="117" text="[ایشان راست‌] اندک بهره‌ای، و[لی‌] عذابشان پر درد است."/>
		<aya index="118" text="و بر کسانی که یهودی شدند، آنچه را قبلا بر تو حکایت کردیم، حرام گردانیدیم، و ما بر آنان ستم نکردیم، بلکه آنها به خود ستم می‌کردند."/>
		<aya index="119" text="[با این همه‌] پروردگار تو نسبت به کسانی که به نادانی مرتکب گناه شده، سپس توبه کرده و به صلاح آمده‌اند، البته پروردگارت پس از آن آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="120" text="به راستی ابراهیم، پیشوایی مطیع خدا [و] حق‌گرای بود و از مشرکان نبود."/>
		<aya index="121" text="[و] نعمتهای او را شکرگزار بود. [خدا] او را برگزید و به راهی راست هدایتش کرد."/>
		<aya index="122" text="و در دنیا به او نیکویی و [نعمت‌] دادیم و در آخرت [نیز] از شایستگان خواهد بود."/>
		<aya index="123" text="سپس به تو وحی کردیم که: «از آیین ابراهیم حق‌گرای پیروی کن، [چرا که‌] او از مشرکان نبود.»"/>
		<aya index="124" text="[بزرگداشت‌] شنبه، بر کسانی که در باره آن اختلاف کردند مقرّر گردید، و قطعاً پروردگارت روز رستاخیز میان آنها در باره چیزی که در مورد آن اختلاف می‌کردند، داوری خواهد کرد."/>
		<aya index="125" text="با حکمت و اندرز نیکو به راه پروردگارت دعوت کن و با آنان به [شیوه‌ای‌] که نیکوتر است مجادله نمای. در حقیقت، پروردگار تو به [حال‌] کسی که از راه او منحرف شده داناتر، و او به [حال‌] راه‌یافتگان [نیز ]داناتر است."/>
		<aya index="126" text="و اگر عقوبت کردید، همان گونه که مورد عقوبت قرار گرفته‌اید [متجاوز را ] به عقوبت رسانید، و اگر صبر کنید البته آن برای شکیبایان بهتر است."/>
		<aya index="127" text="و صبر کن و صبر تو جز به [توفیق‌] خدا نیست و بر آنان اندوه مخور و از آنچه نیرنگ می‌کنند دل تنگ مدار."/>
		<aya index="128" text="در حقیقت، خدا با کسانی است که پروا داشته‌اند و [با] کسانی [است‌] که آنها نیکوکارند."/>
	</sura>
	<sura index="17" name="">
		<aya index="1" text="منزّه است آن [خدایی‌] که بنده‌اش را شبانگاهی از مسجد الحرام به سوی مسجد الاقصی -که پیرامون آن را برکت داده‌ایم- سیر داد، تا از نشانه‌های خود به او بنمایانیم، که او همان شنوای بیناست."/>
		<aya index="2" text="و کتاب آسمانی را به موسی دادیم و آن را برای فرزندان اسرائیل رهنمودی گردانیدیم که: زنهار، غیر از من کارسازی مگیرید،"/>
		<aya index="3" text="[ای‌] فرزندان کسانی که [آنان را در کِشتی‌] با نوح برداشتیم. راستی که او بنده‌ای سپاسگزار بود."/>
		<aya index="4" text="و در کتاب آسمانی‌[شان‌] به فرزندان اسرائیل خبر دادیم که: «قطعاً دو بار در زمین فساد خواهید کرد، و قطعاً به سرکشیِ بسیار بزرگی برخواهید خاست. »"/>
		<aya index="5" text="پس آنگاه که وعده [تحقّق‌] نخستین آن دو فرا رسد، بندگانی از خود را که سخت نیرومندند بر شما می‌گماریم، تا میان خانه‌ها[یتان برای قتل و غارت شما] به جستجو درآیند، و این تهدید تحقّق‌یافتنی است."/>
		<aya index="6" text="پس [از چندی‌] دوباره شما را بر آنان چیره می‌کنیم و شما را با اموال و پسران یاری می‌دهیم و [تعداد] نفرات شما را بیشتر می‌گردانیم."/>
		<aya index="7" text="اگر نیکی کنید، به خود نیکی کرده‌اید، و اگر بدی کنید، به خود [بد نموده‌اید]. و چون تهدید آخر فرا رسد [بیایند] تا شما را اندوهگین کنند و در معبد[تان‌] چنانکه بار اول داخل شدند [به زور] درآیند و بر هر چه دست یافتند یکسره [آن را] نابود کنند."/>
		<aya index="8" text="امید است که پروردگارتان شما را رحمت کند، و[لی‌] اگر [به گناه‌] بازگردید [ما نیز به کیفر شما] بازمی‌گردیم، و دوزخ را برای کافران زندان قرار دادیم."/>
		<aya index="9" text="قطعاً این قرآن به [آیینی‌] که خود پایدارتر است راه می‌نماید، و به آن مؤمنانی که کارهای شایسته می‌کنند، مژده می‌دهد که پاداشی بزرگ برایشان خواهد بود."/>
		<aya index="10" text="و اینکه برای کسانی که به آخرت ایمان نمی‌آورند عذابی پر درد آماده کرده‌ایم."/>
		<aya index="11" text="و انسان [همان گونه که‌] خیر را فرا می‌خواند، [پیشامد] بد را می‌خواند و انسان همواره شتابزده است."/>
		<aya index="12" text="و شب و روز را دو نشانه قرار دادیم. نشانه شب را تیره‌گون و نشانه روز را روشنی‌بخش گردانیدیم تا [در آن،] فضلی از پروردگارتان بجویید، و تا شماره سالها و حساب [عمرها و رویدادها] را بدانید و هر چیزی را به روشنی باز نمودیم."/>
		<aya index="13" text="و کارنامه هر انسانی را به گردن او بسته‌ایم، و روز قیامت برای او نامه‌ای که آن را گشاده می‌بیند بیرون می‌آوریم."/>
		<aya index="14" text="«نامه‌ات را بخوان؛ کافی است که امروز خودت حسابرس خود باشی.»"/>
		<aya index="15" text="هر کس به راه آمده تنها به سود خود به راه آمده، و هر کس بیراهه رفته تنها به زیان خود بیراهه رفته است. و هیچ بردارنده‌ای بار گناه دیگری را بر نمی‌دارد، و ما تا پیامبری برنینگیزیم، به عذاب نمی‌پردازیم."/>
		<aya index="16" text="و چون بخواهیم شهری را هلاک کنیم، خوشگذرانانش را وا می‌داریم تا در آن به انحراف [و فساد] بپردازند، و در نتیجه عذاب بر آن [شهر] لازم گردد، پس آن را [یکسره‌] زیر و زبر کنیم."/>
		<aya index="17" text="و چه بسیار نسلها را که ما پس از نوح به هلاکت رساندیم، و پروردگار تو به گناهان بندگانش بس آگاه و بیناست."/>
		<aya index="18" text="هر کس خواهان [دنیای‌] زودگذر است، به زودی هر که را خواهیم [نصیبی‌] از آن می‌دهیم، آنگاه جهنم را که در آن خوار و رانده داخل خواهد شد، برای او مقرر می‌داریم."/>
		<aya index="19" text="و هر کس خواهان آخرت است و نهایت کوشش را برای آن بکند و مؤمن باشد، آنانند که تلاش آنها مورد حق‌شناسی واقع خواهد شد."/>
		<aya index="20" text="هر دو [دسته:] اینان و آنان را از عطای پروردگارت مدد می‌بخشیم، و عطای پروردگارت [از کسی‌] منع نشده است."/>
		<aya index="21" text="ببین چگونه بعضی از آنان را بر بعضی دیگر برتری داده‌ایم، و قطعاً درجات آخرت و برتری آن بزرگتر و بیشتر است."/>
		<aya index="22" text="معبود دیگری با خدا قرار مده تا نکوهیده و وامانده بنشینی."/>
		<aya index="23" text="و پروردگار تو مقرر کرد که جز او را مپرستید و به پدر و مادر [خود] احسان کنید. اگر یکی از آن دو یا هر دو، در کنار تو به سالخوردگی رسیدند به آنها [حتی‌] «اوف» مگو و به آنان پَرخاش مکن و با آنها سخنی شایسته بگوی."/>
		<aya index="24" text="و از سر مهربانی، بالِ فروتنی بر آنان بگستر و بگو: «پروردگارا، آن دو را رحمت کن چنانکه مرا در خردی پروردند.»"/>
		<aya index="25" text="پروردگار شما به آنچه در دلهای خود دارید آگاه‌تر است. اگر شایسته باشید، قطعاً او آمرزنده توبه‌کنندگان است."/>
		<aya index="26" text="و حق خویشاوند را به او بده و مستمند و در راه‌مانده را [دستگیری کن‌] و ولخرجی و اسراف مکن."/>
		<aya index="27" text="چرا که اسرافکاران برادران شیطانهایند، و شیطان همواره نسبت به پروردگارش ناسپاس بوده است."/>
		<aya index="28" text="و اگر به امید رحمتی که از پروردگارت جویای آنی، از ایشان روی می‌گردانی، پس با آنان سخنی نرم بگوی."/>
		<aya index="29" text="و دستت را به گردنت زنجیر مکن و بسیار [هم‌] گشاده‌دستی منما تا ملامت‌شده و حسرت‌زده بر جای مانی."/>
		<aya index="30" text="بی‌گمان، پروردگار تو برای هر که بخواهد، روزی را گشاده یا تنگ می‌گرداند. در حقیقت، او به [حال‌] بندگانش آگاه بیناست."/>
		<aya index="31" text="و از بیم تنگدستی فرزندان خود را مکشید. ماییم که به آنها و شما روزی می‌بخشیم. آری، کشتن آنان همواره خطایی بزرگ است."/>
		<aya index="32" text="و به زنا نزدیک مشوید، چرا که آن همواره زشت و بد راهی است."/>
		<aya index="33" text="و نفسی را که خداوند حرام کرده است جز به حق مکشید، و هر کس مظلوم کشته شود، به سرپرست وی قدرتی داده‌ایم، پس [او] نباید در قتل زیاده‌روی کند، زیرا او [از طرف شرع‌] یاری شده است."/>
		<aya index="34" text="و به مال یتیم -جز به بهترین وجه- نزدیک مشوید تا به رشد برسد، و به پیمان [خود] وفا کنید، زیرا که از پیمان پرسش خواهد شد."/>
		<aya index="35" text="و چون پیمانه می‌کنید، پیمانه را تمام دهید، و با ترازوی درست بسنجید که این بهتر و خوش فرجام‌تر است."/>
		<aya index="36" text="و چیزی را که بدان علم نداری دنبال مکن، زیرا گوش و چشم و قلب، همه مورد پرسش واقع خواهند شد."/>
		<aya index="37" text="و در [روی‌] زمین به نخوت گام برمدار، چرا که هرگز زمین را نمی‌توانی شکافت، و در بلندی به کوهها نمی‌توانی رسید."/>
		<aya index="38" text="همه این [کارها] بدش نزد پروردگار تو ناپسندیده است."/>
		<aya index="39" text="این [سفارشها] از حکمتهایی است که پروردگارت به تو وحی کرده است، و با خدای یگانه معبودی دیگر قرار مده، و گرنه حسرت‌زده و مطرود در جهنم افکنده خواهی شد."/>
		<aya index="40" text="آیا [پنداشتید که‌] پروردگارتان شما را به [داشتن‌] پسران اختصاص داده، و خود از فرشتگان دخترانی برگرفته است؟ حقاً که شما سخنی بس بزرگ می‌گویید."/>
		<aya index="41" text="و به راستی، ما در این قرآن [حقایق را] گونه‌گون بیان کردیم، تا پند گیرند؛ و[لی‌] آنان را جز نفرت نمی‌افزاید."/>
		<aya index="42" text="بگو: «اگر - چنانکه می‌گویند- با او خدایانی [دیگر] بود، در آن صورت حتماً در صدد جستن راهی به سوی [خداوند،] صاحب عرش، برمی‌آمدند.»"/>
		<aya index="43" text="او [پاک و] منزّه است و از آنچه می‌گویند بسی والاتر است."/>
		<aya index="44" text="آسمانهای هفتگانه و زمین و هر کس که در آنهاست او را تسبیح می‌گویند، و هیچ چیز نیست مگر اینکه در حال ستایش، تسبیح او می‌گوید، ولی شما تسبیح آنها را درنمی‌یابید. به راستی که او همواره بردبار [و ]آمرزنده است."/>
		<aya index="45" text="و چون قرآن بخوانی، میان تو و کسانی که به آخرت ایمان ندارند پرده‌ای پوشیده قرار می‌دهیم."/>
		<aya index="46" text="و بر دلهایشان پوششها می‌نهیم تا آن را نفهمند و در گوشهایشان سنگینی [قرار می‌دهیم‌] و چون در قرآن پروردگار خود را به یگانگی یاد کنی با نفرت پشت می‌کنند."/>
		<aya index="47" text="هنگامی که به سوی تو گوش فرا می‌دارند ما بهتر می‌دانیم به چه [منظور] گوش می‌دهند، و [نیز] آنگاه که به نجوا می‌پردازند؛ وقتی که ستمگران گویند: «جز مردی افسون‌شده را پیروی نمی‌کنید.»"/>
		<aya index="48" text="ببین چگونه برای تو مَثَلها زدند و گمراه شدند، در نتیجه راه به جایی نمی‌توانند ببرند."/>
		<aya index="49" text="و گفتند: «آیا وقتی استخوان و خاک شدیم [باز] به آفرینشی جدید برانگیخته می‌شویم؟»"/>
		<aya index="50" text="بگو: «سنگ باشید یا آهن،"/>
		<aya index="51" text="یا آفریده‌ای از آنچه در خاطر شما بزرگ می‌نماید [باز هم برانگیخته خواهید شد].» پس خواهند گفت: «چه کسی ما را بازمی‌گرداند؟» بگو: «همان کس که نخستین بار شما را پدید آورد.» [باز] سرهای خود را به طرف تو تکان می‌دهند و می‌گویند: «آن کی خواهد بود؟» بگو: «شاید که نزدیک باشد.»"/>
		<aya index="52" text="روزی که شما را فرا می‌خواند، پس در حالی که او را ستایش می‌کنید اجابتش می‌نمایید و می‌پندارید که جز اندکی [در دنیا] نمانده‌اید."/>
		<aya index="53" text="و به بندگانم بگو: «آنچه را که بهتر است بگویند»، که شیطان میانشان را به هم می‌زند، زیرا شیطان همواره برای انسان دشمنی آشکار است."/>
		<aya index="54" text="پروردگار شما به [حال‌] شما داناتر است؛ اگر بخواهد بر شما رحمت می‌آورد، یا اگر بخواهد شما را عذاب می‌کند، و تو را بر ایشان نگهبان نفرستاده‌ایم."/>
		<aya index="55" text="و پروردگار تو به هر که [و هر چه‌] در آسمانها و زمین است داناتر است. و در حقیقت، بعضی از انبیا را بر بعضی برتری بخشیدیم و به داوود زبور دادیم."/>
		<aya index="56" text="بگو: «کسانی را که به جای او [معبود خود] پنداشتید، بخوانید. [آنها] نه اختیاری دارند که از شما دفع زیان کنند و نه [آنکه بلایی را از شما] بگردانند."/>
		<aya index="57" text="آن کسانی را که ایشان می‌خوانند [خود] به سوی پروردگارشان تقرب می‌جویند [تا بدانند] کدام یک از آنها [به او] نزدیکترند، و به رحمت وی امیدوارند، و از عذابش می‌ترسند، چرا که عذاب پروردگارت همواره در خور پرهیز است."/>
		<aya index="58" text="و هیچ شهری نیست مگر اینکه ما آن را [در صورت نافرمانی،] پیش از روز رستاخیز، به هلاکت می‌رسانیم یا آن را سخت عذاب می‌کنیم. این [عقوبت‌] در کتاب [الهی‌] به قلم رفته است."/>
		<aya index="59" text="و [چیزی‌] ما را از فرستادن معجزات باز نداشت جز اینکه پیشینیان، آنها را به دروغ گرفتند، و به ثمود ماده‌شتر دادیم که [پدیده‌ای‌] روشنگر بود، و[لی‌] به آن ستم کردند، و ما معجزه‌ها را جز برای بیم‌دادن [مردم‌] نمی‌فرستیم."/>
		<aya index="60" text="و [یاد کن‌] هنگامی را که به تو گفتیم: «به راستی پروردگارت بر مردم احاطه دارد.» و آن رؤیایی را که به تو نمایاندیم، و [نیز] آن درخت لعنت شده در قرآن را جز برای آزمایش مردم قرار ندادیم؛ و ما آنان را بیم می‌دهیم، ولی جز بر طغیان بیشتر آنها نمی‌افزاید."/>
		<aya index="61" text="و هنگامی را که به فرشتگان گفتیم: «برای آدم سجده کنید» پس [همه‌] جز ابلیس سجده کردند. گفت: «آیا برای کسی که از گل آفریدی سجده کنم؟»"/>
		<aya index="62" text="[سپس‌] گفت: «به من بگو: این کسی را که بر من برتری دادی [برای چه بود]؟ اگر تا روز قیامت مهلتم دهی قطعاً فرزندانش را -جز اندکی [از آنها]- ریشه‌کن خواهم کرد.»"/>
		<aya index="63" text="فرمود: «برو که هر کس از آنان تو را پیروی کند مسلماً جهنم سزایتان خواهد بود که کیفری تمام است."/>
		<aya index="64" text="و از ایشان هر که را توانستی با آوای خود تحریک کن و با سواران و پیادگانت بر آنها بتاز و با آنان در اموال و اولاد شرکت کن و به ایشان وعده بده»، و شیطان جز فریب به آنها وعده نمی‌دهد."/>
		<aya index="65" text="«در حقیقت، تو را بر بندگان من تسلطی نیست، و حمایتگری [چون‌] پروردگارت بس است.»"/>
		<aya index="66" text="پروردگار شما کسی است که کشتی را در دریا برای شما به حرکت در می‌آورد، تا از فضل او برای خود بجویید، چرا که او همواره به شما مهربان است."/>
		<aya index="67" text="و چون در دریا به شما صدمه‌ای برسد، هر که را جز او می‌خوانید ناپدید [و فراموش‌] می‌گردد، و چون [خدا] شما را به سوی خشکی رهانید، رویگردان می‌شوید، و انسان همواره ناسپاس است."/>
		<aya index="68" text="مگر ایمن شدید از اینکه شما را در کنار خشکی در زمین فرو برد یا بر شما طوفانی از سنگریزه‌ها بفرستد، سپس برای خود نگاهبانی نیابید."/>
		<aya index="69" text="یا [مگر] ایمن شدید از اینکه بار دیگر شما را در آن [دریا] باز گرداند و تندبادی شکننده بر شما بفرستد و به سزای آنکه کفر ورزیدید غرقتان کند؛ آنگاه برای خود در برابر ما کسی را نیابید که آن را دنبال کند؟"/>
		<aya index="70" text="و به راستی ما فرزندان آدم را گرامی داشتیم، و آنان را در خشکی و دریا [بر مرکبها] برنشاندیم، و از چیزهای پاکیزه به ایشان روزی دادیم، و آنها را بر بسیاری از آفریده‌های خود برتری آشکار دادیم."/>
		<aya index="71" text="[یاد کن‌] روزی را که هر گروهی را با پیشوایشان فرا می‌خوانیم. پس هر کس کارنامه‌اش را به دست راستش دهند، آنان کارنامه خود را می‌خوانند و به قدر نخک هسته خرمایی به آنها ستم نمی‌شود."/>
		<aya index="72" text="و هر که در این [دنیا] کور[دل‌] باشد در آخرت [هم‌] کور[دل‌] و گمراهتر خواهد بود."/>
		<aya index="73" text="و چیزی نمانده بود که تو را از آنچه به سوی تو وحی کرده‌ایم گمراه کنند تا غیر از آن را بر ما ببندی و در آن صورت تو را به دوستی خود بگیرند."/>
		<aya index="74" text="و اگر تو را استوار نمی‌داشتیم، قطعاً نزدیک بود کمی به سوی آنان متمایل شوی."/>
		<aya index="75" text="در آن صورت، حتماً تو را دو برابر [در] زندگی و دو برابر [پس از] مرگ [عذاب‌] می‌چشانیدیم، آنگاه در برابر ما برای خود یاوری نمی‌یافتی."/>
		<aya index="76" text="و چیزی نمانده بود که تو را از این سرزمین بَرْکَنَنْد، تا تو را از آنجا بیرون سازند، و در آن صورت آنان [هم‌] پس از تو جز [زمان‌] اندکی نمی‌ماندند؛"/>
		<aya index="77" text="سنّتی که همواره در میان [امتهای‌] فرستادگانی که پیش از تو گسیل داشته‌ایم [جاری‌] بوده است، و برای سنت [و قانون‌] ما تغییری نخواهی یافت."/>
		<aya index="78" text="نماز را از زوال آفتاب تا نهایت تاریکی شب برپادار، و [نیز] نماز صبح را، زیرا نماز صبح همواره [مقرون با] حضور [فرشتگان‌] است."/>
		<aya index="79" text="و پاسی از شب را زنده بدار، تا برای تو [به منزله‌] نافله‌ای باشد، امید که پروردگارت تو را به مقامی ستوده برساند."/>
		<aya index="80" text="و بگو: «پروردگارا، مرا [در هر کاری‌] به طرز درست داخل کن و به طرز درست خارج ساز، و از جانب خود برای من تسلطی یاری‌بخش قرار ده.»"/>
		<aya index="81" text="و بگو: «حق آمد و باطل نابود شد. آری، باطل همواره نابودشدنی است.»"/>
		<aya index="82" text="و ما آنچه را برای مؤمنان مایه درمان و رحمت است از قرآن نازل می‌کنیم، و[لی‌] ستمگران را جز زیان نمی‌افزاید."/>
		<aya index="83" text="و چون به انسان نعمت ارزانی داریم، روی می‌گرداند و پهلو تهی می‌کند، و چون آسیبی به وی رسد نومید می‌گردد."/>
		<aya index="84" text="بگو: «هر کس بر حسب ساختار [روانی و بدنی‌] خود عمل می‌کند، و پروردگار شما به هر که راه‌یافته‌تر باشد داناتر است.»"/>
		<aya index="85" text="و در باره روح از تو می‌پرسند، بگو: «روح از [سنخ‌] فرمان پروردگار من است، و به شما از دانش جز اندکی داده نشده است.»"/>
		<aya index="86" text="و اگر بخواهیم، قطعاً آنچه را به تو وحی کرده‌ایم می‌بَریم، آنگاه برای [حفظ] آن، در برابر ما، برای خود مدافعی نمی‌یابی،"/>
		<aya index="87" text="مگر رحمتی از جانب پروردگارت [به تو برسد]، زیرا فضل او بر تو همواره بسیار است."/>
		<aya index="88" text="بگو: «اگر انس و جن گرد آیند تا نظیر این قرآن را بیاورند، مانند آن را نخواهند آورد، هر چند برخی از آنها پشتیبان برخی [دیگر] باشند.»"/>
		<aya index="89" text="و به راستی در این قرآن از هر گونه مَثَلی، گوناگون آوردیم، ولی بیشتر مردم جز سرِ انکار ندارند."/>
		<aya index="90" text="و گفتند: «تا از زمین چشمه‌ای برای ما نجوشانی، هرگز به تو ایمان نخواهیم آورد."/>
		<aya index="91" text="یا [باید] برای تو باغی از درختان خرما و انگور باشد و آشکارا از میان آنها جویبارها روان سازی،"/>
		<aya index="92" text="یا چنانکه ادعا می‌کنی، آسمان را پاره پاره بر [سر] ما فرو اندازی، یا خدا و فرشتگان را در برابر [ما حاضر] آوری،"/>
		<aya index="93" text="یا برای تو خانه‌ای از طلا[کاری‌] باشد، یا به آسمان بالا روی، و به بالا رفتن تو [هم‌] اطمینان نخواهیم داشت، تا بر ما کتابی نازل کنی که آن را بخوانیم. «بگو:» پاک است پروردگار من، آیا [من‌] جز بشری فرستاده هستم؟"/>
		<aya index="94" text="و [چیزی‌] مردم را از ایمان آوردن باز نداشت، آنگاه که هدایت برایشان آمد، جز اینکه گفتند: «آیا خدا بشری را به سِمَت رسول مبعوث کرده است؟»"/>
		<aya index="95" text="بگو: «اگر در روی زمین فرشتگانی بودند که با اطمینان راه می‌رفتند، البته بر آنان [نیز] فرشته‌ای را بعنوان پیامبر از آسمان نازل می‌کردیم.»"/>
		<aya index="96" text="بگو: «میان من و شما، گواه بودن خدا کافی است، چرا که او همواره به [حال‌] بندگانش آگاهِ بینا است.»"/>
		<aya index="97" text="و هر که را خدا هدایت کند او رهیافته است، و هر که را گمراه سازد، در برابر او برای آنان هرگز دوستانی نیابی، و روز قیامت آنها را کور و لال و کر، به روی چهره‌شان درافتاده، برخواهیم انگیخت: جایگاهشان دوزخ است. هر بار که آتش آن فرو نشیند، شراره‌ای [تازه‌] برایشان می‌افزاییم."/>
		<aya index="98" text="جزای آنها این است، چرا که آیات ما را انکار کردند و گفتند: «آیا وقتی ما استخوان و خاک شدیم [باز] در آفرینشی جدید برانگیخته خواهیم شد؟»"/>
		<aya index="99" text="آیا ندانستند که خدایی که آسمانها و زمین را آفریده، تواناست که مانند آنان را بیافریند و [همان خداست که‌] برایشان زمانی مقرر فرموده که در آن هیچ شکی نیست؟ و[لی‌] ستمگران جز انکار [چیزی را ]نپذیرفتند."/>
		<aya index="100" text="بگو: «اگر شما مالک گنجینه‌های رحمت پروردگارم بودید، باز هم از بیم خرج کردن قطعاً امساک می‌ورزیدید، و انسان همواره بخیل است.»"/>
		<aya index="101" text="و در حقیقت، ما به موسی نُه نشانه آشکار دادیم. -پس، از فرزندان اسرائیل بپرس- آنگاه که نزد آنان آمد، و فرعون به او گفت: «ای موسی‌، من جداً تو را افسون‌شده می‌پندارم.»"/>
		<aya index="102" text="گفت: «قطعاً می‌دانی که این [نشانه‌ها] را که باعث بینشهاست، جز پروردگار آسمانها و زمین نازل نکرده است، و راستی ای فرعون، تو را تباه شده می‌پندارم.»"/>
		<aya index="103" text="پس [فرعون‌] تصمیم گرفت که آنان را از سرزمین [مصر] برکَند، پس او و هر که را با وی بود همه را غرق کردیم."/>
		<aya index="104" text="و پس از او به فرزندان اسرائیل گفتیم: «در این سرزمین ساکن شوید، پس چون وعده آخرت فرا رسد شما را همه با هم محشور می‌کنیم.»"/>
		<aya index="105" text="و آن [قرآن‌] را به حق فرود آوردیم و به حق فرود آمد، و تو را جز بشارت‌دهنده و بیم‌رسان نفرستادیم."/>
		<aya index="106" text="و قرآنی [با عظمت را] بخش بخش [بر تو] نازل کردیم تا آن را به آرامی به مردم بخوانی، و آن را به تدریج نازل کردیم."/>
		<aya index="107" text="بگو: «[چه‌] به آن ایمان بیاورید یا نیاورید، بی‌گمان کسانی که پیش از [نزول‌] آن دانش یافته‌اند، چون [این کتاب‌] بر آنان خوانده شود سجده‌کنان به روی درمی‌افتند.»"/>
		<aya index="108" text="و می‌گویند: «منزّه است پروردگار ما، که وعده پروردگار ما قطعاً انجام‌شدنی است.»"/>
		<aya index="109" text="و بر روی زمین می‌افتند و می‌گریند و بر فروتنی آنها می‌افزاید."/>
		<aya index="110" text="بگو: «خدا را بخوانید یا رحمان را بخوانید، هر کدام را بخوانید، برای او نامهای نیکوتر است.» و نمازت را به آوازِ بلند مخوان و بسیار آهسته‌اش مکن، و میان این [و آن‌] راهی [میانه‌] جوی."/>
		<aya index="111" text="و بگو: «ستایش خدایی را که نه فرزندی گرفته و نه در جهانداری شریکی دارد و نه خوار بوده که [نیاز به‌] دوستی داشته باشد.» و او را بسیار بزرگ شمار."/>
	</sura>
	<sura index="18" name="">
		<aya index="1" text="ستایش خدایی را که این کتاب [آسمانی‌] را بر بنده خود فرو فرستاد و هیچ گونه کژی در آن ننهاد،"/>
		<aya index="2" text="[کتابی‌] راست و درست، تا [گناهکاران را] از جانب خود به عذابی سخت بیم دهد، و مؤمنانی را که کارهای شایسته می‌کنند نوید بخشد که برای آنان پاداشی نیکوست."/>
		<aya index="3" text="در حالی که جاودانه در آن [بهشت‌] ماندگار خواهند بود."/>
		<aya index="4" text="و تا کسانی را که گفته‌اند: خداوند فرزندی گرفته است، هشدار دهد."/>
		<aya index="5" text="نه آنان و نه پدرانشان به این [ادّعا] دانشی ندارند. بزرگ سخنی است که از دهانشان برمی‌آید. [آنان‌] جز دروغ نمی‌گویند."/>
		<aya index="6" text="شاید، اگر به این سخن ایمان نیاورند، تو جان خود را از اندوه، در پیگیری [کار]شان تباه کنی."/>
		<aya index="7" text="در حقیقت، ما آنچه را که بر زمین است، زیوری برای آن قرار دادیم، تا آنان را بیازماییم که کدام یک از ایشان نیکوکارترند."/>
		<aya index="8" text="و ما آنچه را که بر آن است، قطعاً بیابانی بی‌گیاه خواهیم کرد."/>
		<aya index="9" text="مگر پنداشتی اصحاب کهف و رقیم [=خفتگان غار لوحه‌دار] از آیات ما شگفت بوده است؟"/>
		<aya index="10" text="آنگاه که جوانان به سوی غار پناه جستند و گفتند: «پروردگار ما! از جانب خود به ما رحمتی بخش و کار ما را برای ما به سامان رسان.»"/>
		<aya index="11" text="پس در آن غار، سالیانی چند بر گوشهایشان پرده زدیم."/>
		<aya index="12" text="آنگاه آنان را بیدار کردیم، تا بدانیم کدام یک از آن دو دسته، مدت درنگشان را بهتر حساب کرده‌اند."/>
		<aya index="13" text="ما خبرشان را بر تو درست حکایت می‌کنیم: آنان جوانانی بودند که به پروردگارشان ایمان آورده بودند و بر هدایتشان افزودیم."/>
		<aya index="14" text="و دلهایشان را استوار گردانیدیم آنگاه که [به قصد مخالفت با شرک‌] برخاستند و گفتند: «پروردگار ما پروردگار آسمانها و زمین است. جز او هرگز معبودی را نخواهیم خواند، که در این صورت قطعاً ناصواب گفته‌ایم.»"/>
		<aya index="15" text="این قوم ما جز او معبودانی اختیار کرده‌اند. چرا بر [حقّانیّت‌] آنها برهانی آشکار نمی‌آورند؟ پس کیست ستمکارتر از آن کس که بر خدا دروغ بندد؟"/>
		<aya index="16" text="و چون از آنها و از آنچه که جز خدا می‌پرستند کناره گرفتید، پس به غار پناه جویید، تا پروردگارتان از رحمت خود بر شما بگستراند و برای شما در کارتان گشایشی فراهم سازد."/>
		<aya index="17" text="و آفتاب را می‌بینی که چون برمی‌آید، از غارشان به سمت راست مایل است، و چون فرو می‌شود از سمت چپ دامن برمی‌چیند، در حالی که آنان در جایی فراخ از آن [غار قرار گرفته‌]اند. این از نشانه‌های [قدرت‌] خداست. خدا هر که را راهنمایی کند او راه‌یافته است، و هر که را بی‌راه گذارد، هرگز برای او یاری راهبر نخواهی یافت."/>
		<aya index="18" text="و می‌پنداری که ایشان بیدارند، در حالی که خفته‌اند و آنها را به پهلوی راست و چپ می‌گردانیم، و سگشان بر آستانه [غار] دو دست خود را دراز کرده [بود]. اگر بر حال آنان اطلاع می‌یافتی، گریزان روی از آنها برمی‌تافتی و از [مشاهده‌] آنها آکنده از بیم می‌شدی."/>
		<aya index="19" text="و این چنین بیدارشان کردیم، تا میان خود از یکدیگر پرسش کنند. گوینده‌ای از آنان گفت: «چقدر مانده‌اید؟» گفتند: «روزی یا پاره‌ای از روز را مانده‌ایم.» [سرانجام‌] گفتند: «پروردگارتان به آنچه مانده‌اید داناتر است، اینک یکی از خودتان را با این پول خود به شهر بفرستید، تا ببیند کدام یک از غذاهای آن پاکیزه‌تر است و از آن، غذایی برایتان بیاورد، و باید زیرکی به خرج دهد و هیچ کس را از [حال‌] شما آگاه نگرداند."/>
		<aya index="20" text="چرا که اگر آنان بر شما دست یابند، سنگسارتان می‌کنند یا شما را به کیش خود بازمی‌گردانند، و در آن صورت هرگز روی رستگاری نخواهید دید."/>
		<aya index="21" text="و بدین گونه [مردم آن دیار را] بر حالشان آگاه ساختیم تا بدانند که وعده خدا راست است و [در فرا رسیدن‌] قیامت هیچ شکی نیست، هنگامی که میان خود در کارشان با یکدیگر نزاع می‌کردند، پس [عده‌ای ]گفتند: «بر روی آنها ساختمانی بنا کنید، پروردگارشان به [حال‌] آنان داناتر است.» [سرانجام‌] کسانی که بر کارشان غلبه یافتند گفتند: «حتماً بر ایشان معبدی بنا خواهیم کرد.»"/>
		<aya index="22" text="به زودی خواهند گفت: «سه تن بودند [و] چهارمین آنها سگشان بود.» و می‌گویند: «پنج تن بودند [و] ششمین آنها سگشان بود.» تیر در تاریکی می‌اندازند. و [عده‌ای‌] می‌گویند: «هفت تن بودند و هشتمین آنها سگشان بود.» بگو: «پروردگارم به شماره آنها آگاه‌تر است، جز اندکی [کسی شماره‌] آنها را نمی‌داند.» پس در باره ایشان جز به صورت ظاهر جدال مکن و در مورد آنها از هیچ کس جویا مشو."/>
		<aya index="23" text="و زنهار در مورد چیزی مگوی که من آن را فردا انجام خواهم داد."/>
		<aya index="24" text="مگر آنکه خدا بخواهد، و چون فراموش کردی پروردگارت را یاد کن و بگو: «امید که پروردگارم مرا به راهی که نزدیکتر از این به صواب است، هدایت کند.»"/>
		<aya index="25" text="و سیصد سال در غارشان درنگ کردند و نه سال [نیز بر آن‌] افزودند."/>
		<aya index="26" text="بگو: «خدا به آنچه درنگ کردند داناتر است. نهان آسمانها و زمین به او اختصاص دارد. وه! چه بینا و شنواست. برای آنان یاوری جز او نیست و هیچ کس را در فرمانروایی خود شریک نمی‌گیرد.»"/>
		<aya index="27" text="و آنچه را که از کتاب پروردگارت به تو وحی شده است بخوان. کلمات او را تغییردهنده‌ای نیست، و جز او هرگز پناهی نخواهی یافت."/>
		<aya index="28" text="و با کسانی که پروردگارشان را صبح و شام می‌خوانند [و] خشنودی او را می‌خواهند، شکیبایی پیشه کن، و دو دیده‌ات را از آنان برمگیر که زیور زندگی دنیا را بخواهی، و از آن کس که قلبش را از یاد خود غافل ساخته‌ایم و از هوس خود پیروی کرده و [اساس‌] کارش بر زیاده‌روی است، اطاعت مکن."/>
		<aya index="29" text="و بگو: «حق از پروردگارتان [رسیده‌] است. پس هر که بخواهد بگرود و هر که بخواهد انکار کند، که ما برای ستمگران آتشی آماده کرده‌ایم که سراپرده‌هایش آنان را در بر می‌گیرد، و اگر فریادرسی جویند، به آبی چون مس گداخته که چهره‌ها را بریان می‌کند یاری می‌شوند. وه! چه بد شرابی و چه زشت جایگاهی است.»"/>
		<aya index="30" text="کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند [بدانند که‌] ما پاداش کسی را که نیکوکاری کرده است تباه نمی‌کنیم."/>
		<aya index="31" text="آنانند که بهشتهای عدن به ایشان اختصاص دارد که از زیر [قصرها]شان جویبارها روان است. در آنجا با دستبندهایی از طلا آراسته می‌شوند و جامه‌هایی سبز از پرنیان نازک و حریر ستبر می‌پوشند. در آنجا بر سریرها تکیه می‌زنند. چه خوش پاداش و نیکو تکیه‌گاهی!"/>
		<aya index="32" text="و برای آنان، آن دو مرد را مَثَل بزن که به یکی از آنها دو باغ انگور دادیم و پیرامون آن دو [باغ‌] را با درختان خرما پوشاندیم، و میان آن دو را کشتزاری قرار دادیم."/>
		<aya index="33" text="هر یک از این دو باغ محصول خود را [به موقع‌] می‌داد و از [صاحبش‌] چیزی دریغ نمی‌ورزید، و میان آن دو [باغ‌] نهری روان کرده بودیم."/>
		<aya index="34" text="و برای او میوه فراوان بود. پس به رفیقش -در حالی که با او گفت و گو می‌کرد- گفت: «مال من از تو بیشتر است و از حیث افراد از تو نیرومندترم.»"/>
		<aya index="35" text="و در حالی که او به خویشتن ستمکار بود، داخل باغ شد [و] گفت: «گمان نمی‌کنم این نعمت هرگز زوال پذیرد.»"/>
		<aya index="36" text="و گمان نمی‌کنم که رستاخیز بر پا شود، و اگر هم به سوی پروردگارم بازگردانده شوم قطعاً بهتر از این را در بازگشت، خواهم یافت."/>
		<aya index="37" text="رفیقش -در حالی که با او گفت و گو می‌کرد- به او گفت: «آیا به آن کسی که تو را از خاک، سپس از نطفه آفرید، آنگاه تو را [به صورت‌] مردی درآورد، کافر شدی؟»"/>
		<aya index="38" text="اما من [می‌گویم:] اوست خدا، پروردگار من، و هیچ کس را با پروردگارم شریک نمی‌سازم."/>
		<aya index="39" text="و چون داخل باغت شدی، چرا نگفتی: ماشاء الله، نیرویی جز به [قدرت‌] خدا نیست. اگر مرا از حیث مال و فرزند کمتر از خود می‌بینی،"/>
		<aya index="40" text="امید است که پروردگارم بهتر از باغ تو به من عطا فرماید، و بر آن [باغ تو] آفتی از آسمان بفرستد، تا به زمینی هموار و لغزنده تبدیل گردد؛"/>
		<aya index="41" text="یا آب آن [در زمین‌] فروکش کند تا هرگز نتوانی آن را به دست آوری.»"/>
		<aya index="42" text="[تا به او رسید آنچه را باید برسد] و [آفت آسمانی‌] میوه‌هایش را فرو گرفت. پس برای [از کف دادن‌] آنچه در آن [باغ‌] هزینه کرده بود، دستهایش را بر هم می‌زد در حالی که داربستهای آن فرو ریخته بود. و [به حسرت‌] می‌گفت: «ای کاش هیچ کس را شریک پروردگارم نمی‌ساختم.»"/>
		<aya index="43" text="و او را در برابر خدا گروهی نبود، تا یاریش کنند، و توانی نداشت که خود را یاری کند."/>
		<aya index="44" text="در آنجا [آشکار شد که‌] یاری به خدایِ حق تعلق دارد. اوست بهترین پاداش و [اوست‌] بهترین فرجام."/>
		<aya index="45" text="و برای آنان زندگی دنیا را مَثَل بزن که مانند آبی است که آن را از آسمان فرو فرستادیم؛ سپس گیاه زمین با آن درآمیخت و [چنان‌] خشک گردید که بادها پراکنده‌اش کردند، و خداست که همواره بر هر چیزی تواناست."/>
		<aya index="46" text="مال و پسران زیور زندگی دنیایند، و نیکیهای ماندگار از نظر پاداش نزد پروردگارت بهتر و از نظر امید [نیز] بهتر است."/>
		<aya index="47" text="و [یاد کن‌] روزی را که کوهها را به حرکت درمی‌آوریم، و زمین را آشکار [و صاف‌] می‌بینی، و آنان را گرد می‌آوریم و هیچ یک را فرو گذار نمی‌کنیم."/>
		<aya index="48" text="و ایشان به صف بر پروردگارت عرضه می‌شوند [و به آنها می‌فرماید:] به راستی همان گونه که نخستین بار شما را آفریدیم [باز] به سوی ما آمدید، بلکه پنداشتید هرگز برای شما موعدی مقرر قرار نخواهیم داد."/>
		<aya index="49" text="و کارنامه [عمل شما در میان‌] نهاده می‌شود، آنگاه بزهکاران را از آنچه در آن است بیمناک می‌بینی، و می‌گویند: «ای وای بر ما، این چه نامه‌ای است که هیچ [کار] کوچک و بزرگی را فرو نگذاشته، جز اینکه همه را به حساب آورده است.» و آنچه را انجام داده‌اند حاضر یابند، و پروردگار تو به هیچ کس ستم روا نمی‌دارد."/>
		<aya index="50" text="و [یاد کن‌] هنگامی را که به فرشتگان گفتیم: «آدم را سجده کنید،» پس [همه‌] -جز ابلیس- سجده کردند، که از [گروه‌] جن بود و از فرمان پروردگارش سرپیچید. آیا [با این حال،] او و نسلش را به جای من دوستان خود می‌گیرید، و حال آنکه آنها دشمن شمایند؟ و چه بد جانشینانی برای ستمگرانند."/>
		<aya index="51" text="[من‌] آنان را نه در آفرینش آسمانها و زمین به شهادت طلبیدم و نه در آفرینش خودشان. و من آن نیستم که گمراهگران را همکار خود بگیرم."/>
		<aya index="52" text="و [یاد کن‌] روزی را که [خدا] می‌گوید: «آنهایی را که شریکان من پنداشتید، ندا دهید»، پس آنها را بخوانند و[لی‌] اجابتشان نکنند، و ما میان آنان ورطه‌ای قرار دهیم."/>
		<aya index="53" text="و گناهکاران آتش [دوزخ‌] را می‌بینند و درمی‌یابند که در آن خواهند افتاد، و از آن راه گریزی نیابند."/>
		<aya index="54" text="و به راستی در این قرآن، برای مردم از هر گونه مَثَلی آوردیم، و[لی‌] انسان بیش از هر چیز سرِ جدال دارد."/>
		<aya index="55" text="و چیزی مانع مردم نشد از اینکه وقتی هدایت به سویشان آمد ایمان بیاورند، و از پروردگارشان آمرزش بخواهند، جز اینکه [مستحق شوند] تا سنت [خدا در مورد عذاب‌] پیشینیان، در باره آنان [نیز] به کار رود، یا عذاب رویارویشان بیاید."/>
		<aya index="56" text="و پیامبران [خود] را جز بشارت‌دهنده و بیم‌رسان گسیل نمی‌داریم، و کسانی که کافر شده‌اند، به باطل مجادله می‌کنند تا به وسیله آن، حق را پایمال گردانند، و نشانه‌های من و آنچه را [بدان‌] بیم داده شده‌اند به ریشخند گرفتند."/>
		<aya index="57" text="و کیست ستمکارتر از آن کس که به آیات پروردگارش پند داده شده، و از آن روی برتافته، و دستاورد پیشینه خود را فراموش کرده است؟ ما بر دلهای آنان پوششهایی قرار دادیم تا آن را درنیابند و در گوشهایشان سنگینی [نهادیم‌]. و اگر آنها را به سوی هدایت فراخوانی باز هرگز به راه نخواهند آمد."/>
		<aya index="58" text="و پروردگار تو آمرزنده [و] صاحب رحمت است. اگر به [جرم‌] آنچه مرتکب شده‌اند، آنها را مؤاخذه می‌کرد، قطعاً در عذاب آنان تعجیل می‌نمود [ولی چنین نمی کند] بلکه برای آنها سر رسیدی است که هرگز از برابر آن راه گریزی نمی‌یابند."/>
		<aya index="59" text="و [مردم‌] آن شهرها چون بیدادگری کردند، هلاکشان کردیم، و برای هلاکتشان موعدی مقرر داشتیم."/>
		<aya index="60" text="و [یاد کن‌] هنگامی را که موسی به جوانِ [همراه‌] خود گفت: «دست بردار نیستم تا به محل برخورد دو دریا برسم، هر چند سالها[ی سال‌] سیر کنم.»"/>
		<aya index="61" text="پس چون به محل برخورد دو [دریا] رسیدند، ماهیِ خودشان را فراموش کردند، و ماهی در دریا راه خود را در پیش گرفت [و رفت‌]."/>
		<aya index="62" text="و هنگامی که [از آنجا] گذشتند [موسی‌] به جوان خود گفت: «غذایمان را بیاور که راستی ما از این سفر رنج بسیار دیدیم.»"/>
		<aya index="63" text="گفت: «دیدی؟ وقتی به سوی آن صخره پناه جستیم، من ماهی را فراموش کردم، و جز شیطان، [کسی‌] آن را از یاد من نبرد، تا به یادش باشم، و به طور عجیبی راه خود را در دریا پیش گرفت.»"/>
		<aya index="64" text="گفت: «این همان بود که ما می‌جستیم.» پس جستجوکنان ردّ پای خود را گرفتند و برگشتند."/>
		<aya index="65" text="تا بنده‌ای از بندگان ما را یافتند که از جانب خود به او رحمتی عطا کرده و از نزد خود بدو دانشی آموخته بودیم."/>
		<aya index="66" text="موسی به او گفت: «آیا تو را -به شرط اینکه از بینشی که آموخته شده‌ای به من یاد دهی- پیروی کنم؟»"/>
		<aya index="67" text="گفت: «تو هرگز نمی‌توانی همپای من صبر کنی."/>
		<aya index="68" text="و چگونه می‌توانی بر چیزی که به شناخت آن احاطه نداری صبر کنی؟»"/>
		<aya index="69" text="گفت: «ان شاء الله مرا شکیبا خواهی یافت و در هیچ کاری تو را نافرمانی نخواهم کرد.»"/>
		<aya index="70" text="گفت: «اگر مرا پیروی می‌کنی، پس از چیزی سؤال مکن، تا [خود] از آن با تو سخن آغاز کنم.»"/>
		<aya index="71" text="پس رهسپار گردیدند، تا وقتی که سوار کشتی شدند، [وی‌] آن را سوراخ کرد. [موسی‌] گفت: «آیا کشتی را سوراخ کردی تا سرنشینانش را غرق کنی؟ واقعاً به کار ناروایی مبادرت ورزیدی.»"/>
		<aya index="72" text="گفت: «آیا نگفتم که تو هرگز نمی‌توانی همپای من صبر کنی؟»"/>
		<aya index="73" text="[موسی‌] گفت: «به سبب آنچه فراموش کردم، مرا مؤاخذه مکن و در کارم بر من سخت مگیر.»"/>
		<aya index="74" text="پس رفتند تا به نوجوانی برخوردند. [بنده ما] او را کشت. [موسی به او ] گفت: «آیا شخص بی‌گناهی را بدون اینکه کسی را به قتل رسانده باشد کشتی؟ واقعاً کار ناپسندی مرتکب شدی.»"/>
		<aya index="75" text="گفت: «آیا به تو نگفتم که هرگز نمی‌توانی همپای من صبر کنی؟»"/>
		<aya index="76" text="[موسی‌] گفت: «اگر از این پس چیزی از تو پرسیدم، دیگر با من همراهی مکن [و] از جانب من قطعاً معذور خواهی بود.»"/>
		<aya index="77" text="پس رفتند تا به اهل قریه‌ای رسیدند. از مردم آنجا خوراکی خواستند، و[لی آنها] از مهمان نمودن آن دو خودداری کردند. پس در آنجا دیواری یافتند که می‌خواست فرو ریزد، و [بنده ما] آن را استوار کرد. [موسی‌] گفت: «اگر می‌خواستی [می‌توانستی‌] برای آن مزدی بگیری.»"/>
		<aya index="78" text="گفت: «این [بار، دیگر وقت‌] جدایی میان من و توست. به زودی تو را از تأویل آنچه که نتوانستی بر آن صبر کنی آگاه خواهم ساخت»:"/>
		<aya index="79" text="اما کشتی، از آنِ بینوایانی بود که در دریا کار می‌کردند، خواستم آن را معیوب کنم، [چرا که‌] پیشاپیش آنان پادشاهی بود که هر کشتی [درستی‌] را به زور می‌گرفت."/>
		<aya index="80" text="و اما نوجوان، پدر و مادرش [هر دو] مؤمن بودند، پس ترسیدیم [مبادا] آن دو را به طغیان و کفر بکِشد."/>
		<aya index="81" text="پس خواستیم که پروردگارشان آن دو را به پاکتر و مهربانتر از او عوض دهد."/>
		<aya index="82" text="و اما دیوار، از آنِ دو پسر [بچه‌] یتیم در آن شهر بود، و زیر آن، گنجی متعلق به آن دو بود، و پدرشان [مردی‌] نیکوکار بود، پس پروردگار تو خواست آن دو [یتیم‌] به حد رشد برسند و گنجینه خود را -که رحمتی از جانب پروردگارت بود- بیرون آورند. و این [کارها] را من خودسرانه انجام ندادم. این بود تأویل آنچه که نتوانستی بر آن شکیبایی ورزی."/>
		<aya index="83" text="و از تو در باره «ذوالقرنین» می‌پرسند. بگو: «به زودی چیزی از او برای شما خواهم خواند.»"/>
		<aya index="84" text="ما در زمین به او امکاناتی دادیم و از هر چیزی وسیله‌ای بدو بخشیدیم."/>
		<aya index="85" text="تا راهی را دنبال کرد."/>
		<aya index="86" text="تا آنگاه که به غروبگاه خورشید رسید، به نظرش آمد که [خورشید] در چشمه‌ای گِل‌آلود و سیاه غروب می‌کند، و نزدیک آن طایفه‌ای را یافت. فرمودیم: «ای ذوالقرنین، [اختیار با توست‌] یا عذاب می‌کنی یا در میانشان [روش‌] نیکویی پیش می‌گیری.»"/>
		<aya index="87" text="گفت: «اما هر که ستم ورزد عذابش خواهیم کرد، سپس به سوی پروردگارش بازگردانیده می‌شود، آنگاه او را عذابی سخت خواهد کرد.»"/>
		<aya index="88" text="و اما هر که ایمان آورد و کار شایسته کند، پاداشی [هر چه‌] نیکوتر خواهد داشت، و به فرمان خود، او را به کاری آسان واخواهیم داشت."/>
		<aya index="89" text="سپس راهی [دیگر] را دنبال کرد."/>
		<aya index="90" text="تا آنگاه که به جایگاه برآمدن خورشید رسید. [خورشید] را [چنین‌] یافت که بر قومی طلوع می‌کرد که برای ایشان در برابر آن پوششی قرار نداده بودیم."/>
		<aya index="91" text="این چنین [می‌رفت‌]، و قطعاً به خبری که پیش او بود احاطه داشتیم."/>
		<aya index="92" text="باز راهی را دنبال نمود."/>
		<aya index="93" text="تا وقتی به میان دو سد رسید، در برابر آن دو [سد]، طایفه‌ای را یافت که نمی‌توانستند هیچ زبانی را بفهمند."/>
		<aya index="94" text="گفتند: «ای ذوالقرنین، یأجوج و مأجوج سخت در زمین فساد می‌کنند، آیا [ممکن است‌] مالی در اختیار تو قرار دهیم تا میان ما و آنان سدی قرار دهی؟»"/>
		<aya index="95" text="گفت: «آنچه پروردگارم به من در آن تمکّن داده، [از کمک مالی شما] بهتر است. مرا با نیرویی [انسانی‌] یاری کنید [تا] میان شما و آنها سدی استوار قرار دهم.»"/>
		<aya index="96" text="برای من قطعات آهن بیاورید، تا آنگاه که میان دو کوه برابر شد، گفت: «بدمید» تا وقتی که آن [قطعات‌] را آتش گردانید، گفت: «مس گداخته برایم بیاورید تا روی آن بریزم.»"/>
		<aya index="97" text="[در نتیجه، اقوام وحشی‌] نتوانستند از آن [مانع‌] بالا روند و نتوانستند آن را سوراخ کنند."/>
		<aya index="98" text="گفت: «این رحمتی از جانب پروردگار من است، و[لی‌] چون وعده پروردگارم فرا رسد، آن [سد] را درهم کوبد، و وعده پروردگارم حق است.»"/>
		<aya index="99" text="و در آن روز آنان را رها می‌کنیم تا موج‌آسا بعضی با برخی درآمیزند و [همین که‌] در صور دمیده شود، همه آنها را گرد خواهیم آورد."/>
		<aya index="100" text="و آن روز، جهنم را آشکارا به کافران بنماییم."/>
		<aya index="101" text="[به‌] همان کسانی که چشمان [بصیرت‌]شان از یاد من در پرده بود، و توانایی شنیدن [حق‌] نداشتند."/>
		<aya index="102" text="آیا کسانی که کفر ورزیده‌اند، پنداشته‌اند که [می‌توانند] به جای من، بندگانم را سرپرست بگیرند؟ ما جهنم را آماده کرده‌ایم تا جایگاه پذیرایی کافران باشد."/>
		<aya index="103" text="بگو: «آیا شما را از زیانکارترین مردم آگاه گردانم؟»"/>
		<aya index="104" text="[آنان‌] کسانی‌اند که کوشش‌شان در زندگی دنیا به هدر رفته و خود می‌پندارند که کار خوب انجام می‌دهند."/>
		<aya index="105" text="[آری،] آنان کسانی‌اند که آیات پروردگارشان و لقای او را انکار کردند، در نتیجه اعمالشان تباه گردید، و روز قیامت برای آنها [قدر و] ارزشی نخواهیم نهاد."/>
		<aya index="106" text="این جهنم سزای آنان است، چرا که کافر شدند و آیات من و پیامبرانم را به ریشخند گرفتند."/>
		<aya index="107" text="بی‌گمان کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند، باغهای فردوس جایگاه پذیرایی آنان است."/>
		<aya index="108" text="جاودانه در آن خواهند بود، و از آنجا درخواست انتقال نمی‌کنند."/>
		<aya index="109" text="بگو: «اگر دریا برای کلمات پروردگارم مرکب شود، پیش از آنکه کلمات پروردگارم پایان پذیرد، قطعاً دریا پایان می‌یابد، هر چند نظیرش را به مدد [آن‌] بیاوریم.»"/>
		<aya index="110" text="بگو: «من هم مِثل شما بشری هستم و[لی‌] به من وحی می‌شود که خدای شما خدایی یگانه است. پس هر کس به لقای پروردگار خود امید دارد باید به کار شایسته بپردازد، و هیچ کس را در پرستش پروردگارش شریک نسازد.»"/>
	</sura>
	<sura index="19" name="">
		<aya index="1" text="کاف، ها، یا، عین، صاد."/>
		<aya index="2" text="[این‌] یادی از رحمت پروردگار تو [در باره‌] بنده‌اش زکریاست."/>
		<aya index="3" text="آنگاه که [زکریا] پروردگارش را آهسته ندا کرد."/>
		<aya index="4" text="گفت: «پروردگارا، من استخوانم سست گردیده و [موی‌] سرم از پیری سپید گشته، و -ای پروردگار من- هرگز در دعای تو ناامید نبوده‌ام.»"/>
		<aya index="5" text="و من پس از خویشتن از بستگانم بیمناکم و زنم نازاست، پس از جانب خود ولیّ [و جانشینی‌] به من ببخش،"/>
		<aya index="6" text="که از من ارث برد و از خاندان یعقوب [نیز] ارث برد، و او را -ای پروردگار من- پسندیده گردان."/>
		<aya index="7" text="ای زکریا، ما تو را به پسری -که نامش یحیی است- مژده می‌دهیم، که قبلاً همنامی برای او قرار نداده‌ایم."/>
		<aya index="8" text="گفت: «پروردگارا، چگونه مرا پسری خواهد بود و حال آنکه زنم نازاست و من از سالخوردگی ناتوان شده‌ام؟»"/>
		<aya index="9" text="[فرشته‌] گفت: «[فرمان‌] چنین است. پروردگار تو گفته که این [کار] بر من آسان است، و تو را در حالی که چیزی نبودی قبلاً آفریده‌ام.»"/>
		<aya index="10" text="گفت: «پروردگارا، نشانه‌ای برای من قرار ده» فرمود: «نشانه تو این است که سه شبانه [روز] با اینکه سالمی با مردم سخن نمی‌گویی.»"/>
		<aya index="11" text="پس، از محراب بر قوم خویش درآمد و ایشان را آگاه گردانید که روز و شب به نیایش بپردازید."/>
		<aya index="12" text="ای یحیی، کتاب [خدا] را به جد و جهد بگیر، و از کودکی به او نبوّت دادیم."/>
		<aya index="13" text="و [نیز] از جانب خود، مهربانی و پاکی [به او دادیم‌] و تقواپیشه بود."/>
		<aya index="14" text="و با پدر و مادر خود نیک‌رفتار بود و زورگویی نافرمان نبود."/>
		<aya index="15" text="و درود بر او، روزی که زاده شد و روزی که می‌میرد و روزی که زنده برانگیخته می‌شود."/>
		<aya index="16" text="و در این کتاب از مریم یاد کن، آنگاه که از کسان خود، در مکانی شرقی به کناری شتافت."/>
		<aya index="17" text="و در برابر آنان پرده‌ای بر خود گرفت. پس روح خود را به سوی او فرستادیم تا به [شکل‌] بشری خوش‌اندام بر او نمایان شد."/>
		<aya index="18" text="[مریم‌] گفت: «اگر پرهیزگاری، من از تو به خدای رحمان پناه می‌برم.»"/>
		<aya index="19" text="گفت: «من فقط فرستاده پروردگار توام، برای اینکه به تو پسری پاکیزه ببخشم.»"/>
		<aya index="20" text="گفت: «چگونه مرا پسری باشد با آنکه دست بشری به من نرسیده و بدکار نبوده‌ام؟»"/>
		<aya index="21" text="گفت: « [فرمان‌] چنین است، پروردگار تو گفته که آن بر من آسان است، و تا او را نشانه‌ای برای مردم و رحمتی از جانب خویش قرار دهیم، و [این‌] دستوری قطعی بود.»"/>
		<aya index="22" text="پس [مریم‌] به او [=عیسی‌] آبستن شد و با او به مکان دورافتاده‌ای پناه جست."/>
		<aya index="23" text="تا درد زایمان، او را به سوی تنه درخت خرمایی کشانید. گفت: «ای کاش، پیش از این مرده بودم و یکسر فراموش‌شده بودم.»"/>
		<aya index="24" text="پس، از زیرِ [پای‌] او [فرشته‌] وی را ندا داد که: غم مدار، پروردگارت زیر [پای‌] تو چشمه آبی پدید آورده است."/>
		<aya index="25" text="و تنه درخت خرما را به طرف خود [بگیر و] بتکان، بر تو خرمای تازه می‌ریزد."/>
		<aya index="26" text="و بخور و بنوش و دیده روشن دار. پس اگر کسی از آدمیان را دیدی، بگوی: «من برای [خدای‌] رحمان روزه نذر کرده‌ام، و امروز مطلقاً با انسانی سخن نخواهم گفت.»"/>
		<aya index="27" text="پس [مریم‌] در حالی که او را در آغوش گرفته بود به نزد قومش آورد. گفتند: «ای مریم، به راستی کار بسیار ناپسندی مرتکب شده‌ای.»"/>
		<aya index="28" text="ای خواهر هارون، پدرت مرد بدی نبود و مادرت [نیز] بدکاره نبود."/>
		<aya index="29" text="[مریم‌] به سوی [عیسی‌] اشاره کرد. گفتند: «چگونه با کسی که در گهواره [و] کودک است سخن بگوییم؟»"/>
		<aya index="30" text="[کودک‌] گفت: «منم بنده خدا، به من کتاب داده و مرا پیامبر قرار داده است،"/>
		<aya index="31" text="و هر جا که باشم مرا با برکت ساخته، و تا زنده‌ام به نماز و زکات سفارش کرده است،"/>
		<aya index="32" text="و مرا نسبت به مادرم نیکوکار کرده و زورگو و نافرمانم نگردانیده است،"/>
		<aya index="33" text="و درود بر من، روزی که زاده شدم و روزی که می‌میرم و روزی که زنده برانگیخته می‌شوم.»"/>
		<aya index="34" text="این است [ماجرای‌] عیسی پسر مریم، [همان‌] گفتار درستی که در آن شک می‌کنند."/>
		<aya index="35" text="خدا را نسزد که فرزندی برگیرد. منزّه است او؛ چون کاری را اراده کند، همین قدر به آن می‌گوید: «موجود شو»، پس بی‌درنگ موجود می‌شود."/>
		<aya index="36" text="و در حقیقت، خداست که پروردگار من و پروردگار شماست، پس او را بپرستید. این است راه راست."/>
		<aya index="37" text="اما دسته‌ها[ی گوناگون‌] از میان آنها به اختلاف پرداختند، پس وای بر کسانی که کافر شدند از مشاهده روزی دهشتناک."/>
		<aya index="38" text="چه شنوا و بینایند روزی که به سوی ما می‌آیند، ولی ستمگران امروز در گمراهی آشکارند."/>
		<aya index="39" text="و آنان را از روز حسرت بیم ده، آنگاه که داوری انجام گیرد، و حال آنکه آنها [اکنون‌] در غفلتند و سر ایمان آوردن ندارند."/>
		<aya index="40" text="ماییم که زمین را با هر که در آن است، به میراث می‌بریم و [همه‌] به سوی ما بازگردانیده می‌شوند."/>
		<aya index="41" text="و در این کتاب به یاد ابراهیم پرداز، زیرا او پیامبری بسیار راستگوی بود."/>
		<aya index="42" text="چون به پدرش گفت: «پدر جان، چرا چیزی را که نمی‌شنود و نمی‌بیند و از تو چیزی را دور نمی‌کند می‌پرستی؟"/>
		<aya index="43" text="ای پدر، به راستی مرا از دانش [وحی، حقایقی به دست‌] آمده که تو را نیامده است. پس، از من پیروی کن تا تو را به راهی راست هدایت نمایم،"/>
		<aya index="44" text="پدر جان، شیطان را مپرست، که شیطان [خدای‌] رحمان را عصیانگر است،"/>
		<aya index="45" text="پدر جان، من می‌ترسم از جانب [خدای‌] رحمان عذابی به تو رسد و تو یار شیطان باشی.»"/>
		<aya index="46" text="گفت: «ای ابراهیم، آیا تو از خدایان من متنفّری؟ اگر باز نایستی تو را سنگسار خواهم کرد، و [برو] برای مدّتی طولانی از من دور شو.»"/>
		<aya index="47" text="[ابراهیم‌] گفت: «درود بر تو باد، به زودی از پروردگارم برای تو آمرزش می‌خواهم، زیرا او همواره نسبت به من پر مهر بوده است،"/>
		<aya index="48" text="و از شما و [از] آنچه غیر از خدا می‌خوانید کناره می‌گیرم و پروردگارم را می‌خوانم. امیدوارم که در خواندن پروردگارم ناامید نباشم.»"/>
		<aya index="49" text="و چون از آنها و [از] آنچه به جای خدا می‌پرستیدند کناره گرفت، اسحاق و یعقوب را به او عطا کردیم و همه را پیامبر گردانیدیم."/>
		<aya index="50" text="و از رحمت خویش به آنان ارزانی داشتیم، و ذکر خیرِ بلندی برایشان قرار دادیم."/>
		<aya index="51" text="و در این کتاب از موسی یاد کن، زیرا که او پاکدل و فرستاده‌ای پیامبر بود."/>
		<aya index="52" text="و از جانب راست طور، او را ندا دادیم، و در حالی که با وی راز گفتیم او را به خود نزدیک ساختیم."/>
		<aya index="53" text="و به رحمت خویش برادرش هارون پیامبر را به او بخشیدیم."/>
		<aya index="54" text="و در این کتاب از اسماعیل یاد کن، زیرا که او درست‌وعده و فرستاده‌ای پیامبر بود."/>
		<aya index="55" text="و خاندان خود را به نماز و زکات فرمان می‌داد و همواره نزد پروردگارش پسندیده‌[رفتار] بود."/>
		<aya index="56" text="و در این کتاب از ادریس یاد کن که او راستگویی پیامبر بود."/>
		<aya index="57" text="و [ما] او را به مقامی بلند ارتقا دادیم."/>
		<aya index="58" text="آنان کسانی از پیامبران بودند که خداوند بر ایشان نعمت ارزانی داشت: از فرزندان آدم بودند و از کسانی که همراه نوح [بر کشتی‌] سوار کردیم؛ و از فرزندان ابراهیم و اسرائیل و از کسانی که [آنان را] هدایت نمودیم و برگزیدیم؛ [و] هر گاه آیات [خدای‌] رحمان بر ایشان خوانده می‌شد، سجده‌کنان و گریان به خاک می‌افتادند."/>
		<aya index="59" text="آنگاه، پس از آنان جانشینانی به جای ماندند که نماز را تباه ساخته و از هوسها پیروی کردند، و به زودی [سزای‌] گمراهی [خود] را خواهند دید."/>
		<aya index="60" text="مگر آنان که توبه کرده و ایمان آورده و کار شایسته انجام دادند، که آنان به بهشت درمی‌آیند و ستمی بر ایشان نخواهد رفت."/>
		<aya index="61" text="باغهای جاودانی که [خدای‌] رحمان به بندگانش در جهان ناپیدا وعده داده است. در حقیقت، وعده او انجام‌شدنی است."/>
		<aya index="62" text="در آنجا سخن بیهوده‌ای نمی‌شنوند، جز درود. و روزی‌شان صبح و شام در آنجا [آماده‌] است."/>
		<aya index="63" text="این همان بهشتی است که به هر یک از بندگان ما که پرهیزگار باشند به میراث می‌دهیم."/>
		<aya index="64" text="و [ما فرشتگان‌] جز به فرمان پروردگارت نازل نمی‌شویم. آنچه پیش روی ما و آنچه پشت سر ما و آنچه میان این دو است، [همه‌] به او اختصاص دارد، و پروردگارت هرگز فراموشکار نبوده است."/>
		<aya index="65" text="پروردگار آسمانها و زمین و آنچه میان آن دو است. پس او را بپرست و در پرستش او شکیبا باش. آیا برای او همنامی می‌شناسی؟"/>
		<aya index="66" text="و انسان می‌گوید: «آیا وقتی بمیرم، راستی زنده [از قبر] بیرون آورده می‌شوم؟»"/>
		<aya index="67" text="آیا انسان به یاد نمی‌آورد که ما او را قبلاً آفریده‌ایم و حال آنکه چیزی نبوده است؟"/>
		<aya index="68" text="پس، به پروردگارت سوگند که آنها را با شیاطین محشور خواهیم ساخت، سپس در حالی که به زانو درآمده‌اند، آنان را گرداگرد دوزخ حاضر خواهیم کرد."/>
		<aya index="69" text="آنگاه از هر دسته‌ای، کسانی از آنان را که بر [خدای‌] رحمان سرکش‌تر بوده‌اند، بیرون خواهیم کشید."/>
		<aya index="70" text="پس از آن، به کسانی که برای درآمدن به [جهنّم‌] سزاوارترند خود داناتریم."/>
		<aya index="71" text="و هیچ کس از شما نیست مگر [اینکه‌] در آن وارد می‌گردد. این [امر] همواره بر پروردگارت حکمی قطعی است."/>
		<aya index="72" text="آنگاه کسانی را که پرهیزگار بوده‌اند می‌رهانیم، و ستمگران را به زانو درافتاده در [دوزخ‌] رها می‌کنیم."/>
		<aya index="73" text="و چون آیات روشن ما بر آنان خوانده شود، کسانی که کفر ورزیده‌اند به آنان که ایمان آورده‌اند می‌گویند: «کدام یک از [ما] دو گروه جایگاهش بهتر و محفلش آراسته‌تر است؟»"/>
		<aya index="74" text="و چه بسیار نسلها را پیش از آنان نابود کردیم، که اثاثی بهتر و ظاهری فریباتر داشتند."/>
		<aya index="75" text="بگو: «هر که در گمراهی است [خدای‌] رحمان به او تا زمانی مهلت می‌دهد، تا وقتی آنچه به آنان وعده داده می‌شود: یا عذاب، یا روز رستاخیز را ببینند؛ پس به زودی خواهند دانست جایگاه چه کسی بدتر و سپاهش ناتوان‌تر است.»"/>
		<aya index="76" text="و خداوند کسانی را که هدایت یافته‌اند بر هدایتشان می‌افزاید، و نیکیهای ماندگار، نزد پروردگارت از حیث پاداش بهتر و خوش‌فرجام‌تر است."/>
		<aya index="77" text="آیا دیدی آن کسی را که به آیات ما کفر ورزید و گفت: «قطعاً به من مال و فرزند [بسیار] داده خواهد شد»؟"/>
		<aya index="78" text="آیا بر غیب آگاه شده یا از [خدای‌] رحمان عهدی گرفته است؟"/>
		<aya index="79" text="نه چنین است. به زودی آنچه را می‌گوید، می‌نویسیم و عذاب را برای او خواهیم افزود."/>
		<aya index="80" text="و آنچه را می‌گوید، از او به ارث می‌بریم و تنها به سوی ما خواهد آمد."/>
		<aya index="81" text="و به جای خدا، معبودانی اختیار کردند تا برای آنان [مایه‌] عزّت باشد."/>
		<aya index="82" text="نه چنین است. به زودی [آن معبودان‌] عبادت ایشان را انکار می‌کنند و دشمن آنان می‌گردند."/>
		<aya index="83" text="آیا ندانستی که ما شیطانها را بر کافران گماشته‌ایم، تا آنان را [به گناهان‌] تحریک کنند؟"/>
		<aya index="84" text="پس بر ضد آنان شتاب مکن، که ما [روزها] را برای آنها شماره می‌کنیم."/>
		<aya index="85" text="[یاد کن‌] روزی را که پرهیزگاران را به سوی [خدای‌] رحمان گروه گروه محشور می‌کنیم."/>
		<aya index="86" text="و مجرمان را با حال تشنگی به سوی دوزخ می‌رانیم."/>
		<aya index="87" text="[آنان‌] اختیار شفاعت را ندارند، جز آن کس که از جانب [خدای‌] رحمان پیمانی گرفته است."/>
		<aya index="88" text="و گفتند: «[خدای‌] رحمان فرزندی اختیار کرده است.»"/>
		<aya index="89" text="واقعاً چیز زشتی را [بر زبان‌] آوردید."/>
		<aya index="90" text="چیزی نمانده است که آسمانها از این [سخن‌] بشکافند و زمین چاک خورد و کوهها به شدت فرو ریزند."/>
		<aya index="91" text="از اینکه برای [خدای‌] رحمان فرزندی قایل شدند."/>
		<aya index="92" text="[خدای‌] رحمان را نسزد که فرزندی اختیار کند."/>
		<aya index="93" text="هر که در آسمانها و زمین است جز بنده‌وار به سوی [خدای‌] رحمان نمی‌آید."/>
		<aya index="94" text="و یقیناً آنها را به حساب آورده و به دقت شماره کرده است."/>
		<aya index="95" text="و روز قیامت همه آنها تنها، به سوی او خواهند آمد."/>
		<aya index="96" text="کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند، به زودی [خدای‌] رحمان برای آنان محبتی [در دلها] قرار می‌دهد."/>
		<aya index="97" text="در حقیقت، ما این [قرآن‌] را بر زبان تو آسان ساختیم تا پرهیزگاران را بدان نوید، و مردم ستیزه‌جو را بدان بیم دهی."/>
		<aya index="98" text="و چه بسیار نسلها که پیش از آنان هلاک کردیم. آیا کسی از آنان را می‌یابی یا صدایی از ایشان می‌شنوی؟"/>
	</sura>
	<sura index="20" name="">
		<aya index="1" text="طه."/>
		<aya index="2" text="قرآن را بر تو نازل نکردیم تا به رنج افتی،"/>
		<aya index="3" text="جز اینکه برای هر که می‌ترسد، پندی باشد."/>
		<aya index="4" text="[کتابی است‌] نازل شده از جانب کسی که زمین و آسمانهای بلند را آفریده است."/>
		<aya index="5" text="خدای رحمان که بر عرش استیلا یافته است."/>
		<aya index="6" text="آنچه در آسمانها و آنچه در زمین و آنچه میان آن دو و آنچه زیر خاک است از آنِ اوست."/>
		<aya index="7" text="و اگر سخن به آواز گویی، او نهان و نهان‌تر را می‌داند."/>
		<aya index="8" text="خدایی که جز او معبودی نیست [و] نامهای نیکو به او اختصاص دارد."/>
		<aya index="9" text="و آیا خبر موسی به تو رسید؟"/>
		<aya index="10" text="هنگامی که آتشی دید، پس به خانواده خود گفت: «درنگ کنید، زیرا من آتشی دیدم، امید که پاره‌ای از آن برای شما بیاورم یا در پرتو آتش راه [خود را باز] یابم."/>
		<aya index="11" text="پس چون بدان رسید، ندا داده شد که: «ای موسی،"/>
		<aya index="12" text="این منم پروردگار تو، پای‌پوش خویش بیرون آور که تو در وادی مقدس «طُوی‌» هستی."/>
		<aya index="13" text="و من تو را برگزیده‌ام، پس بدانچه وحی می‌شود گوش فرا ده."/>
		<aya index="14" text="منم، من، خدایی که جز من خدایی نیست، پس مرا پرستش کن و به یاد من نماز برپا دار."/>
		<aya index="15" text="در حقیقت، قیامت فرارسنده است. می‌خواهم آن را پوشیده دارم، تا هر کسی به [موجب‌] آنچه می‌کوشد جزا یابد."/>
		<aya index="16" text="پس هرگز نباید کسی که به آن ایمان ندارد و از هوس خویش پیروی کرده است، تو را از [ایمان به‌] آن باز دارد، که هلاک خواهی شد."/>
		<aya index="17" text="و ای موسی، در دست راست تو چیست؟»"/>
		<aya index="18" text="گفت: «این عصای من است، بر آن تکیه می‌دهم و با آن برای گوسفندانم برگ می تکانم، و کارهای دیگری هم برای من از آن برمی‌آید.»"/>
		<aya index="19" text="فرمود: «ای موسی، آن را بینداز.»"/>
		<aya index="20" text="پس آن را انداخت و ناگاه ماری شد که به سرعت می‌خزید."/>
		<aya index="21" text="فرمود: «آن را بگیر و مترس، به زودی آن را به حال نخستینش بازخواهیم گردانید،"/>
		<aya index="22" text="و دست خود را به پهلویت ببر، سپید بی‌گزند برمی‌آید، [این‌] معجزه‌ای دیگر است،"/>
		<aya index="23" text="تا به تو معجزات بزرگ خود را بنمایانیم."/>
		<aya index="24" text="به سوی فرعون برو که او به سرکشی برخاسته است."/>
		<aya index="25" text="گفت: «پروردگارا، سینه‌ام را گشاده گردان،"/>
		<aya index="26" text="و کارم را برای من آسان ساز،"/>
		<aya index="27" text="و از زبانم گره بگشای،"/>
		<aya index="28" text="[تا] سخنم را بفهمند،"/>
		<aya index="29" text="و برای من دستیاری از کسانم قرار ده،"/>
		<aya index="30" text="هارون برادرم را،"/>
		<aya index="31" text="پشتم را به او استوار کن،"/>
		<aya index="32" text="و او را شریک کارم گردان،"/>
		<aya index="33" text="تا تو را فراوان تسبیح گوییم،"/>
		<aya index="34" text="و بسیار به یاد تو باشیم،"/>
		<aya index="35" text="زیرا تو همواره به [حال‌] ما بینایی.»"/>
		<aya index="36" text="فرمود: «ای موسی، خواسته‌ات به تو داده شد.»"/>
		<aya index="37" text="و به راستی، بار دیگر [هم‌] بر تو منت نهادیم،"/>
		<aya index="38" text="هنگامی که به مادرت آنچه را که [باید] وحی می‌شد وحی کردیم:"/>
		<aya index="39" text="که او را در صندوقچه‌ای بگذار، سپس در دریایش افکن تا دریا [=رود نیل‌] او را به کرانه اندازد [و] دشمن من و دشمن وی، او را برگیرد. و مِهری از خودم بر تو افکندم تا زیر نظر من پرورش یابی."/>
		<aya index="40" text="آنگاه که خواهر تو می‌رفت و می‌گفت: آیا شما را بر کسی که عهده‌دار او گردد دلالت کنم؟ پس تو را به سوی مادرت بازگردانیدیم تا دیده‌اش روشن شود و غم نخورد، و [سپس‌] شخصی را کُشتی و [ما] تو را از اندوه رهانیدیم، و تو را بارها آزمودیم، و سالی چند در میان اهل «مدین» ماندی، سپس ای موسی در زمان مقدر [و مقتضی‌] آمدی."/>
		<aya index="41" text="و تو را برای خود پروردم."/>
		<aya index="42" text="تو و برادرت معجزه‌های مرا [برای مردم‌] ببرید و در یادکردن من سستی مکنید."/>
		<aya index="43" text="به سوی فرعون بروید که او به سرکشی برخاسته،"/>
		<aya index="44" text="و با او سخنی نرم گویید، شاید که پند پذیرد یا بترسد."/>
		<aya index="45" text="آن دو گفتند: «پروردگارا، ما می‌ترسیم که [او] آسیبی به ما برساند یا آنکه سرکشی کند.»"/>
		<aya index="46" text="فرمود: «مترسید، من همراه شمایم، می‌شنوم و می‌بینم،"/>
		<aya index="47" text="پس به سوی او بروید و بگویید: ما دو فرستاده پروردگار توایم، پس فرزندان اسرائیل را با ما بفرست، و عذابشان مکن، به راستی ما برای تو از جانب پروردگارت معجزه‌ای آورده‌ایم، و بر هر کس که از هدایت پیروی کند درود باد."/>
		<aya index="48" text="در حقیقت به سوی ما وحی آمده که عذاب بر کسی است که تکذیب کند و روی گرداند."/>
		<aya index="49" text="[فرعون‌] گفت: «ای موسی، پروردگار شما دو تن کیست؟»"/>
		<aya index="50" text="گفت: «پروردگار ما کسی است که هر چیزی را خلقتی که درخور اوست داده، سپس آن را هدایت فرموده است.»"/>
		<aya index="51" text="گفت: «حال نسلهای گذشته چون است؟»"/>
		<aya index="52" text="گفت: «علم آن، در کتابی نزد پروردگار من است. پروردگارم نه خطا می‌کند و نه فراموش می‌نماید.»"/>
		<aya index="53" text="همان کسی که زمین را برایتان گهواره‌ای ساخت، و برای شما در آن، راهها ترسیم کرد و از آسمان آبی فرود آورد، پس به وسیله آن رستنیهای گوناگون، جفت جفت بیرون آوردیم."/>
		<aya index="54" text="بخورید و دامهایتان را بچرانید که قطعاً در اینها برای خردمندان نشانه‌هایی است."/>
		<aya index="55" text="از این [زمین‌] شما را آفریده‌ایم، در آن شما را بازمی‌گردانیم و بار دیگر شما را از آن بیرون می‌آوریم."/>
		<aya index="56" text="در حقیقت، [ما] همه آیات خود را به [فرعون‌] نشان دادیم، ولی [او آنها را] دروغ پنداشت و نپذیرفت."/>
		<aya index="57" text="گفت: «ای موسی، آمده‌ای تا با سحر خود، ما را از سرزمینمان بیرون کنی؟"/>
		<aya index="58" text="ما [هم‌] قطعاً برای تو سحری مثل آن خواهیم آورد، پس میان ما و خودت موعدی بگذار که نه ما آن را خلاف کنیم و نه تو، [آن هم‌] در جایی هموار.»"/>
		<aya index="59" text="[موسی‌] گفت: «موعد شما روز جشن باشد که مردم پیش از ظهر گرد می‌آیند.»"/>
		<aya index="60" text="پس فرعون رفت و [همه‌] نیرنگ خود را گرد آورد و بازآمد."/>
		<aya index="61" text="موسی به [ساحران‌] گفت: «وای بر شما، به خدا دروغ مبندید که شما را به عذابی [سخت‌] هلاک می‌کند، و هر که دروغ بندد نومید می‌گردد.»"/>
		<aya index="62" text="[ساحران‌] میان خود، در باره کارشان به نزاع برخاستند و به نجوا پرداختند."/>
		<aya index="63" text="[فرعونیان‌] گفتند: «قطعاً این دو تن ساحرند [و] می‌خواهند شما را با سحر خود از سرزمینتان بیرون کنند، و آیین والای شما را براندازند.»"/>
		<aya index="64" text="پس نیرنگ خود را گرد آورید و به صف پیش آیید. در حقیقت، امروز هر که فایق آید خوشبخت می‌شود.»"/>
		<aya index="65" text="[ساحران‌] گفتند: «ای موسی، یا تو می‌افکنی یا [ما] نخستین کس باشیم که می اندازیم؟»"/>
		<aya index="66" text="گفت: «[نه،] بلکه شما بیندازید.» پس ناگهان ریسمانها و چوبدستی‌هایشان، بر اثر سِحْرشان، در خیال او، [چنین‌] می‌نمود که آنها به شتاب می‌خزند."/>
		<aya index="67" text="و موسی در خود بیمی احساس کرد."/>
		<aya index="68" text="گفتیم: «مترس که تو خود برتری؛"/>
		<aya index="69" text="و آنچه در دست راست داری بینداز، تا هر چه را ساخته‌اند ببلعد. در حقیقت، آنچه سرهم‌بندی کرده‌اند، افسون افسونگر است، و افسونگر هر جا برود رستگار نمی شود.»"/>
		<aya index="70" text="پس ساحران به سجده درافتادند. گفتند: «به پروردگار موسی و هارون ایمان آوردیم.»"/>
		<aya index="71" text="[فرعون‌] گفت: «آیا پیش از آنکه به شما اجازه دهم، به او ایمان آوردید؟ قطعاً او بزرگ شماست که به شما سحر آموخته است، پس بی‌شک دستهای شما و پاهایتان را یکی از راست و یکی از چپ قطع می‌کنم و شما را بر تنه‌های درخت خرما به دار می‌آویزم، تا خوب بدانید عذاب کدام یک از ما سخت‌تر و پایدارتر است.»"/>
		<aya index="72" text="گفتند: «ما هرگز تو را بر معجزاتی که به سوی ما آمده و [بر] آن کس که ما را پدید آورده است، ترجیح نخواهیم داد؛ پس هر حکمی می‌خواهی بکن که تنها در این زندگی دنیاست که [تو] حکم می‌رانی."/>
		<aya index="73" text="ما به پروردگارمان ایمان آوردیم، تا گناهان ما و آن سحری که ما را بدان واداشتی بر ما ببخشاید، و خدا بهتر و پایدارتر است.»"/>
		<aya index="74" text="در حقیقت، هر که به نزد پروردگارش گنهکار رود، جهنم برای اوست. در آن نه می‌میرد و نه زندگی می‌یابد."/>
		<aya index="75" text="و هر که مؤمن به نزد او رود، در حالی که کارهای شایسته انجام داده باشد، برای آنان درجات والا خواهد بود:"/>
		<aya index="76" text="بهشتهای عدن که از زیر [درختان‌] آن جویبارها روان است. جاودانه در آن می‌مانند، و این است پاداش کسی که به پاکی گراید."/>
		<aya index="77" text="و در حقیقت به موسی وحی کردیم که: «بندگانم را شبانه ببر، و راهی خشک در دریا برای آنان باز کن که نه از فرارسیدن [دشمن‌] بترسی و نه [از غرق‌شدن‌] بیمناک باشی.»"/>
		<aya index="78" text="پس فرعون با لشکریانش آنها را دنبال کرد، و[لی‌] از دریا آنچه آنان را فرو پوشانید، فرو پوشانید."/>
		<aya index="79" text="و فرعون قوم خود را گمراه کرد و هدایت ننمود."/>
		<aya index="80" text="«ای فرزندان اسرائیل، در حقیقت، [ما] شما را از [دست‌] دشمنتان رهانیدیم، و در جانب راست طور با شما وعده نهادیم و بر شما ترنجبین و بلدرچین فرو فرستادیم."/>
		<aya index="81" text="از خوراکیهای پاکیزه‌ای که روزی شما کردیم، بخورید و[لی‌] در آن زیاده‌روی مکنید که خشم من بر شما فرود آید، و هر کس خشم من بر او فرود آید، قطعاً در [ورطه‌] هلاکت افتاده است."/>
		<aya index="82" text="و به یقین، من آمرزنده کسی هستم که توبه کند و ایمان بیاورد و کار شایسته نماید و به راه راست راهسپر شود.»"/>
		<aya index="83" text="«و ای موسی، چه چیز تو را [دور] از قوم خودت، به شتاب واداشته است؟»"/>
		<aya index="84" text="گفت: «اینان در پی منند، و من -ای پروردگارم- به سویت شتافتم تا خشنود شوی.»"/>
		<aya index="85" text="فرمود: «در حقیقت، ما قوم تو را پس از [عزیمت‌] تو آزمودیم و سامری آنها را گمراه ساخت.»"/>
		<aya index="86" text="پس موسی خشمگین و اندوهناک به سوی قوم خود برگشت [و] گفت: «ای قوم من، آیا پروردگارتان به شما وعده نیکو نداد؟ آیا این مدت بر شما طولانی می‌نمود، یا خواستید خشمی از پروردگارتان بر شما فرود آید که با وعده من مخالفت کردید؟»"/>
		<aya index="87" text="گفتند: «ما به اختیار خود با تو خلاف وعده نکردیم، ولی از زینت‌آلات قوم، بارهایی سنگین بر دوش داشتیم و آنها را افکندیم و [خود] سامری [هم زینت‌آلاتش را] همین گونه بینداخت."/>
		<aya index="88" text="پس برای آنان پیکر گوساله‌ای که صدایی داشت بیرون آورد، و [او و پیروانش‌] گفتند: «این خدای شما و خدای موسی است، و [پیمان خدا را] فراموش کرد.»"/>
		<aya index="89" text="مگر نمی‌بینند که [گوساله‌] پاسخ سخن آنان را نمی‌دهد و به حالشان سود و زیانی ندارد؟"/>
		<aya index="90" text="و در حقیقت، هارون قبلا به آنان گفته بود: «ای قوم من، شما به وسیله این [گوساله‌] مورد آزمایش قرار گرفته‌اید، و پروردگار شما [خدای‌] رحمان است، پس مرا پیروی کنید و فرمان مرا پذیرا باشید.»"/>
		<aya index="91" text="گفتند: «ما هرگز از پرستش آن دست بر نخواهیم داشت تا موسی به سوی ما بازگردد.»"/>
		<aya index="92" text="[موسی‌] گفت: «ای هارون، وقتی دیدی آنها گمراه شدند چه چیز مانع تو شد،"/>
		<aya index="93" text="که از من پیروی کنی؟ آیا از فرمانم سر باز زدی؟»"/>
		<aya index="94" text="گفت: «ای پسر مادرم، نه ریش مرا بگیر و نه [موی‌] سرم را، من ترسیدم بگویی: میان بنی‌اسرائیل تفرقه انداختی و سخنم را مراعات نکردی.»"/>
		<aya index="95" text="[موسی‌] گفت: «ای سامری، منظور تو چه بود؟»"/>
		<aya index="96" text="گفت: «به چیزی که [دیگران‌] به آن پی نبردند، پی بردم، و به قدر مشتی از رد پای فرستاده [خدا، جبرئیل‌] برداشتم و آن را در پیکر [گوساله‌] انداختم، و نفس من برایم چنین فریبکاری کرد.»"/>
		<aya index="97" text="گفت: «پس برو که بهره تو در زندگی این باشد که [به هر که نزدیک تو آمد] بگویی: [به من‌] دست مزنید و تو را موعدی خواهد بود که هرگز از آن تخلف نخواهی کرد، و [اینک‌] به آن خدایی که پیوسته ملازمش بودی بنگر، آن را قطعاً می‌سوزانیم و خاکسترش می‌کنیم [و] در دریا فرو می‌پاشیم.»"/>
		<aya index="98" text="«معبود شما تنها آن خدایی است که جز او معبودی نیست، و دانش او همه چیز را در بر گرفته است.»"/>
		<aya index="99" text="این گونه از اخبار پیشین بر تو حکایت می‌رانیم، و مسلماً به تو از جانب خود قرآنی داده‌ایم."/>
		<aya index="100" text="هر کس از [پیروی‌] آن روی برتابد، روز قیامت بار گناهی بر دوش می‌گیرد."/>
		<aya index="101" text="پیوسته در آن [حال‌] می‌ماند، و چه بد باری روز قیامت خواهند داشت."/>
		<aya index="102" text="[همان‌] روزی که در صور دمیده می‌شود، و در آن روز مجرمان را کبودچشم برمی‌انگیزیم."/>
		<aya index="103" text="میان خود به طور پنهانی با یکدیگر می‌گویند: «شما [در دنیا] جز ده [روز، بیش‌] نمانده‌اید.»"/>
		<aya index="104" text="ما داناتریم به آنچه می‌گویند، آنگاه که نیک‌آیین‌ترین آنان می‌گوید: «جز یک روز، بیش نمانده‌اید.»"/>
		<aya index="105" text="و از تو در باره کوهها می‌پرسند، بگو: «پروردگارم آنها را [در قیامت‌] ریز ریز خواهد ساخت،"/>
		<aya index="106" text="پس آنها را پهن و هموار خواهد کرد،"/>
		<aya index="107" text="نه در آن کژی می‌بینی و نه ناهمواری."/>
		<aya index="108" text="در آن روز، [همه مردم‌]، داعی [حق‌] را -که هیچ انحرافی در او نیست- پیروی می‌کنند، و صداها در مقابل [خدای‌] رحمان خاشع می‌گردد، و جز صدایی آهسته نمی‌شنوی."/>
		<aya index="109" text="در آن روز، شفاعت [به کسی‌] سود نبخشد، مگر کسی را که [خدای‌] رحمان اجازه دهد و سخنش او را پسند آید."/>
		<aya index="110" text="آنچه را که آنان در پیش دارند و آنچه را که پشت سر گذاشته‌اند می‌داند، و حال آنکه ایشان بدان دانشی ندارند."/>
		<aya index="111" text="و چهره‌ها برای آن [خدای‌] زنده پاینده خضوع می‌کنند، و آن کس که ظلمی بر دوش دارد نومید می‌ماند."/>
		<aya index="112" text="و هر کس کارهای شایسته کند، در حالی که مؤمن باشد، نه از ستمی می‌هراسد و نه از کاسته شدن [حقّش‌]."/>
		<aya index="113" text="و این گونه آن را [به صورت‌] قرآنی عربی نازل کردیم، و در آن از انواع هشدارها سخن آوردیم، شاید آنان راه تقوا در پیش گیرند، یا [این کتاب‌] پندی تازه برای آنان بیاورد."/>
		<aya index="114" text="پس بلندمرتبه است خدا، فرمانروای بر حق، و در [خواندن‌] قرآن، پیش از آنکه وحی آن بر تو پایان یابد، شتاب مکن، و بگو: «پروردگارا، بر دانشم بیفزای.»"/>
		<aya index="115" text="و به یقین پیش از این با آدم پیمان بستیم، و[لی آن را] فراموش کرد، و برای او عزمی [استوار] نیافتیم."/>
		<aya index="116" text="و [یاد کن‌] هنگامی را که به فرشتگان گفتیم: «برای آدم سجده کنید.» پس، جز ابلیس که سر باز زد [همه‌] سجده کردند."/>
		<aya index="117" text="پس گفتیم: «ای آدم، در حقیقت، این [ابلیس‌] برای تو و همسرت دشمنی [خطرناک‌] است، زنهار تا شما را از بهشت به در نکند تا تیره‌بخت گردی.»"/>
		<aya index="118" text="در حقیقت برای تو در آنجا این [امتیاز] است که نه گرسنه می‌شوی و نه برهنه می‌مانی."/>
		<aya index="119" text="و [هم‌] اینکه در آنجا نه تشنه می‌گردی و نه آفتاب‌زده."/>
		<aya index="120" text="پس شیطان او را وسوسه کرد، گفت: «ای آدم، آیا تو را به درخت جاودانگی و مُلکی که زایل نمی‌شود، راه نمایم؟»"/>
		<aya index="121" text="آنگاه از آن [درخت ممنوع‌] خوردند و برهنگی آنان برایشان نمایان شد و شروع کردند به چسبانیدن برگهای بهشت بر خود. و [این گونه‌] آدم به پروردگار خود عصیان ورزید و بیراهه رفت."/>
		<aya index="122" text="سپس پروردگارش او را برگزید و بر او ببخشود و [وی را] هدایت کرد."/>
		<aya index="123" text="فرمود: «همگی از آن [مقام‌] فرود آیید، در حالی که بعضی از شما دشمن بعضی دیگر است، پس اگر برای شما از جانب من رهنمودی رسد، هر کس از هدایتم پیروی کند نه گمراه می‌شود و نه تیره‌بخت."/>
		<aya index="124" text="و هر کس از یاد من دل بگرداند، در حقیقت، زندگی تنگ [و سختی‌] خواهد داشت، و روز رستاخیز او را نابینا محشور می‌کنیم.»"/>
		<aya index="125" text="می‌گوید: «پروردگارا، چرا مرا نابینا محشور کردی با آنکه بینا بودم؟»"/>
		<aya index="126" text="می‌فرماید: «همان طور که نشانه‌های ما بر تو آمد و آن را به فراموشی سپردی، امروز همان گونه فراموش می‌شوی.»"/>
		<aya index="127" text="و این گونه هر که را به افراط گراییده و به نشانه‌های پروردگارش نگرویده است سزا می‌دهیم، و قطعاً شکنجه آخرت سخت‌تر و پایدارتر است."/>
		<aya index="128" text="آیا برای هدایتشان کافی نبود که [ببینند] چه نسلها را پیش از آنان نابود کردیم که [اینک آنها] در سراهای ایشان راه می‌روند؟ به راستی برای خردمندان در این [امر] نشانه‌هایی [عبرت‌انگیز] است."/>
		<aya index="129" text="و اگر سخنی از پروردگارت پیشی نگرفته و موعدی معین مقرر نشده بود، قطعاً [عذاب آنها] لازم می‌آمد."/>
		<aya index="130" text="پس بر آنچه می‌گویند شکیبا باش، و پیش از بر آمدن آفتاب و قبل از فرو شدن آن، با ستایش پروردگارت [او را] تسبیح گوی، و برخی از ساعات شب و حوالی روز را به نیایش پرداز، باشد که خشنود گردی."/>
		<aya index="131" text="و زنهار به سوی آنچه اصنافی از ایشان را از آن برخوردار کردیم [و فقط] زیور زندگی دنیاست تا ایشان را در آن بیازماییم، دیدگان خود مدوز، و [بدان که‌] روزیِ پروردگار تو بهتر و پایدارتر است."/>
		<aya index="132" text="و کسان خود را به نماز فرمان ده و خود بر آن شکیبا باش. ما از تو جویای روزی نیستیم، ما به تو روزی می‌دهیم، و فرجام [نیک‌] برای پرهیزگاری است."/>
		<aya index="133" text="و گفتند: «چرا از جانب پروردگارش معجزه‌ای برای ما نمی‌آورد؟» آیا دلیل روشن آنچه در صحیفه‌های پیشین است برای آنان نیامده است؟"/>
		<aya index="134" text="و اگر ما آنان را قبل از [آمدن قرآن‌] به عذابی هلاک می‌کردیم، قطعاً می‌گفتند: «پروردگارا، چرا پیامبری به سوی ما نفرستادی تا پیش از آنکه خوار و رسوا شویم از آیات تو پیروی کنیم؟»"/>
		<aya index="135" text="بگو: «همه در انتظارند. پس در انتظار باشید. زودا که بدانید یاران راه راست کیانند و چه کسی راه‌یافته است.»"/>
	</sura>
	<sura index="21" name="">
		<aya index="1" text="برای مردم [وقت‌] حسابشان نزدیک شده است، و آنان در بی‌خبری رویگردانند."/>
		<aya index="2" text="هیچ پند تازه‌ای از پروردگارشان نیامد، مگر اینکه بازی‌کنان آن را شنیدند."/>
		<aya index="3" text="در حالی که دلهایشان مشغول است. و آنانکه ستم کردند پنهانی به نجوا برخاستند که: «آیا این [مرد] جز بشری مانند شماست؟ آیا دیده و دانسته به سوی سحر می‌روید؟»"/>
		<aya index="4" text="[پیامبر] گفت: «پروردگارم [هر] گفتار[ی‌] را در آسمان و زمین می‌داند، و اوست شنوای دانا.»"/>
		<aya index="5" text="بلکه گفتند: «خوابهای شوریده است، [نه‌] بلکه آن را بربافته، بلکه او شاعری است. پس همان گونه که برای پیشینیان هم عرضه شد، باید برای ما نشانه‌ای بیاورد.»"/>
		<aya index="6" text="قبل از آنان [نیز مردم‌] هیچ شهری -که آن را نابود کردیم- [به آیات ما] ایمان نیاوردند. پس آیا اینان [به معجزه‌] ایمان می‌آورند؟"/>
		<aya index="7" text="و پیش از تو [نیز] جز مردانی را که به آنان وحی می‌کردیم گسیل نداشتیم. اگر نمی‌دانید از پژوهندگان کتابهای آسمانی بپرسید."/>
		<aya index="8" text="و ایشان را جسدی که غذا نخورند قرار ندادیم و جاویدان [هم‌] نبودند."/>
		<aya index="9" text="سپس وعده [خود] به آنان را راست گردانیدیم و آنها و هر که را خواستیم نجات دادیم و افراطکاران را به هلاکت رسانیدیم."/>
		<aya index="10" text="در حقیقت، ما کتابی به سوی شما نازل کردیم که یاد شما در آن است. آیا نمی‌اندیشید؟"/>
		<aya index="11" text="و چه بسیار شهرها را که [مردمش‌] ستمکار بودند در هم شکستیم، و پس از آنها قومی دیگر پدید آوردیم."/>
		<aya index="12" text="پس چون عذاب ما را احساس کردند، بناگاه از آن می‌گریختند."/>
		<aya index="13" text="[هان‌] مگریزید، و به سوی آنچه در آن متنعّم بودید و [به سوی‌] سراهایتان بازگردید، باشد که شما مورد پرسش قرار گیرید."/>
		<aya index="14" text="گفتند: «ای وای بر ما، که ما واقعاً ستمگر بودیم.»"/>
		<aya index="15" text="سخنشان پیوسته همین بود، تا آنان را دروشده بی‌جان گردانیدیم."/>
		<aya index="16" text="و آسمان و زمین و آنچه را که میان آن دو است به بازیچه نیافریدیم."/>
		<aya index="17" text="اگر می‌خواستیم بازیچه‌ای بگیریم، قطعاً آن را از پیش خود اختیار می‌کردیم."/>
		<aya index="18" text="بلکه حق را بر باطل فرو می‌افکنیم، پس آن را در هم می‌شکند، و بناگاه آن نابود می‌گردد. وای بر شما از آنچه وصف می‌کنید."/>
		<aya index="19" text="و هر که در آسمانها و زمین است برای اوست، و کسانی که نزد اویند از پرستش وی تکبّر نمی‌ورزند و درمانده نمی‌شوند."/>
		<aya index="20" text="شبانه روز، بی‌آنکه سستی ورزند، نیایش می‌کنند."/>
		<aya index="21" text="آیا برای خود خدایانی از زمین اختیار کرده‌اند که آنها [مردگان را] زنده می‌کنند؟"/>
		<aya index="22" text="اگر در آنها [=زمین و آسمان‌] جز خدا، خدایانی [دیگر] وجود داشت، قطعاً [زمین و آسمان‌] تباه می‌شد. پس منزّه است خدا، پروردگار عرش، از آنچه وصف می‌کنند."/>
		<aya index="23" text="در آنچه [خدا] انجام می‌دهد چون و چرا راه ندارد، و[لی‌] آنان [=انسانها] سؤال خواهند شد."/>
		<aya index="24" text="آیا به جای او خدایانی برای خود گرفته‌اند؟ بگو: «برهانتان را بیاورید.» این است یادنامه هر که با من است و یادنامه هر که پیش از من بوده. [نه!] بلکه بیشترشان حق را نمی‌شناسند و در نتیجه از آن رویگردانند."/>
		<aya index="25" text="و پیش از تو هیچ پیامبری نفرستادیم مگر اینکه به او وحی کردیم که: «خدایی جز من نیست، پس مرا بپرستید.»"/>
		<aya index="26" text="و گفتند: «[خدای‌] رحمان فرزندی اختیار کرده.» منزّه است او. بلکه [فرشتگان‌] بندگانی ارجمندند،"/>
		<aya index="27" text="که در سخن بر او پیشی نمی‌گیرند، و خود به دستور او کار می‌کنند."/>
		<aya index="28" text="آنچه فراروی آنان و آنچه پشت سرشان است می‌داند، و جز برای کسی که [خدا] رضایت دهد، شفاعت نمی‌کنند و خود از بیم او هراسانند."/>
		<aya index="29" text="و هر کس از آنان بگوید: «من [نیز] جز او خدایی هستم»، او را به دوزخ کیفر می‌دهیم. [آری‌] سزای ستمکاران را این گونه می‌دهیم."/>
		<aya index="30" text="آیا کسانی که کفر ورزیدند ندانستند که آسمانها و زمین هر دو به هم پیوسته بودند، و ما آن دو را از هم جدا ساختیم، و هر چیز زنده‌ای را از آب پدید آوردیم؟ آیا [باز هم‌] ایمان نمی‌آورند؟"/>
		<aya index="31" text="و در زمین کوههایی استوار نهادیم تا مبادا [زمین‌] آنان [=مردم‌] را بجنباند، و در آن راههایی فراخ پدید آوردیم، باشد که راه یابند."/>
		<aya index="32" text="و آسمان را سقفی محفوظ قرار دادیم، و[لی‌] آنان از [مطالعه در] نشانه‌های آن اِعراض می‌کنند."/>
		<aya index="33" text="و اوست آن کسی که شب و روز و خورشید و ماه را پدید آورده است. هر کدام از این دو در مداری [معیّن‌] شناورند."/>
		<aya index="34" text="و پیش از تو برای هیچ بشری جاودانگی [در دنیا] قرار ندادیم. آیا اگر تو از دنیا بروی آنان جاویدانند؟"/>
		<aya index="35" text="هر نفسی چشنده مرگ است، و شما را از راه آزمایش به بد و نیک خواهیم آزمود، و به سوی ما بازگردانیده می‌شوید."/>
		<aya index="36" text="و کسانی که کافر شدند، چون تو را ببینند فقط به مسخره‌ات می‌گیرند [و می‌گویند:] «آیا این همان کس است که خدایانتان را [به بدی‌] یاد می‌کند؟» در حالی که آنان خود، یاد [خدای‌] رحمان را منکرند."/>
		<aya index="37" text="انسان از شتاب آفریده شده است. به زودی آیاتم را به شما نشان می‌دهم. پس [عذاب را] به شتاب از من مخواهید."/>
		<aya index="38" text="و می‌گویند: «اگر راست می‌گویید، این وعده [قیامت‌] کی خواهد بود؟»"/>
		<aya index="39" text="کاش آنان که کافر شده‌اند می‌دانستند آنگاه که آتش را نه از چهره‌های خود و نه از پشتشان بازنمی‌توانند داشت، و خود مورد حمایت قرار نمی‌گیرند [چه حالی خواهند داشت‌]."/>
		<aya index="40" text="بلکه [آتش‌] به طور ناگهانی به آنان می‌رسد و ایشان را بهت‌زده می‌کند [به گونه‌ای‌] که نه می‌توانند آن را برگردانند و نه به آنان مهلت داده می‌شود."/>
		<aya index="41" text="و مسلمّاً پیامبران پیش از تو [نیز] مورد ریشخند قرار گرفتند، پس کسانی که آنان را مسخره می‌کردند، [سزای‌] آنچه که آن را به ریشخند می‌گرفتند گریبانگیرشان شد."/>
		<aya index="42" text="بگو: «چه کسی شما را شب و روز از [عذاب‌] رحمان حفظ می‌کند؟» [نه‌] بلکه آنان از یاد پروردگارشان رویگردانند."/>
		<aya index="43" text="[34]آیا برای آنان خدایانی غیر از ماست که از ایشان حمایت کنند؟ [آن خدایان‌] نه می‌توانند خود را یاری کنند و نه از جانب ما یاری شوند."/>
		<aya index="44" text="[نه‌] بلکه اینها و پدرانشان را برخوردار کردیم تا عمرشان به درازا کشید. آیا نمی‌بینند که ما می‌آییم و زمین را از جوانب آن فرو می‌کاهیم؟ آیا باز هم آنان پیروزند؟"/>
		<aya index="45" text="بگو: «من شما را فقط به وسیله وحی هشدار می‌دهم.» و[لی‌] چون کران بیم داده شوند، دعوت را نمی‌شنوند."/>
		<aya index="46" text="و اگر شمه‌ای از عذاب پروردگارت به آنان برسد، خواهند گفت: «ای وای بر ما که ستمکار بودیم.»"/>
		<aya index="47" text="و ترازوهای داد را در روز رستاخیز می‌نهیم، پس هیچ کس [در] چیزی ستم نمی‌بیند، و اگر [عمل‌] هموزن دانه خردلی باشد آن را می‌آوریم و کافی است که ما حسابرس باشیم."/>
		<aya index="48" text="و در حقیقت، به موسی و هارون فرقان دادیم و [کتابشان‌] برای پرهیزگاران روشنایی و اندرزی است."/>
		<aya index="49" text="[همان‌] کسانی که از پروردگارشان در نهان می‌ترسند و از قیامت هراسناکند."/>
		<aya index="50" text="و این [کتاب‌] -که آن را نازل کرده‌ایم- پندی خجسته است. آیا باز هم آن را انکار می‌کنید؟"/>
		<aya index="51" text="و در حقیقت، پیش از آن، به ابراهیم رشد [فکری‌]اش را دادیم و ما به [شایستگی‌] او دانا بودیم."/>
		<aya index="52" text="آنگاه که به پدر خود و قومش گفت: «این مجسمه‌هایی که شما ملازم آنها شده‌اید چیستند؟»"/>
		<aya index="53" text="گفتند: «پدران خود را پرستندگان آنها یافتیم.»"/>
		<aya index="54" text="گفت: «قطعاً شما و پدرانتان در گمراهی آشکاری بودید.»"/>
		<aya index="55" text="گفتند: «آیا حق را برای ما آورده‌ای یا تو از شوخی‌کنندگانی؟»"/>
		<aya index="56" text="گفت: «[نه‌] بلکه پروردگارتان، پروردگار آسمانها و زمین است، همان کسی که آنها را پدید آورده است، و من بر این [واقعیت‌] از گواهانم."/>
		<aya index="57" text="و سوگند به خدا که پس از آنکه پشت کردید و رفتید، قطعاً در کار بتانتان تدبیری خواهم کرد.»"/>
		<aya index="58" text="پس آنها را -جز بزرگترشان را- ریز ریز کرد، باشد که ایشان به سراغ آن بروند."/>
		<aya index="59" text="گفتند: «چه کسی با خدایان ما چنین [معامله‌ای‌] کرده، که او واقعاً از ستمکاران است؟»"/>
		<aya index="60" text="گفتند: «شنیدیم جوانی، از آنها [به بدی‌] یاد می‌کرد که به او ابراهیم گفته می‌شود.»"/>
		<aya index="61" text="گفتند: «پس او را در برابر دیدگان مردم بیاورید، باشد که آنان شهادت دهند.»"/>
		<aya index="62" text="گفتند: «ای ابراهیم، آیا تو با خدایان ما چنین کردی؟»"/>
		<aya index="63" text="گفت: «[نه‌] بلکه آن را این بزرگترشان کرده است، اگر سخن می‌گویند از آنها بپرسید.»"/>
		<aya index="64" text="پس به خود آمده و [به یکدیگر] گفتند: «در حقیقت، شما ستمکارید.»"/>
		<aya index="65" text="سپس سرافکنده شدند [و گفتند:] «قطعاً دانسته‌ای که اینها سخن نمی‌گویند.»"/>
		<aya index="66" text="گفت: «آیا جز خدا چیزی را می‌پرستید که هیچ سود و زیانی به شما نمی‌رساند؟"/>
		<aya index="67" text="اف بر شما و بر آنچه غیر از خدا می‌پرستید. مگر نمی‌اندیشید؟»"/>
		<aya index="68" text="گفتند: «اگر کاری می‌کنید، او را بسوزانید و خدایانتان را یاری دهید.»"/>
		<aya index="69" text="گفتیم: «ای آتش، برای ابراهیم سرد و بی‌آسیب باش.»"/>
		<aya index="70" text="و خواستند به او نیرنگی بزنند و[لی‌] آنان را زیانکارترین [مردم‌] قرار دادیم."/>
		<aya index="71" text="و او و لوط را [برای رفتن‌] به سوی آن سرزمینی که برای جهانیان در آن برکت نهاده بودیم، رهانیدیم."/>
		<aya index="72" text="و اسحاق و یعقوب را [به عنوان نعمتی‌] افزون به او بخشودیم و همه را از شایستگان قرار دادیم."/>
		<aya index="73" text="و آنان را پیشوایانی قرار دادیم که به فرمان ما هدایت می‌کردند، و به ایشان انجام دادن کارهای نیک و برپاداشتن نماز و دادن زکات را وحی کردیم و آنان پرستنده ما بودند."/>
		<aya index="74" text="و به لوط حکمت و دانش عطا کردیم و او را از آن شهری که [مردمش‌] کارهای پلید [جنسی‌] می‌کردند نجات دادیم. به راستی آنها گروه بد و منحرفی بودند."/>
		<aya index="75" text="و او را در رحمت خویش داخل کردیم، زیرا او از شایستگان بود."/>
		<aya index="76" text="و نوح را [یاد کن‌] آنگاه که پیش از [سایر پیامبران‌] ندا کرد، پس ما او را اجابت کردیم، و وی را با خانواده‌اش از بلای بزرگ رهانیدیم."/>
		<aya index="77" text="و او را در برابر مردمی که نشانه‌های ما را به دروغ گرفته بودند پیروزی بخشیدیم، چرا که آنان مردم بدی بودند، پس همه ایشان را غرق کردیم."/>
		<aya index="78" text="و داوود و سلیمان را [یاد کن‌] هنگامی که در باره آن کشتزار -که گوسفندان مردم شب‌هنگام در آن چریده بودند- داوری می‌کردند، و [ما] شاهد داوری آنان بودیم."/>
		<aya index="79" text="پس آن [داوری‌] را به سلیمان فهماندیم، و به هر یک [از آن دو] حکمت و دانش عطا کردیم، و کوهها را با داوود و پرندگان به نیایش واداشتیم، و ما کننده [این کار] بودیم."/>
		<aya index="80" text="و به [داوود] فن زره [سازی‌] آموختیم، تا شما را از [خطرات‌] جنگتان حفظ کند. پس آیا شما سپاسگزارید؟"/>
		<aya index="81" text="و برای سلیمان، تندباد را [رام کردیم‌] که به فرمان او به سوی سرزمینی که در آن برکت نهاده بودیم جریان می‌یافت، و ما به هر چیزی دانا بودیم."/>
		<aya index="82" text="و برخی از شیاطین بودند که برای او غواصی و کارهایی غیر از آن می‌کردند، و ما مراقب [حال‌] آنها بودیم."/>
		<aya index="83" text="و ایوب را [یاد کن‌] هنگامی که پروردگارش را ندا داد که: «به من آسیب رسیده است و تویی مهربانترین مهربانان.»"/>
		<aya index="84" text="پس [دعای‌] او را اجابت نمودیم و آسیب وارده بر او را برطرف کردیم، و کسان او و نظیرشان را همراه با آنان [مجدداً] به وی عطا کردیم [تا] رحمتی از جانب ما و عبرتی برای عبادت‌کنندگان [باشد]."/>
		<aya index="85" text="و اسماعیل و ادریس و ذوالکفل را [یاد کن‌] که همه از شکیبایان بودند."/>
		<aya index="86" text="و آنان را در رحمت خود داخل نمودیم، چرا که ایشان از شایستگان بودند."/>
		<aya index="87" text="و «ذوالنون» را [یاد کن‌] آنگاه که خشمگین رفت و پنداشت که ما هرگز بر او قدرتی نداریم، تا در [دل‌] تاریکیها ندا درداد که: «معبودی جز تو نیست، منزّهی تو، راستی که من از ستمکاران بودم.»"/>
		<aya index="88" text="پس [دعای‌] او را برآورده کردیم و او را از اندوه رهانیدیم، و مؤمنان را [نیز] چنین نجات می‌دهیم."/>
		<aya index="89" text="و زکریّا را [یاد کن‌] هنگامی که پروردگار خود را خواند: «پروردگارا، مرا تنها مگذار و تو بهترین ارث برندگانی.»"/>
		<aya index="90" text="پس [دعای‌] او را اجابت نمودیم، و یحیی را بدو بخشیدیم و همسرش را برای او شایسته [و آماده حمل‌] کردیم، زیرا آنان در کارهای نیک شتاب می‌نمودند و ما را از روی رغبت و بیم می‌خواندند و در برابر ما فروتن بودند."/>
		<aya index="91" text="و آن [زن را یاد کن‌] که خود را پاکدامن نگاه داشت، و از روح خویش در او دمیدیم و او و پسرش را برای جهانیان آیتی قرار دادیم."/>
		<aya index="92" text="این است امت شما که امتی یگانه است، و منم پروردگار شما، پس مرا بپرستید."/>
		<aya index="93" text="و[لی‌] دینشان را میان خود پاره پاره کردند. همه به سوی ما بازمی‌گردند."/>
		<aya index="94" text="پس هر که کارهای شایسته انجام دهد و مؤمن [هم‌] باشد، برای تلاش او ناسپاسی نخواهد بود، و ماییم که به سود او ثبت می‌کنیم."/>
		<aya index="95" text="و بر [مردم‌] شهری که آن را هلاک کرده‌ایم، بازگشتشان [به دنیا] حرام است."/>
		<aya index="96" text="تا وقتی که یأجوج و مأجوج [راهشان‌] گشوده شود و آنها از هر پشته‌ای بتازند،"/>
		<aya index="97" text="و وعده حق نزدیک گردد، ناگهان دیدگان کسانی که کفر ورزیده‌اند خیره می‌شود [و می‌گویند:] «ای وای بر ما که از این [روز] در غفلت بودیم، بلکه ما ستمگر بودیم.»"/>
		<aya index="98" text="در حقیقت، شما و آنچه غیر از خدا می‌پرستید، هیزم دوزخید. شما در آن وارد خواهید شد."/>
		<aya index="99" text="اگر اینها خدایانی [واقعی‌] بودند در آن وارد نمی‌شدند، و حال آنکه جملگی در آن ماندگارند."/>
		<aya index="100" text="برای آنها در آنجا ناله‌ای زار است و در آنجا [چیزی‌] نمی‌شنوند."/>
		<aya index="101" text="بی‌گمان کسانی که قبلا از جانب ما به آنان وعده نیکو داده شده است از آن [آتش‌] دور داشته خواهند شد."/>
		<aya index="102" text="صدای آن را نمی‌شنوند، و آنان در میان آنچه دلهایشان بخواهد جاودانند."/>
		<aya index="103" text="دلهره بزرگ، آنان را غمگین نمی‌کند و فرشتگان از آنها استقبال می‌کنند [و به آنان می‌گویند:] این همان روزی است که به شما وعده می‌دادند."/>
		<aya index="104" text="روزی که آسمان را همچون در پیچیدن صفحه نامه‌ها در می‌پیچیم. همان گونه که بار نخست آفرینش را آغاز کردیم، دوباره آن را بازمی‌گردانیم. وعده‌ای است بر عهده ما، که ما انجام‌دهنده آنیم."/>
		<aya index="105" text="و در حقیقت، در زبور پس از تورات نوشتیم که زمین را بندگان شایسته ما به ارث خواهند برد."/>
		<aya index="106" text="به راستی در این [امور] برای مردم عبادت‌پیشه ابلاغی [حقیقی‌] است."/>
		<aya index="107" text="و تو را جز رحمتی برای جهانیان نفرستادیم."/>
		<aya index="108" text="بگو: «جز این نیست که به من وحی می‌شود که خدای شما خدایی یگانه است. پس آیا مسلمان می‌شوید؟»"/>
		<aya index="109" text="پس اگر روی برتافتند بگو: «به [همه‌] شما به طور یکسان اعلام کردم، و نمی‌دانم آنچه وعده داده شده‌اید آیا نزدیک است یا دور.»"/>
		<aya index="110" text="[آری،] او سخن آشکار را می‌داند و آنچه را پوشیده می‌دارید می‌داند."/>
		<aya index="111" text="و نمی‌دانم، شاید آن برای شما آزمایشی و تا چند گاهی [وسیله‌] برخورداری باشد."/>
		<aya index="112" text="گفت: «پروردگارا، [خودت‌] به حق داوری کن، و به رغم آنچه وصف می‌کنید، پروردگار ما همان بخشایشگر دستگیر است.»"/>
	</sura>
	<sura index="22" name="">
		<aya index="1" text="ای مردم، از پروردگار خود پروا کنید، چرا که زلزله رستاخیز امری هولناک است."/>
		<aya index="2" text="روزی که آن را ببینید، هر شیردهنده‌ای آن را که شیر می‌دهد [از ترس‌] فرو می‌گذارد، و هر آبستنی بار خود را فرو می‌نهد، و مردم را مست می‌بینی و حال آنکه مست نیستند، ولی عذاب خدا شدید است."/>
		<aya index="3" text="و برخی از مردم در باره خدا بدون هیچ علمی مجادله می‌کنند و از هر شیطان سرکشی پیروی می‌نمایند."/>
		<aya index="4" text="بر [شیطان‌] مقرر شده است که هر کس او را به دوستی گیرد، قطعاً او وی را گمراه می‌سازد و به عذاب آتشش می‌کشاند."/>
		<aya index="5" text="ای مردم، اگر در باره برانگیخته شدن در شکّید، پس [بدانید] که ما شما را از خاک آفریده‌ایم، سپس از نطفه، سپس از علقه، آنگاه از مضغه، دارای خلقت کامل و [احیاناً] خلقت ناقص، تا [قدرت خود را] بر شما روشن گردانیم. و آنچه را اراده می‌کنیم تا مدتی معین در رحمها قرار می‌دهیم، آنگاه شما را [به صورت‌] کودک برون می‌آوریم، سپس [حیات شما را ادامه می‌دهیم‌] تا به حد رشدتان برسید، و برخی از شما [زودرس‌] می‌میرد، و برخی از شما به غایت پیری می‌رسد به گونه‌ای که پس از دانستن [بسی چیزها] چیزی نمی‌داند. و زمین را خشکیده می‌بینی و[لی‌] چون آب بر آن فرود آوریم به جنبش درمی‌آید و نمو می‌کند و از هر نوع [رستنیهای‌] نیکو می‌رویاند."/>
		<aya index="6" text="این [قدرت نماییها] بدان سبب است که خدا خود حق است، و اوست که مردگان را زنده می‌کند و [هم‌] اوست که بر هر چیزی تواناست."/>
		<aya index="7" text="و [هم‌] آنکه رستاخیز آمدنی است [و] شکی در آن نیست، و در حقیقت، خداست که کسانی را که در گورهایند برمی‌انگیزد."/>
		<aya index="8" text="و از [میان‌] مردم کسی است که در باره خدا بدون هیچ دانش و بی‌هیچ رهنمود و کتاب روشنی به مجادله می‌پردازد،"/>
		<aya index="9" text="[آن هم‌] از سرِ نِخْوت، تا [مردم را] از راه خدا گمراه کند. در این دنیا برای او رسوایی است، و در روز رستاخیز او را عذاب آتش سوزان می‌چشانیم."/>
		<aya index="10" text="این [کیفر] به سزای چیزهایی است که دستهای تو پیش فرستاده است و [گرنه‌] خدا به بندگان خود بیدادگر نیست."/>
		<aya index="11" text="و از میان مردم کسی است که خدا را فقط بر یک حال [و بدون عمل‌] می‌پرستد. پس اگر خیری به او برسد بدان اطمینان یابد، و چون بلایی بدو رسد روی برتابد. در دنیا و آخرت زیان دیده است. این است همان زیان آشکار."/>
		<aya index="12" text="به جای خدا چیزی را می‌خواند که نه زیانی به او می‌رساند و نه سودش می‌دهد. این است همان گمراهی دور و دراز."/>
		<aya index="13" text="کسی را می‌خواند که زیانش از سودش نزدیکتر است. وه چه بد مولایی و چه بد دمسازی!"/>
		<aya index="14" text="بی‌گمان، خدا کسانی را که گرویده و کارهای شایسته کرده‌اند به باغهایی درمی‌آورد که از زیر [درختان‌] آن رودبارها روان است. خدا هر چه بخواهد انجام می‌دهد."/>
		<aya index="15" text="هر که می‌پندارد که خدا [پیامبرش‌] را در دنیا و آخرت هرگز یاری نخواهد کرد [بگو] تا طنابی به سوی سقف کشد [و خود را حلق‌آویز کند] سپس [آن را] بِبُرَد. آنگاه بنگرد که آیا نیرنگش چیزی را که مایه خشم او شده از میان خواهد برد؟"/>
		<aya index="16" text="و بدین گونه [قرآن‌] را [به صورت‌] آیاتی روشنگر نازل کردیم، و خداست که هر که را بخواهد راه می‌نماید."/>
		<aya index="17" text="کسانی که ایمان آوردند و کسانی که یهودی شدند و صابئی‌ها و مسیحیان و زرتشتیان و کسانی که شرک ورزیدند، البته خدا روز قیامت میانشان داوری خواهد کرد، زیرا خدا بر هر چیزی گواه است."/>
		<aya index="18" text="آیا ندانستی که خداست که هر کس در آسمانها و هر کس در زمین است، و خورشید و ماه و [تمام‌] ستارگان و کوهها و درختان و جنبندگان و بسیاری از مردم برای او سجده می‌کنند؟ و بسیاری‌اند که عذاب بر آنان واجب شده است. و هر که را خدا خوار کند او را گرامی‌دارنده‌ای نیست، چرا که خدا هر چه بخواهد انجام می‌دهد."/>
		<aya index="19" text="این دو [گروه،] دشمنان یکدیگرند که در باره پروردگارشان با هم ستیزه می‌کنند، و کسانی که کفر ورزیدند، جامه‌هایی از آتش برایشان بریده شده است [و] از بالای سرشان آب جوشان ریخته می‌شود."/>
		<aya index="20" text="آنچه در شکم آنهاست با پوست [بدن‌]شان بدان گداخته می‌گردد."/>
		<aya index="21" text="و برای [وارد کردن ضربت بر سر] آنان گرزهایی آهنین است."/>
		<aya index="22" text="هر بار بخواهند از [شدت‌] غم، از آن بیرون روند در آن باز گردانیده می‌شوند [که هان‌] بچشید عذاب آتش سوزان را."/>
		<aya index="23" text="خدا کسانی را که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند در باغهایی که از زیر [درختان‌] آن نهرها روان است درمی‌آورد: در آنجا با دستبندهایی از طلا و مروارید آراسته می‌شوند، و لباسشان در آنجا از پرنیان است."/>
		<aya index="24" text="و به گفتار پاک هدایت می‌شوند و به سوی راه [خدای‌] ستوده هدایت می‌گردند."/>
		<aya index="25" text="بی‌گمان، کسانی که کافر شدند و از راه خدا و مسجدالحرام -که آن را برای مردم، اعم از مقیم در آنجا و بادیه‌نشین، یکسان قرار داده‌ایم- جلو گیری می‌کنند، و [نیز] هر که بخواهد در آنجا به ستم [از حق ]منحرف شود، او را از عذابی دردناک می‌چشانیم."/>
		<aya index="26" text="و چون برای ابراهیم جای خانه را معین کردیم [بدو گفتیم:] «چیزی را با من شریک مگردان و خانه‌ام را برای طواف‌کنندگان و قیام‌کنندگان و رکوع‌کنندگان [و] سجده‌کنندگان پاکیزه دار.»"/>
		<aya index="27" text="و در میان مردم برای [ادای‌] حج بانگ برآور تا [زایران‌] پیاده و [سوار] بر هر شتر لاغری -که از هر راه دوری می‌آیند- به سوی تو روی آورند،"/>
		<aya index="28" text="تا شاهد منافع خویش باشند، و نام خدا را در روزهای معلومی بر دامهای زبان‌بسته‌ای که روزیِ آنان کرده است ببرند. پس، از آنها بخورید و به درمانده مستمند بخورانید."/>
		<aya index="29" text="سپس باید آلودگی خود را بزدایند و به نذرهای خود وفا کنند و بر گِرد آن خانه کهن [=کعبه‌] طواف به جای آورند."/>
		<aya index="30" text="این است [آنچه مقرر شده‌] و هر کس مقررات خدا را بزرگ دارد، آن برای او نزد پروردگارش بهتر است، و برای شما دامها حلال شده است، مگر آنچه بر شما خوانده می‌شود. پس، از پلیدی بتها دوری کنید، و از گفتار باطل اجتناب ورزید."/>
		<aya index="31" text="در حالی که گروندگان خالص به خدا باشید؛ نه شریک‌گیرندگان [برای‌] او! و هر کس به خدا شرک ورزد چنان است که گویی از آسمان فرو افتاده و مرغان [شکاری‌] او را ربوده‌اند یا باد او را به جایی دور افکنده است."/>
		<aya index="32" text="این است [فرایض خدا] و هر کس شعایر خدا را بزرگ دارد در حقیقت، آن [حاکی‌] از پاکی دلهاست."/>
		<aya index="33" text="برای شما در آن [دامها] تا مدتی معین سودهایی است، سپس جایگاه [قربانی‌کردن آنها و سایر فرایض‌] در خانه کهن [=کعبه‌] است."/>
		<aya index="34" text="و برای هر امتی مناسکی قرار دادیم، تا نام خدا را بر دامهای زبان‌بسته‌ای که روزی آنها گردانیده یاد کنند. پس [بدانید که‌] خدای شما خدایی یگانه است، پس به [فرمان‌] او گردن نهید. و فروتنان را بشارت ده."/>
		<aya index="35" text="همانان که چون [نام‌] خدا یاد شود، دلهایشان خشیت یابد و [آنان که‌] بر هر چه برسرشان آید صبر پیشه‌گانند و برپا دارندگان نمازند، و از آنچه روزیشان داده‌ایم انفاق می‌کنند."/>
		<aya index="36" text="و شتران فربه را برای شما از [جمله‌] شعایر خدا قرار دادیم: در آنها برای شما خیر است. پس نام خدا را بر آنها -در حالی که برپای ایستاده‌اند- ببَرید و چون به پهلو درغلتیدند از آنها بخورید و به تنگدست [سائل‌] و به بینوا[ی غیر سائل ]بخورانید. این گونه آنها را برای شما رام کردیم، امید که شکرگزار باشید."/>
		<aya index="37" text="هرگز [نه‌] گوشتهای آنها و نه خونهایشان به خدا نخواهد رسید، ولی [این‌] تقوای شماست که به او می‌رسد. این گونه [خداوند] آنها را برای شما رام کرد، تا خدا را به پاس آنکه شما را هدایت نموده به بزرگی یاد کنید، و نیکوکاران را مژده ده."/>
		<aya index="38" text="قطعاً خداوند از کسانی که ایمان آورده‌اند دفاع می‌کند، زیرا خدا هیچ خیانتکار ناسپاسی را دوست ندارد."/>
		<aya index="39" text="به کسانی که جنگ بر آنان تحمیل شده، رخصت [جهاد] داده شده است، چرا که مورد ظلم قرار گرفته‌اند، و البته خدا بر پیروزی آنان سخت تواناست."/>
		<aya index="40" text="همان کسانی که بناحق از خانه‌هایشان بیرون رانده شدند. [آنها گناهی نداشتند] جز اینکه می‌گفتند: «پروردگار ما خداست» و اگر خدا بعضی از مردم را با بعض دیگر دفع نمی‌کرد، صومعه‌ها و کلیساها و کنیسه‌ها و مساجدی که نام خدا در آنها بسیار برده می‌شود، سخت ویران می‌شد، و قطعاً خدا به کسی که [دین‌] او را یاری می‌کند، یاری می‌دهد، چرا که خدا سخت نیرومند شکست‌ناپذیر است."/>
		<aya index="41" text="همان کسانی که چون در زمین به آنان توانایی دهیم، نماز برپا می‌دارند و زکات می‌دهند و به کارهای پسندیده وامی‌دارند، و از کارهای ناپسند باز می‌دارند، و فرجام همه کارها از آنِ خداست."/>
		<aya index="42" text="و اگر تو را تکذیب کنند، قطعاً پیش از آنان قوم نوح و عاد و ثمود [نیز] به تکذیب پرداختند."/>
		<aya index="43" text="و [نیز] قوم ابراهیم و قوم لوط."/>
		<aya index="44" text="و [همچنین‌] اهل مدین. و موسی تکذیب شد، پس کافران را مهلت دادم، سپس [گریبان‌] آنها را گرفتم. بنگر، عذاب من چگونه بود؟"/>
		<aya index="45" text="و چه بسیار شهرها را -که ستمکار بودند- هلاکشان کردیم و [اینک‌] آن [شهرها] سقفهایش فرو ریخته است، و [چه بسیار] چاههای متروک و کوشکهای افراشته را."/>
		<aya index="46" text="آیا در زمین گردش نکرده‌اند، تا دلهایی داشته باشند که با آن بیندیشند یا گوشهایی که با آن بشنوند؟ در حقیقت، چشمها کور نیست لیکن دلهایی که در سینه‌هاست کور است."/>
		<aya index="47" text="و از تو با شتاب تقاضای عذاب می‌کنند، با آنکه هرگز خدا وعده‌اش را خلاف نمی کند، و در حقیقت، یک روز [از قیامت‌] نزد پروردگارت مانند هزار سال است از آنچه می‌شمرید."/>
		<aya index="48" text="و چه بسا شهری که مهلتش دادم، در حالی که ستمکار بود؛ سپس [گریبان‌] آن را گرفتم، و فرجام به سوی من است."/>
		<aya index="49" text="بگو: «ای مردم، من برای شما فقط هشداردهنده‌ای آشکارم.»"/>
		<aya index="50" text="پس آنان که گرویده و کارهای شایسته کرده‌اند، آمرزش و روزیِ نیکو برای ایشان خواهد بود."/>
		<aya index="51" text="و کسانی که در [تخطئه‌] آیات ما می‌کوشند [و به خیال خود] عاجزکنندگان ما هستند، آنان اهل دوزخند."/>
		<aya index="52" text="و پیش از تو [نیز] هیچ رسول و پیامبری را نفرستادیم جز اینکه هر گاه چیزی تلاوت می‌نمود، شیطان در تلاوتش القایِ [شبهه‌] می‌کرد. پس خدا آنچه را شیطان القا می‌کرد محو می‌گردانید، سپس خدا آیات خود را استوار می‌ساخت، و خدا دانای حکیم است."/>
		<aya index="53" text="تا آنچه را که شیطان القا می‌کند، برای کسانی که در دلهایشان بیماری است و [نیز] برای سنگدلان آزمایشی گرداند، و ستمگران در ستیزه‌ای بس دور و درازند."/>
		<aya index="54" text="و تا آنان که دانش یافته‌اند بدانند که این [قرآن‌] حق است [و] از جانب پروردگار توست. و بدان ایمان آورند و دلهایشان برای او خاضع گردد. و به راستی خداوند کسانی را که ایمان آورده‌اند، به سوی راهی راست راهبر است."/>
		<aya index="55" text="و[لی‌] کسانی که کفر ورزیده‌اند، همواره از آن در تردیدند، تا بناگاه قیامت برای آنان فرا رسد، یا عذاب روزی بدفرجام به سراغشان بیاید."/>
		<aya index="56" text="در آن روز، پادشاهی از آنِ خداست: میان آنان داوری می‌کند، و [در نتیجه‌] کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند در باغهای پرناز و نعمت خواهند بود."/>
		<aya index="57" text="و کسانی که کفر ورزیده و نشانه‌های ما را دروغ پنداشته‌اند، برای آنان عذابی خفّت‌آور خواهد بود."/>
		<aya index="58" text="و آنان که در راه خدا مهاجرت کرده‌اند، و آنگاه کشته شده یا مرده‌اند، قطعاً خداوند به آنان رزقی نیکو می‌بخشد. و راستی این خداست که بهترین روزی‌دهندگان است."/>
		<aya index="59" text="آنان را به جایگاهی که آن را می‌پسندند درخواهد آورد، و شک نیست که خداوند دانایی بردبار است."/>
		<aya index="60" text="آری چنین است، و هر کس نظیر آنچه بر او عقوبت رفته است دست به عقوبت زند، سپس مورد ستم قرار گیرد، قطعاً خدا او را یاری خواهد کرد، چرا که خدا بخشایشگر و آمرزنده است."/>
		<aya index="61" text="این بدان سبب است که خدا شب را در روز درمی‌آورد و روز را [نیز] در شب درمی‌آورد، و خداست که شنوای بیناست."/>
		<aya index="62" text="[آری،] این بدان سبب است که خدا خود حق است و آنچه به جای او می‌خوانند آن باطل است، و این خداست که والا و بزرگ است."/>
		<aya index="63" text="آیا ندیده‌ای که خدا از آسمان، آبی فرو فرستاد و زمین سرسبز گردید؟ آری، خداست که دقیق و آگاه است."/>
		<aya index="64" text="آنچه در آسمانها و آنچه در زمین است از آنِ اوست، و در حقیقت، این خداست که خود بی‌نیاز ستوده‌[صفات‌] است."/>
		<aya index="65" text="آیا ندیده‌ای که خدا آنچه را در زمین است به نفع شما رام گردانید، و کشتیها در دریا به فرمان او روانند، و آسمان را نگاه می‌دارد تا [مبادا] بر زمین فرو افتد، مگر به اذن خودش [باشد]. در حقیقت، خداوند نسبت به مردم سخت رئوف و مهربان است."/>
		<aya index="66" text="و اوست که شما را زندگی بخشید، سپس شما را می‌میراند، و باز زندگی [نو] می دهد. حقا که انسان سخت ناسپاس است."/>
		<aya index="67" text="برای هر امتی مناسکی قرار دادیم که آنها بدان عمل می‌کنند، پس نباید در این امر با تو به ستیزه برخیزند، به راه پروردگارت دعوت کن، زیرا تو بر راهی راست قرار داری."/>
		<aya index="68" text="و اگر با تو مجادله کردند، بگو: «خدا به آنچه می‌کنید داناتر است.»"/>
		<aya index="69" text="خدا روز قیامت در مورد آنچه با یکدیگر در آن اختلاف می‌کردید، داوری خواهد کرد."/>
		<aya index="70" text="آیا ندانسته‌ای که خداوند آنچه را در آسمان و زمین است می‌داند؟ اینها [همه‌] در کتابی [مندرج‌] است. قطعاً این بر خدا آسان است."/>
		<aya index="71" text="و به جای خدا چیزی را می‌پرستند که بر [تأیید] آن حجّتی نازل نکرده و بدان دانشی ندارند، و برای ستمکاران یاوری نخواهد بود."/>
		<aya index="72" text="و چون آیات روشن ما بر آنان خوانده می‌شود، در چهره کسانی که کفر ورزیده‌اند [اثر] انکار را تشخیص می‌دهی: چیزی نمانده که بر کسانی که آیات ما را برایشان تلاوت می‌کنند حمله‌ور شوند. بگو: «آیا شما را به بدتر از این خبر دهم؟ [همان ]آتش است که خدا آن را به کسانی که کفر ورزیده‌اند وعده داده، و چه بد سرانجامی است.»"/>
		<aya index="73" text="ای مردم، مَثَلی زده شد. پس بدان گوش فرا دهید: کسانی را که جز خدا می‌خوانید هرگز [حتی‌] مگسی نمی‌آفرینند، هر چند برای [آفریدن‌] آن اجتماع کنند، و اگر آن مگس چیزی از آنان برباید نمی‌توانند آن را بازپس گیرند. طالب و مطلوب هر دو ناتوانند."/>
		<aya index="74" text="قدر خدا را چنانکه در خور اوست نشناختند. در حقیقت، خداست که نیرومند شکست‌ناپذیر است."/>
		<aya index="75" text="خدا از میان فرشتگان رسولانی برمی‌گزیند، و نیز از میان مردم. بی‌گمان خدا شنوای بیناست."/>
		<aya index="76" text="آنچه در دسترس آنان و آنچه پشت سرشان است می‌داند و [همه‌] کارها به خدا بازگردانیده می‌شود."/>
		<aya index="77" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، رکوع و سجود کنید و پروردگارتان را بپرستید و کار خوب انجام دهید، باشد که رستگار شوید."/>
		<aya index="78" text="و در راه خدا چنانکه حق جهاد [در راه‌] اوست جهاد کنید، اوست که شما را [برای خود] برگزیده و در دین بر شما سختی قرار نداده است. آیین پدرتان ابراهیم [نیز چنین بوده است‌] او بود که قبلاً شما را مسلمان نامید، و در این [قرآن نیز همین مطلب آمده است‌] تا این پیامبر بر شما گواه باشد و شما بر مردم گواه باشید. پس نماز را برپا دارید و زکات بدهید و به پناه خدا روید. او مولای شماست؛ چه نیکو مولایی و چه نیکو یاوری."/>
	</sura>
	<sura index="23" name="">
		<aya index="1" text="به راستی که مؤمنان رستگار شدند،"/>
		<aya index="2" text="همانان که در نمازشان فروتنند،"/>
		<aya index="3" text="و آنان که از بیهوده رویگردانند،"/>
		<aya index="4" text="و آنان که زکات می‌پردازند،"/>
		<aya index="5" text="و کسانی که پاکدامنند،"/>
		<aya index="6" text="مگر در مورد همسرانشان یا کنیزانی که به دست آورده‌اند، که در این صورت بر آنان نکوهشی نیست."/>
		<aya index="7" text="پس هر که فراتر از این جوید، آنان از حد درگذرندگانند."/>
		<aya index="8" text="و آنان که امانتها و پیمان خود را رعایت می‌کنند،"/>
		<aya index="9" text="و آنان که بر نمازهایشان مواظبت می‌نمایند،"/>
		<aya index="10" text="آنانند که خود وارثانند،"/>
		<aya index="11" text="همانان که بهشت را به ارث می‌برند و در آنجا جاودان می‌مانند."/>
		<aya index="12" text="و به یقین، انسان را از عصاره‌ای از گِل آفریدیم."/>
		<aya index="13" text="سپس او را [به صورت‌] نطفه‌ای در جایگاهی استوار قرار دادیم."/>
		<aya index="14" text="آنگاه نطفه را به صورت علقه درآوردیم. پس آن علقه را [به صورت‌] مضغه گردانیدیم، و آنگاه مضغه را استخوانهایی ساختیم، بعد استخوانها را با گوشتی پوشانیدیم، آنگاه [جنین را در] آفرینشی دیگر پدید آوردیم. آفرین باد بر خدا که بهترین آفرینندگان است."/>
		<aya index="15" text="بعد از این [مراحل‌] قطعاً خواهید مُرد."/>
		<aya index="16" text="آنگاه شما در روز رستاخیز برانگیخته خواهید شد."/>
		<aya index="17" text="و به راستی [ما] بالای سر شما هفت راه [آسمانی‌] آفریدیم و از [کار] آفرینش غافل نبوده‌ایم."/>
		<aya index="18" text="و از آسمان، آبی به اندازه [معیّن‌] فرود آوردیم، و آن را در زمین جای دادیم، و ما برای از بین بردن آن مسلّماً تواناییم."/>
		<aya index="19" text="پس برای شما به وسیله آن باغهایی از درختان خرما و انگور پدیدار کردیم که در آنها برای شما میوه‌های فراوان است و از آنها می‌خورید."/>
		<aya index="20" text="و از طور سینا درختی برمی‌آید که روغن و نان خورشی برای خورندگان است."/>
		<aya index="21" text="و البته برای شما در دامها[ی گلّه درس‌] عبرتی است: از [شیری‌] که در شکم آنهاست، به شما می‌نوشانیم، و برای شما در آنها سودهای فراوان است و از آنها می‌خورید."/>
		<aya index="22" text="و بر آنها و بر کشتیها سوار می‌شوید."/>
		<aya index="23" text="و به یقین نوح را به سوی قومش فرستادیم. پس [به آنان‌] گفت: «ای قوم من، خدا را بپرستید. شما را جز او خدایی نیست. مگر پروا ندارید؟»"/>
		<aya index="24" text="و اشراف قومش که کافر بودند گفتند: «این [مرد] جز بشری چون شما نیست، می‌خواهد بر شما برتری جوید، و اگر خدا می‌خواست قطعاً فرشتگانی می‌فرستاد. [ما]در میان پدران نخستین خود، چنین [چیزی‌] نشنیده‌ایم.»"/>
		<aya index="25" text="او نیست جز مردی که در وی [حال‌] جنون است، پس تا چندی در باره‌اش دست نگاه دارید."/>
		<aya index="26" text="[نوح‌] گفت: «پروردگارا، از آن روی که دروغزنم خواندند مرا یاری کن.»"/>
		<aya index="27" text="پس به او وحی کردیم که: زیر نظر ما و [به‌] وحی ما کشتی را بساز، و چون فرمان ما دررسید و تنور به فوران آمد، پس در آن از هر نوع [حیوانی‌] دو تا [یکی نر و دیگری ماده‌] با خانواده‌ات -بجز کسی از آنان که حکم [عذاب ] بر او پیشی گرفته است- وارد کن، در باره کسانی که ظلم کرده‌اند با من سخن مگوی، زیرا آنها غرق خواهند شد."/>
		<aya index="28" text="و چون تو با آنان که همراه تواند بر کشتی نشستی بگو: «ستایش خدایی را که ما را از [چنگ‌] گروه ظالمان رهانید.»"/>
		<aya index="29" text="و بگو: «پروردگارا، مرا در جایی پربرکت فرود آور [که‌] تو نیکترین مهمان‌نوازانی.»"/>
		<aya index="30" text="در حقیقت، در این [ماجرا] عبرتهایی است، و قطعاً ما آزمایش‌کننده بودیم."/>
		<aya index="31" text="سپس، بعد از آنان نسل‌[هایی‌] دیگر پدید آوردیم."/>
		<aya index="32" text="و در میانشان پیامبری از خودشان روانه کردیم که: خدا را بپرستید. جز او برای شما معبودی نیست. آیا سرِ پرهیزگاری ندارید؟"/>
		<aya index="33" text="و اشراف قومش که کافر شده، و دیدار آخرت را دروغ پنداشته بودند، و در زندگی دنیا آنان را مرفّه ساخته بودیم گفتند: «این [مرد] جز بشری چون شما نیست: از آنچه می‌خورید، می‌خورد؛ و از آنچه می‌نوشید، می‌نوشد."/>
		<aya index="34" text="و اگر بشری مثل خودتان را اطاعت کنید در آن صورت قطعاً زیانکار خواهید بود."/>
		<aya index="35" text="آیا به شما وعده می‌دهد که وقتی مُردید و خاک و استخوان شدید [باز] شما [از گور زنده‌] بیرون آورده می‌شوید؟"/>
		<aya index="36" text="وه، چه دور است آنچه که وعده داده می‌شوید."/>
		<aya index="37" text="جز این زندگانی دنیای ما چیزی نیست. می‌میریم و زندگی می‌کنیم و دیگر برانگیخته نخواهیم شد."/>
		<aya index="38" text="او جز مردی که بر خدا دروغ می‌بندد نیست، و ما به او اعتقاد نداریم.»"/>
		<aya index="39" text="گفت: «پروردگارا، از آن روی که مرا دروغزن خواندند یاریم کن.»"/>
		<aya index="40" text="فرمود: «به زودی سخت پشیمان خواهند شد.»"/>
		<aya index="41" text="پس فریاد [مرگبار] آنان را به حقّ فرو گرفت، و آنها را [چون‌] خاشاکی که بر آب افتد، گردانیدیم. دور باد [از رحمت خدا] گروه ستمکاران."/>
		<aya index="42" text="آنگاه پس از آنان نسلهای دیگری پدید آوردیم."/>
		<aya index="43" text="هیچ امّتی نه از اجل خود پیشی می‌گیرد و نه باز پس می‌ماند."/>
		<aya index="44" text="باز فرستادگان خود را پیاپی روانه کردیم. هر بار برای [هدایت‌] امتی پیامبرش آمد، او را تکذیب کردند؛ پس [ما امتهای سرکش را] یکی پس از دیگری آوردیم و آنها را مایه عبرت [و زبانزد مردم‌] گردانیدیم. دور باد [از رحمت خدا] مردمی که ایمان نمی‌آورند."/>
		<aya index="45" text="سپس موسی و برادرش هارون را با آیات خود و حجتی آشکار فرستادیم،"/>
		<aya index="46" text="به سوی فرعون و سران [قوم‌] او، ولی تکبّر نمودند و مردمی گردنکش بودند،"/>
		<aya index="47" text="پس گفتند: «آیا به دو بشر که مثل خود ما هستند و طایفه آنها بندگان ما می‌باشند ایمان بیاوریم؟»"/>
		<aya index="48" text="در نتیجه، آن دو را دروغزن خواندند، پس از زمره هلاک‌شدگان گشتند."/>
		<aya index="49" text="و به یقین، ما به موسی کتاب [آسمانی‌] دادیم، باشد که آنان به راه راست روند."/>
		<aya index="50" text="و پسر مریم و مادرش را نشانه‌ای گردانیدیم و آن دو را در سرزمین بلندی که جای زیست و [دارای‌] آب زلال بود جای دادیم."/>
		<aya index="51" text="ای پیامبران، از چیزهای پاکیزه بخورید و کار شایسته کنید، که من به آنچه انجام می‌دهید دانایم."/>
		<aya index="52" text="و در حقیقت، این امّت شماست که امتی یگانه است، و من پروردگار شمایم؛ پس، از من پروا دارید."/>
		<aya index="53" text="تا کار [دین‌]شان را میان خود قطعه قطعه کردند [و] دسته دسته شدند: هر دسته‌ای به آنچه نزدشان بود، دل خوش کردند."/>
		<aya index="54" text="پس آنها را در ورطه گمراهی‌شان تا چندی واگذار."/>
		<aya index="55" text="آیا می‌پندارند که آنچه از مال و پسران که بدیشان مدد می‌دهیم،"/>
		<aya index="56" text="[از آن روی است که‌] می‌خواهیم به سودشان در خیرات شتاب ورزیم؟ [نه،] بلکه نمی‌فهمند."/>
		<aya index="57" text="در حقیقت، کسانی که از بیم پروردگارشان هراسانند،"/>
		<aya index="58" text="و کسانی که به نشانه‌های پروردگارشان ایمان می‌آورند،"/>
		<aya index="59" text="و آنان که به پروردگارشان شرک نمی‌آورند،"/>
		<aya index="60" text="و کسانی که آنچه را دادند [در راه خدا] می‌دهند، در حالی که دلهایشان ترسان است [و می‌دانند] که به سوی پروردگارشان بازخواهند گشت،"/>
		<aya index="61" text="آنانند که در کارهای نیک شتاب می‌ورزند و آنانند که در انجام آنها سبقت می‌جویند."/>
		<aya index="62" text="و هیچ کس را جز به قدر توانش تکلیف نمی‌کنیم، و نزد ما کتابی است که به حق سخن می‌گوید و آنان مورد ستم قرار نخواهند گرفت."/>
		<aya index="63" text="[نه،] بلکه دلهای آنان از این [حقیقت‌] در غفلت است، و آنان غیر از این [گناهان‌] کردارهایی [دیگر] دارند که به انجام آن مبادرت می‌ورزند."/>
		<aya index="64" text="تا وقتی خوشگذرانانِ آنها را به عذاب گرفتار ساختیم، بناگاه به زاری درمی‌آیند."/>
		<aya index="65" text="امروز زاری مکنید که قطعاً شما از جانب ما یاری نخواهید شد."/>
		<aya index="66" text="در حقیقت، آیات من بر شما خوانده می‌شد و شما بودید که همواره به قهقرا می‌رفتید."/>
		<aya index="67" text="در حالی که از [پذیرفتن‌] آن تکبّر می‌ورزیدید و شب هنگام [در محافل خود] بدگویی می‌کردید."/>
		<aya index="68" text="آیا در [عظمت‌] این سخن نیندیشیده‌اند، یا چیزی برای آنان آمده که برای پدران پیشین آنها نیامده است؟"/>
		<aya index="69" text="یا پیامبر خود را [درست‌] نشناخته و [لذا] به انکار او پرداخته‌اند؟"/>
		<aya index="70" text="یا می‌گویند او جنونی دارد؟ [نه،] بلکه [او] حق را برای ایشان آورده و[لی‌] بیشترشان حقیقت را خوش ندارند."/>
		<aya index="71" text="و اگر حق از هوسهای آنها پیروی می‌کرد، قطعاً آسمانها و زمین و هر که در آنهاست تباه می‌شد. [نه!] بلکه یادنامه‌شان را به آنان داده‌ایم، ولی آنها از [پیروی‌] یادنامه خود رویگردانند."/>
		<aya index="72" text="یا از ایشان مزدی مطالبه می‌کنی؟ و مزد پروردگارت بهتر است، و اوست که بهترین روزی‌دهندگان است."/>
		<aya index="73" text="و در حقیقت، این تویی که جدّاً آنها را به راه راست می‌خوانی."/>
		<aya index="74" text="و به راستی کسانی که به آخرت ایمان ندارند، از راه [درست‌] سخت منحرفند."/>
		<aya index="75" text="و اگر ایشان را ببخشاییم، و آنچه از صدمه بر آنان [وارد آمده‌] است برطرف کنیم، در طغیان خود کوردلانه اصرار می‌ورزند."/>
		<aya index="76" text="و به راستی ایشان را به عذاب گرفتار کردیم و[لی‌] نسبت به پروردگارشان فروتنی نکردند و به زاری درنیامدند."/>
		<aya index="77" text="تا وقتی که دری از عذاب دردناک بر آنان گشودیم، بناگاه ایشان در آن [حال‌] نومید شدند."/>
		<aya index="78" text="و اوست آن کس که برای شما گوش و چشم و دل پدید آورد. چه اندک سپاسگزارید."/>
		<aya index="79" text="و اوست آن کس که شما را در زمین پدید آورد، و به سوی اوست که گرد آورده خواهید شد."/>
		<aya index="80" text="و اوست آن کس که زنده می‌کند و می‌میراند، و اختلاف شب و روز از اوست. مگر نمی‌اندیشید؟"/>
		<aya index="81" text="[نه،] بلکه آنان [نیز] مثل آنچه پیشینیان گفته بودند، گفتند."/>
		<aya index="82" text="گفتند: «آیا چون بمیریم و خاک و استخوان شویم، آیا واقعاً باز ما زنده خواهیم شد؟"/>
		<aya index="83" text="درست همین را قبلاً به ما و پدرانمان وعده دادند. این جز افسانه‌های پیشینیان [چیزی‌] نیست.»"/>
		<aya index="84" text="بگو: «اگر می‌دانید [بگویید] زمین و هر که در آن است به چه کسی تعلق دارد؟»"/>
		<aya index="85" text="خواهند گفت: «به خدا.» بگو: «آیا عبرت نمی‌گیرید؟»"/>
		<aya index="86" text="بگو: «پروردگار آسمانهای هفتگانه و پروردگار عرش بزرگ کیست؟»"/>
		<aya index="87" text="خواهند گفت: «خدا.» بگو: «آیا پرهیزگاری نمی‌کنید؟»"/>
		<aya index="88" text="بگو: «فرمانروایی هر چیزی به دست کیست؟ و اگر می‌دانید [کیست آنکه‌] او پناه می‌دهد و در پناه کسی نمی‌رود؟»"/>
		<aya index="89" text="خواهند گفت: «خدا.» بگو: «پس چگونه دستخوش افسون شده‌اید؟»"/>
		<aya index="90" text="[نه!] بلکه حقیقت را بر ایشان آوردیم، و قطعاً آنان دروغگویند."/>
		<aya index="91" text="خدا فرزندی اختیار نکرده و با او معبودی [دیگر] نیست، و اگر جز این بود، قطعاً هر خدایی آنچه را آفریده [بود] باخود می‌برد، و حتماً بعضی از آنان بر بعضی دیگر تفوّق می‌جستند. منزه است خدا از آنچه وصف می‌کنند."/>
		<aya index="92" text="دانای نهان و آشکار، و برتر است از آنچه [با او] شریک می‌گردانند."/>
		<aya index="93" text="بگو: «پروردگارا، اگر آنچه را که [از عذاب‌] به آنان وعده داده شده است به من نشان دهی،"/>
		<aya index="94" text="پروردگارا، پس مرا در میان قوم ستمکار قرار مده.»"/>
		<aya index="95" text="و به راستی که ما تواناییم که آنچه را به آنان وعده داده‌ایم بر تو بنمایانیم."/>
		<aya index="96" text="بدی را به شیوه‌ای نیکو دفع کن. ما به آنچه وصف می‌کنند داناتریم."/>
		<aya index="97" text="و بگو: «پروردگارا، از وسوسه‌های شیطانها به تو پناه می‌برم."/>
		<aya index="98" text="و پروردگارا، از اینکه [آنها] به پیش من حاضر شوند به تو پناه می‌برم.»"/>
		<aya index="99" text="تا آنگاه که مرگ یکی از ایشان فرا رسد، می‌گوید: «پروردگارا، مرا بازگردانید،"/>
		<aya index="100" text="شاید من در آنچه وانهاده‌ام کار نیکی انجام دهم. نه چنین است، این سخنی است که او گوینده آن است و پشاپیش آنان برزخی است تا روزی که برانگیخته خواهند شد."/>
		<aya index="101" text="پس آنگاه که در صور دمیده شود، [دیگر] میانشان نسبت خویشاوندی وجود ندارد، و از [حال‌] یکدیگر نمی‌پرسند."/>
		<aya index="102" text="پس کسانی که کفه میزان [اعمال‌] آنان سنگین باشد، ایشان رستگارانند."/>
		<aya index="103" text="و کسانی که کفه میزان [اعمال‌]شان سبک باشد، آنان به خویشتن زیان زده [و] همیشه در جهنم می‌مانند."/>
		<aya index="104" text="آتش چهره آنها را می‌سوزاند، و آنان در آنجا ترش‌رویند."/>
		<aya index="105" text="آیا آیات من بر شما خوانده نمی‌شد و [همواره‌] آن را مورد تکذیب قرار نمی‌دادید؟"/>
		<aya index="106" text="می‌گویند: «پروردگارا، شقاوت ما بر ما چیره شد و ما مردمی گمراه بودیم.»"/>
		<aya index="107" text="پروردگارا، ما را از اینجا بیرون بر، پس اگر باز هم [به بدی‌] برگشتیم، در آن صورت ستمگر خواهیم بود."/>
		<aya index="108" text="می‌فرماید: «[بروید] در آن گم شوید و با من سخن مگویید.»"/>
		<aya index="109" text="در حقیقت، دسته‌ای از بندگان من بودند که می‌گفتند: «پروردگارا، ایمان آوردیم. بر ما ببخشای و به ما رحم کن [که‌] تو بهترینِ مهربانی.»"/>
		<aya index="110" text="و شما آنان [=مؤمنان‌] را به ریشخند گرفتید، تا [با این کار] یاد مرا از خاطرتان بردند و شما بر آنان می‌خندیدید."/>
		<aya index="111" text="من [هم‌] امروز به [پاس‌] آنکه صبر کردند، بدانان پاداش دادم. آری، ایشانند که رستگارانند."/>
		<aya index="112" text="می‌فرماید: «چه مدت به عدد سالها در زمین ماندید؟»"/>
		<aya index="113" text="می‌گویند: «یک روز یا پاره‌ای از یک روز ماندیم. از شمارگران [خود] بپرس.»"/>
		<aya index="114" text="می‌فرماید: «جز اندکی درنگ نکردید، کاش شما می‌دانستید.»"/>
		<aya index="115" text="آیا پنداشتید که شما را بیهوده آفریده‌ایم و اینکه شما به سوی ما بازگردانیده نمی‌شوید؟"/>
		<aya index="116" text="پس والاست خدا، فرمانروای برحق، خدایی جز او نیست. [اوست‌] پروردگار عرش گرانمایه."/>
		<aya index="117" text="و هر کس با خدا معبود دیگری بخواند، برای آن برهانی نخواهد داشت، و حسابش فقط با پروردگارش می‌باشد، در حقیقت، کافران رستگار نمی‌شوند."/>
		<aya index="118" text="و بگو: «پروردگارا، ببخشای و رحمت کن [که‌] تو بهترین بخشایندگانی."/>
	</sura>
	<sura index="24" name="">
		<aya index="1" text="[این‌] سوره‌ای است که آن را نازل و آن را فرض گردانیدیم و در آن آیاتی روشن فرو فرستادیم، باشد که شما پند پذیرید."/>
		<aya index="2" text="به هر زن زناکار و مرد زناکاری صد تازیانه بزنید، و اگر به خدا و روز بازپسین ایمان دارید، در [کار] دین خدا، نسبت به آن دو دلسوزی نکنید، و باید گروهی از مؤمنان در کیفر آن دو حضور یابند."/>
		<aya index="3" text="مرد زناکار، جز زن زناکار یا مشرک را به همسری نگیرد، و زن زناکار، جز مرد زناکار یا مشرک را به زنی نگیرد، و بر مؤمنان این [امر] حرام گردیده است."/>
		<aya index="4" text="و کسانی که نسبت زنا به زنان شوهردار می‌دهند، سپس چهار گواه نمی‌آورند، هشتاد تازیانه به آنان بزنید، و هیچگاه شهادتی از آنها نپذیرید، و اینانند که خود فاسقند."/>
		<aya index="5" text="مگر کسانی که بعد از آن [بهتان‌] توبه کرده و به صلاح آمده باشند که خدا البته آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="6" text="و کسانی که به همسران خود نسبت زنا می‌دهند، و جز خودشان گواهانی [دیگر] ندارند، هر یک از آنان [باید] چهار بار به خدا سوگند یاد کند که او قطعاً از راستگویان است."/>
		<aya index="7" text="و [گواهی در دفعه‌] پنجم این است که [شوهر بگوید:] لعنت خدا بر او باد اگر از دروغگویان باشد."/>
		<aya index="8" text="و از [زن،] کیفر ساقط می‌شود، در صورتی که چهار بار به خدا سوگند یاد کند که [شوهر] او جداً از دروغگویان است."/>
		<aya index="9" text="و [گواهی‌] پنجم آنکه خشم خدا بر او باد اگر [شوهرش‌] از راستگویان باشد."/>
		<aya index="10" text="و اگر فضل و رحمت خدا بر شما نبود و اینکه خدا توبه‌پذیر سنجیده‌کار است [رسوا می‌شدید]."/>
		<aya index="11" text="در حقیقت، کسانی که آن بهتان [داستان اِفک‌] را [در میان‌] آوردند، دسته‌ای از شما بودند. آن [تهمت‌] را شرّی برای خود تصوّر مکنید بلکه برای شما در آن مصلحتی [بوده‌] است. برای هر مردی از آنان [که در این کار دست داشته‌] همان گناهی است که مرتکب شده است، و آن کس از ایشان که قسمت عمده آن را به گردن گرفته است عذابی سخت خواهد داشت."/>
		<aya index="12" text="چرا هنگامی که آن [بهتان‌] را شنیدید، مردان و زنان مؤمن گمان نیک به خود نبردند و نگفتند: «این بهتانی آشکار است»؟"/>
		<aya index="13" text="چرا چهار گواه بر [صحت‌] آن [بهتان‌] نیاوردند؟ پس چون گواهان [لازم‌] را نیاورده‌اند، اینانند که نزد خدا دروغگویانند."/>
		<aya index="14" text="و اگر فضل خدا و رحمتش در دنیا و آخرت بر شما نبود، قطعاً به [سزای‌] آنچه در آن به دخالت پرداختید، به شما عذابی بزرگ می‌رسید."/>
		<aya index="15" text="آنگاه که آن [بهتان‌] را از زبان یکدیگر می‌گرفتید و با زبانهای خود چیزی را که بدان علم نداشتید، می‌گفتید و می‌پنداشتید که کاری سهل و ساده است با اینکه آن [امر] نزد خدا بس بزرگ بود."/>
		<aya index="16" text="و [گر نه‌] چرا وقتی آن را شنیدید نگفتید: «برای ما سزاوار نیست که در این [موضوع‌] سخن گوییم. [خداوندا،] تو منزهی، این بهتانی بزرگ است.»"/>
		<aya index="17" text="خدا اندرزتان می‌دهد که هیچ گاه دیگر مثل آن را -اگر مؤمنید- تکرار نکنید."/>
		<aya index="18" text="و خدا برای شما آیات [خود] را بیان می‌کند، و خدا دانای سنجیده‌کار است."/>
		<aya index="19" text="کسانی که دوست دارند که زشتکاری در میان آنان که ایمان آورده‌اند، شیوع پیدا کند، برای آنان در دنیا و آخرت عذابی پر درد خواهد بود، و خدا[ست که‌] می‌داند و شما نمی‌دانید."/>
		<aya index="20" text="و اگر فضل و رحمت خدا بر شما نبود و اینکه خدا رئوف و مهربان است [مجازات سختی در انتظارتان بود]."/>
		<aya index="21" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، پای از پی گامهای شیطان منهید، و هر کس پای بر جای گامهای شیطان نهد [بداند که‌] او به زشتکاری و ناپسند وامی‌دارد، و اگر فضل خدا و رحمتش بر شما نبود، هرگز هیچ کس از شما پاک نمی‌شد، ولی [این‌] خداست که هر کس را بخواهد پاک می‌گرداند و خدا[ست که‌] شنوای داناست."/>
		<aya index="22" text="و سرمایه‌داران و فراخ‌دولتان شما نباید از دادن [مال‌] به خویشاوندان و تهیدستان و مهاجران راه خدا دریغ ورزند، و باید عفو کنند و گذشت نمایند. مگر دوست ندارید که خدا بر شما ببخشاید؟ و خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="23" text="بی‌گمان، کسانی که به زنان پاکدامن بی‌خبر [از همه جا] و با ایمان نسبت زنا می‌دهند، در دنیا و آخرت لعنت شده‌اند، و برای آنها عذابی سخت خواهد بود،"/>
		<aya index="24" text="در روزی که زبان و دستها و پاهایشان، بر ضد آنان برای آنچه انجام می‌دادند، شهادت می‌دهند."/>
		<aya index="25" text="آن روز خدا جزای شایسته آنان را به طور کامل می‌دهد و خواهند دانست که خدا همان حقیقت آشکار است."/>
		<aya index="26" text="زنان پلید برای مردان پلیدند، و مردان پلید برای زنان پلید. و زنان پاک برای مردان پاکند، و مردان پاک برای زنان پاک. اینان از آنچه در باره ایشان می‌گویند بر کنارند، برای آنان آمرزش و روزیِ نیکو خواهد بود."/>
		<aya index="27" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، به خانه‌هایی که خانه‌های شما نیست داخل مشوید تا اجازه بگیرید و بر اهل آن سلام گویید. این برای شما بهتر است، باشد که پند گیرید."/>
		<aya index="28" text="و اگر کسی را در آن نیافتید، پس داخلِ آن مشوید تا به شما اجازه داده شود؛ و اگر به شما گفته شد: «برگردید» برگردید، که آن برای شما سزاوارتر است، و خدا به آنچه انجام می‌دهید داناست."/>
		<aya index="29" text="بر شما گناهی نیست که به خانه‌های غیرمسکونی -که در آنها برای شما استفاده‌ای است- داخل شوید، و خدا آنچه را آشکار و آنچه را پنهان می‌دارید می‌داند."/>
		<aya index="30" text="به مردان با ایمان بگو: «دیده فرو نهند و پاکدامنی ورزند، که این برای آنان پاکیزه‌تر است، زیرا خدا به آنچه می‌کنند آگاه است.»"/>
		<aya index="31" text="و به زنان با ایمان بگو: «دیدگان خود را [از هر نامحرمی‌] فرو بندند و پاکدامنی ورزند و زیورهای خود را آشکار نگردانند مگر آنچه که طبعاً از آن پیداست. و باید روسری خود را بر گردن خویش [فرو ]اندازند، و زیورهایشان را جز برای شوهرانشان یا پدرانشان یا پدران شوهرانشان یا پسرانشان یا پسران شوهرانشان یا برادرانشان یا پسران برادرانشان یا پسران خواهرانشان یا زنان [همکیش‌] خود یا کنیزانشان یا خدمتکاران مرد که [از زن‌] بی‌نیازند یا کودکانی که بر عورتهای زنان وقوف حاصل نکرده‌اند، آشکار نکنند؛ و پاهای خود را [به گونه‌ای به زمین‌] نکوبند تا آنچه از زینتشان نهفته می‌دارند معلوم گردد. ای مؤمنان، همگی [از مرد و زن‌] به درگاه خدا توبه کنید، امید که رستگار شوید."/>
		<aya index="32" text="بی‌همسران خود، و غلامان و کنیزان درستکارتان را همسر دهید. اگر تنگدستند، خداوند آنان را از فضل خویش بی‌نیاز خواهد کرد، و خدا گشایشگر داناست."/>
		<aya index="33" text="و کسانی که [وسیله‌] زناشویی نمی‌یابند، باید عفت ورزند تا خدا آنان را از فضل خویش بی‌نیاز گرداند. و از میان غلامانتان، کسانی که در صددند با قرارداد کتبی، خود را آزاد کنند، اگر در آنان خیری [و توانایی پرداخت مال‌] می‌یابید، قرارِ بازخریدِ آنها را بنویسید، و از آن مالی که خدا به شما داده است به ایشان بدهید [تا تدریجاً خود را آزاد کنند]، و کنیزان خود را -در صورتی که تمایل به پاکدامنی دارند- برای اینکه متاع زندگی دنیا را بجویید، به زنا وادار مکنید، و هر کس آنان را به زور وادار کند، در حقیقت، خدا پس از اجبار نمودن ایشان، [نسبت به آنها] آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="34" text="و قطعاً به سوی شما آیاتی روشنگر و خبری از کسانی که پیش از شما روزگار به سر برده‌اند، و موعظه‌ای برای اهل تقوا فرود آورده‌ایم."/>
		<aya index="35" text="خدا نور آسمانها و زمین است. مَثَل نور او چون چراغدانی است که در آن چراغی، و آن چراغ در شیشه‌ای است. آن شیشه گویی اختری درخشان است که از درخت خجسته زیتونی که نه شرقی است و نه غربی، افروخته می‌شود. نزدیک است که روغنش -هر چند بدان آتشی نرسیده باشد- روشنی بخشد. روشنیِ بر روی روشنی است. خدا هر که را بخواهد با نور خویش هدایت می‌کند، و این مَثَلها را خدا برای مردم می‌زند و خدا به هر چیزی داناست."/>
		<aya index="36" text="در خانه‌هایی که خدا رخصت داده که [قدر و منزلت‌] آنها رفعت یابد و نامش در آنها یاد شود. در آن [خانه‌]ها هر بامداد و شامگاه او را نیایش می‌کنند:"/>
		<aya index="37" text="مردانی که نه تجارت و نه داد و ستدی، آنان را از یاد خدا و برپا داشتن نماز و دادن زکات، به خود مشغول نمی‌دارد، و از روزی که دلها و دیده‌ها در آن زیرورو می‌شود می‌هراسند."/>
		<aya index="38" text="تا خدا بهتر از آنچه انجام می‌دادند، به ایشان جزا دهد و از فضل خود بر آنان بیفزاید، و خدا[ست که‌] هر که را بخواهد بی‌حساب روزی می‌دهد."/>
		<aya index="39" text="و کسانی که کفر ورزیدند، کارهایشان چون سرابی در زمینی هموار است که تشنه، آن را آبی می‌پندارد، تا چون بدان رسد آن را چیزی نیابد و خدا را نزد خویش یابد و حسابش را تمام به او دهد و خدا زودشمار است."/>
		<aya index="40" text="یا [کارهایشان‌] مانند تاریکیهایی است که در دریایی ژرف است که موجی آن را می‌پوشاند [و] روی آن موجی [دیگر] است [و] بالای آن ابری است. تاریکیهایی است که بعضی بر روی بعضی قرار گرفته است. هر گاه [غرقه‌] دستش را بیرون آورد، به زحمت آن را می‌بیند، و خدا به هر کس نوری نداده باشد او را هیچ نوری نخواهد بود."/>
		<aya index="41" text="آیا ندانسته‌ای که هر که [و هر چه‌] در آسمانها و زمین است برای خدا تسبیح می‌گویند، و پرندگان [نیز] در حالی که در آسمان پر گشوده‌اند [تسبیح او می‌گویند]؟ همه ستایش و نیایش خود را می‌دانند، و خدا به آنچه می‌کنند داناست."/>
		<aya index="42" text="و فرمانروایی آسمانها و زمین از آنِ خداست، و بازگشت [همه‌] به سوی خداست."/>
		<aya index="43" text="آیا ندانسته‌ای که خدا[ست که‌] ابر را به آرامی می‌راند، سپس میان [اجزاء] آن پیوند می‌دهد، آنگاه آن را متراکم می‌سازد، پس دانه‌های باران را می‌بینی که از خلال آن بیرون می‌آید، و [خداست که‌] از آسمان از کوههایی [از ابر یخ‌زده ]که در آنجاست تگرگی فرو می‌ریزد؛ و هر که را بخواهد بدان گزند می‌رساند، و آن را از هر که بخواهد باز می‌دارد. نزدیک است روشنیِ برقش چشمها را بِبَرَد."/>
		<aya index="44" text="خداست که شب و روز را با هم جابجا می‌کند. قطعاً در این [تبدیل‌] برای دیده‌وران [درس‌] عبرتی است."/>
		<aya index="45" text="و خداست که هر جنبنده‌ای را [ابتدا] از آبی آفرید. پس پاره‌ای از آنها بر روی شکم راه می‌روند و پاره‌ای از آنها بر روی دو پا و بعضی از آنها بر روی چهار [پا] راه می‌روند. خدا هر چه بخواهد می‌آفریند. در حقیقت، خدا بر هر چیزی تواناست."/>
		<aya index="46" text="قطعاً آیاتی روشنگر فرود آورده‌ایم، و خدا هر که را بخواهد به راه راست هدایت می‌کند."/>
		<aya index="47" text="و می‌گویند: «به خدا و پیامبر [او] گرویدیم و اطاعت کردیم.» آنگاه دسته‌ای از ایشان پس از این [اقرار] روی برمی‌گردانند، و آنان مؤمن نیستند."/>
		<aya index="48" text="و چون به سوی خدا و پیامبر او خوانده شوند، تا میان آنان داوری کند، بناگاه دسته‌ای از آنها روی برمی‌تابند."/>
		<aya index="49" text="و اگر حق به جانب ایشان باشد، به حال اطاعت به سوی او می‌آیند."/>
		<aya index="50" text="آیا در دلهایشان بیماری است، یا شک دارند، یا از آن می‌ترسند که خدا و فرستاده‌اش بر آنان ستم ورزند؟ [نه،] بلکه خودشان ستمکارند."/>
		<aya index="51" text="گفتار مؤمنان -وقتی به سوی خدا و پیامبرش خوانده شوند تا میانشان داوری کند- تنها این است که می‌گویند: «شنیدیم و اطاعت کردیم.» اینانند که رستگارند."/>
		<aya index="52" text="و کسی که خدا و فرستاده او را فرمان برد، و از خدا بترسد و از او پروا کند؛ آنانند که خود کامیابند."/>
		<aya index="53" text="و با سوگندهای سخت خود به خدا سوگند یاد کردند که اگر به آنان فرمان دهی، بی شک [برای جهاد] بیرون خواهند آمد. بگو: «سوگند مخورید. اطاعتی پسندیده [بهتر است‌] که خدا به آنچه می‌کنید داناست.»"/>
		<aya index="54" text="بگو: «خدا و پیامبر را اطاعت کنید. پس اگر پشت نمودید، [بدانید که‌] بر عهده اوست آنچه تکلیف شده و بر عهده شماست آنچه موظّف هستید. و اگر اطاعتش کنید راه خواهید یافت، و بر فرستاده [خدا] جز ابلاغ آشکار [مأموریتی‌] نیست."/>
		<aya index="55" text="خدا به کسانی از شما که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند، وعده داده است که حتماً آنان را در این سرزمین جانشین [خود] قرار دهد؛ همان گونه که کسانی را که پیش از آنان بودند جانشین [خود] قرار داد، و آن دینی را که برایشان پسندیده است به سودشان مستقر کند، و بیمشان را به ایمنی مبدل گرداند، [تا] مرا عبادت کنند و چیزی را با من شریک نگردانند، و هر کس پس از آن به کفر گراید؛ آنانند که نافرمانند."/>
		<aya index="56" text="و نماز را برپا کنید و زکات را بدهید و پیامبر [خدا] را فرمان برید تا مورد رحمت قرار گیرید."/>
		<aya index="57" text="و مپندار کسانی که کفر ورزیدند [ما را] در زمین درمانده می‌کنند؛ جایگاهشان در آتش است و چه بد بازگشتگاهی است."/>
		<aya index="58" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، قطعاً باید غلام و کنیزهای شما و کسانی از شما که به [سنِ‌] بلوغ نرسیده‌اند سه بار در شبانه روز از شما کسب اجازه کنند: پیش از نماز بامداد، و نیمروز که جامه‌های خود را بیرون می‌آورید، و پس از نماز شامگاهان. [این،] سه هنگام برهنگی شماست، نه بر شما و نه بر آنان گناهی نیست که غیر از این [سه هنگام‌] گرد یکدیگر بچرخید [و با هم معاشرت نمایید]. خداوند آیات [خود] را این گونه برای شما بیان می‌کند، و خدا دانای سنجیده‌کار است."/>
		<aya index="59" text="و چون کودکان شما به [سنِ‌] بلوغ رسیدند، باید از شما کسب اجازه کنند؛ همان گونه که آنان که پیش از ایشان بودند کسب اجازه کردند. خدا آیات خود را این گونه برای شما بیان می‌دارد، و خدا دانای سنجیده‌کار است."/>
		<aya index="60" text="و بر زنان از کار افتاده‌ای که [دیگر] امید زناشویی ندارند گناهی نیست که پوشش خود را کنار نهند [به شرطی که‌] زینتی را آشکار نکنند؛ و عفّت ورزیدن برای آنها بهتر است، و خدا شنوای داناست."/>
		<aya index="61" text="بر نابینا و لنگ و بیمار و بر شما ایرادی نیست که از خانه‌های خودتان بخورید، یا از خانه‌های پدرانتان یا خانه‌های مادرانتان یا خانه‌های برادرانتان یا خانه‌های خواهرانتان یا خانه‌های عموهایتان یا خانه‌های عمّه‌هایتان یا خانه‌های داییهایتان یا خانه‌های خاله‌هایتان یا آن [خانه‌هایی‌] که کلیدهایش را در اختیار دارید یا [خانه‌] دوستتان. [هم چنین‌] بر شما باکی نیست که با هم بخورید یا پراکنده. پس چون به خانه‌هایی [که گفته شد ]درآمدید، به یکدیگر سلام کنید؛ درودی که نزد خدا مبارک و خوش است. خداوند آیات [خود] را این گونه برای شما بیان می‌کند، امید که بیندیشید."/>
		<aya index="62" text="جز این نیست که مؤمنان کسانی‌اند که به خدا و پیامبرش گرویده‌اند، و هنگامی که با او بر سر کاری اجتماع کردند، تا از وی کسب اجازه نکنند نمی‌روند. در حقیقت، کسانی که از تو کسب اجازه می‌کنند؛ آنانند که به خدا و پیامبرش ایمان دارند. پس چون برای برخی از کارهایشان از تو اجازه خواستند، به هر کس از آنان که خواستی اجازه ده و برایشان آمرزش بخواه که خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="63" text="خطاب کردن پیامبر را در میان خود، مانند خطاب کردن بعضی از خودتان به بعضی [دیگر] قرار مدهید. خدا می‌داند [چه‌] کسانی از شما دزدانه [از نزد او] می‌گریزند. پس کسانی که از فرمان او تمرّد می‌کنند بترسند که مبادا بلایی بدیشان رسد یا به عذابی دردناک گرفتار شوند."/>
		<aya index="64" text="هش‌دار که آنچه در آسمانها و زمین است از آنِ خداست. به یقین آنچه را که بر آنید می‌داند، و روزی که به سوی او بازگردانیده می‌شوند آنان را [از حقیقت‌] آنچه انجام داده‌اند خبر می‌دهد، و خدا به هر چیزی داناست."/>
	</sura>
	<sura index="25" name="">
		<aya index="1" text="بزرگ [و خجسته‌] است کسی که بر بنده خود، فرقان [=کتاب جداسازنده حق از باطل‌] را نازل فرمود، تا برای جهانیان هشداردهنده‌ای باشد."/>
		<aya index="2" text="همان کس که فرمانروایی آسمانها و زمین از آنِ اوست، و فرزندی اختیار نکرده و برای او شریکی در فرمانروایی نبوده است، و هر چیزی را آفریده و بدان گونه که درخور آن بوده اندازه‌گیری کرده است."/>
		<aya index="3" text="و به جای او خدایانی برای خود گرفته‌اند که چیزی را خلق نمی‌کنند و خود خلق شده‌اند و برای خود نه زیانی را در اختیار دارند و نه سودی را، و نه مرگی را در اختیار دارند و نه حیاتی و نه رستاخیزی را."/>
		<aya index="4" text="و کسانی که کفر ورزیدند، گفتند: «این [کتاب‌] جز دروغی که آن را بربافته [چیزی‌] نیست، و گروهی دیگر او را بر آن یاری کرده‌اند.» و قطعاً [با چنین نسبتی‌] ظلم و بهتانی به پیش آوردند."/>
		<aya index="5" text="و گفتند: «افسانه‌های پیشینیان است که آنها را برای خود نوشته، و صبح و شام بر او املا می‌شود.»"/>
		<aya index="6" text="بگو: «آن را کسی نازل ساخته است که راز نهانها را در آسمانها و زمین می‌داند، و هموست که همواره آمرزنده مهربان است.»"/>
		<aya index="7" text="و گفتند: «این چه پیامبری است که غذا می‌خورد و در بازارها راه می‌رود؟ چرا فرشته‌ای به سوی او نازل نشده تا همراه وی هشداردهنده باشد؟"/>
		<aya index="8" text="یا گنجی به طرف او افکنده نشده یا باغی ندارد که از [بار و بَر] آن بخورد؟» و ستمکاران گفتند: « جز مردی افسون‌شده را دنبال نمی‌کنید.»"/>
		<aya index="9" text="بنگر چگونه برای تو مَثَلها زدند و گمراه شدند؛ در نتیجه نمی‌توانند راهی بیابند."/>
		<aya index="10" text="بزرگ [و خجسته‌] است کسی که اگر بخواهد بهتر از این را برای تو قرار می‌دهد: باغهایی که جویبارها از زیر [درختان‌] آن روان خواهد بود، و برای تو کاخها پدید می‌آورد."/>
		<aya index="11" text="[نه!] بلکه [آنها] رستاخیز را دروغ خواندند، و برای هر کس که رستاخیز را دروغ خوانَد آتش سوزان آماده کرده‌ایم."/>
		<aya index="12" text="چون [دوزخ‌] از فاصله‌ای دور، آنان را ببیند، خشم و خروشی از آن می‌شنوند."/>
		<aya index="13" text="و چون آنان را در تنگنایی از آن به زنجیر کشیده بیندازند، آنجاست که مرگ [خود] را می‌خواهند."/>
		<aya index="14" text="«امروز یک بار هلاک [خود] را مخواهید و بسیار هلاک [خود] را بخواهید.»"/>
		<aya index="15" text="بگو: «آیا این [عقوبت‌] بهتر است یا بهشت جاویدان که به پرهیزگاران وعده داده شده است که پاداش و سرانجام آنان است؟»"/>
		<aya index="16" text="جاودانه هر چه بخواهند در آنجا دارند. پروردگار تو مسؤول [تحقق‌] این وعده است."/>
		<aya index="17" text="و روزی که آنان را با آنچه به جای خدا می‌پرستند، محشور می‌کند، پس می‌فرماید: «آیا شما این بندگان مرا به بیراهه کشاندید یا خود گمراه شدند؟»"/>
		<aya index="18" text="می‌گویند: «منزهی تو، ما را نسزد که جز تو دوستی برای خود بگیریم، ولی تو آنان و پدرانشان را برخوردار کردی تا [آنجا که‌] یاد [تو] را فراموش کردند و گروهی هلاک‌شده، بودند.»"/>
		<aya index="19" text="قطعاً [خدایانتان‌] در آنچه می‌گفتید، شما را تکذیب کردند؛ در نتیجه نه می‌توانید [عذاب را از خود] دفع کنید و نه [خود را] یاری نمایید و هر کس از شما شرک ورزد عذابی سهمگین به او می‌چشانیم."/>
		<aya index="20" text="و پیش از تو پیامبران [خود] را نفرستادیم جز اینکه آنان [نیز] غذا می‌خوردند و در بازارها راه می‌رفتند، و برخی از شما را برای برخی دیگر [وسیله‌] آزمایش قرار دادیم. آیا شکیبایی می‌کنید؟ و پروردگار تو همواره بیناست."/>
		<aya index="21" text="و کسانی که به لقای ما امید ندارند، گفتند: «چرا فرشتگان بر ما نازل نشدند یا پروردگارمان را نمی‌بینیم؟» قطعاً در مورد خود تکبر ورزیدند و سخت سرکشی کردند."/>
		<aya index="22" text="روزی که فرشتگان را ببینند، آن روز برای گناهکاران بشارتی نیست، و می‌گویند: «دور و ممنوع [آید از رحمت خدا].»"/>
		<aya index="23" text="و به هر گونه کاری که کرده‌اند می‌پردازیم و آن را [چون‌] گَردی پراکنده می‌سازیم."/>
		<aya index="24" text="آن روز، جایگاه اهل بهشت بهتر و استراحتگاهشان نیکوتر است."/>
		<aya index="25" text="و روزی که آسمان با ابری سپید از هم می‌شکافد و فرشتگان نزول یابند!"/>
		<aya index="26" text="آن روز، فرمانروایی بحق، از آنِ [خدایِ‌] رحمان است و روزی است که بر کافران بسی دشوار است."/>
		<aya index="27" text="و روزی است که ستمکار دستهای خود را می‌گزد [و] می‌گوید: «ای کاش با پیامبر راهی برمی‌گرفتم.»"/>
		<aya index="28" text="«ای وای، کاش فلانی را دوست [خود] نگرفته بودم."/>
		<aya index="29" text="او [بود که‌] مرا به گمراهی کشانید پس از آنکه قرآن به من رسیده بود.» و شیطان همواره فروگذارنده انسان است."/>
		<aya index="30" text="و پیامبر [خدا] گفت: «پروردگارا، قوم من این قرآن را رها کردند.»"/>
		<aya index="31" text="و این گونه برای هر پیامبری دشمنی از گناهکاران قرار دادیم، و همین بس که پروردگارت راهبر و یاور توست."/>
		<aya index="32" text="و کسانی که کافر شدند، گفتند: «چرا قرآن یکجا بر او نازل نشده است؟» این گونه [ما آن را به تدریج نازل کردیم‌] تا قلبت را به وسیله آن استوار گردانیم، و آن را به آرامی [بر تو] خواندیم."/>
		<aya index="33" text="و برای تو مَثَلی نیاوردند، مگر آنکه [ما] حق را با نیکوترین بیان برای تو آوردیم."/>
		<aya index="34" text="کسانی که -به رو درافتاده- به سوی جهنم رانده می‌شوند، آنان بدترین جای و گم‌ترین راه را دارند."/>
		<aya index="35" text="و به یقین [ما] به موسی کتاب [آسمانی‌] عطا کردیم، و برادرش هارون را همراه او دستیار[ش‌] گردانیدیم."/>
		<aya index="36" text="پس گفتیم: «هر دو به سوی قومی که نشانه‌های ما را به دروغ گرفتند بروید.» پس [ما] آنان را به سختی هلاک نمودیم."/>
		<aya index="37" text="و قوم نوح را آنگاه که پیامبران [خدا] را تکذیب کردند غرقشان ساختیم، و آنان را برای [همه‌] مردم عبرتی گردانیدیم و برای ستمکاران عذابی پر درد آماده کرده‌ایم."/>
		<aya index="38" text="و [نیز] عادیان و ثمودیان و اصحاب رَسّ و نسلهای بسیاری میان این [جماعتها] را [هلاک کردیم‌]."/>
		<aya index="39" text="و برای همه آنان مَثَلها زدیم و همه را زیر و زَبَر کردیم."/>
		<aya index="40" text="و قطعاً بر شهری که باران بلا بر آن بارانده شد گذشته‌اند؛ مگر آن را ندیده‌اند؟ [چرا،] ولی امید به زنده‌شدن ندارند."/>
		<aya index="41" text="و چون تو را ببینند، جز به ریشخندت نگیرند، [که:] «آیا این همان کسی است که خدا او را به رسالت فرستاده است؟"/>
		<aya index="42" text="چیزی نمانده بود که ما را از خدایانمان -اگر بر آن ایستادگی نمی‌کردیم- منحرف کند. «و هنگامی که عذاب را می‌بینند به زودی خواهند دانست چه کسی گمراه‌تر است."/>
		<aya index="43" text="آیا آن کس که هوای [نفس‌] خود را معبود خویش گرفته است دیدی؟ آیا [می‌توانی‌] ضامن او باشی؟"/>
		<aya index="44" text="یا گمان داری که بیشترشان می‌شنوند یا می‌اندیشند؟ آنان جز مانند ستوران نیستند، بلکه گمراه‌ترند."/>
		<aya index="45" text="آیا ندیده‌ای که پروردگارت چگونه سایه را گسترده است؟ و اگر می‌خواست، آن را ساکن قرار می‌داد، آنگاه خورشید را بر آن دلیل گردانیدیم."/>
		<aya index="46" text="سپس آن [سایه‌] را اندک اندک به سوی خود بازمی‌گیریم."/>
		<aya index="47" text="و اوست کسی که شب را برای شما پوششی قرار داد و خواب را [مایه‌] آرامشی. و روز را زمان برخاستن [شما] گردانید."/>
		<aya index="48" text="و اوست آن کس که بادها را نویدی پیشاپیش رحمت خویش [=باران‌] فرستاد و از آسمان، آبی پاک فرود آوردیم،"/>
		<aya index="49" text="تا به وسیله آن سرزمینی پژمرده را زنده گردانیم و آن را به آنچه خلق کرده‌ایم -از دامها و انسانهای بسیار- بنوشانیم."/>
		<aya index="50" text="و قطعاً آن [پند] را میان آنان گوناگون ساختیم تا توجه پیدا کنند، و[لی ] بیشتر مردم جز ناسپاسی نخواستند."/>
		<aya index="51" text="و اگر می‌خواستیم قطعاً در هر شهری هشداردهنده‌ای برمی‌انگیختیم."/>
		<aya index="52" text="پس، از کافران اطاعت مکن، و با [الهام گرفتن از] قرآن با آنان به جهادی بزرگ بپرداز."/>
		<aya index="53" text="و اوست کسی که دو دریا را موج‌زنان به سوی هم روان کرد: این یکی شیرین [و] گوارا و آن یکی شور [و] تلخ است؛ و میان آن دو، مانع و حریمی استوار قرار داد."/>
		<aya index="54" text="و اوست کسی که از آب، بشری آفرید و او را [دارای خویشاوندی‌] نسبی و دامادی قرار داد، و پروردگار تو همواره تواناست."/>
		<aya index="55" text="و غیر از خدا چیزی را می‌پرستند که نه سودشان می‌دهد و نه زیانشان می‌رساند؛ و کافر همواره در برابر پروردگار خود همپشت [شیطان‌] است."/>
		<aya index="56" text="و تو را جز بشارتگر و بیم‌دهنده نفرستادیم."/>
		<aya index="57" text="بگو: «بر این [رسالت‌] اجری از شما طلب نمی‌کنم، جز اینکه هر کس بخواهد راهی به سوی پروردگارش [در پیش‌] گیرد.»"/>
		<aya index="58" text="و بر آن زنده که نمی‌میرد توکل کن و به ستایش او تسبیح گوی؛ و همین بس که او به گناهان بندگانش آگاه است."/>
		<aya index="59" text="همان کسی که آسمانها و زمین، و آنچه را که میان آن دو است، در شش روز آفرید. آنگاه بر عرش استیلا یافت. رحمتگر عام [اوست‌]. در باره وی از خبره‌ای بپرس [که می‌داند]."/>
		<aya index="60" text="و چون به آنان گفته شود: «[خدای‌] رحمان را سجده کنید»، می‌گویند: «رحمان چیست؟ آیا برای چیزی که ما را [بدان‌] فرمان می‌دهی سجده کنیم؟» و بر رمیدنشان می‌افزاید."/>
		<aya index="61" text="[فرخنده و] بزرگوار است آن کسی که در آسمان برجهایی نهاد، و در آن، چراغ و ماهی نوربخش قرار داد."/>
		<aya index="62" text="و اوست کسی که برای هر کس که بخواهد عبرت گیرد یا بخواهد سپاسگزاری نماید، شب و روز را جانشین یکدیگر گردانید."/>
		<aya index="63" text="و بندگان خدای رحمان کسانی‌اند که روی زمین به نرمی گام برمی‌دارند؛ و چون نادانان ایشان را طرف خطاب قرار دهند به ملایمت پاسخ می‌دهند."/>
		<aya index="64" text="و آنانند که در حال سجده یا ایستاده، شب را به روز می‌آورند."/>
		<aya index="65" text="و کسانی‌اند که می‌گویند: «پروردگارا، عذاب جهنم را از ما بازگردان که عذابش سخت و دایمی است."/>
		<aya index="66" text="و در حقیقت، آن بد قرارگاه و جایگاهی است."/>
		<aya index="67" text="و کسانی‌اند که چون انفاق کنند، نه ولخرجی می‌کنند و نه تنگ می‌گیرند، و میان این دو [روش‌] حد وسط را برمی‌گزینند."/>
		<aya index="68" text="و کسانی‌اند که با خدا معبودی دیگر نمی‌خوانند و کسی را که خدا [خونش را] حرام کرده است جز به حق نمی‌کُشند، و زنا نمی‌کنند، و هر کس اینها را انجام دهد سزایش را دریافت خواهد کرد."/>
		<aya index="69" text="برای او در روز قیامت عذاب دو چندان می‌شود و پیوسته در آن خوار می‌ماند."/>
		<aya index="70" text="مگر کسی که توبه کند و ایمان آورد و کار شایسته کند. پس خداوند بدیهایشان را به نیکیها تبدیل می‌کند، و خدا همواره آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="71" text="و هر کس توبه کند و کار شایسته انجام دهد، در حقیقت به سوی خدا بازمی‌گردد."/>
		<aya index="72" text="و کسانی‌اند که گواهی دروغ نمی‌دهند؛ و چون بر لغو بگذرند با بزرگواری می‌گذرند."/>
		<aya index="73" text="و کسانی‌اند که چون به آیات پروردگارشان تذکر داده شوند، کر و کور روی آن نمی‌افتند."/>
		<aya index="74" text="و کسانی‌اند که می‌گویند: «پروردگارا، به ما از همسران و فرزندانمان آن ده که مایه روشنی چشمان [ما] باشد، و ما را پیشوای پرهیزگاران گردان.»"/>
		<aya index="75" text="اینانند که به پاس آنکه صبر کردند، غرفه‌[های بهشت را] پاداش خواهند یافت و در آنجا با سلام و درود مواجه خواهند شد."/>
		<aya index="76" text="در آنجا، جاودانه خواهند ماند. چه خوش قرارگاه و مقامی!"/>
		<aya index="77" text="بگو: «اگر دعای شما نباشد، پروردگارم هیچ اعتنایی به شما نمی‌کند. در حقیقت شما به تکذیب پرداخته‌اید و به زودی [عذاب بر شما] لازم خواهد شد.»"/>
	</sura>
	<sura index="26" name="">
		<aya index="1" text="طا، سین، میم."/>
		<aya index="2" text="این است آیه‌های کتاب روشنگر."/>
		<aya index="3" text="شاید تو از اینکه [مشرکان‌] ایمان نمی‌آورند، جان خود را تباه سازی."/>
		<aya index="4" text="اگر بخواهیم، معجزه‌ای از آسمان بر آنان فرود می‌آوریم، تا در برابر آن، گردنهایشان خاضع گردد."/>
		<aya index="5" text="و هیچ تذکر جدیدی از سوی [خدای‌] رحمان برایشان نیامد جز اینکه همواره از آن روی برمی‌تافتند."/>
		<aya index="6" text="[آنان‌] در حقیقت به تکذیب پرداختند، و به زودی خبر آنچه که بدان ریشخند می کردند، بدیشان خواهد رسید."/>
		<aya index="7" text="مگر در زمین ننگریسته‌اند که چه قدر در آن از هر گونه جفتهای زیبا رویانیده‌ایم؟"/>
		<aya index="8" text="قطعاً در این [هنرنمایی‌] عبرتی است و[لی‌] بیشترشان ایمان‌آورنده نیستند."/>
		<aya index="9" text="و در حقیقت، پروردگار تو همان شکست‌ناپذیر مهربان است."/>
		<aya index="10" text="و [یاد کن‌] هنگامی را که پروردگارت موسی را ندا درداد که به سوی قوم ستمکار برو:"/>
		<aya index="11" text="قوم فرعون؛ آیا پروا ندارند؟!"/>
		<aya index="12" text="گفت: «پروردگارا، می‌ترسم مرا تکذیب کنند،"/>
		<aya index="13" text="و سینه‌ام تنگ می‌گردد، و زبانم باز نمی‌شود، پس به سوی هارون بفرست."/>
		<aya index="14" text="و [از طرفی‌] آنان بر [گردن‌] من خونی دارند و می‌ترسم مرا بکشند.»"/>
		<aya index="15" text="فرمود: «نه، چنین نیست؛ نشانه‌های ما را [برای آنان‌] بِبَرید که ما با شما شنونده‌ایم.»"/>
		<aya index="16" text="پس به سوی فرعون بروید و بگویید: «ما پیامبر پروردگار جهانیانیم،"/>
		<aya index="17" text="فرزندان اسرائیل را با ما بفرست.»"/>
		<aya index="18" text="[فرعون‌] گفت: «آیا تو را از کودکی در میان خود نپروردیم و سالیانی چند از عمرت را پیش ما نماندی؟"/>
		<aya index="19" text="و [سرانجام‌] کار خود را کردی، و تو از ناسپاسانی.»"/>
		<aya index="20" text="گفت: «آن را هنگامی مرتکب شدم که از گمراهان بودم،"/>
		<aya index="21" text="و چون از شما ترسیدم، از شما گریختم، تا پروردگارم به من دانش بخشید و مرا از پیامبران قرار داد."/>
		<aya index="22" text="و [آیا] اینکه فرزندان اسرائیل را بنده [خود] ساخته‌ای نعمتی است که منّتش را بر من می‌نهی؟»"/>
		<aya index="23" text="فرعون گفت: «و پروردگار جهانیان چیست؟»"/>
		<aya index="24" text="گفت: «پروردگار آسمانها و زمین و آنچه میان آن دو است-اگر اهل یقین باشید.»"/>
		<aya index="25" text="[فرعون‌] به کسانی که پیرامونش بودند گفت: «آیا نمی‌شنوید؟»"/>
		<aya index="26" text="[موسی دوباره‌] گفت: «پروردگار شما و پروردگار پدران پیشین شما.»"/>
		<aya index="27" text="[فرعون‌] گفت: «واقعاً این پیامبری که به سوی شما فرستاده شده، سخت دیوانه است.»"/>
		<aya index="28" text="[موسی‌] گفت: «پروردگار خاور و باختر و آنچه میان آن دو است-اگر تعقّل کنید.»"/>
		<aya index="29" text="[فرعون‌] گفت: «اگر خدایی غیر از من اختیار کنی قطعاً تو را از [جمله‌] زندانیان خواهم ساخت.»"/>
		<aya index="30" text="گفت: «گر چه برای تو چیزی آشکار بیاورم؟»"/>
		<aya index="31" text="گفت: «اگر راست می‌گویی آن را بیاور.»"/>
		<aya index="32" text="پس عصای خود بیفکند و بناگاه آن اژدری نمایان شد."/>
		<aya index="33" text="و دستش را بیرون کشید و بناگاه آن برای تماشاگران سپید می‌نمود."/>
		<aya index="34" text="[فرعون‌] به سرانی که پیرامونش بودند گفت: «واقعاً این ساحری بسیار داناست."/>
		<aya index="35" text="می‌خواهد با سحر خود، شما را از سرزمینتان بیرون کند، اکنون چه رأی می‌دهید؟»"/>
		<aya index="36" text="گفتند: «او و برادرش را در بند دار و گردآورندگان را به شهرها بفرست،"/>
		<aya index="37" text="تا هر ساحر ماهری را نزد تو بیاورند.»"/>
		<aya index="38" text="پس ساحران برای موعدِ روزی معلوم گردآوری شدند."/>
		<aya index="39" text="و به توده مردم گفته شد: «آیا شما هم جمع خواهید شد؟"/>
		<aya index="40" text="بدین امید که اگر ساحران غالب شدند از آنان پیروی کنیم؟»"/>
		<aya index="41" text="و چون ساحران پیش فرعون آمدند، گفتند: «آیا اگر ما غالب آییم واقعاً برای ما مزدی خواهد بود؟»"/>
		<aya index="42" text="گفت: «آری، و در آن صورت شما حتماً از [زمره‌] مقرّبان خواهید شد.»"/>
		<aya index="43" text="موسی به آنان گفت: «آنچه را شما می‌اندازید بیندازید.»"/>
		<aya index="44" text="پس ریسمانها و چوبدستی‌هایشان را انداختند و گفتند: «به عزّت فرعون که ما حتماً پیروزیم.»"/>
		<aya index="45" text="پس موسی عصایش را انداخت و بناگاه هر چه را به دروغ برساخته بودند بلعید."/>
		<aya index="46" text="در نتیجه، ساحران به حالت سجده درافتادند."/>
		<aya index="47" text="گفتند: «به پروردگار جهانیان ایمان آوردیم:"/>
		<aya index="48" text="پروردگار موسی و هارون.»"/>
		<aya index="49" text="گفت: « [آیا] پیش از آنکه به شما اجازه دهم به او ایمان آوردید؟ قطعاً او همان بزرگ شماست که به شما سحر آموخته است. به زودی خواهید دانست. حتماً دستها و پاهای شما را از چپ و راست خواهم برید و همه‌تان را به دار خواهم آویخت.»"/>
		<aya index="50" text="گفتند: «باکی نیست، ما روی به سوی پروردگار خود می‌آوریم."/>
		<aya index="51" text="ما امیدواریم که پروردگارمان گناهانمان را بر ما ببخشاید، [چرا] که نخستین ایمان‌آورندگان بودیم.»"/>
		<aya index="52" text="و به موسی وحی کردیم که: «بندگان مرا شبانه حرکت ده، زیرا شما مورد تعقیب قرار خواهید گرفت.»"/>
		<aya index="53" text="پس فرعون مأمورانِ جمع‌آوریِ [خود را] به شهرها فرستاد،"/>
		<aya index="54" text="[و گفت:] «اینها عده‌ای ناچیزند."/>
		<aya index="55" text="و راستی آنها ما را بر سر خشم آورده‌اند،"/>
		<aya index="56" text="و[لی‌] ما همگی به حال آماده‌باش درآمده‌ایم.»"/>
		<aya index="57" text="سرانجام، ما آنان را از باغستانها و چشمه‌سارها،"/>
		<aya index="58" text="و گنجینه‌ها و جایگاه‌های پر ناز و نعمت بیرون کردیم."/>
		<aya index="59" text="[اراده ما] چنین بود، و آن [نعمتها] را به فرزندان اسرائیل میراث دادیم."/>
		<aya index="60" text="پس هنگام برآمدن آفتاب، آنها را تعقیب کردند."/>
		<aya index="61" text="چون دو گروه، همدیگر را دیدند، یاران موسی گفتند: «ما قطعاً گرفتار خواهیم شد.»"/>
		<aya index="62" text="گفت: «چنین نیست، زیرا پروردگارم با من است و به زودی مرا راهنمایی خواهد کرد.»"/>
		<aya index="63" text="پس به موسی وحی کردیم: «با عصای خود بر این دریا بزن.» تا از هم شکافت، و هر پاره‌ای همچون کوهی سترگ بود."/>
		<aya index="64" text="و دیگران را بدانجا نزدیک گردانیدیم."/>
		<aya index="65" text="و موسی و همه کسانی را که همراه او بودند نجات دادیم؛"/>
		<aya index="66" text="آنگاه دیگران را غرق کردیم."/>
		<aya index="67" text="مسلماً در این [واقعه‌] عبرتی بود، و[لی‌] بیشترشان ایمان‌آورنده نبودند."/>
		<aya index="68" text="و قطعاً پروردگار تو همان شکست‌ناپذیر مهربان است."/>
		<aya index="69" text="و بر آنان گزارش ابراهیم را بخوان."/>
		<aya index="70" text="آنگاه که به پدر خود و قومش گفت: «چه می‌پرستید؟»"/>
		<aya index="71" text="گفتند: «بتانی را می‌پرستیم و همواره ملازم آنهاییم.»"/>
		<aya index="72" text="گفت: «آیا وقتی دعا می‌کنید، از شما می‌شنوند؟"/>
		<aya index="73" text="یا به شما سود یا زیان می‌رسانند؟»"/>
		<aya index="74" text="گفتند: «نه، بلکه پدران خود را یافتیم که چنین می‌کردند.»"/>
		<aya index="75" text="گفت: «آیا در آنچه می‌پرستیده‌اید تأمّل کرده‌اید؟"/>
		<aya index="76" text="شما و پدران پیشین شما؟"/>
		<aya index="77" text="قطعاً همه آنها -جز پروردگار جهانیان- دشمن منند."/>
		<aya index="78" text="آن کس که مرا آفریده و همو راهنماییم می‌کند،"/>
		<aya index="79" text="و آن کس که او به من خوراک می‌دهد و سیرابم می‌گرداند،"/>
		<aya index="80" text="و چون بیمار شوم او مرا درمان می‌بخشد،"/>
		<aya index="81" text="و آن کس که مرا می‌میراند و سپس زنده‌ام می‌گرداند،"/>
		<aya index="82" text="و آن کس که امید دارم روز پاداش، گناهم را بر من ببخشاید.»"/>
		<aya index="83" text="پروردگارا، به من دانش عطا کن و مرا به صالحان ملحق فرمای،"/>
		<aya index="84" text="و برای من در [میان‌] آیندگان آوازه نیکو گذار،"/>
		<aya index="85" text="و مرا از وارثان بهشت پر نعمت گردان،"/>
		<aya index="86" text="و بر پدرم ببخشای که او از گمراهان بود،"/>
		<aya index="87" text="و روزی که [مردم‌] برانگیخته می‌شوند رسوایم مکن:"/>
		<aya index="88" text="روزی که هیچ مال و فرزندی سود نمی‌دهد،"/>
		<aya index="89" text="مگر کسی که دلی پاک به سوی خدا بیاورد."/>
		<aya index="90" text="و [آن روز] بهشت برای پرهیزگاران نزدیک می‌گردد."/>
		<aya index="91" text="و جهنم برای گمراهان نمودار می‌شود."/>
		<aya index="92" text="و به آنان گفته می‌شود: «آنچه جز خدا می‌پرستیدید کجایند؟"/>
		<aya index="93" text="آیا یاریتان می‌کنند یا خود را یاری می‌دهند؟"/>
		<aya index="94" text="پس آنها و همه گمراهان در آن [آتش‌] افکنده می‌شوند،"/>
		<aya index="95" text="و [نیز] همه سپاهیان ابلیس."/>
		<aya index="96" text="آنها در آنجا با یکدیگر ستیزه می‌کنند [و] می‌گویند:"/>
		<aya index="97" text="«سوگند به خدا که ما در گمراهی آشکاری بودیم،"/>
		<aya index="98" text="آنگاه که شما را با پروردگار جهانیان برابر می‌کردیم،"/>
		<aya index="99" text="و جز تباهکاران ما را گمراه نکردند،"/>
		<aya index="100" text="در نتیجه شفاعتگرانی نداریم،"/>
		<aya index="101" text="و نه دوستی نزدیک."/>
		<aya index="102" text="و ای کاش که بازگشتی برایِ ما بود و از مؤمنان می‌شدیم."/>
		<aya index="103" text="حقاً در این [سرگذشت درس‌] عبرتی است و[لی‌] بیشترشان مؤمن نبودند."/>
		<aya index="104" text="و در حقیقت، پروردگار تو همان شکست‌ناپذیر مهربان است."/>
		<aya index="105" text="قوم نوح پیامبران را تکذیب کردند."/>
		<aya index="106" text="چون برادرشان نوح به آنان گفت: «آیا پروا ندارید؟"/>
		<aya index="107" text="من برای شما فرستاده‌ای در خور اعتمادم؛"/>
		<aya index="108" text="از خدا پروا کنید و فرمانم ببرید،"/>
		<aya index="109" text="و بر این [رسالت‌] اجری از شما طلب نمی‌کنم. اجر من جز بر عهده پروردگار جهانیان نیست."/>
		<aya index="110" text="پس، از خدا پروا کنید و فرمانم ببرید.»"/>
		<aya index="111" text="گفتند: «آیا به تو ایمان بیاوریم و حال آنکه فرومایگان از تو پیروی کرده‌اند؟»"/>
		<aya index="112" text="[نوح‌] گفت: «به [جزئیات‌] آنچه می‌کرده‌اند چه آگاهی دارم؟"/>
		<aya index="113" text="حسابشان -اگر درمی‌یابید- جز با پروردگارم نیست."/>
		<aya index="114" text="و من طردکننده مؤمنان نیستم."/>
		<aya index="115" text="من جز هشداردهنده‌ای آشکار [بیش‌] نیستم.»"/>
		<aya index="116" text="گفتند: «ای نوح، اگر دست برنداری قطعاً از [جمله‌] سنگسارشدگان خواهی بود.»"/>
		<aya index="117" text="گفت: «پروردگارا، قوم من مرا تکذیب کردند؛"/>
		<aya index="118" text="میان من و آنان فیصله ده، و من و هر کس از مؤمنان را که با من است نجات بخش.»"/>
		<aya index="119" text="پس او و هر که را در آن کشتی آکنده با او بود، رهانیدیم؛"/>
		<aya index="120" text="آنگاه باقی‌ماندگان را غرق کردیم."/>
		<aya index="121" text="قطعاً در این [ماجرا درس‌] عبرتی بود، و[لی‌] بیشترشان ایمان‌آورنده نبودند."/>
		<aya index="122" text="و در حقیقت، پروردگار تو همان شکست‌ناپذیر مهربان است."/>
		<aya index="123" text="عادیان، پیامبران [خدا] را تکذیب کردند."/>
		<aya index="124" text="آنگاه که برادرشان هود به آنان گفت: «آیا پروا ندارید؟"/>
		<aya index="125" text="من برای شما فرستاده‌ای در خور اعتمادم."/>
		<aya index="126" text="از خدا پروا کنید و فرمانم ببرید."/>
		<aya index="127" text="و بر این [رسالت‌] اجری از شما طلب نمی‌کنم. اجر من جز بر عهده پروردگار جهانیان نیست."/>
		<aya index="128" text="آیا بر هر تپه‌ای بنایی می‌سازید که [در آن‌] دست به بیهوده‌کاری زنید؟"/>
		<aya index="129" text="و کاخهای استوار می‌گیرید به امید آنکه جاودانه بمانید؟"/>
		<aya index="130" text="و چون حمله‌ور می‌شوید [چون‌] زورگویان حمله‌ور می‌شوید؟"/>
		<aya index="131" text="پس، از خدا پروا دارید و فرمانم ببرید."/>
		<aya index="132" text="و از آن کس که شما را به آنچه می‌دانید مدد کرد پروا دارید:"/>
		<aya index="133" text="شما را به [دادن‌] دامها و پسران مدد کرد،"/>
		<aya index="134" text="و به [دادن‌] باغها و چشمه‌ساران؛"/>
		<aya index="135" text="من از عذاب روزی هولناک بر شما می‌ترسم."/>
		<aya index="136" text="گفتند: «خواه اندرز دهی و خواه از اندرزدهندگان نباشی برای ما یکسان است."/>
		<aya index="137" text="این جز شیوه پیشینیان نیست."/>
		<aya index="138" text="و ما عذاب نخواهیم شد.»"/>
		<aya index="139" text="پس تکذیبش کردند و هلاکشان کردیم. قطعاً در این [ماجرا درس‌] عبرتی بود، و[لی‌] بیشترشان ایمان‌آورنده نبودند."/>
		<aya index="140" text="و در حقیقت، پروردگار تو همان شکست‌ناپذیر مهربان است."/>
		<aya index="141" text="ثمودیان، پیامبران [خدا] را تکذیب کردند؛"/>
		<aya index="142" text="آنگاه که برادرشان صالح به آنان گفت: «آیا پروا ندارید؟"/>
		<aya index="143" text="من برای شما فرستاده‌ای در خور اعتمادم."/>
		<aya index="144" text="از خدا پروا کنید و فرمانم ببرید."/>
		<aya index="145" text="و بر این [رسالت‌] اجری از شما طلب نمی‌کنم. اجر من جز بر عهده پروردگار جهانیان نیست."/>
		<aya index="146" text="آیا شما را در آنچه اینجا دارید آسوده رها می‌کنند؟"/>
		<aya index="147" text="در باغها و در کنار چشمه‌ساران،"/>
		<aya index="148" text="و کشتزارها و خرمابنانی که شکوفه‌هایشان لطیف است؟"/>
		<aya index="149" text="و هنرمندانه برای خود از کوهها خانه‌هایی می‌تراشید."/>
		<aya index="150" text="از خدا پروا کنید و فرمانم ببرید."/>
		<aya index="151" text="و فرمان افراطگران را پیروی مکنید:"/>
		<aya index="152" text="آنان که در زمین فساد می‌کنند و اصلاح نمی‌کنند.»"/>
		<aya index="153" text="گفتند: «قطعاً تو از افسون‌شدگانی."/>
		<aya index="154" text="تو جز بشری مانند ما [بیش‌] نیستی. اگر راست می‌گویی معجزه‌ای بیاور."/>
		<aya index="155" text="گفت: «این ماده‌شتری است که نوبتی از آب او راست و روزی معین نوبت آب شماست."/>
		<aya index="156" text="و به آن گزندی مرسانید که عذاب روزی هولناک شما را فرو می‌گیرد."/>
		<aya index="157" text="پس آن را پی کردند و پشیمان گشتند."/>
		<aya index="158" text="آنگاه آنان را عذاب فرو گرفت. قطعاً در این [ماجرا] عبرتی است، و[لی‌] بیشترشان ایمان‌آورنده نبودند."/>
		<aya index="159" text="و در حقیقت، پروردگار تو همان شکست‌ناپذیر مهربان است."/>
		<aya index="160" text="قوم لوط فرستادگان را تکذیب کردند."/>
		<aya index="161" text="آنگاه برادرشان لوط به آنان گفت: «آیا پروا ندارید؟"/>
		<aya index="162" text="من برای شما فرستاده‌ای در خور اعتمادم."/>
		<aya index="163" text="از خدا پروا دارید و فرمانم ببرید."/>
		<aya index="164" text="و بر این [رسالت‌] اجری از شما طلب نمی‌کنم. اجر من جز بر عهده پروردگار جهانیان نیست."/>
		<aya index="165" text="آیا از میان مردم جهان، با مردها در می‌آمیزید؟"/>
		<aya index="166" text="و آنچه را پروردگارتان از همسرانتان برای شما آفریده وامی‌گذارید؟ [نه،] بلکه شما مردمی تجاوزکارید."/>
		<aya index="167" text="گفتند: «ای لوط، اگر دست برنداری، قطعاً از اخراج‌شدگان خواهی بود.»"/>
		<aya index="168" text="گفت: «به راستی من دشمن کردار شمایم."/>
		<aya index="169" text="پروردگارا، مرا و کسان مرا از آنچه انجام می‌دهند رهایی بخش.»"/>
		<aya index="170" text="پس او و کسانش را همگی، رهانیدیم-"/>
		<aya index="171" text="جز پیرزنی که از باقی‌ماندگان [در خاکستر آتش‌] بود."/>
		<aya index="172" text="سپس دیگران را سخت هلاک کردیم."/>
		<aya index="173" text="و بر [سر] آنان بارانی [از آتش گوگرد] فرو ریختیم. و چه بد بود باران بیم‌داده‌شدگان."/>
		<aya index="174" text="قطعاً در این [عقوبت‌] عبرتی است، و[لی‌] بیشترشان ایمان‌آورنده نبودند."/>
		<aya index="175" text="و در حقیقت، پروردگار تو همان شکست‌ناپذیر مهربان است."/>
		<aya index="176" text="اصحاب ایکه فرستادگان را تکذیب کردند."/>
		<aya index="177" text="آنگاه که شعیب به آنان گفت: «آیا پروا ندارید؟"/>
		<aya index="178" text="من برای شما فرستاده‌ای در خور اعتمادم."/>
		<aya index="179" text="از خدا پروا دارید و فرمانم ببرید."/>
		<aya index="180" text="و بر این [رسالت‌] اجری از شما طلب نمی‌کنم. اجر من جز بر عهده پروردگار جهانیان نیست."/>
		<aya index="181" text="پیمانه را تمام دهید و از کم‌فروشان مباشید."/>
		<aya index="182" text="و با ترازوی درست بسنجید."/>
		<aya index="183" text="و از ارزش اموال مردم مکاهید و در زمین سر به فساد بر مدارید."/>
		<aya index="184" text="و از آن کس که شما و خلق [انبوه‌] گذشته را آفریده است پروا کنید.»"/>
		<aya index="185" text="گفتند: «تو واقعاً از افسون‌شدگانی.»"/>
		<aya index="186" text="«و تو جز بشری مانند ما [بیش‌] نیستی، و قطعاً تو را از دروغگویان می‌دانیم."/>
		<aya index="187" text="پس اگر از راستگویانی، پاره‌ای از آسمان بر [سر] ما بیفکن.»"/>
		<aya index="188" text="[شعیب‌] گفت: «پروردگارم به آنچه می‌کنید داناتر است.»"/>
		<aya index="189" text="پس او را تکذیب کردند، و عذابِ روزِ ابر [آتشبار] آنان را فرو گرفت. به راستی آن، عذاب روزی هولناک بود."/>
		<aya index="190" text="قطعاً در این [عقوبت درسِ‌] عبرتی است، و[لی‌] بیشترشان ایمان آورنده نبودند."/>
		<aya index="191" text="و در حقیقت، پروردگار تو همان شکست‌ناپذیر مهربان است."/>
		<aya index="192" text="و راستی که این [قرآن‌] وحی پروردگار جهانیان است."/>
		<aya index="193" text="«روح الامین» آن را بر دلت نازل کرد،"/>
		<aya index="194" text="تا از [جمله‌] هشداردهندگان باشی؛"/>
		<aya index="195" text="به زبان عربی روشن،"/>
		<aya index="196" text="و [وصف‌] آن در کتابهای پیشینیان آمده است."/>
		<aya index="197" text="آیا برای آنان، این خود دلیلی روشن نیست که علمای بنی‌اسرائیل از آن اطّلاع دارند؟"/>
		<aya index="198" text="و اگر آن را بر برخی از غیر عرب زبانان نازل می‌کردیم،"/>
		<aya index="199" text="و پیامبر آن را برایشان می‌خواند به آن ایمان نمی‌آوردند."/>
		<aya index="200" text="این گونه در دلهای گناهکاران، [انکار را] راه می‌دهیم:"/>
		<aya index="201" text="که به آن نگروند تا عذاب پردرد را ببینند،"/>
		<aya index="202" text="که به طور ناگهانی -در حالی که بی‌خبرند- بدیشان برسد."/>
		<aya index="203" text="و بگویند: «آیا مهلت خواهیم یافت؟»"/>
		<aya index="204" text="پس آیا عذاب ما را به شتاب می‌خواهند؟"/>
		<aya index="205" text="مگر نمی‌دانی که اگر سالها آنان را برخوردار کنیم،"/>
		<aya index="206" text="و آنگاه آنچه که [بدان‌] بیم داده می‌شوند بدیشان برسد،"/>
		<aya index="207" text="آنچه از آن برخوردار می‌شدند، به کارشان نمی‌آید [و عذاب را از آنان دفع نمی‌کند]؟"/>
		<aya index="208" text="و هیچ شهری را هلاک نکردیم مگر آنکه برای آن هشداردهندگانی بود."/>
		<aya index="209" text="[تا آنان را] تذکر [دهند]؛ و ما ستمکار نبوده‌ایم."/>
		<aya index="210" text="و شیطانها آن را فرود نیاورده‌اند."/>
		<aya index="211" text="و آنان را نسزد و نمی‌توانند [وحی کنند]."/>
		<aya index="212" text="در حقیقت آنها از شنیدن، معزول [و محروم‌]اند."/>
		<aya index="213" text="پس با خدا، خدای دیگر مخوان که از عذاب‌شدگان خواهی شد."/>
		<aya index="214" text="و خویشان نزدیکت را هشدار ده."/>
		<aya index="215" text="و برای آن مؤمنانی که تو را پیروی کرده‌اند، بال خود را فرو گستر."/>
		<aya index="216" text="و اگر تو را نافرمانی کردند، بگو: «من از آنچه می‌کنید بیزارم.»"/>
		<aya index="217" text="و بر [خدایِ‌] عزیزِ مهربان توکل کن،"/>
		<aya index="218" text="آن کس که چون [به نماز] برمی‌خیزی تو را می‌بیند،"/>
		<aya index="219" text="و حرکت تو را در میان سجده‌کنندگان [می‌نگرد]."/>
		<aya index="220" text="او همان شنوای داناست."/>
		<aya index="221" text="آیا شما را خبر دهم که شیاطین بر چه کسی فرود می‌آیند؟"/>
		<aya index="222" text="بر هر دروغزن گناهکاری فرود می‌آیند،"/>
		<aya index="223" text="که [دزدانه‌] گوش فرا می‌دارند و بیشترشان دروغگویند،"/>
		<aya index="224" text="و شاعران را گمراهان پیروی می‌کنند."/>
		<aya index="225" text="آیا ندیده‌ای که آنان در هر وادیی سرگردانند؟"/>
		<aya index="226" text="و آنانند که چیزهایی می‌گویند که انجام نمی‌دهند."/>
		<aya index="227" text="مگر کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده و خدا را بسیار به یاد آورده و پس از آنکه مورد ستم قرار گرفته‌اند یاری خواسته‌اند. و کسانی که ستم کرده‌اند به زودی خواهند دانست به کدام بازگشتگاه برخواهند گشت."/>
	</sura>
	<sura index="27" name="">
		<aya index="1" text="طا، سین. این است آیات قرآن و [آیات‌] کتابی روشنگر،"/>
		<aya index="2" text="که [مایه‌] هدایت و بشارت برای مؤمنان است."/>
		<aya index="3" text="همانان که نماز برپا می‌دارند و زکات می‌دهند و خود به آخرت یقین دارند."/>
		<aya index="4" text="کسانی که به آخرت ایمان ندارند، کردارهایشان را در نظرشان بیاراستیم [تا همچنان‌] سرگشته بمانند."/>
		<aya index="5" text="آنان کسانی‌اند که عذاب سخت برای ایشان خواهد بود، و در آخرت، خود زیانکارترین [مردم‌]اند."/>
		<aya index="6" text="و حقاً تو قرآن را از سوی حکیمی دانا دریافت می‌داری."/>
		<aya index="7" text="[یادکن‌] هنگامی را که موسی به خانواده خود گفت: «من آتشی به نظرم رسید، به زودی برای شما خبری از آن خواهم آورد، یا شعله آتشی برای شما می‌آورم، باشد که خود را گرم کنید.»"/>
		<aya index="8" text="چون نزد آن آمد، آوا رسید که: «خجسته [و مبارک گردید] آنکه در کنار این آتش و آنکه پیرامون آن است، و منزه است خدا، پروردگار جهانیان.»"/>
		<aya index="9" text="«ای موسی، این منم خدای عزیز حکیم.»"/>
		<aya index="10" text="و عصایت را بیفکن. پس چون آن را همچون ماری دید که می‌جنبد، پشت گردانید و به عقب بازنگشت. «ای موسی، مترس که فرستادگان پیش من نمی‌ترسند."/>
		<aya index="11" text="لیکن کسی که ستم کرده سپس -بعد از بدی- نیکی را جایگزین [آن‌] گردانیده، [بداند] که من آمرزنده مهربانم."/>
		<aya index="12" text="و دستت را در گریبانت کن تا سپید بی‌عیب بیرون آید. [اینها] از [جمله‌] نشانه‌های نُه‌گانه‌ای است [که باید] به سوی فرعون و قومش [ببَری‌]، زیرا که آنان مردمی نافرمانند."/>
		<aya index="13" text="و هنگامی که آیات روشنگر ما به سویشان آمد گفتند: «این سحری آشکار است.»"/>
		<aya index="14" text="و با آنکه دلهایشان بدان یقین داشت، از روی ظلم و تکبر آن را انکار کردند. پس ببین فرجام فسادگران چگونه بود."/>
		<aya index="15" text="و به راستی به داوود و سلیمان دانشی عطا کردیم، و آن دو گفتند: «ستایش خدایی را که ما را بر بسیاری از بندگان باایمانش برتری داده است.»"/>
		<aya index="16" text="و سلیمان از داوود میراث یافت و گفت: «ای مردم، ما زبان پرندگان را تعلیم یافته‌ایم و از هر چیزی به ما داده شده است. راستی که این همان امتیاز آشکار است.»"/>
		<aya index="17" text="و برای سلیمان سپاهیانش از جن و انس و پرندگان جمع‌آوری شدند و [برای رژه‌] دسته دسته گردیدند."/>
		<aya index="18" text="تا آنگاه که به وادی مورچگان رسیدند. مورچه‌ای [به زبان خویش‌] گفت: «ای مورچگان، به خانه‌هایتان داخل شوید، مبادا سلیمان و سپاهیانش -ندیده و ندانسته- شما را پایمال کنند.»"/>
		<aya index="19" text="[سلیمان‌] از گفتار او دهان به خنده گشود و گفت: «پروردگارا، در دلم افکن تا نعمتی را که به من و پدر و مادرم ارزانی داشته‌ای سپاس بگزارم، و به کار شایسته‌ای که آن را می‌پسندی بپردازم، و مرا به رحمت خویش در میان بندگان شایسته‌ات داخل کن.»"/>
		<aya index="20" text="و جویای [حال‌] پرندگان شد و گفت: «مرا چه شده است که هدهد را نمی‌بینم؟ یا شاید از غایبان است؟"/>
		<aya index="21" text="قطعاً او را به عذابی سخت عذاب می‌کنم یا سرش را می‌برم مگر آنکه دلیلی روشن برای من بیاورد."/>
		<aya index="22" text="پس دیری نپایید که [هدهد آمد و] گفت: «از چیزی آگاهی یافتم که از آن آگاهی نیافته‌ای، و برای تو از «سبا» گزارشی درست آورده‌ام."/>
		<aya index="23" text="من [آنجا] زنی را یافتم که بر آنها سلطنت می‌کرد و از هر چیزی به او داده شده بود و تختی بزرگ داشت."/>
		<aya index="24" text="او و قومش را چنین یافتم که به جای خدا به خورشید سجده می‌کنند، و شیطان اعمالشان را برایشان آراسته و آنان را از راه [راست‌] باز داشته بود، در نتیجه [به حق‌] راه نیافته بودند."/>
		<aya index="25" text="[آری، شیطان چنین کرده بود] تا برای خدایی که نهان را در آسمانها و زمین بیرون می‌آورد و آنچه را پنهان می‌دارید و آنچه را آشکار می‌نمایید می‌داند، سجده نکنند؛"/>
		<aya index="26" text="خدای یکتا که هیچ خدایی جز او نیست، پروردگار عرش بزرگ است.»"/>
		<aya index="27" text="گفت: «خواهیم دید آیا راست گفته‌ای یا از دروغگویان بوده‌ای.»"/>
		<aya index="28" text="«این نامه مرا ببر و به سوی آنها بیفکن، آنگاه از ایشان روی برتاب، پس ببین چه پاسخ می‌دهند.»"/>
		<aya index="29" text="[ملکه سبا] گفت: «ای سران [کشور] نامه‌ای ارجمند برای من آمده است،"/>
		<aya index="30" text="که از طرف سلیمان است و [مضمون آن‌] این است: به نام خداوند رحمتگر مهربان."/>
		<aya index="31" text="بر من بزرگی مکنید و مرا از در اطاعت درآیید.»"/>
		<aya index="32" text="گفت: «ای سران [کشور] در کارم به من نظر دهید که بی‌حضور شما [تا به حال‌] کاری را فیصله نداده‌ام.»"/>
		<aya index="33" text="گفتند: «ما سخت نیرومند و دلاوریم، و[لی‌] اختیار کار با توست، بنگر چه دستور می‌دهی؟»"/>
		<aya index="34" text="[ملکه‌] گفت: «پادشاهان چون به شهری درآیند، آن را تباه و عزیزانش را خوار می‌گردانند، و این گونه می‌کنند.»"/>
		<aya index="35" text="«و [اینک‌] من ارمغانی به سویشان می‌فرستم و می‌نگرم که فرستادگان [من‌] با چه چیز بازمی‌گردند.»"/>
		<aya index="36" text="و چون [فرستاده‌] نزد سلیمان آمد، [سلیمان‌] گفت: «آیا مرا به مالی کمک می‌دهید؟ آنچه خدا به من عطا کرده، بهتر است از آنچه به شما داده‌است. [نه،] بلکه شما به ارمغان خود شادمانی می‌نمایید."/>
		<aya index="37" text="به سوی آنان بازگرد که قطعاً سپاهیانی بر [سر] ایشان می‌آوریم که در برابر آنها تاب ایستادگی نداشته باشند و از آن [دیار] به خواری و زبونی بیرونشان می‌کنیم.»"/>
		<aya index="38" text="[سپس‌] گفت: «ای سران [کشور] کدام یک از شما تخت او را -پیش از آنکه مطیعانه نزد من آیند- برای من می‌آورد؟»"/>
		<aya index="39" text="عفریتی از جن گفت: «من آن را پیش از آنکه از مجلس خود برخیزی برای تو می‌آورم و بر این [کار] سخت توانا و مورد اعتمادم.»"/>
		<aya index="40" text="کسی که نزد او دانشی از کتاب [الهی‌] بود، گفت: «من آن را پیش از آنکه چشم خود را بر هم زنی برایت می‌آورم.» پس چون [سلیمان‌] آن [تخت‌] را نزد خود مستقر دید، گفت: «این از فضل پروردگار من است، تا مرا بیازماید که آیا سپاسگزارم یا ناسپاسی می‌کنم. و هر کس سپاس گزارد، تنها به سود خویش سپاس می‌گزارد، و هر کس ناسپاسی کند، بی‌گمان پروردگارم بی‌نیاز و کریم است.»"/>
		<aya index="41" text="گفت: «تخت [ملکه‌] را برایش ناشناس گردانید تا ببینیم آیا پی می‌برد یا از کسانی است که پی نمی‌برند.»"/>
		<aya index="42" text="پس وقتی [ملکه‌] آمد، [بدو] گفته شد: «آیا تخت تو همین گونه است؟» گفت: «گویا این همان است و پیش از این، ما آگاه شده و از در اطاعت درآمده بودیم.»"/>
		<aya index="43" text="و [در حقیقت قبلاً] آنچه غیر از خدا می‌پرستید مانع [ایمان‌] او شده بود و او از جمله گروه کافران بود."/>
		<aya index="44" text="به او گفته شد: «وارد ساحت کاخ [پادشاهی‌] شو.» و چون آن را دید، برکه‌ای پنداشت و ساقهایش را نمایان کرد. [سلیمان‌] گفت: «این کاخی مفروش از آبگینه است.» [ملکه‌] گفت: «پروردگارا، من به خود ستم کردم و [اینک‌] با سلیمان در برابر خدا، پروردگار جهانیان، تسلیم شدم.»"/>
		<aya index="45" text="و به راستی، به سوی ثمود، برادرشان صالح را فرستادیم که: «خدا را بپرستید.» پس به ناگاه آنان دو دسته متخاصم شدند."/>
		<aya index="46" text="[صالح‌] گفت: «ای قوم من، چرا پیش از [جستن‌] نیکی، شتابزده خواهان بدی هستید؟ چرا از خدا آمرزش نمی‌خواهید؟ باشد که مورد رحمت قرار گیرید.»"/>
		<aya index="47" text="گفتند: «ما به تو و به هر کس که همراه توست شگون بد زدیم.» گفت: «سرنوشت خوب و بدتان پیش خداست، بلکه شما مردمی هستید که مورد آزمایش قرار گرفته‌اید.»"/>
		<aya index="48" text="و در آن شهر، نُه دسته بودند که در آن سرزمین فساد می‌کردند و از در اصلاح درنمی‌آمدند."/>
		<aya index="49" text="[با هم‌] گفتند: «با یکدیگر سوگند بخورید که: حتماً به [صالح‌] و کسانش شبیخون می‌زنیم، سپس به ولیّ او خواهیم گفت: ما در محل قتل کسانش حاضر نبودیم، و ما قطعاً راست می‌گوییم.»"/>
		<aya index="50" text="و دست به نیرنگ زدند و [ما نیز] دست به نیرنگ زدیم و خبر نداشتند."/>
		<aya index="51" text="پس بنگر که فرجام نیرنگشان چگونه بود: ما آنان و قومشان را همگی هلاک کردیم."/>
		<aya index="52" text="و این [هم‌] خانه‌های خالی آنهاست به [سزای‌] بیدادی که کرده‌اند. قطعاً در این [کیفر] برای مردمی که می‌دانند عبرتی خواهد بود."/>
		<aya index="53" text="و کسانی را که ایمان آورده و تقوا پیشه کرده بودند رهانیدیم."/>
		<aya index="54" text="و [یاد کن‌] لوط را که چون به قوم خود گفت: «آیا دیده و دانسته مرتکب عمل ناشایست [لواط] می‌شوید؟"/>
		<aya index="55" text="آیا شما به جای زنان، از روی شهوت با مردها در می‌آمیزید؟ [نه!] بلکه شما مردمی جهالت‌پیشه‌اید.»"/>
		<aya index="56" text="و[لی‌] پاسخ قومش غیر از این نبود که گفتند: «خاندان لوط را از شهرتان بیرون کنید که آنها مردمی هستند که به پاکی تظاهر می‌نمایند.»"/>
		<aya index="57" text="پس او و خانواده‌اش را نجات دادیم، جز زنش را که مقدّر کردیم از باقی‌ماندگان [در خاکستر آتش‌] باشد."/>
		<aya index="58" text="و بارانی [از سجّیل‌] بر ایشان فرو باریدیم، و باران هشدارداده‌شدگان، چه بد بارانی بود."/>
		<aya index="59" text="بگو: «سپاس برای خداست، و درود بر آن بندگانش که [آنان را] برگزیده است.» آیا خدا بهتر است یا آنچه [با او] شریک می‌گردانند؟"/>
		<aya index="60" text="[آیا آنچه شریک می‌پندارند بهتر است‌] یا آن کس که آسمانها و زمین را خلق کرد و برای شما آبی از آسمان فرود آورد، پس به وسیله آن، باغهای بهجت‌انگیز رویانیدیم. کار شما نبود که درختانش را برویانید. آیا معبودی با خداست؟ [نه،] بلکه آنان قومی منحرفند."/>
		<aya index="61" text="[آیا شریکانی که می‌پندارند بهتر است‌] یا آن کس که زمین را قرارگاهی ساخت و در آن رودها پدید آورد و برای آن، کوه‌ها را [مانند لنگر] قرار داد، و میان دو دریا برزخی گذاشت؟ آیا معبودی با خداست؟ [نه،] بلکه بیشترشان نمی‌دانند."/>
		<aya index="62" text="یا [کیست‌] آن کس که درمانده را -چون وی را بخواند- اجابت می‌کند، و گرفتاری را برطرف می‌گرداند، و شما را جانشینان این زمین قرار می‌دهد؟ آیا معبودی با خداست؟ چه کم پند می‌پذیرید."/>
		<aya index="63" text="یا آن کس که شما را در تاریکیهای خشکی و دریا راه می‌نماید و آن کس که بادها[ی باران زا] را پیشاپیش رحمتش بشارتگر می‌فرستد؟ آیا معبودی با خداست؟ خدا برتر [و بزرگتر] است از آنچه [با او ]شریک می‌گردانند."/>
		<aya index="64" text="یا آن کس که خلق را آغاز می‌کند و سپس آن را بازمی‌آورد، و آن کس که از آسمان و زمین به شما روزی می‌دهد؟ آیا معبودی با خداست؟ بگو: «اگر راست می‌گویید، برهان خویش را بیاورید.»"/>
		<aya index="65" text="بگو: «هر که در آسمانها و زمین است -جز خدا- غیب را نمی‌شناسند و نمی‌دانند کی برانگیخته خواهند شد؟»"/>
		<aya index="66" text="[نه،] بلکه علم آنان در باره آخرت نارساست؛ [نه،] بلکه ایشان در باره آن تردید دارند؛ [نه،] بلکه آنان در مورد آن کوردلند."/>
		<aya index="67" text="و کسانی که کفر ورزیدند، گفتند: «آیا وقتی ما و پدرانمان خاک شدیم، آیا حتماً [زنده از گور] بیرون آورده می‌شویم؟"/>
		<aya index="68" text="در حقیقت، این را به ما و پدرانمان قبلاً وعده داده‌اند؛ این جز افسانه‌های پیشینیان نیست.»"/>
		<aya index="69" text="بگو: «در زمین بگردید و بنگرید فرجام گنه‌پیشگان چگونه بوده است.»"/>
		<aya index="70" text="و بر آنان غم مخور، و از آنچه مکر می‌کنند تنگدل مباش."/>
		<aya index="71" text="و می‌گویند: «اگر راست می‌گویید، این وعده کی خواهد بود؟»"/>
		<aya index="72" text="بگو: «شاید برخی از آنچه را به شتاب می‌خواهید در پی شما باشد.»"/>
		<aya index="73" text="و راستی پروردگارت بر [این‌] مردم دارای بخشش است، ولی بیشترشان سپاس نمی‌دارند."/>
		<aya index="74" text="و در حقیقت، پروردگار تو آنچه را در سینه‌هایشان نهفته و آنچه را آشکار می‌دارند نیک می‌داند."/>
		<aya index="75" text="و هیچ پنهانی در آسمان و زمین نیست، مگر اینکه در کتابی روشن [درج‌] است."/>
		<aya index="76" text="بی‌گمان، این قرآن بر فرزندان اسرائیل بیشتر آنچه را که آنان در باره‌اش اختلاف دارند حکایت می‌کند."/>
		<aya index="77" text="و به راستی که آن، رهنمود و رحمتی برای مؤمنان است."/>
		<aya index="78" text="در حقیقت، پروردگار تو طبق حکم خود میان آنان داوری می‌کند، و اوست شکست‌ناپذیر دانا."/>
		<aya index="79" text="پس بر خدا توکل کن که تو واقعاً بر حق آشکاری."/>
		<aya index="80" text="البته تو مردگان را شنوا نمی‌گردانی، و این ندا را به کران -چون پشت بگردانند- نمی‌توانی بشنوانی."/>
		<aya index="81" text="و راهبر کوران [و بازگرداننده‌] از گمراهی‌شان نیستی. تو جز کسانی را که به نشانه‌های ما ایمان آورده‌اند و مسلمانند، نمی‌توانی بشنوانی."/>
		<aya index="82" text="و چون قول [عذاب‌] بر ایشان واجب گردد، جنبنده‌ای را از زمین برای آنان بیرون می‌آوریم که با ایشان سخن گوید که: مردم [چنانکه باید] به نشانه‌های ما یقین نداشتند."/>
		<aya index="83" text="و آن روز که از هر امتی، گروهی از کسانی را که آیات ما را تکذیب کرده‌اند محشور می‌گردانیم، پس آنان نگاه داشته می‌شوند تا همه به هم بپیوندند."/>
		<aya index="84" text="تا چون [همه کافران‌] بیایند، [خدا] می‌فرماید: «آیا نشانه‌های مرا به دروغ گرفتید و حال آنکه از نظر علم، بدانها احاطه نداشتید؟ آیا [در طول حیات‌] چه می‌کردید؟»"/>
		<aya index="85" text="و به [کیفر] آنکه ستم کردند، حکم [عذاب‌] بر آنان واجب گردد، در نتیجه ایشان دَم برنیارند."/>
		<aya index="86" text="آیا ندیده‌اند که ما شب را قرار داده‌ایم تا در آن بیاسایند، و روز را روشنی‌بخش [گردانیدیم‌]؟ قطعاً در این [امر] برای مردمی که ایمان می‌آورند مایه‌های عبرت است."/>
		<aya index="87" text="و روزی که در صور دمیده شود، پس هر که در آسمانها و هر که در زمین است به هراس افتد، مگر آن کس که خدا بخواهد. و جملگی با زبونی رو به سوی او آورند."/>
		<aya index="88" text="و کوهها را می‌بینی [و] می‌پنداری که آنها بی‌حرکتند و حال آنکه آنها ابرآسا در حرکتند. [این‌] صُنعِ خدایی است که هر چیزی را در کمال استواری پدید آورده است. در حقیقت، او به آنچه انجام می‌دهید آگاه است."/>
		<aya index="89" text="هر کس نیکی به میان آورد، پاداشی بهتر از آن خواهد داشت، و آنان از هراس آن روز ایمنند."/>
		<aya index="90" text="و هر کس بدی به میان آورد، به رو در آتش [دوزخ‌] سرنگون شوند. آیا جز آنچه می‌کردید سزا داده می‌شوید؟"/>
		<aya index="91" text="من مأمورم که تنها پروردگار این شهر را که آن را مقدس شمرده و هر چیزی از آنِ اوست پرستش کنم، و مأمورم که از مسلمانان باشم،"/>
		<aya index="92" text="و اینکه قرآن را بخوانم. پس هر که راه یابد تنها به سود خود راه یافته است؛ و هر که گمراه شود بگو: «من فقط از هشداردهندگانم.»"/>
		<aya index="93" text="و بگو: «ستایش از آنِ خداست. به زودی آیاتش را به شما نشان خواهد داد و آن را خواهید شناخت.» و پروردگار تو از آنچه می‌کنید غافل نیست."/>
	</sura>
	<sura index="28" name="">
		<aya index="1" text="طا، سین، میم."/>
		<aya index="2" text="این است آیات کتاب روشنگر."/>
		<aya index="3" text="[بخشی‌] از گزارش [حال‌] موسی و فرعون را برای [آگاهی‌] مردمی که ایمان می‌آورند، به درستی بر تو می‌خوانیم:"/>
		<aya index="4" text="فرعون در سرزمین [مصر] سر برافراشت، و مردم آن را طبقه طبقه ساخت؛ طبقه‌ای از آنان را زبون می‌داشت: پسرانشان را سر می‌برید، و زنانشان را [برای بهره‌کشی‌] زنده بر جای می‌گذاشت، که وی از فسادکاران بود."/>
		<aya index="5" text="و خواستیم بر کسانی که در آن سرزمین فرو دست شده بودند منّت نهیم و آنان را پیشوایان [مردم‌] گردانیم، و ایشان را وارث [زمین‌] کنیم،"/>
		<aya index="6" text="و در زمین قدرتشان دهیم و [از طرفی‌] به فرعون و هامان و لشکریانشان آنچه را که از جانب آنان بیمناک بودند، بنمایانیم."/>
		<aya index="7" text="و به مادر موسی وحی کردیم که: «او را شیر ده، و چون بر او بیمناک شدی او را در نیل بینداز، و مترس و اندوه مدار که ما او را به تو بازمی‌گردانیم و از [زمره‌] پیمبرانش قرار می‌دهیم.»"/>
		<aya index="8" text="پس خاندان فرعون، او را [از آب‌] برگرفتند تا سرانجام دشمنِ [جانِ‌] آنان و مایه اندوهشان باشد. آری، فرعون و هامان و لشکریان آنها خطاکار بودند."/>
		<aya index="9" text="و همسر فرعون گفت: «[این کودک‌] نور چشم من و تو خواهد بود. او را مکشید. شاید برای ما سودمند باشد یا او را به فرزندی بگیریم، ولی آنها خبر نداشتند."/>
		<aya index="10" text="و دل مادر موسی [از هر چیز، جز از فکر فرزند] تهی گشت. اگر قلبش را استوار نساخته بودیم تا از ایمان‌آورندگان باشد، چیزی نمانده بود که آن [راز] را افشا کند."/>
		<aya index="11" text="و به خواهر [موسی‌] گفت: «از پی او برو.» پس او را از دور دید، در حالی که آنان متوجه نبودند."/>
		<aya index="12" text="و از پیش، شیر دایگان را بر او حرام گردانیده بودیم. پس [خواهرش آمد و] گفت: «آیا شما را بر خانواده‌ای راهنمایی کنم که برای شما از وی سرپرستی کنند و خیرخواه او باشند؟»"/>
		<aya index="13" text="پس او را به مادرش بازگردانیدیم تا چشمش [بدو] روشن شود و غم نخورد و بداند که وعده خدا درست است، ولی بیشترشان نمی‌دانند."/>
		<aya index="14" text="و چون به رشد و کمال خویش رسید، به او حکمت و دانش عطا کردیم، و نیکوکاران را چنین پاداش می‌دهیم."/>
		<aya index="15" text="و داخل شهر شد بی‌آنکه مردمش متوجه باشند. پس دو مرد را با هم در زد و خورد یافت: یکی، از پیروان او و دیگری از دشمنانش [بود]. آن کس که از پیروانش بود، بر ضد کسی که دشمن وی بود، از او یاری خواست. پس موسی مشتی بدو زد و او را کشت. گفت: «این کار شیطان است، چرا که او دشمنی گمراه‌کننده [و] آشکار است.»"/>
		<aya index="16" text="گفت: «پروردگارا، من بر خویشتن ستم کردم، مرا ببخش.» پس خدا از او درگذشت که وی آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="17" text="[موسی‌] گفت: «پروردگارا به پاس نعمتی که بر من ارزانی داشتی هرگز پشتیبان مجرمان نخواهم بود.»"/>
		<aya index="18" text="صبحگاهان در شهر، بیمناک و در انتظار [حادثه‌ای‌] بود. ناگاه همان کسی که دیروز از وی یاری خواسته بود [باز] با فریاد از او یاری خواست. موسی به او گفت: «به راستی که تو آشکارا گمراهی.»"/>
		<aya index="19" text="و چون خواست به سوی آنکه دشمن هر دوشان بود حمله آورد، گفت: «ای موسی، آیا می‌خواهی مرا بکشی چنانکه دیروز شخصی را کشتی؟ تو می‌خواهی در این سرزمین فقط زورگو باشی، و نمی‌خواهی از اصلاحگران باشی.»"/>
		<aya index="20" text="و از دورافتاده‌ترین [نقطه‌] شهر، مردی دوان دوان آمد [و] گفت: «ای موسی، سران قوم در باره تو مشورت می‌کنند تا تو را بکشند. پس [از شهر] خارج شو. من جداً از خیرخواهان توام.»"/>
		<aya index="21" text="موسی ترسان و نگران از آنجا بیرون رفت [در حالی که می‌]گفت: «پروردگارا، مرا از گروه ستمکاران نجات بخش.»"/>
		<aya index="22" text="و چون به سوی [شهر] مدین رو نهاد [با خود] گفت: «امید است پروردگارم مرا به راه راست هدایت کند.»"/>
		<aya index="23" text="و چون به آب مدین رسید، گروهی از مردم را بر آن یافت که [دامهای خود را ] آب می‌دادند، و پشت سرشان دو زن را یافت که [گوسفندان خود را] دور می‌کردند. [موسی‌] گفت: «منظورتان [از این کار ]چیست؟» گفتند: « [ما به گوسفندان خود] آب نمی‌دهیم تا شبانان [همگی گوسفندانشان را] برگردانند، و پدر ما پیری سالخورده است.»"/>
		<aya index="24" text="پس برای آن دو، [گوسفندان را] آب داد، آنگاه به سوی سایه برگشت و گفت: «پروردگارا، من به هر خیری که سویم بفرستی سخت نیازمندم.»"/>
		<aya index="25" text="پس یکی از آن دو زن -در حالی که به آزرم گام بر می‌داشت- نزد وی آمد [و] گفت: «پدرم تو را می‌طلبد تا تو را به پاداش آب‌دادن [گوسفندان‌] برای ما، مزد دهد.» و چون [موسی‌] نزد او آمد و سرگذشت [خود] را بر او حکایت کرد، [وی‌] گفت: «مترس که از گروه ستمگران نجات یافتی.»"/>
		<aya index="26" text="یکی از آن دو [دختر] گفت: «ای پدر، او را استخدام کن، چرا که بهترین کسی است که استخدام می‌کنی: هم نیرومند [و هم‌] در خور اعتماد است.»"/>
		<aya index="27" text="[شعیب‌] گفت: «من می‌خواهم یکی از این دو دختر خود را [که مشاهده می‌کنی‌] به نکاح تو در آورم، به این [شرط] که هشت سال برای من کار کنی، و اگر ده سال را تمام گردانی اختیار با تو است، و نمی‌خواهم بر تو سخت گیرم، و مرا ان شاء الله از درستکاران خواهی یافت.»"/>
		<aya index="28" text="[موسی‌] گفت: «این [قرار داد] میان من و تو باشد که هر یک از دو مدت را به انجام رسانیدم، بر من تعدی [روا] نباشد، و خدا بر آنچه می‌گوییم وکیل است.»"/>
		<aya index="29" text="و چون موسی آن مدت را به پایان رسانید و همسرش را [همراه‌] برد، آتشی را از دور در کنار طور مشاهده کرد، به خانواده خود گفت: «[اینجا] بمانید، که من آتشی از دور دیدم، شاید خبری از آن یا شعله‌ای آتش برایتان بیاورم، باشد که خود را گرم کنید.»"/>
		<aya index="30" text="پس چون به آن [آتش‌] رسید، از جانب راست وادی، در آن جایگاه مبارک، از آن درخت ندا آمد که: «ای موسی، منم، من، خداوند، پروردگار جهانیان.»"/>
		<aya index="31" text="و [فرمود:] «عصای خود را بیفکن.» پس چون دید آن مِثْل ماری می‌جنبد، پشت کرد و برنگشت. «ای موسی، پیش آی و مترس که تو در امانی.»"/>
		<aya index="32" text="«دست خود را به گریبانت ببر تا سپید بی‌گزند بیرون بیاید، و [برای رهایی ] از این هراس بازویت را به خویشتن بچسبان. این دو [نشانه‌] دو برهان از جانب پروردگار تو است [که باید] به سوی فرعون و سران [کشور] او [ببری‌]، زیرا آنان همواره قومی نافرمانند.»"/>
		<aya index="33" text="گفت: «پروردگارا، من کسی از ایشان را کشته‌ام، می‌ترسم مرا بکشند."/>
		<aya index="34" text="و برادرم هارون از من زبان‌آورتر است، پس او را با من به دستیاری گسیل دار تا مرا تصدیق کند، زیرا می‌ترسم مرا تکذیب کنند.»"/>
		<aya index="35" text="فرمود: «به زودی بازویت را به [وسیله‌] برادرت نیرومند خواهیم کرد و برای شما هر دو، تسلطی قرار خواهیم داد که با [وجود] آیات ما، به شما دست نخواهند یافت شما و هر که شما را پیروی کند چیره خواهید بود.»"/>
		<aya index="36" text="پس چون موسی آیات روشن ما را برای آنان آورد، گفتند: «این جز سحری ساختگی نیست و از پدران پیشین خود چنین [چیزی‌] نشنیده‌ایم.»"/>
		<aya index="37" text="و موسی گفت: «پروردگارم به [حال‌] کسی که از جانب او رهنمودی آورده و [نیز] کسی که فرجام [نیکویِ‌] آن سرا برای اوست، داناتر است. در حقیقت، ظالمان رستگار نمی‌شوند.»"/>
		<aya index="38" text="و فرعون گفت: «ای بزرگان قوم، من جز خویشتن برای شما خدایی نمی‌شناسم. پس ای هامان؛ برایم بر گل آتش بیفروز و برجی [بلند] برای من بساز، شاید به [حال‌] خدای موسی اطّلاع یابم، و من جداً او را از دروغگویان می‌پندارم.»"/>
		<aya index="39" text="و او و سپاهیانش در آن سرزمین به ناحق سرکشی کردند و پنداشتند که به سوی ما بازگردانیده نمی‌شوند."/>
		<aya index="40" text="تا او و سپاهیانش را فرو گرفتیم و آنان را در دریا افکندیم، بنگر که فرجام کار ستمکاران چگونه بود."/>
		<aya index="41" text="و آنان را پیشوایانی که به سوی آتش می‌خوانند گردانیدیم، و روز رستاخیز یاری نخواهند شد."/>
		<aya index="42" text="و در این دنیا لعنتی بدرقه [نام‌] آنان کردیم و روز قیامت [نیز] ایشان از [جمله‌] زشت‌رویانند."/>
		<aya index="43" text="و به راستی، پس از آنکه نسلهای نخستین را هلاک کردیم، به موسی کتاب دادیم که [دربردارنده‌] روشنگری‌ها و رهنمود و رحمتی برای مردم بود، امید که آنان پند گیرند."/>
		<aya index="44" text="و چون امر [پیامبری‌] را به موسی واگذاشتیم، تو در جانب غربی [طور] نبودی و از گواهان [نیز] نبودی."/>
		<aya index="45" text="لیکن ما نسلهایی پدید آوردیم و عمرشان طولانی شد. و تو در میان ساکنان [شهر] مَدْین مقیم نبودی تا آیات ما را بر ایشان بخوانی، لیکن ما بودیم که فرستنده [پیامبران‌] بودیم."/>
		<aya index="46" text="و آندم که [موسی را] ندا دردادیم، تو در جانب طور نبودی، ولی [این اطّلاع تو] رحمتی است از پروردگار تو، تا قومی را که هیچ هشداردهنده‌ای پیش از تو برایشان نیامده است بیم دهی، باشد که آنان پندپذیرند."/>
		<aya index="47" text="و اگر نبود که وقتی به [سزای‌] پیش‌فرست دستهایشان مصیبتی به ایشان برسد، بگویند: «پروردگارا، چرا فرستاده‌ای به سوی ما نفرستادی تا از احکام تو پیروی کنیم و از مؤمنان باشیم» [قطعاً در کیفر آنان شتاب می‌کردیم‌]."/>
		<aya index="48" text="پس چون حق از جانب ما برایشان آمد، گفتند: «چرا نظیر آنچه به موسی داده شد، به او داده نشده است؟» آیا به آنچه قبلاً به موسی داده شد کفر نورزیدند؟ گفتند: «دو ساحر با هم ساخته‌اند.» و گفتند: «ما همه را منکریم.»"/>
		<aya index="49" text="بگو: «پس اگر راست می‌گویید، کتابی از جانب خدا بیاورید که از این دو هدایت کننده‌تر باشد تا پیرویش کنم.»"/>
		<aya index="50" text="پس اگر تو را اجابت نکردند، بدان که فقط هوسهای خود را پیروی می‌کنند؛ و کیست گمراه‌تر از آنکه بی‌راهنمایی خدا از هوسش پیروی کند؟ بی‌تردید خدا مردم ستمگر را راهنمایی نمی‌کند."/>
		<aya index="51" text="و به راستی، این گفتار را برای آنان پی در پی و به هم پیوسته نازل ساختیم، امید که آنان پند پذیرند."/>
		<aya index="52" text="کسانی که قبل از آن، کتاب [آسمانی‌] به ایشان داده‌ایم، آنان به [قرآن‌] می‌گروند."/>
		<aya index="53" text="و چون بر ایشان فرو خوانده می‌شود، می‌گویند: «بدان ایمان آوردیم که آن درست است [و] از طرف پروردگار ماست؛ ما پیش از آن [هم‌] از تسلیم‌شوندگان بودیم.»"/>
		<aya index="54" text="آنانند که به [پاس‌] آنکه صبر کردند و [برای آنکه‌] بدی را با نیکی دفع می‌نمایند و از آنچه روزی‌شان داده‌ایم انفاق می‌کنند، دو بار پاداش خواهند یافت."/>
		<aya index="55" text="و چون لغوی بشنوند از آن روی برمی‌تابند و می‌گویند: «کردارهای ما از آنِ ما و کردارهای شما از آنِ شماست، سلام بر شما، جویای [مصاحبت‌] نادانان نیستیم.»"/>
		<aya index="56" text="در حقیقت، تو هر که را دوست داری نمی‌توانی راهنمایی کنی، لیکن خداست که هر که را بخواهد راهنمایی می‌کند، و او به راه‌یافتگان داناتر است."/>
		<aya index="57" text="و گفتند: «اگر با تو از [نورِ] هدایت پیروی کنیم، از سرزمین خود ربوده خواهیم شد.» آیا آنان را در حرمی امن جای ندادیم که محصولات هر چیزی -که رزقی از جانب ماست- به سوی آن سرازیر می‌شود؟ ولی بیشترشان نمی‌دانند."/>
		<aya index="58" text="و چه بسیار شهرها که هلاکش کردیم، [زیرا] زندگی خوش، آنها را سرمست کرده بود. این است سراهایشان که پس از آنان -جز برای عدّه کمی- مورد سکونت قرار نگرفته، و ماییم که وارث آنان بودیم."/>
		<aya index="59" text="و پروردگار تو [هرگز] ویرانگر شهرها نبوده است تا [پیشتر] در مرکز آنها پیامبری برانگیزد که آیات ما را بر ایشان بخواند، و ما شهرها را -تا مردمشان ستمگر نباشند- ویران‌کننده نبوده‌ایم."/>
		<aya index="60" text="و هر آنچه به شما داده شده است، کالای زندگی دنیا و زیور آن است، و[لی‌] آنچه پیش خداست بهتر و پایدارتر است؛ مگر نمی‌اندیشید؟"/>
		<aya index="61" text="آیا کسی که وعده نیکو به او داده‌ایم و او به آن خواهد رسید، مانند کسی است که از کالای زندگی دنیا بهره‌مندش گردانیده‌ایم [ولی‌] او روز قیامت از [جمله‌] احضارشدگان [در آتش‌] است؟"/>
		<aya index="62" text="و [به یاد آور] روزی را که آنان را ندا می‌دهد و می‌فرماید: «آن شریکان من، که می‌پنداشتید کجایند؟»"/>
		<aya index="63" text="آنان که حکم [عذاب‌] بر ایشان واجب آمده، می‌گویند: «پروردگارا، اینانند کسانی که گمراه کردیم، گمراهشان کردیم همچنانکه خود گمراه شدیم، [از آنان‌] به سوی تو بیزاری می‌جوییم، ما را نمی‌پرستیدند [بلکه پندار خود را دنبال می‌کردند].»"/>
		<aya index="64" text="و [به آنان‌] گفته می‌شود: «شریکان خود را فرا خوانید.» [پس آنها را می‌خوانند] ولی پاسخشان نمی‌دهند و عذاب را می‌بینند [و آرزو می‌کنند که‌] ای کاش هدایت‌یافته بودند."/>
		<aya index="65" text="و روزی را که [خدا] آنان را ندا درمی‌دهد و می‌فرماید: «فرستادگان [ما] را چه پاسخ دادید؟»"/>
		<aya index="66" text="پس در آن روز اخبار بر ایشان پوشیده گردد و از یکدیگر نمی‌توانند بپرسند."/>
		<aya index="67" text="و امّا کسی که توبه کند و ایمان آورد و به کار شایسته پردازد، امید که از رستگاران باشد."/>
		<aya index="68" text="و پروردگار تو هر چه را بخواهد می‌آفریند و برمی‌گزیند، و آنان اختیاری ندارند. منزه است خدا، و از آنچه [با او] شریک می‌گردانند برتر است."/>
		<aya index="69" text="و آنچه را سینه‌هایشان پوشیده یا آشکار می‌دارد، پروردگارت می‌داند."/>
		<aya index="70" text="و اوست خدا[یی که‌] جز او معبودی نیست. در این [سرای‌] نخستین و در آخرت، ستایش از آنِ اوست، و فرمان، او راست و به سوی او بازگردانیده می‌شوید."/>
		<aya index="71" text="بگو: «هان، چه می‌پندارید اگر خدا تا روز رستاخیز شب را بر شما جاوید بدارد؛ جز خداوند کدامین معبود برای شما روشنی می‌آورد؟ آیا نمی‌شنوید؟»"/>
		<aya index="72" text="بگو: «هان، چه می‌پندارید اگر خدا تا روز قیامت روز را بر شما جاوید بدارد؛ جز خداوند کدامین معبود برای شما شبی می‌آورد که در آن آرام گیرید، آیا نمی‌بینید؟»"/>
		<aya index="73" text="و از رحمتش برایتان شب و روز را قرار داد تا در این [یک‌] بیارامید و [در آن یک‌] از فزون‌بخشی او [روزی خود] بجویید، باشد که سپاس بدارید."/>
		<aya index="74" text="و [یاد کن‌] روزی را که ندایشان می‌کند و می‌فرماید: «آن شریکان که می‌پنداشتید کجایند؟»"/>
		<aya index="75" text="و از میان هر امتی گواهی بیرون می‌کشیم و می‌گوییم: «برهان خود را بیاورید.» پس بدانند که حقّ از آنِ خداست، و آنچه برمی‌بافتند از دستشان می‌رود."/>
		<aya index="76" text="قارون از قوم موسی بود و بر آنان ستم کرد، و از گنجینه‌ها آن قدر به او داده بودیم که کلیدهای آنها بر گروه نیرومندی سنگین می‌آمد، آنگاه که قوم وی بدو گفتند: «شادی مکن که خدا شادی‌کنندگان را دوست نمی‌دارد."/>
		<aya index="77" text="و با آنچه خدایت داده سرای آخرت را بجوی و سهم خود را از دنیا فراموش مکن، و همچنانکه خدا به تو نیکی کرده نیکی کن و در زمین فساد مجوی که خدا فسادگران را دوست نمی‌دارد."/>
		<aya index="78" text="[قارون‌] گفت: «من اینها را در نتیجه دانش خود یافته‌ام.» آیا وی ندانست که خدا نسلهایی را پیش از او نابود کرد که از او نیرومندتر و مال‌اندوزتر بودند؟ و[لی این گونه‌] مجرمان را [نیازی‌] به پرسیده شدن از گناهانشان نیست."/>
		<aya index="79" text="پس [قارون‌] با کوکبه خود بر قومش نمایان شد؛ کسانی که خواستار زندگی دنیا بودند گفتند: «ای کاش مثل آنچه به قارون داده شده به ما [هم‌] داده می‌شد، واقعاً او بهره بزرگی [از ثروت‌] دارد.»"/>
		<aya index="80" text="و کسانی که دانش [واقعی‌] یافته بودند، گفتند: «وای بر شما! برای کسی که گرویده و کار شایسته کرده پاداش خدا بهتر است، و جز شکیبایان آن را نیابند.»"/>
		<aya index="81" text="آنگاه [قارون‌] را با خانه‌اش در زمین فرو بردیم، و گروهی نداشت که در برابر [عذاب‌] خدا او را یاری کنند و [خود نیز] نتوانست از خود دفاع کند."/>
		<aya index="82" text="و همان کسانی که دیروز آرزو داشتند به جای او باشند، صبح می‌گفتند: «وای، مثل اینکه خدا روزی را برای هر کس از بندگانش که بخواهد گشاده یا تنگ می‌گرداند، و اگر خدا بر ما منّت ننهاده بود، ما را [هم‌] به زمین فرو برده بود؛ وای، گویی که کافران رستگار نمی‌گردند.»"/>
		<aya index="83" text="آن سرای آخرت را برای کسانی قرار می‌دهیم که در زمین خواستار برتری و فساد نیستند، و فرجام [خوش‌] از آنِ پرهیزگاران است."/>
		<aya index="84" text="هر کس نیکی به میان آورد، برای او [پاداشی‌] بهتر از آن خواهد بود، و هر کس بدی به میان آورد، کسانی که کارهای بد کرده‌اند جز سزای آنچه کرده‌اند نخواهند یافت."/>
		<aya index="85" text="در حقیقت، همان کسی که این قرآن را بر تو فرض کرد، یقیناً تو را به سوی وعده‌گاه بازمی‌گرداند. بگو: «پروردگارم بهتر می‌داند چه کس هدایت آورده و چه کس در گمراهی آشکاری است؟»"/>
		<aya index="86" text="و تو امیدوار نبودی که بر تو کتاب القا شود، بلکه این رحمتی از پروردگار تو بود. پس تو هرگز پشتیبان کافران مباش."/>
		<aya index="87" text="و البته نباید تو را از آیات خدا -بعد از آنکه بر تو نازل شده است- باز دارند، و به سوی پروردگارت دعوت کن، و زنهار از مشرکان مباش."/>
		<aya index="88" text="و با خدا معبودی دیگر مخوان. خدایی جز او نیست. جز ذات او همه چیز نابودشونده است. فرمان از آنِ اوست. و به سوی او بازگردانیده می‌شوید."/>
	</sura>
	<sura index="29" name="">
		<aya index="1" text="الف، لام، میم."/>
		<aya index="2" text="آیا مردم پنداشتند که تا گفتند ایمان آوردیم، رها می‌شوند و مورد آزمایش قرار نمی‌گیرند؟"/>
		<aya index="3" text="و به یقین، کسانی را که پیش از اینان بودند آزمودیم، تا خدا آنان را که راست گفته‌اند معلوم دارد و دروغگویان را [نیز] معلوم دارد."/>
		<aya index="4" text="آیا کسانی که کارهای بد می‌کنند، می‌پندارند که بر ما پیشی خواهند جست؟ چه بد داوری می‌کنند."/>
		<aya index="5" text="کسی که به دیدار خدا امید دارد [بداند که‌] اَجَل [او از سوی‌] خدا آمدنی است، و اوست شنوای دانا."/>
		<aya index="6" text="و هر که بکوشد، تنها برای خود می‌کوشد، زیرا خدا از جهانیان سخت بی‌نیاز است."/>
		<aya index="7" text="و کسانی که ایمان آورده، و کارهای شایسته کرده‌اند، قطعاً گناهانشان را از آنان می زداییم، و بهتر از آنچه می‌کردند پاداششان می‌دهیم."/>
		<aya index="8" text="و به انسان سفارش کردیم که به پدر و مادر خود نیکی کند، و[لی‌] اگر آنها با تو درکوشند تا چیزی را که بدان علم نداری با من شریک گردانی، از ایشان اطاعت مکن. سرانجامتان به سوی من است، و شما را از [حقیقت‌] آنچه انجام می‌دادید باخبر خواهم کرد."/>
		<aya index="9" text="و کسانی که گرویده و کارهای شایسته کرده‌اند، البتّه آنان را در زمره شایستگان درمی‌آوریم."/>
		<aya index="10" text="و از میان مردم کسانی‌اند که می‌گویند: «به خدا ایمان آورده‌ایم» و چون در [راه‌] خدا آزار کشند، آزمایش مردم را مانند عذاب خدا قرار می‌دهند؛ و اگر از جانب پروردگارت پیروزی رسد حتماً خواهند گفت: «ما با شما بودیم.» آیا خدا به آنچه در دلهای جهانیان است داناتر نیست؟"/>
		<aya index="11" text="و قطعاً خدا کسانی را که ایمان آورده‌اند می‌شناسد، و یقیناً منافقان را [نیز] می‌شناسد."/>
		<aya index="12" text="و کسانی که کافر شده‌اند، به کسانی که ایمان آورده‌اند می‌گویند: «راه ما را پیروی کنید و گناهانتان به گردن ما.» و[لی‌] چیزی از گناهانشان را به گردن نخواهند گرفت؛ قطعاً آنان دروغگویانند."/>
		<aya index="13" text="و قطعاً بارهای گران خودشان و بارهای گران [دیگر] را با بارهای گران خود برخواهند گرفت، و مسلّماً روز قیامت از آنچه به دروغ برمی‌بستند پرسیده خواهند شد."/>
		<aya index="14" text="و به راستی، نوح را به سوی قومش فرستادیم، پس در میان آنان نهصد و پنجاه سال درنگ کرد، تا طوفان آنها را در حالی که ستمکار بودند فرا گرفت."/>
		<aya index="15" text="و او را با کشتی‌نشینان برهانیدیم و آن [سفینه‌] را برای جهانیان عبرتی گردانیدیم."/>
		<aya index="16" text="و [یاد کن‌] ابراهیم را چون به قوم خویش گفت: «خدا را بپرستید و از او پروا بدارید؛ اگر بدانید این [کار] برای شما بهتر است.»"/>
		<aya index="17" text="واقعاً آنچه را که شما سوای خدا می‌پرستید جز بتانی [بیش‌] نیستند و دروغی برمی‌سازید. در حقیقت، کسانی را که جز خدا می‌پرستید اختیار روزی شما را در دست ندارند. پس روزی را پیش خدا بجویید و او را بپرستید و وی را سپاس گویید، که به سوی او بازگردانیده می‌شوید."/>
		<aya index="18" text="و اگر تکذیب کنید، قطعاً امّتهای پیش از شما [هم‌] تکذیب کردند، و بر پیامبر [خدا] جز ابلاغ آشکار [وظیفه‌ای‌] نیست."/>
		<aya index="19" text="آیا ندیده‌اند که خدا چگونه آفرینش را آغاز می‌کند سپس آن را باز می‌گرداند؟ در حقیقت، این [کار] بر خدا آسان است."/>
		<aya index="20" text="بگو: «در زمین بگردید و بنگرید چگونه آفرینش را آغاز کرده است سپس [باز ] خداست که نشأه آخرت را پدید می‌آورد؛ خداست که بر هر چیزی تواناست.»"/>
		<aya index="21" text="هر که را بخواهد عذاب و هر که را بخواهد رحمت می‌کند و به سوی او بازگردانیده می شوید."/>
		<aya index="22" text="و شما نه در زمین و نه در آسمان درمانده‌کننده [او] نیستید، و جز خدا برای شما یار و یاوری نیست."/>
		<aya index="23" text="و کسانی که آیات خدا و لقای او را منکر شدند، آنانند که از رحمت من نومیدند و ایشان را عذابی پر درد خواهد بود."/>
		<aya index="24" text="و پاسخ قومش جز این نبود که گفتند: «بکشیدش یا بسوزانیدش.» ولی خدا او را از آتش نجات بخشید. آری، در این [نجات بخشی خدا] برای مردمی که ایمان دارند قطعاً دلایلی است."/>
		<aya index="25" text="و [ابراهیم‌] گفت: «جز خدا، فقط بتهایی را اختیار کرده‌اید که آن هم برای دوستی میان شما در زندگی دنیاست، آنگاه روز قیامت بعضی از شما بعضی دیگر را انکار و برخی از شما برخی دیگر را لعنت می‌کنند و جایتان در آتش است و برای شما یاورانی نخواهد بود.»"/>
		<aya index="26" text="پس لوط به او ایمان آورد و [ابراهیم‌] گفت: «من به سوی پروردگار خود روی می آورم، که اوست ارجمند حکیم.»"/>
		<aya index="27" text="و اسحاق و یعقوب را به او عطا کردیم و در میان فرزندانش پیامبری و کتاب قرار دادیم و در دنیا پاداشش را به او بخشیدیم و قطعاً او در آخرت [نیز] از شایستگان خواهد بود."/>
		<aya index="28" text="و [یاد کن‌] لوط را هنگامی که به قوم خود گفت: «شما به کاری زشت می‌پردازید که هیچ یک از مردم زمین در آن [کار] بر شما پیشی نگرفته است."/>
		<aya index="29" text="آیا شما با مردها درمی‌آمیزید و راه [توالد و تناسل‌] را قطع می‌کنید و در محافل [اُنس‌] خود پلیدکاری می‌کنید؟» و[لی‌] پاسخ قومش جز این نبود که گفتند: «اگر راست می گویی عذاب خدا را برای ما بیاور.»"/>
		<aya index="30" text="[لوط] گفت: «پروردگارا، مرا بر قوم فسادکار غالب گردان.»"/>
		<aya index="31" text="و چون فرستادگان ما برای ابراهیم مژده آوردند، گفتند: «ما اهل این شهر را هلاک خواهیم کرد، زیرا مردمش ستمکار بوده‌اند.»"/>
		<aya index="32" text="گفت: «لوط [نیز] در آنجاست.» گفتند: «ما بهتر می‌دانیم چه کسانی در آنجا هستند؛ او و کسانش را -جز زنش که از باقی ماندگان [در خاکستر آتش‌] است- حتماً نجات خواهیم داد.»"/>
		<aya index="33" text="و هنگامی که فرستادگان ما به سوی لوط آمدند، به علت [حضور] ایشان ناراحت شد و دستش از [حمایت‌] آنها کوتاه گردید. گفتند: «مترس و غم مدار که ما تو و خانواده‌ات را -جز زنت که از باقی‌ماندگان [در خاکستر آتش‌] است- حتماً می رهانیم."/>
		<aya index="34" text="ما بر مردم این شهر به [سزای‌] فسقی که می‌کردند، عذابی از آسمان فرو خواهیم فرستاد."/>
		<aya index="35" text="و از آن [شهر سوخته‌] برای مردمی که می‌اندیشند نشانه‌ای روشن باقی گذاشتیم."/>
		<aya index="36" text="و به سوی [مردم‌] مَدْیَن، برادرشان شعیب را [فرستادیم‌]. گفت: «ای قوم من، خدا را بپرستید و به روز بازپسین امید داشته باشید و در زمین سر به فساد برمدارید.»"/>
		<aya index="37" text="پس او را دروغگو خواندند و زلزله آنان را فرو گرفت و بامدادان در خانه‌هایشان از پا درآمدند."/>
		<aya index="38" text="و عاد و ثمود را [نیز هلاک نمودیم‌]. قطعاً [فرجام آنان‌] از سراهایشان بر شما آشکار گردیده است، و شیطان کارهایشان را در نظرشان بیاراست و از راه بازشان داشت با آنکه [در کار دنیا] بینا بودند."/>
		<aya index="39" text="و قارون و فرعون و هامان را [هم هلاک کردیم‌]. و به راستی موسی برای آنان دلایل آشکار آورد، و[لی آنها] در آن سرزمین سرکشی نمودند و [با این همه بر ما] پیشی نجستند."/>
		<aya index="40" text="و هر یک [از ایشان‌] را به گناهش گرفتار [عذاب‌] کردیم: از آنان کسانی بودند که بر [سر] ایشان بادی همراه با شن فرو فرستادیم؛ و از آنان کسانی بودند که فریاد [مرگبار] آنها را فرو گرفت؛ و برخی از آنان را در زمین فرو بردیم؛ و بعضی را غرق کردیم؛ و [این‌] خدا نبود که بر ایشان ستم کرد بلکه خودشان بر خود ستم می‌کردند."/>
		<aya index="41" text="داستان کسانی که غیر از خدا دوستانی اختیار کرده‌اند، همچون عنکبوت است که [با آب دهان خود] خانه‌ای برای خویش ساخته، و در حقیقت -اگر می‌دانستند- سست‌ترین خانه‌ها همان خانه عنکبوت است."/>
		<aya index="42" text="خدا می‌داند هر آنچه را که جز او می‌خوانند، و هم اوست شکست‌ناپذیر سنجیده‌کار."/>
		<aya index="43" text="و این مَثَلها را برای مردم می‌زنیم و[لی‌] جز دانشوران آنها را درنیابند."/>
		<aya index="44" text="خداوند آسمانها و زمین را به حق آفرید. قطعاً در این [آفرینش‌] برای مؤمنان عبرتی است."/>
		<aya index="45" text="آنچه از کتاب به سوی تو وحی شده است بخوان، و نماز را برپا دار، که نماز از کار زشت و ناپسند باز می‌دارد، و قطعاً یاد خدا بالاتر است، و خدا می‌داند چه می‌کنید."/>
		<aya index="46" text="و با اهل کتاب، جز به [شیوه‌ای‌] که بهتر است، مجادله مکنید -مگر [با] کسانی از آنان که ستم کرده‌اند- و بگویید: «به آنچه به سوی ما نازل شده و [آنچه‌] به سوی شما نازل گردیده، ایمان آوردیم؛ و خدای ما و خدای شما یکی است و ما تسلیم اوییم.»"/>
		<aya index="47" text="و همچنین ما قرآن را بر تو نازل کردیم. پس آنان که بدیشان کتاب داده‌ایم بدان ایمان می‌آورند، و از میان اینان کسانی‌اند که به آن می‌گروند، و جز کافران [کسی‌] آیات ما را انکار نمی‌کند."/>
		<aya index="48" text="و تو هیچ کتابی را پیش از این نمی‌خواندی و با دست [راست‌] خود [کتابی‌] نمی‌نوشتی، و گر نه باطل‌اندیشان قطعاً به شک می‌افتادند."/>
		<aya index="49" text="بلکه [قرآن‌] آیاتی روشن در سینه‌های کسانی است که علم [الهی‌] یافته‌اند، و جز ستمگران منکر آیات ما نمی‌شوند."/>
		<aya index="50" text="و گفتند: «چرا بر او از جانب پروردگارش نشانه‌هایی [معجزه‌آسا] نازل نشده است؟» بگو: «آن نشانه‌ها پیش خداست، و من تنها هشداردهنده‌ای آشکارم.»"/>
		<aya index="51" text="آیا برای ایشان بس نیست که این کتاب را که بر آنان خوانده می‌شود بر تو فرو فرستادیم؟ در حقیقت، در این [کار] برای مردمی که ایمان دارند، رحمت و یادآوری است."/>
		<aya index="52" text="بگو: «کافی است خدا میان من و شما شاهد باشد. آنچه را که در آسمانها و زمین است می‌داند، و آنان که به باطل گرویده و خدا را انکار کرده‌اند همان زیانکارانند.»"/>
		<aya index="53" text="و از تو به شتاب درخواست عذاب [الهی را] دارند، و اگر سرآمدی معین نبود، قطعاً عذاب به آنان می‌رسید و بی‌آنکه خبردار شوند غافلگیرشان می‌کرد."/>
		<aya index="54" text="و شتابزده از تو عذاب می‌خواهند، و حال آنکه جهنم قطعاً بر کافران احاطه دارد."/>
		<aya index="55" text="آن روز که عذاب از بالای [سر] آنها و از زیر پاهایشان آنها را فرو گیرد، و [خدا] می‌فرماید: « [نتیجه‌] آنچه را می‌کردید بچشید.»"/>
		<aya index="56" text="«ای بندگان من که ایمان آورده‌اید، زمین من فراخ است؛ تنها مرا بپرستید.»"/>
		<aya index="57" text="هر نفسی چشنده مرگ است، آنگاه به سوی ما بازگردانیده خواهید شد."/>
		<aya index="58" text="و کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند، قطعاً آنان را در غرفه‌هایی از بهشت جای می‌دهیم که از زیر آنها جویها روان است، جاودان در آنجا خواهند بود؛ چه نیکوست پاداش عمل‌کنندگان!"/>
		<aya index="59" text="همان کسانی که شکیبایی ورزیده و بر پروردگارشان توکل نموده‌اند."/>
		<aya index="60" text="و چه بسیار جاندارانی که نمی‌توانند متحمّل روزی خود شوند. خداست که آنها و شما را روزی می‌دهد، و اوست شنوای دانا."/>
		<aya index="61" text="و اگر از ایشان بپرسی: «چه کسی آسمانها و زمین را آفریده و خورشید و ماه را [چنین‌] رام کرده است؟» حتماً خواهند گفت: «الله»؛ پس چگونه [از حق‌] بازگردانیده می‌شوند؟"/>
		<aya index="62" text="خدا بر هر کس از بندگانش که بخواهد روزی را گشاده می‌گرداند و [یا] بر او تنگ می‌سازد، زیرا خدا به هر چیزی داناست."/>
		<aya index="63" text="و اگر از آنان بپرسی: «چه کسی از آسمان، آبی فرو فرستاده و زمین را پس از مرگش به وسیله آن زنده گردانیده است؟» حتماً خواهند گفت: «الله.» بگو: «ستایش از آنِ خداست با این همه، بیشترشان نمی‌اندیشند."/>
		<aya index="64" text="این زندگی دنیا جز سرگرمی و بازیچه نیست، و زندگی حقیقی همانا [در] سرای آخرت است؛ ای کاش می‌دانستند."/>
		<aya index="65" text="و هنگامی که بر کشتی سوار می‌شوند، خدا را پاکدلانه می‌خوانند، و[لی‌] چون به سوی خشکی رساند و نجاتشان داد، بناگاه شرک می‌ورزند."/>
		<aya index="66" text="بگذار تا به آنچه بِدیشان داده‌ایم انکار آورند و بگذار تا برخوردار شوند، زودا که بدانند."/>
		<aya index="67" text="آیا ندیده‌اند که ما [برای آنان‌] حرمی امن قرار دادیم و حال آنکه مردم از حوالی آنان ربوده می‌شوند؟ آیا به باطل ایمان می‌آورند و به نعمت خدا کفر می‌ورزند؟"/>
		<aya index="68" text="و کیست ستمکارتر از آن کس که بر خدا دروغ بندد یا چون حق به سوی او آید آن را تکذیب کند؟ آیا جای کافران [در] جهنم نیست؟"/>
		<aya index="69" text="و کسانی که در راه ما کوشیده‌اند، به یقین راه‌های خود را بر آنان می‌نماییم و در حقیقت، خدا با نیکوکاران است."/>
	</sura>
	<sura index="30" name="">
		<aya index="1" text="الف، لام، میم."/>
		<aya index="2" text="رومیان شکست خوردند،"/>
		<aya index="3" text="در نزدیکترین سرزمین، و[لی‌] بعد از شکستشان، در ظرف چند سالی، به زودی پیروز خواهند گردید."/>
		<aya index="4" text="[فرجام‌] کار در گذشته و آینده از آن خداست، و در آن روز است که مؤمنان از یاری خدا شاد می‌گردند."/>
		<aya index="5" text="هر که را بخواهد یاری می‌کند، و اوست شکست‌ناپذیر مهربان."/>
		<aya index="6" text="وعده خداست. خدا وعده‌اش را خلاف نمی‌کند، ولی بیشتر مردم نمی‌دانند."/>
		<aya index="7" text="از زندگی دنیا، ظاهری را می‌شناسند، و حال آنکه از آخرت غافلند."/>
		<aya index="8" text="آیا در خودشان به تفکر نپرداخته‌اند؟ خداوند آسمانها و زمین و آنچه را که میان آن دو است، جز به حق و تا هنگامی معین، نیافریده است، و [با این همه‌] بسیاری از مردم لقای پروردگارشان را سخت منکرند."/>
		<aya index="9" text="آیا در زمین نگردیده‌اند تا ببینند فرجام کسانی که پیش از آنان بودند، چگونه بوده است؟ آنها بس نیرومندتر از ایشان بودند، و زمین را زیر و رو کردند و بیش از آنچه آنها آبادش کردند آن را آباد ساختند، و پیامبرانشان دلایل آشکار برایشان آوردند. بنابراین خدا بر آن نبود که بر ایشان ستم کند، لیکن خودشان بر خود ستم می‌کردند."/>
		<aya index="10" text="آنگاه فرجام کسانی که بدی کردند [بسی‌] بدتر بود، [چرا] که آیات خدا را تکذیب کردند و آنها را به ریشخند می‌گرفتند."/>
		<aya index="11" text="خداست که آفرینش را آغاز و سپس آن را تجدید می‌کند، آنگاه به سوی او بازگردانیده می‌شوید."/>
		<aya index="12" text="و روزی که قیامت برپا شود مجرمان نومید می‌گردند."/>
		<aya index="13" text="و برای آنان از شریکانشان شفیعانی نیست، و خود منکر شریکان خود می‌شوند."/>
		<aya index="14" text="و روزی که رستاخیز برپا گردد، آن روز [مردم‌] پراکنده می‌شوند."/>
		<aya index="15" text="اما کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند، در گلستانی، شادمان می‌گردند."/>
		<aya index="16" text="و اما کسانی که کافر شده و آیات ما و دیدار آخرت را به دروغ گرفته‌اند، پس آنان در عذاب حاضر آیند."/>
		<aya index="17" text="پس خدا را تسبیح گویید آنگاه که به عصر درمی‌آیید و آنگاه که به بامداد درمی‌شوید."/>
		<aya index="18" text="و ستایش از آنِ اوست در آسمانها و زمین و شامگاهان و وقتی که به نیمروز می‌رسید."/>
		<aya index="19" text="زنده را از مرده بیرون می‌آورد، و مرده را از زنده بیرون می‌آورد، و زمین را بعد از مرگش زنده می‌سازد؛ و بدین گونه [از گورها] بیرون آورده می‌شوید."/>
		<aya index="20" text="و از نشانه‌های او این است که شما را از خاک آفرید؛ پس بناگاه شما [به صورت‌] بشری هر سو پراکنده شدید."/>
		<aya index="21" text="و از نشانه‌های او اینکه از [نوع‌] خودتان همسرانی برای شما آفرید تا بدانها آرام گیرید، و میانتان دوستی و رحمت نهاد. آری، در این [نعمت‌] برای مردمی که می‌اندیشند قطعاً نشانه‌هایی است."/>
		<aya index="22" text="و از نشانه‌های [قدرت‌] او آفرینش آسمانها و زمین و اختلاف زبانهای شما و رنگهای شماست. قطعاً در این [امر نیز] برای دانشوران نشانه‌هایی است."/>
		<aya index="23" text="و از نشانه‌های [حکمت‌] او خواب شما در شب و [نیم‌] روز و جستجوی شما [روزی خود را] از فزون‌بخشی اوست. در این [معنی نیز] برای مردمی که می‌شنوند، قطعاً نشانه‌هایی است."/>
		<aya index="24" text="و از نشانه‌های او [اینکه‌] برق را برای شما بیم‌آور و امیدبخش می‌نمایاند، و از آسمان به تدریج آبی فرو می‌فرستد، که به وسیله آن، زمین را پس از مرگش زنده می‌گرداند. در این [امر هم‌] برای مردمی که تعقل می‌کنند، قطعاً نشانه‌هایی است."/>
		<aya index="25" text="و از نشانه‌های او این است که آسمان و زمین به فرمانش برپایند؛ پس چون شما را با یک بار خواندن فرا خوانَد، بناگاه [از گورها] خارج می‌شوید."/>
		<aya index="26" text="و هر که در آسمانها و زمین است از آنِ اوست؛ همه او را گردن نهاده‌اند."/>
		<aya index="27" text="و اوست آن کس که آفرینش را آغاز می‌کند و باز آن را تجدید می‌نماید؛ و این [کار] بر او آسانتر است. و در آسمانها و زمین نمونه والا[ی هر صفت برتر] از آن اوست، و اوست شکست‌ناپذیر سنجیده‌کار."/>
		<aya index="28" text="[خداوند] برای شما از خودتان مَثَلی زده است: آیا در آنچه به شما روزی داده‌ایم شریکانی از بردگانتان دارید که در آن [مال با هم‌] مساوی باشید و همان طور که شما از یکدیگر بیم دارید از آنها بیم داشته باشید؟ این گونه، آیات خود را برای مردمی که می‌اندیشند، به تفصیل بیان می‌کنیم."/>
		<aya index="29" text="نه، [این چنین نیست‌] بلکه کسانی که ستم کرده‌اند، بدون هیچ گونه دانشی هوسهای خود را پیروی کرده‌اند. پس آن کس را که خدا گمراه کرده، چه کسی هدایت می‌کند؟ و برای آنان یاورانی نخواهد بود."/>
		<aya index="30" text="پس روی خود را با گرایش تمام به حق، به سوی این دین کن، با همان سرشتی که خدا مردم را بر آن سرشته است. آفرینش خدای تغییرپذیر نیست. این است همان دین پایدار، ولی بیشتر مردم نمی‌دانند."/>
		<aya index="31" text="به سویش توبه برید و از او پروا بدارید و نماز را برپا کنید و از مشرکان مباشید:"/>
		<aya index="32" text="از کسانی که دین خود را قطعه قطعه کردند و فرقه فرقه شدند؛ هر حزبی بدانچه پیش آنهاست دلخوش شدند."/>
		<aya index="33" text="و چون مردم را زیانی رسد، پروردگار خود را، در حالی که به درگاه او توبه می‌کنند، می‌خوانند، و آنگاه که از جانب خود رحمتی به آنان چشانید، بناگاه دسته‌ای از ایشان به پروردگارشان شرک می‌آورند."/>
		<aya index="34" text="بگذار تا به آنچه بدانها عطا کرده‌ایم کفران ورزند. [بگو:] برخوردار شوید، زودا که خواهید دانست."/>
		<aya index="35" text="یا [مگر] حجّتی بر آنان نازل کرده‌ایم که آن [حجّت‌] در باره آنچه با [خدا] شریک می‌گردانیده‌اند سخن می‌گوید؟"/>
		<aya index="36" text="و چون مردم را رحمتی بچشانیم، بدان شاد می‌گردند؛ و چون به [سزای‌] آنچه دستاورد گذشته آنان است، صدمه‌ای به ایشان برسد، بناگاه نومید می‌شوند."/>
		<aya index="37" text="آیا ندانسته‌اند که [این‌] خداست که روزی را برای هر کس که بخواهد فراخ یا تنگ می‌گرداند؟ قطعاً در این [امر] برای مردمی که ایمان می‌آورند عبرتهاست."/>
		<aya index="38" text="پس حق خویشاوند و تنگدست و در راه‌مانده را بده. این [انفاق‌] برای کسانی که خواهان خشنودی خدایند بهتر است، و اینان همان رستگارانند."/>
		<aya index="39" text="و آنچه [به قصد] ربا می‌دهید تا در اموال مردم سود و افزایش بردارد، نزد خدا فزونی نمی‌گیرد؛ و[لی‌] آنچه را از زکات -در حالی که خشنودی خدا را خواستارید- دادید، پس آنان همان فزونی‌یافتگانند [و مضاعف می‌شود]."/>
		<aya index="40" text="خدا همان کسی است که شما را آفرید، سپس به شما روزی بخشید، آنگاه شما را می‌میراند و پس از آن زنده می‌گرداند. آیا در میان شریکان شما کسی هست که کاری از این [قبیل‌] کند؟ منزه است او، و برتر است از آنچه [با وی‌] شریک می‌گردانند."/>
		<aya index="41" text="به سبب آنچه دستهای مردم فراهم آورده، فساد در خشکی و دریا نمودار شده است، تا [سزای‌] بعضی از آنچه را که کرده‌اند به آنان بچشاند، باشد که بازگردند."/>
		<aya index="42" text="بگو: «در زمین بگردید و بنگرید فرجام کسانی که پیشتر بوده [و] بیشترشان مشرک بودند چگونه بوده است.»"/>
		<aya index="43" text="پس به سوی این دین پایدار روی بیاور، پیش از آنکه روزی از جانب خدا فرا رسد که برگشت‌ناپذیر باشد، و در آن روز [مردم‌] دسته دسته می‌شوند."/>
		<aya index="44" text="هر که کفر ورزد، کفرش به زیان اوست، و کسانی که کار شایسته کنند، [فرجام نیک را] به سود خودشان آماده می‌کنند."/>
		<aya index="45" text="تا [خدا] کسانی را که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند، به فضل خویش پاداش دهد، که او کافران را دوست نمی‌دارد."/>
		<aya index="46" text="و از نشانه‌های او این است که بادهای بشارت‌آور را می‌فرستد، تا بخشی از رحمتش را به شما بچشاند و تا کشتی به فرمانش روان گردد، و تا از فضل او [روزی‌] بجویید، و امید که سپاسگزاری کنید."/>
		<aya index="47" text="و در حقیقت، پیش از تو فرستادگانی به سوی قومشان گسیل داشتیم، پس دلایل آشکار برایشان آوردند، و از کسانی که مرتکب جرم شدند انتقام گرفتیم، و یاری‌کردن مؤمنان بر ما فرض است."/>
		<aya index="48" text="خدا همان کسی است که بادها را می‌فرستد و ابری برمی‌انگیزد و آن را در آسمان -هر گونه بخواهد- می‌گستراند و انبوهش می‌گرداند، پس می‌بینی باران از لابلای آن بیرون می‌آید. و چون آن را به هر کس از بندگانش که بخواهد، رسانید، بناگاه آنان شادمانی می‌کنند."/>
		<aya index="49" text="و قطعاً پیش از آنکه بر ایشان فرو ریزد، [آری،] پیش از آن سخت نومید بودند."/>
		<aya index="50" text="پس به آثار رحمت خدا بنگر که چگونه زمین را پس از مرگش زنده می‌گرداند. در حقیقت، هم اوست که قطعاً زنده‌کننده مردگان است، و اوست که بر هر چیزی تواناست."/>
		<aya index="51" text="و اگر بادی [آفت‌زا] بفرستیم و [کِشت خود را] زردشده ببینند، قطعاً پس از آن کفران می‌کنند."/>
		<aya index="52" text="و در حقیقت، تو مردگان را شنوا نمی‌گردانی، و این دعوت را به کران -آنگاه که به ادبار پشت می‌گردانند- نمی‌توانی بشنوانی."/>
		<aya index="53" text="و تو کوران را از گمراهی‌شان به راه نمی‌آوری. تو تنها کسانی را می‌شنوانی که به آیات ما ایمان می‌آورند و خود تسلیمند."/>
		<aya index="54" text="خداست آن کس که شما را ابتدا ناتوان آفرید، آنگاه پس از ناتوانی قوّت بخشید، سپس بعد از قوّت، ناتوانی و پیری داد. هر چه بخواهد می‌آفریند و هموست دانای توانا."/>
		<aya index="55" text="و روزی که رستاخیز بر پا شود، مجرمان سوگند یاد می‌کنند که جز ساعتی [بیش‌] درنگ نکرده‌اند؛ [در دنیا هم‌] این گونه به دروغ کشانیده می‌شدند."/>
		<aya index="56" text="و[لی‌] کسانی که دانش و ایمان یافته‌اند، می‌گویند: «قطعاً شما [به موجب آنچه‌] در کتاب خدا[ست‌] تا روز رستاخیز مانده‌اید، و این، روز رستاخیز است ولی شما خودتان نمی‌دانستید.»"/>
		<aya index="57" text="و در چنین روزی، [دیگر] پوزش آنان که ستم کرده‌اند سود نمی‌بخشد، و بازگشت به سوی حق از آنان خواسته نمی‌شود."/>
		<aya index="58" text="و به راستی در این قرآن برای مردم از هر گونه مَثَلی آوردیم، و چون برای ایشان آیه‌ای بیاوری، آنان که کفر ورزیده‌اند حتماً خواهند گفت: «شما جز بر باطل نیستید.»"/>
		<aya index="59" text="این گونه، خدا بر دلهای کسانی که نمی‌دانند مُهر می‌نهد."/>
		<aya index="60" text="پس صبر کن که وعده خدا حق است، و زنهار تا کسانی که یقین ندارند، تو را به سبکسری واندارند."/>
	</sura>
	<sura index="31" name="">
		<aya index="1" text="الف، لام، میم."/>
		<aya index="2" text="این است آیات کتاب حکمت‌آموز،"/>
		<aya index="3" text="[که‌] برای نیکوکاران رهنمود و رحمتی است،"/>
		<aya index="4" text="[همان‌] کسانی که نماز برپا می‌دارند و زکات می‌دهند، و [هم‌] ایشانند که به آخرت یقین دارند."/>
		<aya index="5" text="آنانند که از جانب پروردگارشان از هدایت برخوردارند، و ایشانند که رستگارانند."/>
		<aya index="6" text="و برخی از مردم کسانی‌اند که سخن بیهوده را خریدارند تا [مردم را] بی‌[هیچ‌] دانشی از راه خدا گمراه کنند، و [راه خدا] را به ریشخند گیرند؛ برای آنان عذابی خوارکننده خواهد بود."/>
		<aya index="7" text="و چون آیات ما بر او خوانده شود، با نِخوت روی برمی‌گرداند، چنانکه گویی آن را نشنیده [یا] گویی در گوشهایش سنگینی است؛ پس او را از عذابی پر درد خبر ده."/>
		<aya index="8" text="در حقیقت، کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند، باغهای پر نعمت خواهند داشت،"/>
		<aya index="9" text="که در آن جاودان می‌مانند؛ وعده خداست که حق است و هموست شکست‌ناپذیر سنجیده‌کار."/>
		<aya index="10" text="آسمانها را بی‌هیچ ستونی که آن را ببینید خلق کرد و در زمین کوههای استوار بیفکند تا [مبادا زمین‌] شما را بجنباند، و در آن از هر گونه جنبنده‌ای پراکنده گردانید، و از آسمان آبی فرو فرستادیم و از هر نوع [گیاه‌] نیکو در آن رویانیدیم."/>
		<aya index="11" text="این، خلق خداست. [اینک‌] به من نشان دهید کسانی که غیر از اویند چه آفریده‌اند؟ [هیچ!] بلکه ستمگران در گمراهی آشکارند."/>
		<aya index="12" text="و به راستی، لقمان را حکمت دادیم که: خدا را سپاس بگزار و هر که سپاس بگزارد، تنها برای خود سپاس می‌گزارد؛ و هر کس کفران کند، در حقیقت، خدا بی‌نیاز ستوده است."/>
		<aya index="13" text="و [یاد کن‌] هنگامی را که لقمان به پسر خویش -در حالی که وی او را اندرز می‌داد- گفت: «ای پسرک من، به خدا شرک میاور که به راستی شرک ستمی بزرگ است.»"/>
		<aya index="14" text="و انسان را در باره پدر و مادرش سفارش کردیم؛ مادرش به او باردار شد، سستی بر روی سستی. و از شیر باز گرفتنش در دو سال است. [آری، به او سفارش کردیم‌] که شکرگزارِ من و پدر و مادرت باش که بازگشت [همه‌] به سوی من است."/>
		<aya index="15" text="و اگر تو را وادارند تا در باره چیزی که تو را بدان دانشی نیست به من شرک ورزی، از آنان فرمان مبر، و[لی‌] در دنیا به خوبی با آنان معاشرت کن، و راه کسی را پیروی کن که توبه‌کنان به سوی من بازمی‌گردد؛ و [سرانجام‌] بازگشت شما به سوی من است، و از [حقیقت‌] آنچه انجام می‌دادید شما را با خبر خواهم کرد."/>
		<aya index="16" text="«ای پسرک من، اگر [عمل تو] هموزن دانه خَردلی و در تخته‌سنگی یا در آسمانها یا در زمین باشد، خدا آن را می‌آورد، که خدا بس دقیق و آگاه است."/>
		<aya index="17" text="ای پسرک من، نماز را برپا دار و به کار پسندیده وادار و از کار ناپسند باز دار، و بر آسیبی که بر تو وارد آمده است شکیبا باش. این [حاکی‌] از عزم [و اراده تو در] امور است."/>
		<aya index="18" text="و از مردم [به نِخوت‌] رُخ برمتاب، و در زمین خرامان راه مرو که خدا خودپسند لافزن را دوست نمی‌دارد."/>
		<aya index="19" text="و در راه‌رفتن خود میانه‌رو باش، و صدایت را آهسته‌ساز، که بدترین آوازها بانگ خران است."/>
		<aya index="20" text="آیا ندانسته‌اید که خدا آنچه را که در آسمانها و آنچه را که در زمین است، مسخّر شما ساخته و نعمتهای ظاهر و باطن خود را بر شما تمام کرده است؟ و برخی از مردم در باره خدا بی‌[آنکه‌] دانش و رهنمود و کتابی روشن [داشته باشند] به مجادله برمی‌خیزند."/>
		<aya index="21" text="و چون به آنان گفته شود: «آنچه را که خدا نازل کرده پیروی کنید»، می‌گویند: «[نه!] بلکه آنچه که پدرانمان را بر آن یافته‌ایم پیروی می‌کنیم»؛ آیا هر چند شیطان آنان را به سوی عذاب سوزان فرا خواند؟"/>
		<aya index="22" text="و هر کس خود را -در حالی که نیکوکار باشد- تسلیم خدا کند، قطعاً در ریسمان استوارتری چنگ درزده، و فرجام کارها به سوی خداست."/>
		<aya index="23" text="و هر کس کفر ورزد، نباید کفر او تو را غمگین گرداند. بازگشتشان به سوی ماست، و به [حقیقت‌] آنچه کرده‌اند آگاهشان خواهیم کرد. در حقیقت، خدا به راز دلها داناست."/>
		<aya index="24" text="[ما] آنان را اندکی برخوردار می‌سازیم، سپس ایشان را در عذابی پر فشار درمانده می‌کنیم."/>
		<aya index="25" text="و اگر از آنها بپرسی: «چه کسی آسمانها و زمین را آفریده است؟ مسلماً خواهند گفت: «خدا.» بگو: «ستایش از آنِ خداست» ولی بیشترشان نمی‌دانند."/>
		<aya index="26" text="آنچه در آسمانها و زمین است از آنِ خداست، در حقیقت، خدا همان بی‌نیاز ستوده‌[صفات‌] است."/>
		<aya index="27" text="و اگر آن چه درخت در زمین است قلم باشد و دریا را هفت دریای دیگر به یاری آید، سخنان خدا پایان نپذیرد. قطعاً خداست که شکست‌ناپذیر حکیم است."/>
		<aya index="28" text="آفرینش و برانگیختن شما [در نزد ما] جز مانند [آفرینش‌] یک تن نیست، که خدا شنوای بیناست."/>
		<aya index="29" text="آیا ندیده‌ای که خدا شب را در روز درمی‌آورد، و روز را [نیز] در شب درمی‌آورد، و آفتاب و ماه را تسخیر کرده است [که‌] هر یک تا وقت معلومی روانند و [نیز] خدا به آنچه می‌کنید آگاه است؟"/>
		<aya index="30" text="این‌[ها همه‌] دلیل آن است که خدا خود حق است و غیر از او هر چه را که می‌خوانند باطل است، و خدا همان بلندمرتبه بزرگ است."/>
		<aya index="31" text="آیا ندیده‌ای که کشتیها به نعمت خدا در دریا روان می‌گردند تا برخی از نشانه‌های [قدرت‌] خود را به شما بنمایاند؟ قطعاً در این [قدرت نمایی،] برای هر شکیبای سپاسگزاری، نشانه‌هاست."/>
		<aya index="32" text="و چون موجی کوه‌آسا آنان را فرا گیرد، خدا را بخوانند و اعتقاد [خود] را برای او خالص گردانند، و[لی‌] چون نجاتشان داد و به خشکی رساند برخی از آنان میانه‌رو هستند، و نشانه‌های ما را جز هر خائن ناسپاسگزاری انکار نمی‌کند."/>
		<aya index="33" text="ای مردم، از پروردگارتان پروا بدارید، و بترسید از روزی که هیچ پدری به کار فرزندش نمی‌آید، و هیچ فرزندی [نیز] به کار پدرش نخواهد آمد. آری، وعده خدا حق است. زنهار تا این زندگی دنیا شما را نفریبد، و زنهار تا شیطان شما را مغرور نسازد."/>
		<aya index="34" text="در حقیقت، خداست که علم [به‌] قیامت نزد اوست، و باران را فرو می‌فرستد، و آنچه را که در رحمهاست می‌داند و کسی نمی‌داند فردا چه به دست می‌آورد، و کسی نمی‌داند در کدامین سرزمین می‌میرد. در حقیقت، خداست [که‌] دانای آگاه است."/>
	</sura>
	<sura index="32" name="">
		<aya index="1" text="الف، لام، میم."/>
		<aya index="2" text="نازل شدن این کتاب -که هیچ [جای‌] شک در آن نیست- از طرف پروردگار جهانهاست."/>
		<aya index="3" text="آیا می‌گویند: «آن را بربافته است»؟ [نه چنین است‌] بلکه آن حقّ و از جانب پروردگار توست، تا مردمی را که پیش از تو بیم‌دهنده‌ای برای آنان نیامده است هشدار دهی، امید که راه یابند."/>
		<aya index="4" text="خدا کسی است که آسمانها و زمین و آنچه را که میان آن دو است، در شش هنگام آفرید، آنگاه بر عرش [قدرت‌] استیلا یافت، برای شما غیر از او سرپرست و شفاعتگری نیست؛ آیا باز هم پند نمی‌گیرید؟"/>
		<aya index="5" text="کار [جهان‌] را از آسمان [گرفته‌] تا زمین، اداره می‌کند؛ آنگاه [نتیجه و گزارش آن‌] در روزی که مقدارش -آن چنان که شما [آدمیان‌] برمی‌شمارید- هزار سال است، به سوی او بالا می‌رود."/>
		<aya index="6" text="اوست دانای نهان و آشکار، که شکوهمند مهربان است."/>
		<aya index="7" text="همان کسی که هر چیزی را که آفریده است نیکو آفریده، و آفرینش انسان را از گِل آغاز کرد؛"/>
		<aya index="8" text="سپس [تداوم‌] نسل او را از چکیده آبی پست مقرر فرمود؛"/>
		<aya index="9" text="آنگاه او را درست‌اندام کرد، و از روح خویش در او دمید، و برای شما گوش و دیدگان و دلها قرار داد؛ چه اندک سپاس می‌گزارید."/>
		<aya index="10" text="و گفتند: «آیا وقتی در [دلِ‌] زمین گم شدیم، آیا [باز] ما در خلقت جدیدی خواهیم بود؟» [نه،] بلکه آنها به لقای پروردگارشان [و حضور او] کافرند."/>
		<aya index="11" text="بگو: «فرشته مرگی که بر شما گمارده شده، جانتان را می‌ستاند، آنگاه به سوی پروردگارتان بازگردانیده می‌شوید.»"/>
		<aya index="12" text="و کاش هنگامی را که مجرمان پیش پروردگارشان سرهاشان را به زیر افکنده‌اند می‌دیدی [که می‌گویند:] «پروردگارا، دیدیم و شنیدیم؛ ما را بازگردان تا کار شایسته کنیم، چرا که ما یقین داریم.»"/>
		<aya index="13" text="و اگر می‌خواستیم، حتماً به هر کسی [از روی جبر] هدایتش را می‌دادیم، لیکن سخن من محقَقَ گردیده که: «هر آینه جهنم را از همه جنیان و آدمیان خواهم آکند.»"/>
		<aya index="14" text="پس به [سزای‌] آنکه دیدار این روزتان را از یاد بردید [عذاب را] بچشید؛ ما [نیز] فراموشتان کردیم، و به [سزای‌] آنچه انجام می‌دادید عذاب جاودان را بچشید."/>
		<aya index="15" text="تنها کسانی به آیات ما می‌گروند که چون آن [آیات‌] را به ایشان یادآوری کنند، سجده‌کنان به روی درمی‌افتند، و به ستایش پروردگارشان تسبیح می‌گویند و آنان بزرگی نمی‌فروشند."/>
		<aya index="16" text="پهلوهایشان از خوابگاهها جدا می‌گردد [و] پروردگارشان را از روی بیم و طمع می‌خوانند، و از آنچه روزیشان داده‌ایم انفاق می‌کنند."/>
		<aya index="17" text="هیچ کس نمی‌داند چه چیز از آنچه روشنی‌بخش دیدگان است به [پاداش‌] آنچه انجام می‌دادند برای آنان پنهان کرده‌ام."/>
		<aya index="18" text="آیا کسی که مؤمن است، چون کسی است که نافرمان است؟ یکسان نیستند."/>
		<aya index="19" text="اما کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند، به [پاداش‌] آنچه انجام می‌دادند در باغهایی که در آن جایگزین می‌شوند، پذیرایی می‌گردند."/>
		<aya index="20" text="و اما کسانی که نافرمانی کرده‌اند، پس جایگاهشان آتش است. هر بار که بخواهند از آن بیرون بیایند، در آن بازگردانیده می‌شوند و به آنان گفته می‌شود: «عذاب آن آتشی را که دروغش می‌پنداشتید بچشید.»"/>
		<aya index="21" text="و قطعاً غیر از آن عذاب بزرگتر، از عذاب این دنیا [نیز] به آنان می‌چشانیم، امید که آنها [به خدا] بازگردند."/>
		<aya index="22" text="و کیست بیدادگرتر از آن کس که به آیات پروردگارش پند داده شود [و] آنگاه از آن روی بگرداند؟ قطعاً ما از مجرمان انتقام‌کِشنده‌ایم."/>
		<aya index="23" text="و به راستی [ما] به موسی کتاب دادیم. پس در لقای او [با خدا]تردید مکن، و آن [کتاب‌] را برای فرزندان اسرائیل [مایه‌] هدایت قرار دادیم."/>
		<aya index="24" text="و چون شکیبایی کردند و به آیات ما یقین داشتند، برخی از آنان را پیشوایانی قرار دادیم که به فرمان ما [مردم را] هدایت می‌کردند."/>
		<aya index="25" text="در حقیقت، پروردگار تو، خود روز قیامت در آنچه با یکدیگر در باره آن اختلاف می‌کردند، میانشان داوری خواهد کرد."/>
		<aya index="26" text="آیا برای آنان روشن نگردیده که چه بسیار نسلها را پیش از آنها نابود گردانیدیم [که اینان‌] در سراهایشان راه می‌روند؟ قطعاً در این [امر] عبرتهاست، مگر نمی‌شنوند؟"/>
		<aya index="27" text="آیا ننگریسته‌اند که ما باران را به سوی زمین بایر می‌رانیم، و به وسیله آن کِشته‌ای را برمی‌آوریم که دامهایشان و خودشان از آن می‌خورند؟ مگر نمی‌بینند؟"/>
		<aya index="28" text="و می‌پرسند: «اگر راست می‌گویید، این پیروزی [شما] چه وقت است؟»"/>
		<aya index="29" text="بگو: «روز پیروزی، ایمان کسانی که کافر شده‌اند سود نمی‌بخشد و آنان مهلت نمی‌یابند.»"/>
		<aya index="30" text="پس، از ایشان روی برتاب و منتظر باش که آنها نیز در انتظارند."/>
	</sura>
	<sura index="33" name="">
		<aya index="1" text="ای پیامبر، از خدا پروا بدار و کافران و منافقان را فرمان مبر، که خدا همواره دانای حکیم است."/>
		<aya index="2" text="و آنچه را که از جانب پروردگارت به سوی تو وحی می‌شود، پیروی کن که خدا همواره به آنچه می‌کنید آگاه است."/>
		<aya index="3" text="و بر خدا اعتماد کن، همین بس که خدا نگهبان [تو]ست."/>
		<aya index="4" text="خداوند برای هیچ مردی در درونش دو دل ننهاده است، و آن همسرانتان را که مورد «ظهار» قرار می‌دهید مادران شما نگردانیده، و پسرخواندگانتان را پسران [واقعی‌] شما قرار نداده است. این، گفتار شما به زبان شماست، و[لی‌] خدا حقیقت را می‌گوید، و او[ست که‌] به راه راست هدایت می‌کند."/>
		<aya index="5" text="آنان را به [نام‌] پدرانشان بخوانید، که این نزد خدا عادلانه‌تر است، و اگر پدرانشان را نمی‌شناسید پس برادران دینی و موالی شمایند، و در آنچه اشتباهاً مرتکب آن شده‌اید بر شما گناهی نیست، ولی در آنچه دلهایتان عمد داشته است [مسؤولید ]و خداست که همواره آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="6" text="پیامبر به مؤمنان از خودشان سزاوارتر [و نزدیکتر] است و همسرانش مادران ایشانند، و خویشاوندان [طبق‌] کتاب خدا، بعضی [نسبت‌] به بعضی اولویت دارند [و] بر مؤمنان و مهاجران [مقدّمند]، مگر آنکه بخواهید به دوستان [مؤمن‌] خود [وصیت یا ]احسانی کنید، و این در کتاب [خدا] نگاشته شده است."/>
		<aya index="7" text="و [یاد کن‌] هنگامی را که از پیامبران پیمان گرفتیم، و از تو و از نوح و ابراهیم و موسی و عیسی پسر مریم، و از [همه‌] آنان پیمانی استوار گرفتیم."/>
		<aya index="8" text="تا راستان را از صدقشان باز پرسد، و برای کافران عذابی دردناک آماده کرده است."/>
		<aya index="9" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، نعمت خدا را بر خود به یاد آرید، آنگاه که لشکرهایی به سوی شما [در]آمدند، پس بر سر آنان تندبادی و لشکرهایی که آنها را نمی‌دیدید فرستادیم، و خدا به آنچه می‌کنید همواره بیناست."/>
		<aya index="10" text="هنگامی که از بالای [سر] شما و از زیر [پای‌] شما آمدند، و آنگاه که چشمها خیره شد و جانها به گلوگاهها رسید و به خدا گمانهایی [نابجا] می‌بردید."/>
		<aya index="11" text="آنجا [بود که‌] مؤمنان در آزمایش قرار گرفتند و سخت تکان خوردند."/>
		<aya index="12" text="و هنگامی که منافقان و کسانی که در دلهایشان بیماری است می‌گفتند: «خدا و فرستاده‌اش جز فریب به ما وعده‌ای ندادند.»"/>
		<aya index="13" text="و چون گروهی از آنان گفتند: «ای مردم مدینه، دیگر شما را جای درنگ نیست، برگردید.» و گروهی از آنان از پیامبر اجازه می‌خواستند و می‌گفتند: «خانه‌های ما بی‌حفاظ است» و[لی خانه‌هایشان‌] بی‌حفاظ نبود، [آنان‌] جز گریز [از جهاد] چیزی نمی‌خواستند."/>
		<aya index="14" text="و اگر از اطراف [مدینه‌] مورد هجوم واقع می‌شدند و آنگاه آنان را به ارتداد می‌خواندند، قطعاً آن را می‌پذیرفتند و جز اندکی در این [کار] درنگ نمی‌کردند؛"/>
		<aya index="15" text="با آنکه قبلاً با خدا سخت پیمان بسته بودند که پشت [به دشمن‌] نکنند، و پیمان خدا همواره بازخواست دارد."/>
		<aya index="16" text="بگو: «اگر از مرگ یا کشته شدن بگریزید، هرگز این گریز برای شما سود نمی‌بخشد، و در آن صورت جز اندکی برخوردار نخواهید شد.»"/>
		<aya index="17" text="بگو: «چه کسی می‌تواند در برابر خدا از شما حمایت کند اگر او بخواهد برای شما بد بیاورد یا بخواهد شما را رحمت کند؟ و غیر از خدا برای خود یار و یاوری نخواهند یافت.»"/>
		<aya index="18" text="خداوند کارشکنان [و مانع‌شوندگان‌] شما و آن کسانی را که به برادرانشان می گفتند: «نزد ما بیایید» و جز اندکی روی به جنگ نمی‌آورند [خوب‌] می‌شناسد."/>
		<aya index="19" text="بر شما بخیلانند، و چون خطر فرا رسد آنان را می‌بینی که مانند کسی که مرگ او را فرو گرفته، چشمانشان در حدقه می‌چرخد [و] به سوی تو می‌نگرند؛ و چون ترس برطرف شود شما را با زبانهایی تند نیش می‌زنند؛ بر مال حریصند. آنان ایمان نیاورده‌اند و خدا اعمالشان را تباه گردانیده، و این [کار] همواره بر خدا آسان است."/>
		<aya index="20" text="اینان [چنین‌] می‌پندارند که دسته‌های دشمن نرفته‌اند، و اگر دسته‌های دشمن بازآیند آرزو می‌کنند: کاش میان اعراب بادیه‌نشین بودند و از اخبار [مربوط به‌] شما جویا می‌شدند، و اگر در میان شما بودند، جز اندکی جنگ نمی‌کردند."/>
		<aya index="21" text="قطعاً برای شما در [اقتدا به‌] رسول خدا سرمشقی نیکوست: برای آن کس که به خدا و روز بازپسین امید دارد و خدا را فراوان یاد می‌کند."/>
		<aya index="22" text="و چون مؤمنان دسته‌های دشمن را دیدند، گفتند: «این همان است که خدا و فرستاده‌اش به ما وعده دادند و خدا و فرستاده‌اش راست گفتند»، و جز بر ایمان و فرمانبرداری آنان نیفزود."/>
		<aya index="23" text="از میان مؤمنان مردانی‌اند که به آنچه با خدا عهد بستند صادقانه وفا کردند. برخی از آنان به شهادت رسیدند و برخی از آنها در [همین‌] انتظارند و [هرگز عقیده خود را] تبدیل نکردند."/>
		<aya index="24" text="تا خدا راستگویان را به [پاداش‌] راستی‌شان پاداش دهد، و منافقان را اگر بخواهد، عذاب کند یا بر ایشان ببخشاید که خدا همواره آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="25" text="و خداوند آنان را که کفر ورزیده‌اند، بی‌آنکه به مالی رسیده باشند، به غیظ [و حسرت‌] برگرداند، و خدا [زحمت‌] جنگ را از مؤمنان برداشت، و خدا همواره نیرومند شکست‌ناپذیر است."/>
		<aya index="26" text="و کسانی از اهل کتاب را که با [مشرکان‌] همپُشتی کرده بودند، از دژهایشان به زیر آورد و در دلهایشان هراس افکند: گروهی را می‌کشتید و گروهی را اسیر می‌کردید."/>
		<aya index="27" text="و زمینشان و خانه‌ها و اموالشان و سرزمینی را که در آن پا ننهاده بودید به شما میراث داد، و خدا بر هر چیزی تواناست."/>
		<aya index="28" text="ای پیامبر، به همسرانت بگو: «اگر خواهان زندگی دنیا و زینت آنید، بیایید تا مَهرتان را بدهم و [خوش و] خُرّم شما را رها کنم."/>
		<aya index="29" text="و اگر خواستار خدا و فرستاده وی و سرای آخرتید، پس به راستی خدا برای نیکوکاران شما پاداش بزرگی آماده گردانیده است."/>
		<aya index="30" text="ای همسران پیامبر، هر کس از شما مبادرت به کار زشتِ آشکاری کند، عذابش دو چندان خواهد بود؛ و این بر خدا همواره آسان است."/>
		<aya index="31" text="و هر کس از شما خدا و فرستاده‌اش را فرمان بَرَد و کار شایسته کند، پاداشش را دو چندان می‌دهیم و برایش روزیِ نیکو فراهم خواهیم ساخت."/>
		<aya index="32" text="ای همسران پیامبر، شما مانند هیچ یک از زنان [دیگر] نیستید، اگر سر پروا دارید پس به ناز سخن مگویید تا آنکه در دلش بیماری است طمع ورزد؛ و گفتاری شایسته گویید."/>
		<aya index="33" text="و در خانه‌هایتان قرار گیرید و مانند روزگار جاهلیت قدیم زینتهای خود را آشکار مکنید و نماز برپا دارید و زکات بدهید و خدا و فرستاده‌اش را فرمان برید. خدا فقط می‌خواهد آلودگی را از شما خاندان [پیامبر ]بزداید و شما را پاک و پاکیزه گرداند."/>
		<aya index="34" text="و آنچه را که از آیات خدا و [سخنان‌] حکمت‌[آمیز] در خانه‌های شما خوانده می‌شود یاد کنید. در حقیقت، خدا همواره دقیق و آگاه است."/>
		<aya index="35" text="مردان و زنان مسلمان، و مردان و زنان با ایمان، و مردان و زنان عبادت‌پیشه، و مردان و زنان راستگو، و مردان و زنان شکیبا، و مردان و زنان فروتن، و مردان و زنان صدقه‌دهنده، و مردان و زنان روزه‌دار، و مردان و زنان پاکدامن، و مردان و زنانی که خدا را فراوان یاد می‌کنند، خدا برای [همه‌] آنان آمرزشی و پاداشی بزرگ فراهم ساخته است."/>
		<aya index="36" text="و هیچ مرد و زن مؤمنی را نرسد که چون خدا و فرستاده‌اش به کاری فرمان دهند، برای آنان در کارشان اختیاری باشد؛ و هر کس خدا و فرستاده‌اش را نافرمانی کند قطعاً دچار گمراهی آشکاری گردیده است."/>
		<aya index="37" text="و آنگاه که به کسی که خدا بر او نعمت ارزانی داشته بود و تو [نیز] به او نعمت داده بودی، می‌گفتی: «همسرت را پیش خود نگاه دار و از خدا پروا بدار» و آنچه را که خدا آشکارکننده آن بود، در دل خود نهان می‌کردی و از مردم می‌ترسیدی، با آنکه خدا سزاوارتر بود که از او بترسی. پس چون زید از آن [زن‌] کام برگرفت [و او را ترک گفت‌] وی را به نکاح تو درآوردیم تا [در آینده‌] در مورد ازدواج مؤمنان با زنان پسرخواندگانشان -چون آنان را طلاق گفتند- گناهی نباشد، و فرمان خدا صورت اجرا پذیرد."/>
		<aya index="38" text="بر پیامبر در آنچه خدا برای او فرض گردانیده گناهی نیست. [این‌] سنّت خداست که از دیرباز در میان گذشتگان [معمول‌] بوده، و فرمان خدا همواره به اندازه مقرر [و متناسب با توانایی‌] است."/>
		<aya index="39" text="همان کسانی که پیامهای خدا را ابلاغ می‌کنند و از او می‌ترسند و از هیچ کس جز خدا بیم ندارند. و خدا برای حسابرسی کفایت می‌کند."/>
		<aya index="40" text="محمّد پدر هیچ یک از مردان شما نیست، ولی فرستاده خدا و خاتم پیامبران است. و خدا همواره بر هر چیزی داناست."/>
		<aya index="41" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، خدا را یاد کنید، یادی بسیار."/>
		<aya index="42" text="و صبح و شام او را به پاکی بستایید."/>
		<aya index="43" text="اوست کسی که با فرشتگان خود بر شما درود می‌فرستد تا شما را از تاریکیها به سوی روشنایی برآورد، و به مؤمنان همواره مهربان است."/>
		<aya index="44" text="درودشان -روزی که دیدارش کنند- سلام خواهد بود، و برای آنان پاداشی نیکو آماده کرده است."/>
		<aya index="45" text="ای پیامبر، ما تو را [به سِمَت‌] گواه و بشارتگر و هشداردهنده فرستادیم،"/>
		<aya index="46" text="و دعوت‌کننده به سوی خدا به فرمان او، و چراغی تابناک."/>
		<aya index="47" text="و مؤمنان را مژده دِه که برای آنان از جانب خدا بخشایشی فراوان خواهد بود."/>
		<aya index="48" text="و کافران و منافقان را فرمان مبر، و از آزارشان بگذر و بر خدا اعتماد کن و کارسازی [چون‌] خدا کفایت می‌کند."/>
		<aya index="49" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، اگر زنان مؤمن را به نکاح خود درآوردید، آنگاه پیش از آنکه با آنان همخوابگی کنید، طلاقشان دادید، دیگر بر عهده آنها عده‌ای که آن را بشمارید، نیست؛ پس مَهْرشان را بدهید و خوش و خرّم آنها را رها کنید."/>
		<aya index="50" text="ای پیامبر، ما برای تو آن همسرانی را که مَهْرشان را داده‌ای حلال کردیم، و [کنیزانی‌] را که خدا از غنیمت جنگی در اختیار تو قرار داده، و دختران عمویت و دختران عمه‌هایت و دختران دایی تو و دختران خاله‌هایت که با تو مهاجرت کرده‌اند، و زن مؤمنی که خود را [داوطلبانه‌] به پیامبر ببخشد-در صورتی که پیامبر بخواهد او را به زنی گیرد. [این ازدواج از روی بخشش‌] ویژه توست نه دیگر مؤمنان. ما نیک می‌دانیم که در مورد زنان و کنیزانشان چه بر آنان مقرر کرده‌ایم، تا برای تو مشکلی پیش نیاید، و خدا همواره آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="51" text="نوبت هر کدام از آن زنها را که می‌خواهی به تأخیر انداز و هر کدام را که می‌خواهی پیش خود جای ده، و بر تو باکی نیست که هر کدام را که ترک کرده‌ای [دوباره‌] طلب کنی. این نزدیکتر است برای اینکه چشمانشان روشن گردد و دلتنگ نشوند و همگی‌شان به آنچه به آنان داده‌ای خشنود گردند، و آنچه در دلهای شماست خدا می‌داند، و خدا همواره دانای بردبار است."/>
		<aya index="52" text="از این پس، دیگر [گرفتن‌] زنان و نیز اینکه به جای آنان، زنان دیگری بر تو حلال نیست، هر چند زیبایی آنها برای تو مورد پسند افتد، به استثنای کنیزان، و خدا همواره بر هر چیزی مراقب است."/>
		<aya index="53" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، داخل اتاقهای پیامبر مشوید، مگر آنکه برای [خوردن‌] طعامی به شما اجازه داده شود، [آن هم‌] بی‌آنکه در انتظار پخته‌شدن آن باشید؛ ولی هنگامی که دعوت شدید داخل گردید، و وقتی غذا خوردید پراکنده شوید بی‌آنکه سرگرم سخنی گردید. این [رفتار] شما پیامبر را می‌رنجاند و[لی‌] از شما شرم می‌دارد، و حال آنکه خدا از حق‌[گویی‌] شرم نمی‌کند، و چون از زنان [پیامبر] چیزی خواستید از پشت پرده از آنان بخواهید؛ این برای دلهای شما و دلهای آنان پاکیزه‌تر است، و شما حق ندارید رسول خدا را برنجانید، و مطلقاً [نباید] زنانش را پس از [مرگ‌] او به نکاح خود درآورید، چرا که این [کار] نزد خدا همواره [گناهی‌] بزرگ است."/>
		<aya index="54" text="اگر چیزی را فاش کنید یا آن را پنهان دارید قطعاً خدا به هر چیزی داناست."/>
		<aya index="55" text="بر زنان در مورد پدران و پسران و برادران و پسران برادران و پسران خواهران و زنان [همکیش‌] و بردگانشان گناهی نیست [که دیده شوند]؛ و باید از خدا پروا بدارید که خدا همواره بر هر چیزی گواه است."/>
		<aya index="56" text="خدا و فرشتگانش بر پیامبر درود می‌فرستند. ای کسانی که ایمان آورده‌اید، بر او درود فرستید و به فرمانش بخوبی گردن نهید."/>
		<aya index="57" text="بی‌گمان، کسانی که خدا و پیامبر او را آزار می‌رسانند، خدا آنان را در دنیا و آخرت لعنت کرده و برایشان عذابی خفت‌آور آماده ساخته است."/>
		<aya index="58" text="و کسانی که مردان و زنان مؤمن را بی‌آنکه مرتکب [عمل زشتی‌] شده باشند آزار می‌رسانند، قطعاً تهمت و گناهی آشکار به گردن گرفته‌اند."/>
		<aya index="59" text="ای پیامبر، به زنان و دخترانت و به زنان مؤمنان بگو: «پوششهای خود را بر خود فروتر گیرند. این برای آنکه شناخته شوند و مورد آزار قرار نگیرند [به احتیاط] نزدیکتر است، و خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="60" text="اگر منافقان و کسانی که در دلهایشان مرضی هست و شایعه‌افکنان در مدینه، [از کارشان‌] باز نایستند، تو را سخت بر آنان مسلط می‌کنیم تا جز [مدتی‌] اندک در همسایگی تو نپایند."/>
		<aya index="61" text="از رحمت خدا دور گردیده و هر کجا یافته شوند گرفته و سخت کشته خواهند شد."/>
		<aya index="62" text="در باره کسانی که پیشتر بوده‌اند [همین‌] سنّت خدا [جاری بوده‌] است؛ و در سنّت خدا هرگز تغییری نخواهی یافت."/>
		<aya index="63" text="مردم از تو در باره رستاخیز می‌پرسند؛ بگو: «علم آن فقط نزد خداست.» و چه می دانی؟ شاید رستاخیز نزدیک باشد."/>
		<aya index="64" text="خدا کافران را لعنت کرده و برای آنها آتش فروزانی آماده کرده است."/>
		<aya index="65" text="جاودانه در آن می‌مانند، نه یاری می‌یابند و نه یاوری."/>
		<aya index="66" text="روزی که چهره‌هایشان را در آتش زیرورو می‌کنند، می‌گویند: «ای کاش ما خدا را فرمان می‌بردیم و پیامبر را اطاعت می‌کردیم.»"/>
		<aya index="67" text="و می‌گویند: «پروردگارا، ما رؤسا و بزرگتران خویش را اطاعت کردیم و ما را از راه به در کردند.»"/>
		<aya index="68" text="«پروردگارا، آنان را دو چندان عذاب ده و لعنتشان کن لعنتی بزرگ.»"/>
		<aya index="69" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، مانند کسانی مباشید که موسی را [با اتهام خود] آزار دادند، و خدا او را از آنچه گفتند مبرّا ساخت و نزد خدا آبرومند بود."/>
		<aya index="70" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، از خدا پروا دارید و سخنی استوار گویید."/>
		<aya index="71" text="تا اعمال شما را به صلاح آورد و گناهانتان را بر شما ببخشاید، و هر کس خدا و پیامبرش را فرمان برد قطعاً به رستگاری بزرگی نایل آمده است."/>
		<aya index="72" text="ما امانت [الهی و بار تکلیف‌] را بر آسمانها و زمین و کوهها عرضه کردیم، پس، از برداشتن آن سر باز زدند و از آن هراسناک شدند، و[لی‌] انسان آن را برداشت؛ راستی او ستمگری نادان بود."/>
		<aya index="73" text="[آری، چنین است‌] تا خدا مردان و زنان منافق، و مردان و زنان مشرک را عذاب کند و توبه مردان و زنان با ایمان را بپذیرد، و خدا همواره آمرزنده مهربان است."/>
	</sura>
	<sura index="34" name="">
		<aya index="1" text="سپاس خدایی را که آنچه در آسمانها و آنچه در زمین است از آنِ اوست، و در آخرت [نیز] سپاس از آنِ اوست، و هم اوست سنجیده‌کار آگاه."/>
		<aya index="2" text="آنچه در زمین فرو می‌رود و آنچه از آن بر می‌آید و آنچه از آسمان فرو می‌شود و آنچه در آن بالا می‌رود [همه را] می‌داند، و اوست مهربان آمرزنده."/>
		<aya index="3" text="و کسانی که کافر شدند، گفتند: «رستاخیز برای ما نخواهد آمد.» بگو: «چرا، سوگند به پروردگارم که حتماً برای شما خواهد آمد. [همان‌] دانای نهان‌[ها] که هموزن ذره‌ای، نه در آسمانها و نه در زمین، از وی پوشیده نیست، و نه کوچکتر از آن و نه بزرگتر از آن است مگر اینکه در کتابی روشن [درج شده‌] است.»"/>
		<aya index="4" text="تا کسانی را که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند به پاداش رساند؛ آنانند که آمرزش و روزیِ خوش برایشان خواهد بود."/>
		<aya index="5" text="و کسانی که در [ابطال‌] آیات ما کوشش می‌ورزند که ما را درمانده کنند، برایشان عذابی از بلایی دردناک باشد."/>
		<aya index="6" text="و کسانی که از دانش بهره یافته‌اند، می‌دانند که آنچه از جانب پروردگارت به سوی تو نازل شده، حق است و به راه آن عزیز ستوده‌[صفات‌] راهبری می‌کند."/>
		<aya index="7" text="و کسانی که کفر ورزیدند، گفتند: «آیا مردی را به شما نشان دهیم که شما را خبر می‌دهد که چون کاملا متلاشی شدید، [باز] قطعاً در آفرینشی جدید خواهید بود؟"/>
		<aya index="8" text="آیا [این مرد] بر خدا دروغی بسته یا جنونی در اوست؟ «[نه!] بلکه آنان که به آخرت ایمان ندارند در عذاب و گمراهی دور و درازند."/>
		<aya index="9" text="آیا به آنچه -از آسمان و زمین- در دسترسشان و پشت سرشان است ننگریسته‌اند؟ اگر بخواهیم آنان را در زمین فرو می‌بریم، یا پاره‌سنگهایی از آسمان بر سرشان می‌افکنیم. قطعاً در این [تهدید] برای هر بنده توبه‌کاری عبرت است."/>
		<aya index="10" text="و به راستی داوود را از جانب خویش مزیتی عطا کردیم. [و گفتیم:] ای کوهها، با او [در تسبیح خدا] همصدا شوید، و ای پرندگان [هماهنگی کنید]. و آهن را برای او نرم گردانیدیم."/>
		<aya index="11" text="[که‌] زره‌های فراخ بساز و حلقه‌ها را درست اندازه‌گیری کن. و کار شایسته کنید، زیرا من به آنچه انجام می‌دهید بینایم."/>
		<aya index="12" text="و باد را برای سلیمان [رام کردیم:] که رفتن آن بامداد، یک ماه، و آمدنش شبانگاه، یک ماه [راه‌] بود، و معدن مس را برای او ذوب [و روان‌] گردانیدیم، و برخی از جن به فرمان پروردگارشان پیش او کار می‌کردند، و هر کس از آنها از دستور ما سر برمی‌تافت، از عذاب سوزان به او می‌چشانیدیم."/>
		<aya index="13" text="[آن متخصصان‌] برای او هر چه می‌خواست: از نمازخانه‌ها و مجسمه‌ها و ظروف بزرگ مانند حوضچه‌ها و دیگهای چسبیده به زمین می‌ساختند. ای خاندان داوود، شکرگزار باشید. و از بندگان من اندکی سپاسگزارند."/>
		<aya index="14" text="پس چون مرگ را بر او مقرر داشتیم، جز جنبنده‌ای خاکی [=موریانه‌] که عصای او را [به تدریج‌] می‌خورد، [آدمیان را] از مرگ او آگاه نگردانید، پس چون [سلیمان‌] فرو افتاد برای جنیان روشن گردید که اگر غیب می‌دانستند، در آن عذاب خفت‌آور [باقی‌] نمی‌ماندند."/>
		<aya index="15" text="قطعاً برای [مردم‌] سبا در محل سکونتشان نشانه [رحمتی‌] بود: دو باغستان از راست و چپ [به آنان گفتیم:] از روزی پروردگارتان بخورید و او را شکر کنید. شهری است خوش و خدایی آمرزنده."/>
		<aya index="16" text="پس روی گردانیدند، و بر آن سیل [سدّ] عَرِم را روانه کردیم، و دو باغستان آنها را به دو باغ که میوه‌های تلخ و شوره‌گز و نوعی از کُنار تنک داشت تبدیل کردیم."/>
		<aya index="17" text="این [عقوبت‌] را به [سزای‌] آنکه کفران کردند به آنان جزا دادیم؛ و آیا جز ناسپاس را به مجازات می‌رسانیم؟"/>
		<aya index="18" text="و میان آنان و میان آبادانیهایی که در آنها برکت نهاده بودیم شهرهای متصل به هم قرار داده بودیم، و در میان آنها مسافت را، به اندازه، مقرر داشته بودیم. در این [راه‌]ها، شبان و روزان آسوده‌خاطر بگردید."/>
		<aya index="19" text="تا گفتند: «پروردگارا، میان [منزلهای‌] سفرهایمان فاصله انداز.» و بر خویشتن ستم کردند. پس آنها را [برای آیندگان، موضوع‌] حکایتها گردانیدیم، و سخت تارومارشان کردیم؛ قطعاً در این [ماجرا] برای هر شکیبای سپاسگزاری عبرتهاست."/>
		<aya index="20" text="و قطعاً شیطان گمان خود را در مورد آنها راست یافت. و جز گروهی از مؤمنان، [بقیه‌] از او پیروی کردند!"/>
		<aya index="21" text="و [شیطان‌] را بر آنان تسلطی نبود، جز آنکه کسی را که به آخرت ایمان دارد از کسی که در باره آن در تردید است باز شناسیم. و پروردگار تو بر هر چیزی نگاهبان است."/>
		<aya index="22" text="بگو: «کسانی را که جز خدا [معبود خود] پنداشته‌اید بخوانید؛ هموزن ذرّه‌ای نه در آسمانها و نه در زمین مالک نیستند، و در آن دو شرکتی ندارند، و برای وی از میان آنان هیچ پشتیبانی نیست.»"/>
		<aya index="23" text="و شفاعتگری در پیشگاه او سود نمی‌بخشد، مگر برای آن کس که به وی اجازه دهد. تا چون هراس از دلهایشان برطرف شود، می‌گویند: «پروردگارتان چه فرمود؟» می گویند: «حقیقت؛ و هموست بلندمرتبه و بزرگ.»"/>
		<aya index="24" text="بگو: «کیست که شما را از آسمانها و زمین روزی می‌دهد؟» بگو: «خدا؛ و در حقیقت یا ما، یا شما بر هدایت یا گمراهی آشکاریم.»"/>
		<aya index="25" text="بگو: «[شما] از آنچه ما مرتکب شده‌ایم بازخواست نخواهید شد، و [ما نیز] از آنچه شما انجام می‌دهید بازخواست نخواهیم شد.»"/>
		<aya index="26" text="بگو: «پروردگارمان ما و شما را جمع خواهد کرد؛ سپس میان ما به حق داوری می کند، و اوست داور دانا.»"/>
		<aya index="27" text="بگو: «کسانی را که [به عنوان‌] شریک به او ملحق گردانیده‌اید، به من نشان دهید.» چنین نیست، بلکه اوست خدای عزیز حکیم."/>
		<aya index="28" text="و ما تو را جز [به سمت‌] بشارتگر و هشداردهنده برای تمام مردم، نفرستادیم؛ لیکن بیشتر مردم نمی‌دانند."/>
		<aya index="29" text="و می‌گویند: «اگر راست می‌گویید، این وعده چه وقت است؟»"/>
		<aya index="30" text="بگو: «میعاد شما روزی است که نه ساعتی از آن پس توانید رفت، و نه پیشی توانید جُست.»"/>
		<aya index="31" text="و کسانی که کافر شدند گفتند: «نه به این قرآن و نه به آن [توراتی‌] که پیش از آن است هرگز ایمان نخواهیم آورد.» و ای کاش بیدادگران را هنگامی که در پیشگاه پروردگارشان بازداشت شده‌اند می‌دیدی [که چگونه‌] برخی از آنان با برخی [دیگر جدل و] گفتگو می‌کنند؛ کسانی که زیردست بودند به کسانی که [ریاست و] برتری داشتند، می‌گویند: «اگر شما نبودید قطعاً ما مؤمن بودیم.»"/>
		<aya index="32" text="کسانی که [ریاست و] برتری داشتند، به کسانی که زیردست بودند، می‌گویند: «مگر ما بودیم که شما را از هدایت -پس از آنکه به سوی شما آمد- بازداشتیم؟ [نه،] بلکه خودتان گناهکار بودید.»"/>
		<aya index="33" text="و کسانی که زیردست بودند به کسانی که [ریاست و] برتری داشتند، می‌گویند: «[نه،] بلکه نیرنگ شب و روز [شما بود] آنگاه که ما را وادار می‌کردید که به خدا کافر شویم و برای او همتایانی قرار دهیم.» و هنگامی که عذاب را ببینند پشیمانی خود را آشکار کنند. و در گردنهای کسانی که کافر شده‌اند غُلها می‌نهیم؛ آیا جز به سزای آنچه انجام می‌دادند می‌رسند؟"/>
		<aya index="34" text="و [ما] در هیچ شهری هشداردهنده‌ای نفرستادیم جز آنکه خوشگذرانان آنها گفتند: «ما به آنچه شما بدان فرستاده شده‌اید کافریم.»"/>
		<aya index="35" text="و گفتند: «ما دارایی و فرزندانمان از همه بیشتر است و ما عذاب نخواهیم شد.»"/>
		<aya index="36" text="بگو: «پروردگار من است که روزی را برای هر کس که بخواهد گشاده یا تنگ می گرداند؛ لیکن بیشتر مردم نمی‌دانند.»"/>
		<aya index="37" text="و اموال و فرزندانتان چیزی نیست که شما را به پیشگاه ما نزدیک گرداند، مگر کسانی که ایمان آورده و کار شایسته کرده باشند. پس برای آنان دو برابر آنچه انجام داده‌اند پاداش است و آنها در غرفه‌ها[ی بهشتی‌] آسوده خاطر خواهند بود."/>
		<aya index="38" text="و کسانی که در [ابطال‌] آیات ما می‌کوشند که [ما را به خیال خود] درمانده کنند؛ آنانند که در عذاب احضار می‌شوند."/>
		<aya index="39" text="بگو: «در حقیقت، پروردگار من است که روزی را برای هر کس از بندگانش که بخواهد گشاده یا برای او تنگ می‌گرداند. و هر چه را انفاق کردید عوضش را او می‌دهد. و او بهترین روزی دهندگان است.»"/>
		<aya index="40" text="و [یاد کن‌] روزی را که همه آنان را محشور می‌کند، آنگاه به فرشتگان می‌فرماید: «آیا اینها بودند که شما را می‌پرستیدند؟»"/>
		<aya index="41" text="می‌گویند: «منزّهی تو، سرپرست ما تویی نه آنها بلکه جنّیان را می‌پرستیدند؛ بیشترشان به آنها اعتقاد داشتند.»"/>
		<aya index="42" text="اکنون برای یکدیگر سود و زیانی ندارید، و به کسانی که ستم کرده‌اند می‌گوییم: «بچشید عذاب آتشی را که آن را دروغ می‌شمردید.»"/>
		<aya index="43" text="و چون آیات تابناک ما بر آنان خوانده می‌شود می‌گویند: «این جز مردی نیست که می‌خواهد شما را از آنچه پدرانتان می‌پرستیدند باز دارد.» و [نیز] می‌گویند: «این جز دروغی بربافته نیست.» و کسانی که به حق -چون به سویشان آمد- کافر شدند می‌گویند: «این جز افسونی آشکار نیست.»"/>
		<aya index="44" text="و ما کتابهایی به آنان نداده بودیم که آن را بخوانند، و پیش از تو هشداردهنده‌ای به سویشان نفرستاده بودیم."/>
		<aya index="45" text="و کسانی که پیش از اینان بودند، [نیز] تکذیب کردند، در حالی که اینان به ده‌یک آنچه بدیشان داده بودیم نرسیده‌اند. [آری،] فرستادگانِ مرا دروغ شمردند؛ پس چگونه بود کیفر من؟"/>
		<aya index="46" text="بگو: «من فقط به شما یک اندرز می‌دهم که: دو دو و به تنهایی برای خدا به پا خیزید، سپس بیندیشید که رفیق شما هیچ گونه دیوانگی ندارد. او شما را از عذاب سختی که در پیش است جز هشداردهنده‌ای [بیش‌] نیست."/>
		<aya index="47" text="بگو: «هر مزدی که از شما خواستم آن از خودتان مزد من جز بر خدا نیست، و او بر هر چیزی گواه است.»"/>
		<aya index="48" text="بگو: «بی‌گمان، پروردگارم حقیقت را القا می‌کند؛ [اوست‌] دانای نهانها.»"/>
		<aya index="49" text="بگو: «حق آمد و [دیگر] باطل از سر نمی‌گیرد و برنمی‌گردد.»"/>
		<aya index="50" text="بگو: «اگر گمراه شوم، فقط به زیان خود گمراه شده‌ام، و اگر هدایت یابم [این از برکتِ‌] چیزی است که پروردگارم به سویم وحی می‌کند، که اوست شنوای نزدیک.»"/>
		<aya index="51" text="و ای کاش می‌دیدی هنگامی را که [کافران‌] وحشت‌زده‌اند [آنجا که راهِ‌] گریزی نمانده است و از جایی نزدیک گرفتار آمده‌اند."/>
		<aya index="52" text="و می‌گویند: «به او ایمان آوردیم.» و چگونه از جایی [چنین‌] دور، دست یافتن [به ایمان‌] برای آنان میسّر است؟"/>
		<aya index="53" text="و حال آنکه پیش از این منکر او شدند، و از جایی دور، به نادیده [تیر تهمت‌] می‌افکندند."/>
		<aya index="54" text="و میان آنان و میان آنچه [به آرزو] می‌خواستند حایلی قرار می‌گیرد؛ همان گونه که از دیرباز با امثال ایشان چنین رفت، زیرا آنها [نیز] در دودلیِ سختی بودند."/>
	</sura>
	<sura index="35" name="">
		<aya index="1" text="سپاس خدای را که پدیدآورنده آسمان و زمین است [و] فرشتگان را که دارای بالهای دوگانه و سه‌گانه و چهارگانه‌اند پیام‌آورنده قرار داده است. در آفرینش، هر چه بخواهد می‌افزاید، زیرا خدا بر هر چیزی تواناست."/>
		<aya index="2" text="هر رحمتی را که خدا برای مردم گشاید، بازدارنده‌ای برای آن نیست، و آنچه را که باز دارد، پس از [باز گرفتن‌] گشاینده‌ای ندارد، و اوست همان شکست‌ناپذیر سنجیده‌کار."/>
		<aya index="3" text="ای مردم، نعمت خدا را بر خود یاد کنید. آیا غیر از خدا آفریدگاری است که شما را از آسمان و زمین روزی دهد؟ خدایی جز او نیست. پس چگونه [از حق‌] انحراف می‌یابید؟"/>
		<aya index="4" text="و اگر تو را تکذیب کنند، قطعاً پیش از تو [هم‌] فرستادگانی تکذیب شدند. و [همه‌] کارها به سوی خدا بازگردانیده می‌شود."/>
		<aya index="5" text="ای مردم، همانا وعده خدا حق است. زنهار تا این زندگی دنیا شما را فریب ندهد، و زنهار تا [شیطانِ‌] فریبنده شما را در باره خدا نفریبد."/>
		<aya index="6" text="در حقیقت، شیطان دشمن شماست، شما [نیز] او را دشمن گیرید. [او] فقط دار و دسته خود را می‌خوانَد تا آنها از یاران آتش باشند."/>
		<aya index="7" text="کسانی که کفر ورزیده‌اند، عذابی سخت خواهند داشت. و کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند، برای آنان آمرزش و پاداشی بزرگ است."/>
		<aya index="8" text="آیا آن کس که زشتی کردارش برای او آراسته شده و آن را زیبا می‌بیند [مانند مؤمن نیکوکار است‌]؟ خداست که هر که را بخواهد بی‌راه می‌گذارد و هر که را بخواهد هدایت می‌کند. پس مبادا به سبب حسرتها[ی گوناگون‌] بر آنان، جانت [از کف ]برود؛ قطعاً خدا به آنچه می‌کنند داناست."/>
		<aya index="9" text="و خدا همان کسی است که بادها را روانه می‌کند؛ پس [بادها] ابری را برمی‌انگیزند، و [ما] آن را به سوی سرزمینی مرده راندیم، و آن زمین را بدان [وسیله‌]، پس از مرگش زندگی بخشیدیم؛ رستاخیز [نیز ]چنین است."/>
		<aya index="10" text="هر کس سربلندی می‌خواهد، سربلندی یکسره از آنِ خداست. سخنان پاکیزه به سوی او بالا می‌رود، و کار شایسته به آن رفعت می‌بخشد. و کسانی که با حیله و مکر کارهای بد می‌کنند، عذابی سخت خواهند داشت، و نیرنگشان خود تباه می‌گردد."/>
		<aya index="11" text="و خدا[ست که‌] شما را از خاکی آفرید، سپس از نطفه‌ای، آنگاه شما را جفت جفت گردانید، و هیچ مادینه‌ای بار نمی‌گیرد و بار نمی‌نهد مگر به علم او. و هیچ سالخورده‌ای عمر دراز نمی‌یابد و از عمرش کاسته نمی‌شود، مگر آنکه در کتابی [مندرج ]است. در حقیقت، این [کار] بر خدا آسان است!"/>
		<aya index="12" text="و دو دریا یکسان نیستند: این یک، شیرین تشنگی‌زدا [و] نوشیدنش گواراست؛ و آن یک، شور تلخ‌مزه است؛ و از هر یک گوشتی تازه می‌خورید و زیوری که آن را بر خود می‌پوشید بیرون می‌آورید؛ و کشتی را در آن، موج‌شکاف می‌بینی تا از فضل او [روزی خود را] جستجو کنید، و امید که سپاس بگزارید."/>
		<aya index="13" text="شب را به روز درمی‌آورد و روز را به شب درمی‌آورد، و آفتاب و ماه را تسخیر کرده است [که‌] هر یک تا هنگامی معین روانند؛ این است خدا پروردگار شما؛ فرمانروایی از آنِ اوست. و کسانی را که بجز او می‌خوانید، مالک پوست هسته خرمایی [هم ]نیستند."/>
		<aya index="14" text="اگر آنها را بخوانید، دعای شما را نمی‌شنوند، و اگر [فرضاً] بشنوند اجابتتان نمی‌کنند، و روز قیامت شرکِ شما را انکار می‌کنند؛ و [هیچ کس‌] چون [خدای‌] آگاه، تو را خبردار نمی‌کند."/>
		<aya index="15" text="ای مردم، شما به خدا نیازمندید، و خداست که بی‌نیاز ستوده است."/>
		<aya index="16" text="و اگر بخواهد شما را می‌بَرد و خلقی نو [بر سر کار] می‌آورد."/>
		<aya index="17" text="و این [امر] برای خدا دشوار نیست."/>
		<aya index="18" text="و هیچ باربَردارنده‌ای بار [گناه‌] دیگری را برنمی‌دارد، و اگر گرانباری [دیگری را به یاری‌] به سوی بارش فرا خواند چیزی از آن برداشته نمی‌شود، هر چند خویشاوند باشد. [تو] تنها کسانی را که از پروردگارشان در نهان می‌ترسند و نماز برپا می‌دارند، هشدار می‌دهی؛ و هر کس پاکیزگی جوید تنها برای خود پاکیزگی می‌جوید، و فرجام [کارها] به سوی خداست."/>
		<aya index="19" text="و نابینا و بینا یکسان نیستند،"/>
		<aya index="20" text="و نه تیرگیها و روشنایی،"/>
		<aya index="21" text="و نه سایه و گرمای آفتاب."/>
		<aya index="22" text="و زندگان و مردگان یکسان نیستند. خداست که هر که را بخواهد شنوا می‌گرداند؛ و تو کسانی را که در گورهایند نمی‌توانی شنوا سازی."/>
		<aya index="23" text="تو جز هشداردهنده‌ای [بیش‌] نیستی."/>
		<aya index="24" text="ما تو را بحق، [به سِمَت‌] بشارتگر و هشداردهنده گسیل داشتیم، و هیچ امتی نبوده مگر اینکه در آن هشداردهنده‌ای گذشته است."/>
		<aya index="25" text="و اگر تو را تکذیب کنند، قطعاً کسانی که پیش از آنها بودند [نیز] به تکذیب پرداختند. پیامبرانشان دلایل آشکار و نوشته‌ها و کتاب روشن برای آنان آوردند."/>
		<aya index="26" text="آنگاه کسانی را که کافر شده بودند فرو گرفتم؛ پس چگونه بود کیفر من؟"/>
		<aya index="27" text="آیا ندیده‌ای که خدا از آسمان، آبی فرود آورد و به [وسیله‌] آن میوه‌هایی که رنگهای آنها گوناگون است بیرون آوردیم؟ و از برخی کوهها، راهها [و رگه‌ها]ی سپید و گلگون به رنگهای مختلف و سیاه پر رنگ [آفریدیم‌]."/>
		<aya index="28" text="و از مردمان و جانوران و دامها که رنگهایشان همان گونه مختلف است [پدید آوردیم‌]. از بندگان خدا تنها دانایانند که از او می‌ترسند. آری، خدا ارجمند آمرزنده است."/>
		<aya index="29" text="در حقیقت، کسانی که کتاب خدا را می‌خوانند و نماز برپا می‌دارند و از آنچه بدیشان روزی داده‌ایم، نهان و آشکارا انفاق می‌کنند، امید به تجارتی بسته‌اند که هرگز زوال نمی‌پذیرد."/>
		<aya index="30" text="تا پاداششان را تمام بدیشان عطا کند و از فزون‌بخشی خود در حق آنان بیفزاید که او آمرزنده حق‌شناس است."/>
		<aya index="31" text="و آنچه از کتاب به سوی تو وحی کرده‌ایم، خود حق [و] تصدیق‌کننده [کتابهای‌] پیش از آن است. قطعاً خدا نسبت به بندگانش آگاه بیناست."/>
		<aya index="32" text="سپس این کتاب را به آن بندگان خود که [آنان را] برگزیده بودیم، به میراث دادیم؛ پس برخی از آنان بر خود ستمکارند و برخی از ایشان میانه‌رو، و برخی از آنان در کارهای نیک به فرمان خدا پیشگامند؛ و این خود توفیق بزرگ است."/>
		<aya index="33" text="[در] بهشتهای همیشگی [که‌] به آنها درخواهندآمد. در آنجا با دستبندهایی از زر و مروارید زیور یابند و در آنجا جامه‌شان پَرنیان خواهد بود."/>
		<aya index="34" text="و می‌گویند: «سپاس خدایی را که اندوه را از ما بزدود، به راستی پروردگار ما آمرزنده [و] حق‌شناس است؛"/>
		<aya index="35" text="همان [خدایی‌] که ما را به فضل خویش در سرای ابدی جای داد. در اینجا رنجی به ما نمی‌رسد و در اینجا درماندگی به ما دست نمی‌دهد."/>
		<aya index="36" text="و[لی‌] کسانی که کافر شده‌اند، آتش جهنم برای آنان خواهد بود. حکم به مرگ بر ایشان [جاری‌] نمی‌شود تا بمیرند، و نه عذاب آن از ایشان کاسته شود. [آری،] هر ناسپاسی را چنین کیفر می‌دهیم."/>
		<aya index="37" text="و آنان در آنجا فریاد برمی‌آورند: «پروردگارا، ما را بیرون بیاور، تا غیر از آنچه می‌کردیم، کار شایسته کنیم.» مگر شما را [آن قدر] عمر دراز ندادیم که هر کس که باید در آن عبرت گیرد، عبرت می‌گرفت؛ و [آیا ]برای شما هشداردهنده نیامد؟ پس بچشید که برای ستمگران یاوری نیست."/>
		<aya index="38" text="خدا[ست که‌] دانای نهان آسمانها و زمین است، و اوست که به راز دلها داناست."/>
		<aya index="39" text="اوست آن کس که شما را در این سرزمین جانشین گردانید. پس هر کس کفر ورزد کفرش به زیان اوست، و کافران را کفرشان جز دشمنی نزد پروردگارشان نمی‌افزاید، و کافران را کفرشان غیر از زیان نمی‌افزاید."/>
		<aya index="40" text="بگو: «به من خبر دهید از شریکان خودتان که به جای خدا می‌خوانید؛ به من نشان دهید که چه چیزی از زمین را آفریده‌اند؟ یا آنان در [کار] آسمانها همکاری داشته‌اند؟ یا به ایشان کتابی داده‌ایم که دلیلی بر [حقّانیّت‌] خود از آن دارند؟» [نه،] بلکه ستمکاران جز فریب به یکدیگر وعده نمی‌دهند."/>
		<aya index="41" text="همانا خدا آسمانها و زمین را نگاه می‌دارد تا نیفتند، و اگر بیفتند بعد از او هیچ کس آنها را نگاه نمی‌دارد؛ اوست بردبار آمرزنده."/>
		<aya index="42" text="و با سوگندهای سخت خود به خدا سوگند یاد کردند که اگر هرآینه هشداردهنده‌ای برای آنان بیاید، قطعاً از هر یک از امتها[ی دیگر] راه‌یافته‌تر شوند، و[لی‌] چون هشداردهنده‌ای برای ایشان آمد، جز بر نفرتشان نیفزود."/>
		<aya index="43" text="[انگیزه‌] این کارشان فقط گردنکشی در [روی‌] زمین و نیرنگ زشت بود، و نیرنگ زشت جز [دامن‌] صاحبش را نگیرد. پس آیا جز سنّت [و سرنوشت شوم‌] پیشینیان را انتظار می‌برند؟ و هرگز برای سنّت خدا دگرگونی نخواهی یافت."/>
		<aya index="44" text="آیا در زمین نگردیده‌اند تا فرجام [کار] کسانی را که پیش از ایشان [زیسته‌] و نیرومندتر از ایشان بودند بنگرند؟ و هیچ چیز، نه در آسمانها و نه در زمین، خدا را درمانده نکرده است، چرا که او همواره دانای تواناست."/>
		<aya index="45" text="و اگر خدا مردم را به [سزای‌] آنچه انجام داده‌اند مؤاخذه می‌کرد، هیچ جنبنده‌ای را بر پشت زمین باقی نمی‌گذاشت؛ ولی تا مدتی معین مهلتشان می‌دهد، و چون اجلشان فرا رسد خدا به [کار] بندگانش بیناست."/>
	</sura>
	<sura index="36" name="">
		<aya index="1" text="یس‌[/یاسین‌]"/>
		<aya index="2" text="سوگند به قرآن حکمت‌آموز،"/>
		<aya index="3" text="که قطعاً تو از [جمله‌] پیامبرانی،"/>
		<aya index="4" text="بر راهی راست!"/>
		<aya index="5" text="[و کتابت‌] از جانب آن عزیز مهربان نازل شده است،"/>
		<aya index="6" text="تا قومی را که پدرانشان بیم‌داده نشدند و در غفلت ماندند، بیم دهی."/>
		<aya index="7" text="آری، گفته [خدا] در باره بیشترشان محقق گردیده است، در نتیجه آنها نخواهند گروید."/>
		<aya index="8" text="ما در گردنهای آنان، تا چانه‌هایشان، غُلهایی نهاده‌ایم، به طوری که سرهایشان را بالا نگاه داشته و دیده فرو هشته‌اند."/>
		<aya index="9" text="و [ما] فراروی آنها سدی و پشت سرشان سدی نهاده و پرده‌ای بر [چشمان‌] آنان فرو گسترده‌ایم، در نتیجه نمی‌توانند ببینند."/>
		<aya index="10" text="و آنان را چه بیم دهی [و] چه بیم ندهی، به حالشان تفاوت نمی‌کند: نخواهند گروید."/>
		<aya index="11" text="بیم دادن تو، تنها کسی را [سودمند] است که کتاب حق را پیروی کند و از [خدای‌] رحمان در نهان بترسد. [چنین کسی را] به آمرزش و پاداشی پر ارزش مژده ده."/>
		<aya index="12" text="آری! ماییم که مردگان را زنده می‌سازیم و آنچه را از پیش فرستاده‌اند، با آثار [و اعمال‌]شان درج می‌کنیم، و هر چیزی را در کارنامه‌ای روشن برشمرده‌ایم."/>
		<aya index="13" text="[داستان‌] مردم آن شهری را که رسولان بدانجا آمدند برای آنان مَثَل زن:"/>
		<aya index="14" text="آنگاه که دو تن سوی آنان فرستادیم، و[لی‌] آن دو را دروغزن پنداشتند، تا با [فرستاده‌] سومین [آنان را] تأیید کردیم، پس [رسولان‌] گفتند: «ما به سوی شما به پیامبری فرستاده شده‌ایم.»"/>
		<aya index="15" text="[ناباوران آن دیار] گفتند: «شما جز بشری مانند ما نیستید، و [خدای‌] رحمان چیزی نفرستاده، و شما جز دروغ نمی‌پردازید.»"/>
		<aya index="16" text="گفتند: «پروردگار ما می‌داند که ما واقعاً به سوی شما به پیامبری فرستاده شده‌ایم.»"/>
		<aya index="17" text="و بر ما [وظیفه‌ای‌] جز رسانیدن آشکار [پیام‌] نیست."/>
		<aya index="18" text="پاسخ دادند: «ما [حضور] شما را به شگون بد گرفته‌ایم. اگر دست برندارید، سنگسارتان می‌کنیم و قطعاً عذاب دردناکی از ما به شما خواهد رسید.»"/>
		<aya index="19" text="[رسولان‌] گفتند: «شومیِ شما با خود شماست. آیا اگر شما را پند دهند [باز کفر می‌ورزید]؟ نه! بلکه شما قومی اسرافکارید.»"/>
		<aya index="20" text="و [در این میان‌] مردی از دورترین جای شهر دوان دوان آمد، [و] گفت: «ای مردم، از این فرستادگان پیروی کنید."/>
		<aya index="21" text="از کسانی که پاداشی از شما نمی‌خواهند و خود [نیز] بر راه راست قرار دارند، پیروی کنید."/>
		<aya index="22" text="آخر چرا کسی را نپرستم که مرا آفریده است و [همه‌] شما به سوی او بازگشت می‌یابید؟"/>
		<aya index="23" text="آیا به جای او خدایانی را بپرستم که اگر [خدای‌] رحمان بخواهد به من گزندی برساند، نه شفاعتشان به حالم سود می‌دهد و نه می‌توانند مرا برهانند؟"/>
		<aya index="24" text="در آن صورت، من قطعاً در گمراهی آشکاری خواهم بود."/>
		<aya index="25" text="من به پروردگارتان ایمان آوردم. [اقرار] مرا بشنوید.»"/>
		<aya index="26" text="[سرانجام به جرم ایمان کشته شد، و بدو] گفته شد: «به بهشت درآی.» گفت: «ای کاش، قوم من می‌دانستند،"/>
		<aya index="27" text="که پروردگارم چگونه مرا آمرزید و در زمره عزیزانم قرار داد.»"/>
		<aya index="28" text="پس از [شهادت‌] وی هیچ سپاهی از آسمان بر قومش فرود نیاوردیم و [پیش از این هم‌] فروفرستنده نبودیم."/>
		<aya index="29" text="تنها یک فریاد بود و بس. و بناگاه [همه‌] آنها سرد بر جای فسردند."/>
		<aya index="30" text="دریغا بر این بندگان! هیچ فرستاده‌ای بر آنان نیامد مگر آنکه او را ریشخند می‌کردند."/>
		<aya index="31" text="مگر ندیده‌اند که چه بسیار نسلها را پیش از آنان هلاک گردانیدیم که دیگر آنها به سویشان بازنمی‌گردند؟"/>
		<aya index="32" text="و قطعاً همه آنان در پیشگاه ما احضار خواهند شد."/>
		<aya index="33" text="و زمین مرده، برهانی است برای ایشان، که آن را زنده گردانیدیم و دانه از آن برآوردیم که از آن می‌خورند."/>
		<aya index="34" text="و در آن [زمین‌] باغهایی از درختان خرما و تاک قرار دادیم و چشمه‌ها در آن روان کردیم."/>
		<aya index="35" text="تا از میوه آن و [از] کارکرد دستهای خودشان بخورند، آیا باز [هم‌] سپاس نمی‌گزارند؟"/>
		<aya index="36" text="پاک [خدایی‌] که از آنچه زمین می‌رویاند و [نیز] از خودشان و از آنچه نمی‌دانند، همه را نر و ماده گردانیده است."/>
		<aya index="37" text="و نشانه‌ای [دیگر] برای آنها شب است که روز را [مانند پوست‌] از آن برمی‌کنیم و بناگاه آنان در تاریکی فرو می‌روند."/>
		<aya index="38" text="و خورشید به [سوی‌] قرارگاه ویژه خود روان است. تقدیر آن عزیز دانا این است."/>
		<aya index="39" text="و برای ماه منزلهایی معین کرده‌ایم، تا چون شاخک خشک خوشه خرما برگردد."/>
		<aya index="40" text="نه خورشید را سزد که به ماه رسد، و نه شب بر روز پیشی جوید، و هر کدام در سپهری شناورند."/>
		<aya index="41" text="و نشانه‌ای [دیگر] برای آنان اینکه: ما نیاکانشان را در کشتی انباشته، سوار کردیم."/>
		<aya index="42" text="و مانند آن برای ایشان مرکوبها[ی دیگری‌] خلق کردیم."/>
		<aya index="43" text="و اگر بخواهیم غرقشان می‌کنیم و هیچ فریادرسی نمی‌یابند و روی نجات نمی‌بینند."/>
		<aya index="44" text="مگر رحمتی از جانب ما [شامل آنها گردد] و تا چندی [آنها را] برخوردار سازیم."/>
		<aya index="45" text="و چون به ایشان گفته شود: «از آنچه در پیش رو و پشت سر دارید بترسید، امید که مورد رحمت قرار گیرید» [نمی‌شنوند]."/>
		<aya index="46" text="و هیچ نشانه‌ای از نشانه‌های پروردگارشان بر آنان نیامد، جز اینکه از آن رویگردان شدند."/>
		<aya index="47" text="و چون به آنان گفته شود: «از آنچه خدا به شما روزی داده انفاق کنید»، کسانی که کافر شده‌اند، به آنان که ایمان آورده‌اند، می‌گویند: «آیا کسی را بخورانیم که اگر خدا می‌خواست [خودش‌] وی را می‌خورانید؟ شما جز در گمراهیِ آشکاری [بیش‌] نیستید.»"/>
		<aya index="48" text="و می‌گویند: «اگر راست می‌گویید، پس این وعده [عذاب‌] کی خواهد بود؟»"/>
		<aya index="49" text="جز یک فریاد [مرگبار] را انتظار نخواهند کشید که هنگامی که سرگرم جدالند غافلگیرشان کند."/>
		<aya index="50" text="آنگاه نه توانایی وصیّتی دارند و نه می‌توانند به سوی کسان خود برگردند."/>
		<aya index="51" text="و در صور دمیده خواهد شد، پس بناگاه از گورهای خود شتابان به سوی پروردگار خویش می‌آیند."/>
		<aya index="52" text="می‌گویند: «ای وای بر ما، چه کسی ما را از آرامگاهمان برانگیخت؟ این است همان وعده خدای رحمان، و پیامبران راست می‌گفتند.»"/>
		<aya index="53" text="[باز هم‌] یک فریاد است و بس؛ و بناگاه همه در پیشگاه ما حاضر آیند."/>
		<aya index="54" text="امروز بر کسی هیچ ستم نمی‌رود، جز در برابر آنچه کرده‌اید پاداشی نخواهید یافت."/>
		<aya index="55" text="در این روز، اهل بهشت کار و باری خوش در پیش دارند."/>
		<aya index="56" text="آنها با همسرانشان در زیر سایه‌ها بر تختها تکیه می‌زنند."/>
		<aya index="57" text="در آنجا برای آنها [هر گونه‌] میوه است و هر چه دلشان بخواهد."/>
		<aya index="58" text="از جانب پروردگار[ی‌] مهربان [به آنان‌] سلام گفته می‌شود."/>
		<aya index="59" text="و ای گناهکاران، امروز [از بی‌گناهان‌] جدا شوید."/>
		<aya index="60" text="ای فرزندان آدم، مگر با شما عهد نکرده بودم که شیطان را مپرستید، زیرا وی دشمن آشکار شماست؟"/>
		<aya index="61" text="و اینکه مرا بپرستید؛ این است راه راست!"/>
		<aya index="62" text="و [او] گروهی انبوه از میان شما را سخت گمراه کرد؛ آیا تعقل نمی‌کردید؟"/>
		<aya index="63" text="این است جهنّمی که به شما وعده داده می‌شد!"/>
		<aya index="64" text="به [جرم‌] آنکه کفر می‌ورزیدید، اکنون در آن درآیید."/>
		<aya index="65" text="امروز بر دهانهای آنان مُهر می‌نهیم، و دستهایشان با ما سخن می‌گویند، و پاهایشان بدانچه فراهم می‌ساختند گواهی می‌دهند."/>
		<aya index="66" text="و اگر بخواهیم، هر آینه فروغ از دیدگانشان می‌گیریم تا در راه [کج‌] بر هم پیشی جویند؛ ولی [راه راست را] از کجا می‌توانند ببینند؟"/>
		<aya index="67" text="و اگر بخواهیم، هرآینه ایشان را در جای خود مسخ می‌کنیم [به گونه‌ای‌] که نه بتوانند بروند و نه برگردند."/>
		<aya index="68" text="و هر که را عمر دراز دهیم، او را [از نظر] خلقت فروکاسته [و شکسته‌] گردانیم، آیا نمی‌اندیشند؟"/>
		<aya index="69" text="و [ما] به او شعر نیاموختیم و در خور وی نیست، این [سخن‌] جز اندرز و قرآنی روشن نیست."/>
		<aya index="70" text="تا هر که را [دلی‌] زنده است بیم دهد، و گفتار [خدا] در باره کافران محقق گردد."/>
		<aya index="71" text="آیا ندیده‌اند که ما به قدرت خویش برای ایشان چهارپایانی آفریده‌ایم تا آنان مالک آنها باشند؟"/>
		<aya index="72" text="و آنها را برای ایشان رام گردانیدیم. از برخی‌شان سواری می‌گیرند و از بعضی می‌خورند."/>
		<aya index="73" text="و از آنها سودها و نوشیدنیها دارند. پس چرا شکرگزار نیستید؟"/>
		<aya index="74" text="و غیر از خدا[ی یگانه‌] خدایانی به پرستش گرفتند، تا مگر یاری شوند."/>
		<aya index="75" text="[ولی بتان‌] نمی‌توانند آنان را یاری کنند و آنانند که برای [بتان‌] چون سپاهی احضار شده‌اند."/>
		<aya index="76" text="پس، گفتار آنان تو را غمگین نگرداند که ما آنچه را پنهان و آنچه را آشکار می‌کنند، می‌دانیم."/>
		<aya index="77" text="مگر آدمی ندانسته است که ما او را از نطفه‌ای آفریده‌ایم، پس بناگاه وی ستیزه‌جویی آشکار شده است."/>
		<aya index="78" text="و برای ما مَثَلی آورد و آفرینش خود را فراموش کرد؛ گفت: «چه کسی این استخوانها را که چنین پوسیده است زندگی می‌بخشد؟»"/>
		<aya index="79" text="بگو: «همان کسی که نخستین‌بار آن را پدید آورد و اوست که به هر [گونه‌] آفرینشی داناست.»"/>
		<aya index="80" text="همو که برایتان در درخت سبزفام اخگر نهاد که از آن [چون نیازتان افتد] آتش می‌افروزید."/>
		<aya index="81" text="آیا کسی که آسمانها و زمین را آفریده توانا نیست که [باز] مانند آنها را بیافریند؟ آری، اوست آفریننده دانا."/>
		<aya index="82" text="چون به چیزی اراده فرماید، کارش این بس که می‌گوید: «باش»؛ پس [بی‌درنگ‌] موجود می‌شود."/>
		<aya index="83" text="پس [شکوهمند و] پاک است آن کسی که ملکوت هر چیزی در دست اوست، و به سوی اوست که بازگردانیده می‌شوید."/>
	</sura>
	<sura index="37" name="">
		<aya index="1" text="سوگند به صف بستگان -که صفی [با شکوه‌] بسته‌اند-"/>
		<aya index="2" text="و به زجرکنندگان -که به سختی زجر می‌کنند-"/>
		<aya index="3" text="و به تلاوت‌کنندگان [آیات الهی‌]!"/>
		<aya index="4" text="که قطعاً معبود شما یگانه است!"/>
		<aya index="5" text="پروردگار آسمانها و زمین و آنچه میان آن دو است، و پروردگار خاورها!"/>
		<aya index="6" text="ما آسمان این دنیا را به زیور اختران آراستیم!"/>
		<aya index="7" text="و [آن را] از هر شیطان سرکشی نگاه داشتیم!"/>
		<aya index="8" text="[به طوری که‌] نمی‌توانند به انبوه [فرشتگان‌] عالَم بالا گوش فرا دهند، و از هر سوی پرتاب می‌شوند."/>
		<aya index="9" text="با شدت به دور رانده می‌شوند، و برایشان عذابی دایم است."/>
		<aya index="10" text="مگر کسی که [از سخن بالاییان‌] یکباره استراق سمع کند، که شهابی شکافنده از پی او می‌تازد!"/>
		<aya index="11" text="پس، [از کافران‌] بپرس: آیا ایشان [از نظر] آفرینش سخت‌ترند یا کسانی که [در آسمانها] خلق کردیم؟ ما آنان را از گِلی چسبنده پدید آوردیم."/>
		<aya index="12" text="بلکه عجب می‌داری و [آنها] ریشخند می‌کنند!"/>
		<aya index="13" text="و چون پند داده شوند عبرت نمی‌گیرند."/>
		<aya index="14" text="و چون آیتی ببینند به ریشخند می‌پردازند!"/>
		<aya index="15" text="و می‌گویند: «این جز سحری آشکار نیست.»"/>
		<aya index="16" text="«آیا چون مردیم و خاک و استخوانهای [خُرد] گردیدیم، آیا راستی برانگیخته می‌شویم؟"/>
		<aya index="17" text="و همین طور پدران اوّلیه ما؟!»"/>
		<aya index="18" text="بگو: «آری! در حالی که شما خوارید!»"/>
		<aya index="19" text="و آن تنها یک فریاد است و بس! و بناگاه آنان به تماشا خیزند!"/>
		<aya index="20" text="و می‌گویند: «ای وای بر ما! این است روز جزا!»"/>
		<aya index="21" text="این است همان روز داوری که آن را تکذیب می‌کردید!"/>
		<aya index="22" text="کسانی را که ستم کرده‌اند، با همردیفانشان و آنچه غیر از خدا می‌پرستیده‌اند،"/>
		<aya index="23" text="گِرد آورید و به سوی راه جهنم رهبری‌شان کنید!"/>
		<aya index="24" text="و بازداشتشان نمایید که آنها مسؤولند!"/>
		<aya index="25" text="شما را چه شده است که همدیگر را یاری نمی‌کنید؟!"/>
		<aya index="26" text="[نه!] بلکه امروز آنان از در تسلیم درآمدگانند!"/>
		<aya index="27" text="و بعضی روی به بعضی دیگر می‌آورند [و] از یکدیگر می‌پرسند!"/>
		<aya index="28" text="[و] می‌گویند: «شما [ظاهراً] از درِ راستی با ما درمی‌آمدید [و خود را حق به جانب می‌نمودید]!»"/>
		<aya index="29" text="[متّهمان‌] می‌گویند: «[نه!] بلکه با ایمان نبودید."/>
		<aya index="30" text="و ما را بر شما هیچ تسلطی نبود، بلکه خودتان سرکش بودید."/>
		<aya index="31" text="پس فرمان پروردگارمان بر ما سزاوار آمد؛ ما واقعاً باید [عذاب را] بچشیم!"/>
		<aya index="32" text="و شما را گمراه کردیم، زیرا خودمان گمراه بودیم!»"/>
		<aya index="33" text="پس، در حقیقت، آنان در آن روز در عذاب شریک یکدیگرند!"/>
		<aya index="34" text="[آری،] ما با مجرمان چنین رفتار می‌کنیم!"/>
		<aya index="35" text="چرا که آنان بودند که وقتی به ایشان گفته می‌شد: «خدایی جز خدای یگانه نیست»، تکبر می‌ورزیدند!"/>
		<aya index="36" text="و می‌گفتند: «آیا ما برای شاعری دیوانه دست از خدایانمان برداریم؟!»"/>
		<aya index="37" text="ولی نه! [او] حقیقت را آورده و فرستادگان را تصدیق کرده است."/>
		<aya index="38" text="در واقع، شما عذاب پر درد را خواهید چشید!"/>
		<aya index="39" text="و جز آنچه می‌کردید جزا نمی‌یابید!"/>
		<aya index="40" text="مگر بندگان پاکدل خدا!"/>
		<aya index="41" text="آنان روزیِ معیّن خواهند داشت."/>
		<aya index="42" text="[انواع‌] میوه‌ها! و آنان مورد احترام خواهند بود."/>
		<aya index="43" text="در باغهای پر نعمت!"/>
		<aya index="44" text="بر سریرها در برابر همدیگر [می‌نشینند]."/>
		<aya index="45" text="با جامی از باده ناب پیرامونشان به گردش درمی‌آیند؛"/>
		<aya index="46" text="[باده‌ای‌] سخت سپید که نوشندگان را لذتی [خاص‌] می‌دهد؛"/>
		<aya index="47" text="نه در آن فساد عقل است و نه ایشان از آن به بدمستی [و فرسودگی‌] می‌افتند!"/>
		<aya index="48" text="و نزدشان [دلبرانی‌] فروهشته‌نگاه و فراخ‌دیده باشند!"/>
		<aya index="49" text="[از شدّت سپیدی‌] گویی تخم شتر مرغ [زیر پَرَ]ند!"/>
		<aya index="50" text="پس برخی‌شان به برخی روی نموده و از همدیگر پرس‌وجو می‌کنند."/>
		<aya index="51" text="گوینده‌ای از آنان می‌گوید: «راستی من [در دنیا] همنشینی داشتم،"/>
		<aya index="52" text="[که به من‌] می‌گفت: «آیا واقعاً تو از باوردارندگانی؟"/>
		<aya index="53" text="آیا وقتی مُردیم و خاک و [مشتی‌] استخوان شدیم، آیا واقعاً جزا می‌یابیم؟»"/>
		<aya index="54" text="[مؤمن‌] می‌پرسد: «آیا شما اطلاع دارید [کجاست‌]؟»"/>
		<aya index="55" text="پس اطلاع حاصل می‌کند، و او را در میان آتش می‌بیند!"/>
		<aya index="56" text="[و] می‌گوید: «به خدا سوگند، چیزی نمانده بود که تو مرا به هلاکت اندازی."/>
		<aya index="57" text="و اگر رحمت پروردگارم نبود، هرآینه من [نیز] از احضارشدگان بودم.»"/>
		<aya index="58" text="[و از روی شوق می‌گوید:] «آیا دیگر روی مرگ نمی‌بینیم،"/>
		<aya index="59" text="جز همان مرگ نخستین خود؟ و ما هرگز عذاب نخواهیم شد؟!"/>
		<aya index="60" text="راستی که این همان کامیابی بزرگ است!»"/>
		<aya index="61" text="برای چنین [پاداشی‌] باید کوشندگان بکوشند."/>
		<aya index="62" text="آیا از نظر پذیرایی این بهتر است یا درخت زقوم؟!"/>
		<aya index="63" text="در حقیقت، ما آن را برای ستمگران [مایه آزمایش و] عذابی گردانیدیم."/>
		<aya index="64" text="آن، درختی است که از قعر آتش سوزان می‌روید،"/>
		<aya index="65" text="میوه‌اش گویی چون کله‌های شیاطین است،"/>
		<aya index="66" text="پس [دوزخیان‌] حتماً از آن می‌خورند و شکمها را از آن پر می‌کنند،"/>
		<aya index="67" text="سپس ایشان را بر سر آن، آمیغی از آب جوشان است؛"/>
		<aya index="68" text="آنگاه بازگشتشان بی‌گمان به سوی دوزخ است."/>
		<aya index="69" text="آنها پدران خود را گمراه یافتند،"/>
		<aya index="70" text="پس ایشان به دنبال آنها می‌شتابند!"/>
		<aya index="71" text="و قطعاً پیش از آنها بیشتر پیشینیان به گمراهی افتادند."/>
		<aya index="72" text="و حال آنکه مسلماً در میانشان هشداردهندگانی فرستادیم."/>
		<aya index="73" text="پس ببین فرجام هشدارداده‌شدگان چگونه بود!"/>
		<aya index="74" text="به استثنای بندگان پاکدل خدا!"/>
		<aya index="75" text="و نوح، ما را ندا داد، و چه نیک اجابت‌کننده بودیم!"/>
		<aya index="76" text="و او و کسانش را از اندوه بزرگ رهانیدیم."/>
		<aya index="77" text="و [تنها] نسل او را باقی گذاشتیم."/>
		<aya index="78" text="و در میان آیندگان [آوازه نیک‌] او را بر جای گذاشتیم."/>
		<aya index="79" text="درود بر نوح در میان جهانیان!"/>
		<aya index="80" text="ما این گونه نیکوکاران را پاداش می‌دهیم."/>
		<aya index="81" text="به راستی او از بندگان مؤمن ما بود."/>
		<aya index="82" text="سپس دیگران را غرق کردیم."/>
		<aya index="83" text="و بی‌گمان، ابراهیم از پیروان اوست."/>
		<aya index="84" text="آنگاه که با دلی پاک به [پیشگاه‌] پروردگارش آمد."/>
		<aya index="85" text="چون به پدر[خوانده‌] و قوم خود گفت: «چه می‌پرستید؟"/>
		<aya index="86" text="آیا غیر از آنها، به دروغ، خدایانی [دیگر] می‌خواهید؟!"/>
		<aya index="87" text="پس گمانتان به پروردگار جهانها چیست؟»"/>
		<aya index="88" text="پس نظری به ستارگان افکند،"/>
		<aya index="89" text="و گفت: «من کسالت دارم!»"/>
		<aya index="90" text="پس پشت‌کنان از او روی برتافتند!"/>
		<aya index="91" text="تا نهانی به سوی خدایانشان رفت و [به ریشخند] گفت: «آیا غذا نمی‌خورید؟"/>
		<aya index="92" text="شما را چه شده که سخن نمی‌گویید؟!»"/>
		<aya index="93" text="پس با دست راست، بر سر آنها زدن گرفت!"/>
		<aya index="94" text="تا دوان دوان سوی او روی‌آور شدند."/>
		<aya index="95" text="[ابراهیم‌] گفت: «آیا آنچه را می‌تراشید، می‌پرستید؟"/>
		<aya index="96" text="با اینکه خدا شما و آنچه را که برمی‌سازید آفریده است!»"/>
		<aya index="97" text="گفتند: «برایش [کوره‌]خانه‌ای بسازید و در آتشش بیندازید»"/>
		<aya index="98" text="پس خواستند به او نیرنگی زنند؛ و[لی‌] ما آنان را پست گردانیدیم."/>
		<aya index="99" text="و [ابراهیم‌] گفت: «من به سوی پروردگارم رهسپارم، زودا که مرا راه نماید!»"/>
		<aya index="100" text="«ای پروردگار من! مرا [فرزندی‌] از شایستگان بخش.»"/>
		<aya index="101" text="پس او را به پسری بردبار مژده دادیم."/>
		<aya index="102" text="و وقتی با او به جایگاه «سعی» رسید، گفت: «ای پسرک من! من در خواب [چنین‌] می‌بینم که تو را سَرْ می‌بُرم، پس ببین چه به نظرت می‌آید؟» گفت: «ای پدر من! آنچه را مأموری بکن! ان شاء الله مرا از شکیبایان خواهی یافت.»"/>
		<aya index="103" text="پس وقتی هر دو تن دردادند [و همدیگر را بدرود گفتند] و [پسر] را به پیشانی بر خاک افکند،"/>
		<aya index="104" text="او را ندا دادیم که ای ابراهیم!"/>
		<aya index="105" text="رؤیا[ی خود] را حقیقت بخشیدی! ما نیکوکاران را چنین پاداش می‌دهیم!"/>
		<aya index="106" text="راستی که این همان آزمایش آشکار بود!"/>
		<aya index="107" text="و او را در ازای قربانی بزرگی باز رهانیدیم."/>
		<aya index="108" text="و در [میان‌] آیندگان برای او [آوازه نیک‌] به جای گذاشتیم."/>
		<aya index="109" text="درود بر ابراهیم!"/>
		<aya index="110" text="نیکوکاران را چنین پاداش می‌دهیم."/>
		<aya index="111" text="در حقیقت، او از بندگان با ایمان ما بود."/>
		<aya index="112" text="و او را به اسحاق که پیامبری از [جمله‌] شایستگان است مژده دادیم."/>
		<aya index="113" text="و به او و به اسحاق برکت دادیم، و از نسل آن دو برخی نیکوکار و [برخی‌] آشکارا به خود ستمکار بودند."/>
		<aya index="114" text="و در حقیقت، بر موسی و هارون منت نهادیم."/>
		<aya index="115" text="و آن دو و قومشان را از اندوه بزرگ رهانیدیم."/>
		<aya index="116" text="و آنان را یاری دادیم تا ایشان غالب آمدند."/>
		<aya index="117" text="و آن دو را کتاب روشن دادیم."/>
		<aya index="118" text="و هر دو را به راه راست هدایت کردیم."/>
		<aya index="119" text="و برای آن دو در [میان‌] آیندگان [نام نیک‌] به جای گذاشتیم."/>
		<aya index="120" text="درود بر موسی و هارون!"/>
		<aya index="121" text="ما نیکوکاران را چنین پاداش می‌دهیم،"/>
		<aya index="122" text="زیرا آن دو از بندگان با ایمان ما بودند."/>
		<aya index="123" text="و به راستی الیاس از فرستادگان [ما] بود."/>
		<aya index="124" text="چون به قوم خود گفت: «آیا پروا نمی‌دارید؟"/>
		<aya index="125" text="آیا «بعل» را می‌پرستید و بهترین آفرینندگان را وامی‌گذارید؟!"/>
		<aya index="126" text="[یعنی:] خدا را که پروردگار شما و پروردگار پدران پیشین شماست؟!"/>
		<aya index="127" text="پس او را دروغگو شمردند، و قطعاً آنها [در آتش‌] احضار خواهند شد-"/>
		<aya index="128" text="مگر بندگان پاکدین خدا."/>
		<aya index="129" text="و برای او در [میان‌] آیندگان [آوازه نیک‌] به جای گذاشتیم."/>
		<aya index="130" text="درود بر پیروان الیاس!"/>
		<aya index="131" text="ما نیکوکاران را این گونه پاداش می‌دهیم،"/>
		<aya index="132" text="زیرا او از بندگان با ایمان ما بود."/>
		<aya index="133" text="و در حقیقت، لوط از زمره فرستادگان بود."/>
		<aya index="134" text="آنگاه که او و همه کسانش را رهانیدیم-"/>
		<aya index="135" text="جز پیرزنی که در میان باقی‌ماندگان [و خاکسترشدگان‌] بود-"/>
		<aya index="136" text="سپس دیگران را هلاک کردیم."/>
		<aya index="137" text="و در حقیقت، شما بر آنان صبحگاهان"/>
		<aya index="138" text="و شامگاهان می‌گذرید! آیا به فکر فرو نمی‌روید؟!"/>
		<aya index="139" text="و در حقیقت، یونس از زمره فرستادگان بود."/>
		<aya index="140" text="آنگاه که به سوی کشتی پر، بگریخت!"/>
		<aya index="141" text="پس [سرنشینان‌] با هم قرعه انداختند و [یونس‌] از باختگان شد."/>
		<aya index="142" text="[او را به دریا افکندند] و عنبرماهی او را بلعید در حالی که او نکوهشگر خویش بود!"/>
		<aya index="143" text="و اگر او از زمره تسبیح‌کنندگان نبود،"/>
		<aya index="144" text="قطعاً تا روزی که برانگیخته می‌شوند، در شکم آن [ماهی‌] می‌ماند!"/>
		<aya index="145" text="پس او را در حالی که ناخوش بود به زمین خشکی افکندیم!"/>
		<aya index="146" text="و بر بالای [سرِ] او درختی از [نوع‌] کدوبُن رویانیدیم."/>
		<aya index="147" text="و او را به سوی یکصدهزار [نفر از ساکنان نینوا] یا بیشتر روانه کردیم."/>
		<aya index="148" text="پس ایمان آوردند و تا چندی برخوردارشان کردیم."/>
		<aya index="149" text="پس، از مشرکان جویا شو: آیا پروردگارت را دختران و آنان را پسران است؟!"/>
		<aya index="150" text="یا فرشتگان را مادینه آفریدیم و آنان شاهد بودند؟"/>
		<aya index="151" text="هش‌دار که اینان از دروغ پردازی خود قطعاً خواهند گفت:"/>
		<aya index="152" text="«خدا فرزند آورده!» در حالی که آنها قطعاً دروغگویانند!"/>
		<aya index="153" text="آیا [خدا] دختران را بر پسران برگزیده است؟"/>
		<aya index="154" text="شما را چه شده؟ چگونه داوری می‌کنید؟"/>
		<aya index="155" text="آیا سرِ پند گرفتن ندارید؟!"/>
		<aya index="156" text="یا دلیلی آشکار [در دست‌] دارید؟"/>
		<aya index="157" text="پس اگر راست می‌گویید کتابتان را بیاورید."/>
		<aya index="158" text="و میان خدا و جن‌ها پیوندی انگاشتند و حال آنکه جنیان نیک دانسته‌اند که [برای حساب پس‌دادن،] خودشان احضار خواهند شد."/>
		<aya index="159" text="خدا منزه است از آنچه در وصف می‌آورند."/>
		<aya index="160" text="به استثنای بندگان پاکدل خدا."/>
		<aya index="161" text="در حقیقت، شما و آنچه [که شما آن را] می‌پرستید،"/>
		<aya index="162" text="بر ضد او گمراه‌گر نیستید،"/>
		<aya index="163" text="مگر کسی را که به دوزخ رفتنی است!"/>
		<aya index="164" text="و هیچ یک از ما [فرشتگان‌] نیست مگر [اینکه‌] برای او [مقام و] مرتبه‌ای معیّن است."/>
		<aya index="165" text="و در حقیقت، ماییم که [برای انجام فرمان خدا] صف بسته‌ایم."/>
		<aya index="166" text="و ماییم که خود تسبیح‌گویانیم."/>
		<aya index="167" text="و [مشرکان‌] به تأکید می‌گفتند:"/>
		<aya index="168" text="«اگر پند [نامه‌ا]ی از پیشینیان نزد ما بود،"/>
		<aya index="169" text="قطعاً از بندگان خالص خدا می‌شدیم!»"/>
		<aya index="170" text="ولی [وقتی قرآن آمد] به آن کافر شدند، و زودا که بدانند!"/>
		<aya index="171" text="و قطعاً فرمان ما در باره بندگان فرستاده ما از پیش [چنین‌] رفته است:"/>
		<aya index="172" text="که آنان [بر دشمنان خودشان‌] حتماً پیروز خواهند شد."/>
		<aya index="173" text="و سپاه ما هرآینه غالب‌آیندگانند."/>
		<aya index="174" text="پس تا مدتی [معیّن‌] از آنان روی برتاب."/>
		<aya index="175" text="و آنان را بنگر که خواهند دید."/>
		<aya index="176" text="آیا عذاب ما را شتابزده خواستارند؟"/>
		<aya index="177" text="[پس هشدارداده‌شدگان را] آنگاه که عذاب به خانه آنان فرود آید چه بد صبحگاهی است!"/>
		<aya index="178" text="و از ایشان تا مدتی [معیّن‌] روی برتاب."/>
		<aya index="179" text="و بنگر که خواهند دید!"/>
		<aya index="180" text="منزه است پروردگار تو، پروردگار شکوهمند، از آنچه وصف می‌کنند."/>
		<aya index="181" text="و درود بر فرستادگان!"/>
		<aya index="182" text="و ستایش، ویژه خدا، پروردگار جهانهاست."/>
	</sura>
	<sura index="38" name="">
		<aya index="1" text="صاد. سوگند به قرآن پراندرز!"/>
		<aya index="2" text="آری، آنان که کفر ورزیدند در سرکشی و ستیزه‌اند."/>
		<aya index="3" text="چه بسیار نسلها که پیش از ایشان هلاک کردیم که [ما را] به فریاد خواندند، و[لی‌] دیگر مجال گریز نبود."/>
		<aya index="4" text="و از اینکه هشداردهنده‌ای از خودشان برایشان آمده درشگفتند، و کافران می گویند: «این، ساحری شیّاد است."/>
		<aya index="5" text="آیا خدایان [متعدد] را خدای واحدی قرار داده؟ این واقعاً چیز عجیبی است.»"/>
		<aya index="6" text="و بزرگانشان روان شدند [و گفتند:] «بروید و بر خدایان خود ایستادگی نمایید که این امر قطعاً هدف [ما]ست."/>
		<aya index="7" text="[از طرفی‌] این [مطلب‌] را در آیین اخیر [عیسوی هم‌] نشنیده‌ایم، این [ادّعا] جز دروغ‌بافی نیست."/>
		<aya index="8" text="آیا از میان ما قرآن بر او نازل شده است؟» [نه!] بلکه آنان در باره قرآنِ من دودلند. [نه،] بلکه هنوز عذاب [مرا] نچشیده‌اند."/>
		<aya index="9" text="آیا گنجینه‌های رحمت پروردگار ارجمندِ بسیار بخشنده تو نزد ایشان است؟"/>
		<aya index="10" text="آیا فرمانروایی آسمانها و زمین و آنچه میان آن دو است از آنِ ایشان است؟ [اگر چنین است‌] پس [با چنگ زدن‌] در آن اسباب به بالا روند."/>
		<aya index="11" text="این سپاهک دسته‌های دشمن در آنجا [=بَدْر] در هم شکستنی‌اند."/>
		<aya index="12" text="پیش از ایشان قوم نوح و عاد و فرعونِ صاحب [عمارت و] خرگاهها تکذیب کردند."/>
		<aya index="13" text="و ثمود و قوم لوط و اصحاب ایکه [نیز به تکذیب پرداختند] آنها دسته‌های مخالف بودند."/>
		<aya index="14" text="هیچ کدام نبودند که پیامبران [ما] را تکذیب نکنند، پس عقوبت [من بر آنان‌] سزاوار آمد."/>
		<aya index="15" text="و اینان جز یک فریاد را انتظار نمی‌بَرند که هیچ [مجال‌] سر خاراندنی در آن نیست."/>
		<aya index="16" text="و گفتند: «پروردگارا، پیش از [رسیدن‌] روز حساب، بهره ما را [از عذاب‌] به شتاب به ما بده.»"/>
		<aya index="17" text="بر آنچه می‌گویند صبر کن، و داوود، بنده ما را که دارای امکانات [متعدّد] بود به یاد آور؛ آری، او بسیار بازگشت‌کننده [به سوی خدا] بود."/>
		<aya index="18" text="ما کوهها را با او مسخّر ساختیم [که‌] شامگاهان و بامدادان خداوند را نیایش می‌کردند."/>
		<aya index="19" text="و پرندگان را از هر سو [بر او] گرد [آوردیم‌] همگی [به نوای دلنوازش‌] به سوی او بازگشت‌کننده [و خدا را ستایشگر] بودند."/>
		<aya index="20" text="و پادشاهیش را استوار کردیم و او را حکمت و کلام فیصله‌دهنده عطا کردیم."/>
		<aya index="21" text="و آیا خبر دادخواهان -چون از نمازخانه [او] بالا رفتند- به تو رسید؟"/>
		<aya index="22" text="وقتی [به طور ناگهانی‌] بر داوود درآمدند، و او از آنان به هراس افتاد، گفتند: «مترس، [ما] دو مدّعی [هستیم‌] که یکی از ما بر دیگری تجاوز کرده، پس میان ما به حق داوری کن، و از حق دور مشو، و ما را به راه راست راهبر باش.»"/>
		<aya index="23" text="«این [شخص‌] برادر من است. او را نود و نه میش، و مرا یک میش است، و می‌گوید: آن را به من بسپار، و در سخنوری بر من غالب آمده است.»"/>
		<aya index="24" text="[داوود] گفت: «قطعاً او در مطالبه میش تو [اضافه‌] بر میش‌های خودش، بر تو ستم کرده، و در حقیقت بسیاری از شریکان به همدیگر ستم روا می‌دارند، به استثنای کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند، و اینها بس اندکند، و داوود دانست که ما او را آزمایش کرده‌ایم. پس، از پروردگارش آمرزش خواست و به رو درافتاد و توبه کرد."/>
		<aya index="25" text="و بر او این [ماجرا] را بخشودیم؛ و در حقیقت برای او پیش ما تقرّب و فرجامی خوش خواهد بود."/>
		<aya index="26" text="ای داوود، ما تو را در زمین خلیفه [و جانشین‌] گردانیدیم؛ پس میان مردم به حق داوری کن، و زنهار از هوس پیروی مکن که تو را از راه خدا به در کند. در حقیقت کسانی که از راه خدا به در می‌روند، به [سزای‌] آنکه روز حساب را فراموش کرده‌اند عذابی سخت خواهند داشت!"/>
		<aya index="27" text="و آسمان و زمین و آنچه را که میان این دو است به باطل نیافریدیم، این گمان کسانی است که کافر شده [و حق‌پوشی کرده‌]اند، پس وای از آتش بر کسانی که کافر شده‌اند."/>
		<aya index="28" text="یا [مگر] کسانی را که گرویده و کارهای شایسته کرده‌اند، چون مفسدان در زمین می‌گردانیم، یا پرهیزگاران را چون پلیدکاران قرار می‌دهیم؟"/>
		<aya index="29" text="[این‌] کتابی مبارک است که آن را به سوی تو نازل کرده‌ایم تا در [باره‌] آیات آن بیندیشند، و خردمندان پند گیرند."/>
		<aya index="30" text="و سلیمان را به داوود بخشیدیم. چه نیکو بنده‌ای. به راستی او توبه‌کار [و ستایشگر] بود."/>
		<aya index="31" text="هنگامی که [طرف‌] غروب، اسبهای اصیل را بر او عرضه کردند،"/>
		<aya index="32" text="[سلیمان‌] گفت: «واقعاً من دوستی اسبان را بر یاد پروردگارم ترجیح دادم تا [هنگام نماز گذشت و خورشید] در پس حجاب ظلمت شد.»"/>
		<aya index="33" text="[گفت: « اسبها] را نزد من باز آورید.» پس شروع کرد به دست کشیدن بر ساقها و گردن آنها [و سرانجام وقف کردن آنها در راه خدا]."/>
		<aya index="34" text="و قطعاً سلیمان را آزمودیم و بر تخت او جسدی بیفکندیم؛ پس به توبه باز آمد."/>
		<aya index="35" text="گفت: «پروردگارا، مرا ببخش و مُلکی به من ارزانی دار که هیچ کس را پس از من سزاوار نباشد، در حقیقت، تویی که خود بسیار بخشنده‌ای.»"/>
		<aya index="36" text="پس باد را در اختیار او قرار دادیم که هر جا تصمیم می‌گرفت، به فرمان او نرم، روان می‌شد."/>
		<aya index="37" text="و شیطانها را [از] بنّا و غواص،"/>
		<aya index="38" text="تا [وحشیان‌] دیگر را که جفت جفت با زنجیرها به هم بسته بودند [تحت فرمانش درآوردیم‌]."/>
		<aya index="39" text="[گفتیم:] «این بخشش ماست، [آن را] بی‌شمار ببخش یا نگاه دار.»"/>
		<aya index="40" text="و قطعاً برای او در پیشگاه ما تقرّب و فرجام نیکوست."/>
		<aya index="41" text="و بنده ما ایوب را به یاد آور، آنگاه که پروردگارش را ندا داد که: «شیطان مرا به رنج و عذاب مبتلا کرد.»"/>
		<aya index="42" text="[به او گفتیم:] «با پای خود [به زمین‌] بکوب، اینک این چشمه‌ساری است سرد و آشامیدنی.»"/>
		<aya index="43" text="و [مجدداً] کسانش را و نظایر آنها را همراه آنها به او بخشیدیم، تا رحمتی از جانب ما و عبرتی برای خردمندان باشد."/>
		<aya index="44" text="[و به او گفتیم:] «یک بسته ترکه به دستت برگیر و [همسرت را] با آن بزن و سوگند مشکن.» ما او را شکیبا یافتیم. چه نیکوبنده‌ای! به راستی او توبه‌کار بود."/>
		<aya index="45" text="و بندگان ما ابراهیم و اسحاق و یعقوب را که نیرومند و دیده‌ور بودند به یادآور."/>
		<aya index="46" text="ما آنان را با موهبت ویژه‌ای -که یادآوری آن سرای بود- خالص گردانیدیم."/>
		<aya index="47" text="و آنان در پیشگاه ما جداً از برگزیدگان نیکانند."/>
		<aya index="48" text="و اسماعیل و یسع و ذوالکفل را به یاد آور [که‌] همه از نیکانند."/>
		<aya index="49" text="این یادکردی است، و قطعاً برای پرهیزگاران فرجامی نیک است."/>
		<aya index="50" text="باغهای همیشگی در حالی که درهای [آنها] برایشان گشوده‌است."/>
		<aya index="51" text="در آنجا تکیه می‌زنند [و] میوه‌های فراوان و نوشیدنی در آنجا طلب می‌کنند."/>
		<aya index="52" text="و نزدشان [دلبران‌] فروهشته‌نگاه همسال است."/>
		<aya index="53" text="این است آنچه برای روز حساب به شما وعده داده می‌شد."/>
		<aya index="54" text="[می‌گویند:] «در حقیقت، این روزیِ ماست و آن را پایانی نیست.»"/>
		<aya index="55" text="این است [حال بهشتیان‌] و [اما] برای طغیانگران واقعاً بد فرجامی است."/>
		<aya index="56" text="به جهنّم درمی‌آیند، و چه بد آرامگاهی است."/>
		<aya index="57" text="این جوشاب و چرکاب است، باید آن را بچشند."/>
		<aya index="58" text="و از همین گونه، انواع دیگر [عذابها]!"/>
		<aya index="59" text="اینها گروهی‌اند که با شما به اجبار [در آتش‌] درمی‌آیند. بدا به حال آنها، زیرا آنان داخل آتش می‌شوند."/>
		<aya index="60" text="[به رؤسای خود] می‌گویند: «بلکه بر خود شما خوش مباد! این [عذاب‌] را شما خود برای ما از پیش فراهم آوردید، و چه بد قرارگاهی است.»"/>
		<aya index="61" text="می‌گویند: «پروردگارا، هر کس این [عذاب‌] را از پیش برای ما فراهم آورده، عذاب او را در آتش دو چندان کن.»"/>
		<aya index="62" text="و می‌گویند: «ما را چه شده است که مردانی را که ما آنان را از [زمره‌] اشرار می‌شمردیم نمی‌بینیم؟"/>
		<aya index="63" text="آیا آنان را [در دنیا] به ریشخند می‌گرفتیم یا چشمها[ی ما] بر آنها نمی‌افتد؟»"/>
		<aya index="64" text="این مجادله اهل آتش قطعاً راست است."/>
		<aya index="65" text="بگو: «من فقط هشداردهنده‌ای هستم، و جز خدای یگانه قهار معبودی دیگر نیست."/>
		<aya index="66" text="پروردگار آسمانها و زمین و آنچه میان آن دو است، همان شکست‌ناپذیر آمرزنده."/>
		<aya index="67" text="بگو: «این خبری بزرگ است،"/>
		<aya index="68" text="[که‌] شما از آن روی برمی‌تابید."/>
		<aya index="69" text="مرا در باره ملاء اعلی هیچ دانشی نبود آنگاه که مجادله می‌کردند."/>
		<aya index="70" text="به من هیچ [چیز] وحی نمی‌شود، جز اینکه من هشداردهنده‌ای آشکارم."/>
		<aya index="71" text="آنگاه که پروردگارت به فرشتگان گفت: «من بشری را از گِل خواهم آفرید."/>
		<aya index="72" text="پس چون او را [کاملاً] درست کردم و از روح خویش در آن دمیدم، سجده‌کنان برای او [به خاک‌] بیفتید.»"/>
		<aya index="73" text="پس همه فرشتگان یکسره سجده کردند."/>
		<aya index="74" text="مگر ابلیس [که‌] تکبر نمود و از کافران شد."/>
		<aya index="75" text="فرمود: «ای ابلیس، چه چیز تو را مانع شد که برای چیزی که به دستان قدرت خویش خلق کردم سجده آوری؟ آیا تکبر نمودی یا از [جمله‌] برتری‌جویانی؟»"/>
		<aya index="76" text="گفت: «من از او بهترم؛ مرا از آتش آفریده‌ای و او را از گِل آفریده‌ای.»"/>
		<aya index="77" text="فرمود: «پس، از آن [مقام‌] بیرون شو، که تو رانده‌ای."/>
		<aya index="78" text="و تا روز جزا لعنت من بر تو باد.»"/>
		<aya index="79" text="گفت: «پروردگارا، پس مرا تا روزی که برانگیخته می‌شوند مهلت ده.»"/>
		<aya index="80" text="فرمود: «در حقیقت، تو از مهلت‌یافتگانی،"/>
		<aya index="81" text="تا روز معین معلوم.»"/>
		<aya index="82" text="[شیطان‌] گفت: «پس به عزّت تو سوگند که همگی را جداً از راه به در می‌برم،"/>
		<aya index="83" text="مگر آن بندگان پاکدل تو را.»"/>
		<aya index="84" text="فرمود: «حق [از من‌] است و حق را می‌گویم:"/>
		<aya index="85" text="هرآینه جهنّم را از تو و از هر کس از آنان که تو را پیروی کند، از همگی‌شان، خواهم انباشت.»"/>
		<aya index="86" text="بگو: «مزدی بر این [رسالت‌] از شما طلب نمی‌کنم و من از کسانی نیستم که چیزی از خود بسازم و به خدا نسبت دهم."/>
		<aya index="87" text="این [قرآن‌] جز پندی برای جهانیان نیست."/>
		<aya index="88" text="و قطعاً پس از چندی خبر آن را خواهید دانست.»"/>
	</sura>
	<sura index="39" name="">
		<aya index="1" text="نازل شدن [این کتاب‌] از جانب خدای شکست‌ناپذیر سنجیده‌کار است."/>
		<aya index="2" text="ما [این‌] کتاب را به حق به سوی تو فرود آوردیم، پس خدا را -در حالی که اعتقاد [خود] را برای او خالص‌کننده‌ای- عبادت کن."/>
		<aya index="3" text="آگاه باشید: آیین پاک از آنِ خداست، و کسانی که به جای او دوستانی برای خود گرفته‌اند [به این بهانه که:] ما آنها را جز برای اینکه ما را هر چه بیشتر به خدا نزدیک گردانند، نمی‌پرستیم، البته خدا میان آنان در باره آنچه که بر سر آن اختلاف دارند، داوری خواهد کرد. در حقیقت، خدا آن کسی را که دروغ‌پرداز ناسپاس است هدایت نمی‌کند."/>
		<aya index="4" text="اگر خدا می‌خواست برای خود فرزندی بگیرد، قطعاً از [میان‌] آنچه خلق می‌کند، آنچه را می‌خواست برمی‌گزید. منزّه است او، اوست خدای یگانه قهار."/>
		<aya index="5" text="آسمانها و زمین را به حق آفرید. شب را به روز درمی‌پیچد، و روز را به شب درمی‌پیچد و آفتاب و ماه را تسخیر کرد. هر کدام تا مدتی معین روانند. آگاه باش که او همان شکست‌ناپذیر آمرزنده است."/>
		<aya index="6" text="شما را از نفسی واحد آفرید، سپس جفتش را از آن قرار داد، و برای شما از دامها هشت قسم پدید آورد. شما را در شکمهای مادرانتان آفرینشی پس از آفرینشی [دیگر] در تاریکیهای سه گانه: [مَشیمه و رحم و شکم‌] خلق کرد. این است خدا، پروردگار شما، فرمانروایی [و حکومت مطلق‌] از آنِ اوست. خدایی جز او نیست، پس چگونه [و کجا از حق‌] برگردانیده می‌شوید؟"/>
		<aya index="7" text="اگر کفر ورزید، خدا از شما سخت بی‌نیاز است و برای بندگانش کفران را خوش نمی‌دارد، و اگر سپاس دارید آن را برای شما می‌پسندد، و هیچ بردارنده‌ای بار [گناه‌] دیگری را برنمی‌دارد، آنگاه بازگشت شما به سوی پروردگارتان است، و شما را به آنچه می‌کردید خبر خواهد داد، که او به راز دلها داناست."/>
		<aya index="8" text="و چون به انسان آسیبی رسد، پروردگارش را -در حالی که به سوی او بازگشت‌کننده است- می‌خواند؛ سپس چون او را از جانب خود نعمتی عطا کند، آن [مصیبتی‌] را که در رفع آن پیشتر به درگاه او دعا می‌کرد، فراموش می‌نماید و برای خدا همتایانی قرار می‌دهد تا [خود و دیگران را] از راه او گمراه گرداند. بگو: «به کفرت اندکی برخوردار شو که تو از اهل آتشی.»"/>
		<aya index="9" text="[آیا چنین کسی بهتر است‌] یا آن کسی که او در طول شب در سجده و قیام اطاعت [خدا] می‌کند [و] از آخرت می‌ترسد و رحمت پروردگارش را امید دارد؟ بگو: «آیا کسانی که می‌دانند و کسانی که نمی‌دانند یکسانند؟» تنها خردمندانند که پندپذیرند."/>
		<aya index="10" text="بگو: «ای بندگان من که ایمان آورده‌اید، از پروردگارتان پروا بدارید. برای کسانی که در این دنیا خوبی کرده‌اند، نیکی خواهد بود، و زمین خدا فراخ است. بی‌تردید، شکیبایان پاداش خود را بی‌حساب [و] به تمام خواهند یافت.»"/>
		<aya index="11" text="بگو: «من مأمورم که خدا را -در حالی که آیینم را برای او خالص گردانیده‌ام- بپرستم،"/>
		<aya index="12" text="و مأمورم که نخستین مسلمانان باشم.»"/>
		<aya index="13" text="بگو: «من اگر به پروردگارم عصیان ورزم، از عذاب روزی هولناک می‌ترسم.»"/>
		<aya index="14" text="بگو: «خدا را می‌پرستم در حالی که دینم را برای او بی‌آلایش می‌گردانم."/>
		<aya index="15" text="پس هر چه را غیر از او می‌خواهید، بپرستید «[ولی به آنان‌] بگو:» زیانکاران در حقیقت کسانی‌اند که به خود و کسانشان در روز قیامت زیان رسانده‌اند؛ آری، این همان خسران آشکار است.»"/>
		<aya index="16" text="آنها از بالای سرشان چترهایی از آتش خواهند داشت و از زیر پایشان [نیز] طبق‌هایی [آتشین است‌]، این [کیفری‌] است که خدا بندگانش را به آن بیم می‌دهد. ای بندگان من، از من بترسید."/>
		<aya index="17" text="و[لی‌] آنان که خود را از طاغوت به دور می‌دارند تا مبادا او را بپرستند و به سوی خدا بازگشته‌اند آنان را مژده باد، پس بشارت ده به آن بندگان من که:"/>
		<aya index="18" text="به سخن گوش فرامی‌دهند و بهترین آن را پیروی می‌کنند؛ اینانند که خدایشان راه نموده و اینانند همان خردمندان."/>
		<aya index="19" text="پس آیا کسی که فرمان عذاب بر او واجب آمده [کجا روی رهایی دارد]؟ آیا تو کسی را که در آتش است می‌رهانی؟"/>
		<aya index="20" text="لیکن کسانی که از پروردگارشان پروا داشتند، برای ایشان غرفه‌هایی است که بالای آنها غرفه‌هایی [دیگر] بنا شده است؛ نهرها از زیر آن روان است. وعده خداست؛ خدا خلاف وعده نمی‌کند."/>
		<aya index="21" text="مگر ندیده‌ای که خدا از آسمان، آبی فرود آورد پس آن را به چشمه‌هایی که در [طبقات زیرین‌] زمین است راه داد، آنگاه به وسیله آن کشتزاری را که رنگهای آن گوناگون است بیرون می‌آورد، سپس خشک می‌گردد، آنگاه آن را زرد می‌بینی، سپس خاشاکش می‌گرداند. قطعاً در این [دگرگونیها] برای صاحبان خرد عبرتی است."/>
		<aya index="22" text="پس آیا کسی که خدا سینه‌اش را برای [پذیرش‌] اسلام گشاده، و [در نتیجه‌] برخوردار از نوری از جانب پروردگارش می‌باشد [همانند فرد تاریکدل است‌]؟ پس وای بر آنان که از سخت‌دلی یاد خدا نمی‌کنند؛ اینانند که در گمراهی آشکارند."/>
		<aya index="23" text="خدا زیباترین سخن را [به صورت‌] کتابی متشابه، متضمّن وعد و وعید، نازل کرده است. آنان که از پروردگارشان می‌هراسند، پوست بدنشان از آن به لرزه می‌افتد، سپس پوستشان و دلشان به یاد خدا نرم می‌گردد. این است هدایت خدا، هر که را بخواهد، به آن راه نماید، و هر که را خدا گمراه کند او را راهبری نیست."/>
		<aya index="24" text="پس آیا آن کس که [به جای دستها] با چهره خود، گزند عذاب را روز قیامت دفع می‌کند [مانند کسی است که از عذاب ایمن است‌]؟ و به ستمگران گفته می‌شود: «آنچه را که دستاوردتان بوده است بچشید.»"/>
		<aya index="25" text="کسانی [هم‌] که پیش از آنان بودند به تکذیب پرداختند، و از آنجا که حدس نمی‌زدند عذاب برایشان آمد."/>
		<aya index="26" text="پس خدا در زندگی دنیا رسوایی را به آنان چشانید، و اگر می‌دانستند، قطعاً عذاب آخرت بزرگتر است."/>
		<aya index="27" text="و در این قرآن از هر گونه مثَلی برای مردم آوردیم، باشد که آنان پندگیرند."/>
		<aya index="28" text="قرآنی عربی، بی‌هیچ کژی؛ باشد که آنان راه تقوا پویند."/>
		<aya index="29" text="خدا مثَلی زده است: مردی است که چند خواجه ناسازگار در [مالکیّت‌] او شرکت دارند [و هر یک او را به کاری می‌گمارند] و مردی است که تنها فرمانبر یک مرد است. آیا این دو در مثَل یکسانند؟ سپاس خدای را. [نه،] بلکه بیشترشان نمی‌دانند."/>
		<aya index="30" text="قطعاً تو خواهی مُرد، و آنان [نیز] خواهند مُرد؛"/>
		<aya index="31" text="سپس شما روز قیامت پیش پروردگارتان مجادله خواهید کرد."/>
		<aya index="32" text="پس کیست ستمگرتر از آن کس که بر خدا دروغ بست، و [سخن‌] راست را چون به سوی او آمد، دروغ پنداشت؟ آیا جای کافران در جهنّم نیست؟"/>
		<aya index="33" text="و آن کس که راستی آورد و آن را باور نمود؛ آنانند که خود پرهیزگارانند."/>
		<aya index="34" text="برای آنان، هر چه بخواهند پیش پروردگارشان خواهد بود. این است پاداش نیکوکاران."/>
		<aya index="35" text="تا خدا، بدترین عملی را که کرده‌اند، از ایشان بزداید، و آنان را به بهترین کاری که می‌کرده‌اند، پاداش دهد."/>
		<aya index="36" text="آیا خدا کفایت‌کننده بنده‌اش نیست؟ و [کافران‌] تو را از آنها که غیر اویند می‌ترسانند و هر که را خدا گمراه گرداند برایش راهبری نیست."/>
		<aya index="37" text="و هر که را خدا هدایت کند گمراه‌کننده‌ای ندارد. مگر خدا نیست که نیرومند کیفرخواه است؟"/>
		<aya index="38" text="و اگر از آنها بپرسی: «چه کسی آسمانها و زمین را خلق کرده؟» قطعاً خواهند گفت: «خدا.» بگو: «[هان‌] چه تصور می‌کنید، اگر خدا بخواهد صدمه‌ای به من برساند؛ آیا آنچه را به جای خدا می‌خوانید، می‌توانند صدمه او را برطرف کنند؛ یا اگر او رحمتی برای من اراده کند آیا آنها می‌توانند رحمتش را بازدارند؟» بگو: «خدا مرا بس است. اهل توکّل تنها بر او توکّل می‌کنند.»"/>
		<aya index="39" text="بگو: «ای قوم من، شما بر حسب امکانات خود عمل کنید، من [نیز] عمل می‌کنم، پس به زودی خواهید دانست:"/>
		<aya index="40" text="[که‌] چه کس را عذابی که رسوایش کند خواهد آمد و عذابی پایدار بر او نازل می‌شود.»"/>
		<aya index="41" text="ما این کتاب را برای [رهبری‌] مردم به حق بر تو فروفرستادیم. پس هر کس هدایت شود، به سود خود اوست، و هر کس بیراهه رود، تنها به زیان خودش گمراه می‌شود، و تو بر آنها وکیل نیستی."/>
		<aya index="42" text="خدا روح مردم را هنگام مرگشان به تمامی باز می‌ستاند، و [نیز] روحی را که در [موقع‌] خوابش نمرده است [قبض می‌کند]؛ پس آن [نفسی‌] را که مرگ را بر او واجب کرده نگاه می‌دارد، و آن دیگر [نفسها] را تا هنگامی معیّن [به سوی زندگی دنیا] بازپس می‌فرستد. قطعاً در این [امر] برای مردمی که می‌اندیشند نشانه‌هایی [از قدرت خدا]ست."/>
		<aya index="43" text="آیا غیر از خدا شفاعتگرانی برای خود گرفته‌اند؟ بگو: «آیا هر چند اختیار چیزی را نداشته باشند و نیندیشند؟»"/>
		<aya index="44" text="بگو: «شفاعت، یکسره از آن خداست. فرمانروایی آسمانها و زمین خاص اوست؛ سپس به سوی او باز گردانیده می‌شوید.»"/>
		<aya index="45" text="و چون خدا به تنهایی یاد شود، دلهای کسانی که به آخرت ایمان ندارند، منزجر می‌گردد، و چون کسانی غیر از او یاد شوند، بناگاه آنان شادمانی می‌کنند."/>
		<aya index="46" text="بگو: «بار الها، ای پدیدآورنده آسمانها و زمین، [ای‌] دانای نهان و آشکار، تو خود در میان بندگانت بر سر آنچه اختلاف می‌کردند، داوری می‌کنی.»"/>
		<aya index="47" text="و اگر آنچه در زمین است، یکسره برای کسانی که ظلم کرده‌اند باشد و نظیرش [نیز] با آن باشد، قطعاً [همه‌] آن را برای رهایی خودشان از سختی عذاب روز قیامت خواهند داد، و آنچه تصوّر[ش را ]نمی‌کردند، از جانب خدا بر ایشان آشکار می‌گردد."/>
		<aya index="48" text="و [نتیجه‌] گناهانی که مرتکب شده‌اند، برایشان ظاهر می‌شود، و آنچه را که بدان ریشخند می‌کردند، آنها را فرا می‌گیرد."/>
		<aya index="49" text="و چون انسان را آسیبی رسد، ما را فرا می‌خواند؛ سپس چون نعمتی از جانب خود به او عطا کنیم می‌گوید: «تنها آن را به دانش خود یافته‌ام». نه چنان است، بلکه آن آزمایشی است، ولی بیشترشان نمی‌دانند."/>
		<aya index="50" text="قطعاً کسانی که پیش از آنان بودند [نیز] این [سخن‌] را گفتند و آنچه به دست آورده بودند، کاری برایشان نکرد."/>
		<aya index="51" text="تا [آنکه‌] کیفر آنچه مرتکب شده بودند، بدیشان رسید و کسانی از این [گروه‌] که ستم کرده‌اند، به زودی نتایج سوء آنچه مرتکب شده‌اند، بدیشان خواهد رسید و آنان درمانده‌کننده [ما] نیستند."/>
		<aya index="52" text="آیا ندانسته‌اند که خداست که روزی را برای هر کس که بخواهد، گشاده یا تنگ می‌گرداند؟ قطعاً در این [اندازه‌گیری‌] برای مردمی که ایمان دارند نشانه‌هایی [از حکمت‌] است."/>
		<aya index="53" text="بگو: «ای بندگان من -که بر خویشتن زیاده‌روی روا داشته‌اید- از رحمت خدا نومید مشوید. در حقیقت، خدا همه گناهان را می‌آمرزد، که او خود آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="54" text="و پیش از آنکه شما را عذاب در رسد، و دیگر یاری نشوید، به سوی پروردگارتان بازگردید، و تسلیم او شوید."/>
		<aya index="55" text="و پیش از آنکه به طور ناگهانی و در حالی که حدس نمی‌زنید شما را عذاب دررسد، نیکوترین چیزی را که از جانب پروردگارتان به سوی شما نازل آمده است پیروی کنید.»"/>
		<aya index="56" text="تا آنکه [مبادا] کسی بگوید: «دریغا بر آنچه در حضور خدا کوتاهی ورزیدم؛ بی‌تردید من از ریشخندکنندگان بودم.»"/>
		<aya index="57" text="یا بگوید: «اگر خدایم هدایت می‌کرد، مسلماً از پرهیزگاران بودم.»"/>
		<aya index="58" text="یا چون عذاب را ببیند، بگوید: «کاش مرا برگشتی بود تا از نیکوکاران می‌شدم.»"/>
		<aya index="59" text="[به او گویند:] آری، نشانه‌های من بر تو آمد و آنها را تکذیب کردی و تکبّر ورزیدی و از [جمله‌] کافران شدی."/>
		<aya index="60" text="و روز قیامت کسانی را که بر خدا دروغ بسته‌اند رو سیاه می‌بینی، آیا جای سرکشان در جهنم نیست؟"/>
		<aya index="61" text="و خدا کسانی را که تقوا پیشه کرده‌اند، به [پاس‌] کارهایی که مایه رستگاری‌شان بوده، نجات می‌دهد. عذاب به آنان نمی‌رسد و غمگین نخواهند گردید."/>
		<aya index="62" text="خدا آفریدگار هر چیزی است، و اوست که بر هر چیز نگهبان است."/>
		<aya index="63" text="کلیدهای آسمان و زمین از آن اوست، و کسانی که نشانه‌های خدا را انکار کردند، آنانند که زیانکارانند."/>
		<aya index="64" text="بگو: «ای نادانان، آیا مرا وادار می‌کنید که جز خدا را بپرستم؟»"/>
		<aya index="65" text="و قطعاً به تو و به کسانی که پیش از تو بودند وحی شده است: «اگر شرک ورزی حتماً کردارت تباه و مسلماً از زیانکاران خواهی شد.»"/>
		<aya index="66" text="بلکه خدا را بپرست و از سپاسگزاران باش."/>
		<aya index="67" text="و خدا را آنچنان که باید به بزرگی نشناخته‌اند، و حال آنکه روز قیامت زمین یکسره در قبضه [قدرت‌] اوست، و آسمانها در پیچیده به دست اوست؛ او منزّه است و برتر است از آنچه [با وی‌] شریک می‌گردانند."/>
		<aya index="68" text="و در صور دمیده می‌شود، پس هر که در آسمانها و هر که در زمین است بیهوش درمی‌افتد، مگر کسی که خدا بخواهد؛ سپس بار دیگر در آن دمیده می‌شود و بناگاه آنان بر پای ایستاده می‌نگرند."/>
		<aya index="69" text="و زمین به نور پروردگارش روشن گردد، و کارنامه [اعمال در میان‌] نهاده شود، و پیامبران و شاهدان را بیاورند، و میانشان به حق داوری گردد، و مورد ستم قرار نگیرند."/>
		<aya index="70" text="و هر کسی [نتیجه‌] آنچه انجام داده است به تمام بیابد و او به آنچه می‌کنند داناتر است."/>
		<aya index="71" text="و کسانی که کافر شده‌اند، گروه گروه به سوی جهنّم رانده شوند، تا چون بدان رسند، درهای آن [به رویشان‌] گشوده گردد و نگهبانانش به آنان گویند: «مگر فرستادگانی از خودتان بر شما نیامدند که آیات پروردگارتان را بر شما بخوانند و به دیدار چنین روزی شما را هشدار دهند؟» گویند: «چرا»، ولی فرمان عذاب بر کافران واجب آمد."/>
		<aya index="72" text="و گفته شود: «از درهای دوزخ درآیید، جاودانه در آن بمانید؛ وه چه بد [جایی‌] است جای سرکشان!»"/>
		<aya index="73" text="و کسانی که از پروردگارشان پروا داشته‌اند، گروه گروه به سوی بهشت سوق داده شوند، تا چون بدان رسند و درهای آن [به رویشان‌] گشوده گردد و نگهبانان آن به ایشان گویند: «سلام بر شما، خوش آمدید، در آن درآیید [و] جاودانه [بمانید].»"/>
		<aya index="74" text="و گویند: «سپاس خدایی را که وعده‌اش را بر ما راست گردانید و سرزمین [بهشت‌] را به ما میراث داد، از هر جای آن باغ [پهناور] که بخواهیم جای می‌گزینیم.» چه نیک است پاداش عمل‌کنندگان."/>
		<aya index="75" text="و فرشتگان را می‌بینی که پیرامون عرش به ستایش پروردگار خود تسبیح می‌گویند و میانشان به حق داوری می‌گردد و گفته می‌شود: «سپاس، ویژه پروردگار جهانیان است.»"/>
	</sura>
	<sura index="40" name="">
		<aya index="1" text="حاء، میم."/>
		<aya index="2" text="فرو فرستادن این کتاب، از جانب خدای ارجمند داناست،"/>
		<aya index="3" text="[که‌] گناه‌بخش و توبه‌پذیر [و] سخت‌کیفر [و] فراخ‌نعمت است. خدایی جز او نیست. بازگشت به سوی اوست."/>
		<aya index="4" text="جز آنهایی که کفر ورزیدند [کسی‌] در آیات خدا ستیزه نمی‌کند، پس رفت و آمدشان در شهرها تو را دستخوش فریب نگرداند."/>
		<aya index="5" text="پیش از اینان قوم نوح، و بعد از آنان دسته‌های مخالف [دیگر] به تکذیب پرداختند، و هر امّتی آهنگ فرستاده خود را کردند تا او را بگیرند، و به [وسیله‌] باطل جدال نمودند تا حقیقت را با آن پایمال کنند. پس آنان را فرو گرفتم؛ آیا چگونه بود کیفر من؟"/>
		<aya index="6" text="و بدین سان فرمان پروردگارت در باره کسانی که کفر ورزیده بودند، به حقیقت پیوست که ایشان همدمان آتش خواهند بود."/>
		<aya index="7" text="کسانی که عرش [خدا] را حمل می‌کنند، و آنها که پیرامون آنند، به سپاس پروردگارشان تسبیح می‌گویند و به او ایمان دارند و برای کسانی که گرویده‌اند طلب آمرزش می‌کنند: «پروردگارا، رحمت و دانش [تو بر] هر چیز احاطه دارد؛ کسانی را که توبه کرده و راه تو را دنبال کرده‌اند ببخش و آنها را از عذاب آتش نگاه دار.»"/>
		<aya index="8" text="«پروردگارا، آنان را در باغهای جاوید که وعده‌شان داده‌ای، با هر که از پدران و همسران و فرزندانشان که به صلاح آمده‌اند، داخل کن، زیرا تو خود ارجمند و حکیمی."/>
		<aya index="9" text="و آنان را از بدیها نگاه دار، و هر که را در آن روز از بدیها حفظ کنی، البته رحمتش کرده‌ای؛ و این همان کامیابی بزرگ است.»"/>
		<aya index="10" text="کسانی که کافر بوده‌اند مورد ندا قرار می‌گیرند که: «قطعاً دشمنی خدا از دشمنی شما نسبت به همدیگر سخت‌تر است، آنگاه که به سوی ایمان فرا خوانده می‌شدید و انکار می‌ورزیدید.»"/>
		<aya index="11" text="می‌گویند: «پروردگارا، دو بار ما را به مرگ رسانیدی و دو بار ما را زنده گردانیدی. به گناهانمان اعتراف کردیم؛ پس آیا راه بیرون‌شدنی [از آتش‌] هست؟»"/>
		<aya index="12" text="این [کیفر] از آن روی برای شماست که چون خدا به تنهایی خوانده می‌شد، کفر می‌ورزیدید؛ و چون به او شرک آورده می‌شد، آن را باور می‌کردید. پس [امروز] فرمان از آن خدایِ والایِ بزرگ است."/>
		<aya index="13" text="اوست آن کس که نشانه‌های خود را به شما می‌نمایاند و برای شما از آسمان روزی می‌فرستد، و جز آن کس که توبه‌کار است [کسی‌] پند نمی‌گیرد."/>
		<aya index="14" text="پس خدا را پاکدلانه فرا خوانید، هر چند ناباوران را ناخوش افتد!"/>
		<aya index="15" text="بالابرنده درجات، خداوند عرش، به هر کس از بندگانش که خواهد آن روح [=فرشته‌] را، به فرمان خویش می‌فرستد، تا [مردم را] از روز ملاقات [با خدا] بترساند."/>
		<aya index="16" text="آن روز که آنان ظاهر گردند، چیزی از آنها بر خدا پوشیده نمی‌ماند. امروز فرمانروایی از آنِ کیست؟ از آنِ خداوند یکتای قهّار است."/>
		<aya index="17" text="امروز هر کسی به [موجب‌] آنچه انجام داده است کیفر می‌یابد. امروز ستمی نیست؛ آری، خدا زودشمار است."/>
		<aya index="18" text="و آنها را از آن روز قریب‌[الوقوع‌] بترسان، آنگاه که جانها به گلوگاه می‌رسد در حالی که اندوه خود را فرو می‌خورند. برای ستمگران نه یاری است و نه شفاعتگری که مورد اطاعت باشد."/>
		<aya index="19" text="[خدا] نگاههای دزدانه و آنچه را که دلها نهان می‌دارند، می‌داند."/>
		<aya index="20" text="و خداست که به حق داوری می‌کند، و کسانی را که در برابر او می‌خوانند [عاجزند و] به چیزی داوری نمی‌کنند؛ در حقیقت، خداست که خود شنوای بیناست."/>
		<aya index="21" text="آیا در زمین نگردیده‌اند تا ببینند فرجام کسانی که پیش از آنها [زیسته‌]اند چگونه بوده است؟ آنها از ایشان نیرومندتر [بوده‌] و آثار [پایدارتری‌] در روی زمین [از خود باقی گذاشتند]، با این همه، خدا آنان را به کیفر گناهانشان گرفتار کرد و در برابر خدا حمایتگری نداشتند."/>
		<aya index="22" text="این [کیفر] از آن روی بود که پیامبرانشان دلایل آشکار برایشان می‌آوردند ولی [آنها] انکار می‌کردند. پس خدا [گریبان‌] آنها را گرفت، زیرا او نیرومند سخت‌کیفر است."/>
		<aya index="23" text="و به یقین، موسی را با آیات خود و حجّتی آشکار فرستادیم،"/>
		<aya index="24" text="به سوی فرعون و هامان و قارون، [امّا آنان‌] گفتند: «افسونگری شیّاد است.»"/>
		<aya index="25" text="پس وقتی حقیقت را از جانب ما برای آنان آورد، گفتند: «پسران کسانی را که با او ایمان آورده‌اند بکشید و زنانشان را زنده بگذارید.» و[لی‌] نیرنگ کافران جز در گمراهی نیست."/>
		<aya index="26" text="و فرعون گفت: «مرا بگذارید موسی را بکشم تا پروردگارش را بخواند. من می‌ترسم آیین شما را تغییر دهد یا در این سرزمین فساد کند.»"/>
		<aya index="27" text="و موسی گفت: «من از هر متکبری که به روز حساب عقیده ندارد، به پروردگار خود و پروردگار شما پناه برده‌ام.»"/>
		<aya index="28" text="و مردی مؤمن از خاندان فرعون که ایمان خود را نهان می‌داشت، گفت: «آیا مردی را می‌کشید که می‌گوید: پروردگار من خداست؟ و مسلماً برای شما از جانب پروردگارتان دلایل آشکاری آورده، و اگر دروغگو باشد دروغش به زیان اوست، و اگر راستگو باشد برخی از آنچه به شما وعده می‌دهد به شما خواهد رسید، چرا که خدا کسی را که افراطکار دروغزن باشد هدایت نمی‌کند."/>
		<aya index="29" text="ای قوم من، امروز فرمانروایی از آنِ شماست [و] در این سرزمین مسلطید، و[لی‌] چه کسی ما را از بلای خدا -اگر به ما برسد- حمایت خواهد کرد؟» فرعون گفت: «جز آنچه می‌بینم، به شما نمی‌نمایم، و شما را جز به راه راست راهبر نیستم.»"/>
		<aya index="30" text="و کسی که ایمان آورده بود، گفت: «ای قوم من، من از [روزی‌] مثل روز دسته‌ها[ی مخالف خدا] بر شما می‌ترسم."/>
		<aya index="31" text="[از سرنوشتی‌] نظیر سرنوشت قوم نوح و عاد و ثمود، و کسانی که پس از آنها [آمدند]. و [گرنه‌] خدا بر بندگان [خود] ستم نمی‌خواهد."/>
		<aya index="32" text="و ای قوم من، من بر شما از روزی که مردم یکدیگر را [به یاری هم‌] ندا درمی‌دهند، بیم دارم."/>
		<aya index="33" text="روزی که پشت‌کنان [به عنف‌] بازمی‌گردید، برای شما در برابر خدا هیچ حمایتگری نیست؛ و هر که را خدا گمراه کند او را راهبری نیست.»"/>
		<aya index="34" text="و به یقین، یوسف پیش از این، دلایل آشکار برای شما آورد، و از آنچه برای شما آورد همواره در تردید بودید تا وقتی که از دنیا رفت، گفتید: «خدا بعد از او هرگز فرستاده‌ای را برنخواهد انگیخت.» این گونه، خدا هر که را افراطگر شکّاک است، بی راه می‌گذارد."/>
		<aya index="35" text="کسانی که در باره آیات خدا -بدون حجتی که برای آنان آمده باشد- مجادله می‌کنند، [این ستیزه‌] در نزد خدا و نزد کسانی که ایمان آورده‌اند [مایه‌] عداوت بزرگی است. این گونه، خدا بر دل هر متکبر و زورگویی مُهر می‌نهد."/>
		<aya index="36" text="و فرعون گفت: «ای هامان، برای من کوشکی بلند بساز، شاید من به آن راهها برسم:"/>
		<aya index="37" text="راههای [دستیابی به‌] آسمانها، تا از خدای موسی اطلاع حاصل کنم و من او را سخت دروغپرداز می‌پندارم.» و این گونه برای فرعون، زشتی کارش آراسته شد و از راه [راست‌] بازماند؛ و نیرنگ فرعون جز به تباهی نینجامید."/>
		<aya index="38" text="و آن کس که ایمان آورده بود گفت: «ای قوم من، مرا پیروی کنید تا شما را به راه درست هدایت کنم."/>
		<aya index="39" text="ای قوم من، این زندگی دنیا تنها کالایی [ناچیز] است، و در حقیقت، آن آخرت است که سرای پایدار است."/>
		<aya index="40" text="هر که بدی کند، جز به مانند آن کیفر نمی‌یابد؛ و هر که کار شایسته کند -چه مرد باشد یا زن- در حالی که ایمان داشته باشد، در نتیجه آنان داخل بهشت می‌شوند و در آنجا بی‌حساب روزی می‌یابند."/>
		<aya index="41" text="و ای قوم من، چه شده است که من شما را به نجات فرا می‌خوانم و [شما] مرا به آتش فرا می‌خوانید؟"/>
		<aya index="42" text="مرا فرا می‌خوانید تا به خدا کافر شوم و چیزی را که بدان علمی ندارم با او شریک گردانم؛ و من شما را به سوی آن ارجمند آمرزنده دعوت می‌کنم."/>
		<aya index="43" text="آنچه مرا به سوی آن دعوت می‌کنید، به ناچار نه در دنیا و نه در آخرت [درخور] خواندن نیست، و در حقیقت، برگشت ما به سوی خداست، و افراطگران همدمان آتشند."/>
		<aya index="44" text="پس به زودی آنچه را به شما می‌گویم به یاد خواهید آورد. و کارم را به خدا می‌سپارم؛ خداست که به [حال‌] بندگان [خود] بیناست.»"/>
		<aya index="45" text="پس خدا او را از عواقب سوء آنچه نیرنگ می‌کردند حمایت فرمود، و فرعونیان را عذاب سخت فرو گرفت."/>
		<aya index="46" text="[اینک هر] صبح و شام بر آتش عرضه می‌شوند، و روزی که رستاخیز بر پا شود [فریاد می‌رسد که:] «فرعونیان را در سخت‌ترین [انواع‌] عذاب درآورید.»"/>
		<aya index="47" text="و آنگاه که در آتش شروع به آوردن حجّت می‌کنند، زیردستان به کسانی که گردنکش بودند، می‌گویند: «ما پیرو شما بودیم؛ پس آیا می‌توانید پاره‌ای از این آتش را از ما دفع کنید؟»"/>
		<aya index="48" text="کسانی که گردنکشی می‌کردند، می‌گویند: «[اکنون‌] همه ما در آن هستیم. خداست که میان بندگان [خود] داوری کرده است.»"/>
		<aya index="49" text="و کسانی که در آتشند، به نگهبانان جهنّم می‌گویند: «پروردگارتان را بخوانید تا یک روز از این عذاب را به ما تخفیف دهد.»"/>
		<aya index="50" text="می‌گویند: «مگر پیامبرانتان دلایل روشن به سوی شما نیاوردند؟» می‌گویند: «چرا.» می‌گویند: «پس بخوانید. و[لی‌] دعای کافران جز در بیراهه نیست.»"/>
		<aya index="51" text="در حقیقت، ما فرستادگان خود و کسانی را که گرویده‌اند، در زندگی دنیا و روزی که گواهان برپای می‌ایستند قطعاً یاری می‌کنیم؛"/>
		<aya index="52" text="[همان‌] روزی که ستمگران را پوزش‌طلبی‌شان سود نمی‌دهد، و برای آنان لعنت است، و برایشان بدفرجامی آن سرای است."/>
		<aya index="53" text="و قطعاً موسی را هدایت دادیم، و به فرزندان اسرائیل تورات را به میراث نهادیم؛"/>
		<aya index="54" text="[که‌] رهنمود و یادکردی برای خردمندان است."/>
		<aya index="55" text="پس صبر کن که وعده خدا حق است و برای گناهت آمرزش بخواه و به سپاس پروردگارت، شامگاهان و بامدادان ستایشگر باش."/>
		<aya index="56" text="در حقیقت، آنان که در باره نشانه‌های خدا -بی‌آنکه حجّتی برایشان آمده باشد- به مجادله برمی‌خیزند در دلهایشان جز بزرگنمایی نیست [و] آنان به آن [بزرگی که آرزویش را دارند] نخواهند رسید. پس به خدا پناه جوی، زیرا او خود شنوای بیناست."/>
		<aya index="57" text="قطعاً آفرینش آسمانها و زمین بزرگتر [و شکوهمندتر] از آفرینش مردم است، ولی بیشتر مردم نمی‌دانند."/>
		<aya index="58" text="و نابینا و بینا یکسان نیستند، و کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند [نیز] با [مردم‌] بدکار [یکسان‌] نیستند؛ چه اندک پند می‌پذیرید."/>
		<aya index="59" text="در حقیقت، رستاخیز قطعاً آمدنی است؛ در آن تردیدی نیست، ولی بیشتر مردم ایمان نمی‌آورند."/>
		<aya index="60" text="و پروردگارتان فرمود: «مرا بخوانید تا شما را اجابت کنم. در حقیقت، کسانی که از پرستش من کبر می‌ورزند به زودی خوار در دوزخ درمی‌آیند.»"/>
		<aya index="61" text="خدا [همان‌] کسی است که شب را برای شما پدید آورد تا در آن آرام گیرید، و روز را روشنی‌بخش [قرار داد]. آری، خدا بر مردم بسیار صاحب‌تفضل است، ولی بیشتر مردم سپاس نمی‌دارند."/>
		<aya index="62" text="این است خدا، پروردگار شما [که‌] آفریننده هر چیزی است: خدایی جز او نیست. پس چگونه [از او] بازگردانیده می‌شوید؟"/>
		<aya index="63" text="کسانی که نشانه‌های خدا را انکار می‌کردند، این گونه [از خدا] رویگردان می‌شوند."/>
		<aya index="64" text="خدا [همان‌] کسی است که زمین را برای شما قرارگاه ساخت و آسمان را بنایی [گردانید] و شما را صورتگری کرد و صورتهای شما را نیکو نمود و از چیزهای پاکیزه به شما روزی داد. این است خدا پروردگار شما! بلندمرتبه و بزرگ است خدا، پروردگار جهانیان."/>
		<aya index="65" text="اوست [همان‌] زنده‌ای که خدایی جز او نیست. پس او را در حالی که دین [خود] را برای وی بی‌آلایش گردانیده‌اید بخوانید. سپاس‌[ها همه‌] ویژه خدا پروردگار جهانیان است."/>
		<aya index="66" text="بگو: «من نهی شده‌ام از اینکه جز خدا کسانی را که [شما] می‌خوانید پرستش کنم [آن هم‌] هنگامی که از جانب پروردگارم مرا دلایل روشن رسیده باشد، و مأمورم که فرمانبر پروردگار جهانیان باشم.»"/>
		<aya index="67" text="او همان کسی است که شما را از خاکی آفرید، سپس از نطفه‌ای، آنگاه از علقه‌ای، و بعد شما را [به صورت‌] کودکی برمی‌آورد، تا به کمال قوّت خود برسید و تا سالمند شوید، و از میان شما کسی است که مرگ پیش‌رس می‌یابد، و تا [بالاخره‌] به مدتی که مقرّر است برسید، و امید که در اندیشه فرو روید."/>
		<aya index="68" text="او همان کسی است که زنده می‌کند و می‌میراند، و چون به کاری حکم کند، همین قدر به آن می‌گوید: «باش.» بی‌درنگ موجود می‌شود."/>
		<aya index="69" text="آیا کسانی را که در [ابطال‌] آیات خدا مجادله می‌کنند ندیده‌ای [که‌] تا کجا [از حقیقت‌] انحراف حاصل کرده‌اند؟"/>
		<aya index="70" text="کسانی که کتاب [خدا] و آنچه را که فرستادگان خود را بدان گسیل داشته‌ایم تکذیب کرده‌اند، به زودی خواهند دانست؛"/>
		<aya index="71" text="هنگامی که غلها در گردنهایشان [افتاده‌] و [با] زنجیرها کشانیده می‌شوند،"/>
		<aya index="72" text="در میان جوشاب. [و] آنگاه در آتش برافروخته می‌شوند."/>
		<aya index="73" text="آنگاه به آنان گفته می‌شود: «آنچه را در برابر خدا [با او] شریک می‌ساختید کجایند؟»"/>
		<aya index="74" text="می‌گویند: «گمشان کردیم، بلکه پیشتر [هم‌] ما چیزی را نمی‌خواندیم.» این گونه خدا کافران را بی‌راه می‌گذارد."/>
		<aya index="75" text="این [عقوبت‌] به سبب آن است که در زمین به ناروا شادی و سرمستی می‌کردید و بدان سبب است که [سخت به خود] می‌نازیدید."/>
		<aya index="76" text="از درهای دوزخ درآیید، در آن جاودان [بمانید]. چه بد است جای سرکشان."/>
		<aya index="77" text="پس صبر کن که وعده خدا راست است. پس -چه پاره‌ای از آنچه را که به آنان وعده داده‌ایم، به تو بنمایانیم، چه تو را از دنیا ببریم- [در هر صورت آنان‌] به سوی ما بازگردانیده می‌شوند."/>
		<aya index="78" text="و مسلّماً پیش از تو فرستادگانی را روانه کردیم. برخی از آنان را [ماجرایشان را] بر تو حکایت کرده‌ایم و برخی از ایشان را بر تو حکایت نکرده‌ایم، و هیچ فرستاده‌ای را نرسد که بی‌اجازه خدا نشانه‌ای بیاورد. پس چون فرمان خدا برسد به حق داوری می‌شود، و آنجاست که باطل‌کاران زیان می‌کنند."/>
		<aya index="79" text="خدا [همان‌] کسی است که چهارپایان را برای شما پدید آورد تا از برخی از آنها سواری گیرید و از برخی از آنها بخورید."/>
		<aya index="80" text="و در آنها برای شما سودهاست تا با [سوار شدن بر] آنها به مقصودی که در دلهایتان است برسید، و بر آنها و بر کشتی حمل می‌شوید."/>
		<aya index="81" text="و نشانه‌های [قدرت‌] خویش را به شما می‌نمایاند. پس کدام یک از آیات خدا را انکار می‌کنید؟"/>
		<aya index="82" text="آیا در زمین نگشته‌اند تا ببینند فرجام کسانی که پیش از آنان بودند چگونه بوده است؟ [آنها به مراتب از حیث تعداد،] بیشتر از آنان، و [از حیث‌] نیرو و آثار در روی زمین، استوارتر بودند، و[لی‌] آنچه به دست می‌آوردند، به حالشان سودی نبخشید."/>
		<aya index="83" text="و چون پیامبرانشان دلایل آشکار برایشان آوردند، به آن چیز [مختصری‌] از دانش که نزدشان بود خرسند شدند، و [سرانجام‌] آنچه به ریشخند می‌گرفتند آنان را فروگرفت."/>
		<aya index="84" text="پس چون سختی [عذاب‌] ما را دیدند گفتند: «فقط به خدا ایمان آوردیم و بدانچه با او شریک می‌گردانیدیم کافریم.»"/>
		<aya index="85" text="و[لی‌] هنگامی که عذاب ما را مشاهده کردند، دیگر ایمانشان برای آنها سودی نداد. سنّت خداست که از [دیرباز] در باره بندگانش چنین جاری شده، و آنجاست که ناباوران زیان کرده‌اند."/>
	</sura>
	<sura index="41" name="">
		<aya index="1" text="حاء، میم."/>
		<aya index="2" text="وحی [نامه‌]ای است از جانب [خدای‌] رحمتگر مهربان."/>
		<aya index="3" text="کتابی است که آیات آن، به روشنی بیان شده. قرآنی است به زبان عربی برای مردمی که می‌دانند."/>
		<aya index="4" text="بشارتگر و هشداردهنده است. و[لی‌] بیشتر آنان رویگردان شدند، در نتیجه [چیزی را] نمی‌شنوند."/>
		<aya index="5" text="و گفتند: «دلهای ما از آنچه ما را به سوی آن می‌خوانی سخت محجوب و مهجور است. و در گوشهای ما سنگینی و میان ما و تو پرده‌ای است؛ پس تو کار خود را بکن ما [هم‌] کار خود را می‌کنیم.»"/>
		<aya index="6" text="بگو: «من، بشری چون شمایم، جز اینکه به من وحی می‌شود که خدای شما خدایی یگانه است. پس مستقیماً به سوی او بشتابید و از او آمرزش بخواهید. و وای بر مشرکان.»"/>
		<aya index="7" text="همان کسانی که زکات نمی‌دهند و آنان که به آخرت ناباورند."/>
		<aya index="8" text="کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند آنان را پاداشی بی‌پایان است."/>
		<aya index="9" text="بگو: «آیا این شمایید که واقعاً به آن کسی که زمین را در دو هنگام آفرید، کفر می‌ورزید و برای او همتایانی قرار می‌دهید؟ این است پروردگار جهانیان.»"/>
		<aya index="10" text="و در [زمین‌]، از فراز آن [لنگرآسا] کوهها نهاد و در آن خیر فراوان پدید آورد، و مواد خوراکی آن را در چهار روز اندازه‌گیری کرد [که‌] برای خواهندگان، درست [و متناسب با نیازهایشان‌] است."/>
		<aya index="11" text="سپس آهنگ [آفرینش‌] آسمان کرد، و آن بخاری بود. پس به آن و به زمین فرمود: «خواه یا ناخواه بیایید.» آن دو گفتند: «فرمان‌پذیر آمدیم.»"/>
		<aya index="12" text="پس آنها را [به صورت‌] هفت آسمان، در دو هنگام مقرّر داشت و در هر آسمانی کار [مربوط به‌] آن را وحی فرمود، و آسمان [این‌] دنیا را به چراغها آذین کردیم و [آن را نیک‌] نگاه داشتیم؛ این است اندازه‌گیری آن نیرومند دانا."/>
		<aya index="13" text="پس اگر روی برتافتند بگو: «شما را از آذرخشی چون آذرخش عاد و ثمود بر حذر داشتم.»"/>
		<aya index="14" text="چون فرستادگان [ما] از پیش رو و از پشت سرشان بر آنان آمدند [و گفتند:] «زنهار، جز خدا را مپرستید»، گفتند: «اگر پروردگار ما می‌خواست، قطعاً فرشتگانی فرومی‌فرستاد، پس ما به آنچه بدان فرستاده شده‌اید کافریم.»"/>
		<aya index="15" text="و امّا عادیان، به ناحق، در زمین سر برافراشتند و گفتند: «از ما نیرومندتر کیست؟» آیا ندانسته‌اند که آن خدایی که خلقشان کرده خود از ایشان نیرومندتر است؟ و در نتیجه آیات ما را انکار می‌کردند."/>
		<aya index="16" text="پس بر آنان تندبادی توفنده در روزهایی شوم فرستادیم تا در زندگی دنیا عذاب رسوایی را بدانان بچشانیم و قطعاً عذاب آخرت رسواکننده‌تر است و آنان یاری نخواهند شد."/>
		<aya index="17" text="و اما ثمودیان: پس آنان را راهبری کردیم و[لی‌] کوردلی را بر هدایت ترجیح دادند، پس به [کیفر] آنچه مرتکب می‌شدند صاعقه عذاب خفت‌آور آنان را فروگرفت."/>
		<aya index="18" text="و کسانی را که ایمان آورده بودند و پروا می‌داشتند رهانیدیم."/>
		<aya index="19" text="و [یاد کن‌] روزی را که دشمنان خدا به سوی آتش گردآورده و بازداشت [و دسته دسته تقسیم‌] می‌شوند."/>
		<aya index="20" text="تا چون بدان رسند، گوششان و دیدگانشان و پوستشان به آنچه می‌کرده‌اند، بر ضدّشان گواهی دهند."/>
		<aya index="21" text="و به پوست [بدن‌] خود می‌گویند: «چرا بر ضدّ ما شهادت دادید؟» می‌گویند: «همان خدایی که هر چیزی را به زبان درآورده ما را گویا گردانیده است، و او نخستین بار شما را آفرید و به سوی او برگردانیده می‌شوید.»"/>
		<aya index="22" text="و [شما] از اینکه مبادا گوش و دیدگان و پوستتان بر ضدّ شما گواهی دهند [گناهانتان را] پوشیده نمی‌داشتید لیکن گمان داشتید که خدا بسیاری از آنچه را که می‌کنید نمی‌داند."/>
		<aya index="23" text="و همین بود گمانتان که در باره پروردگارتان بردید؛ شما را هلاک کرد و از زیانکاران شدید."/>
		<aya index="24" text="پس اگر شکیبایی نمایند جایشان در آتش است و اگر از در پوزش درآیند مورد اجابت قرار نمی‌گیرند."/>
		<aya index="25" text="و برای آنان دمسازانی گذاشتیم، و آنچه در دسترس ایشان و آنچه در پی آنان بود در نظرشان زیبا جلوه دادند و فرمان [عذاب‌] در میان امّتهایی از جن و انس که پیش از آنان روزگار به سر برده بودند، بر ایشان واجب آمد، چرا که آنها زیانکاران بودند."/>
		<aya index="26" text="و کسانی که کافر شدند گفتند: «به این قرآن گوش مدهید و سخن لغو در آن اندازید، شاید شما پیروز شوید.»"/>
		<aya index="27" text="و قطعاً کسانی را که کافر شده‌اند عذابی سخت می‌چشانیم و حتماً آنها را به بدتر از آنچه می‌کرده‌اند جزا می‌دهیم."/>
		<aya index="28" text="آری، سزای دشمنان خدا همان آتش است که در آن، منزل همیشگی دارند. [این‌] جزا به کیفر آن است که نشانه‌های ما را انکار می‌کردند."/>
		<aya index="29" text="و کسانی که کفر ورزیدند گفتند: «پروردگارا، آن دو [گمراه‌گری‌] از جن و انس که ما را گمراه کردند به ما نشان ده تا آنها را زیر قدمهایمان بگذاریم تا زبون شوند.»"/>
		<aya index="30" text="در حقیقت، کسانی که گفتند: «پروردگار ما خداست»؛ سپس ایستادگی کردند، فرشتگان بر آنان فرود می‌آیند [و می‌گویند:] «هان، بیم مدارید و غمین مباشید، و به بهشتی که وعده یافته بودید شاد باشید."/>
		<aya index="31" text="در زندگی دنیا و در آخرت دوستانتان ماییم، و هر چه دلهایتان بخواهد در [بهشت‌] برای شماست، و هر چه خواستار باشید در آنجا خواهید داشت؛"/>
		<aya index="32" text="روزیِ آماده‌ای از سوی آمرزنده مهربان است.»"/>
		<aya index="33" text="و کیست خوشگفتارتر از آن کس که به سوی خدا دعوت نماید و کار نیک کند و گوید: «من [در برابر خدا] از تسلیم‌شدگانم»؟"/>
		<aya index="34" text="و نیکی با بدی یکسان نیست. [بدی را] آنچه خود بهتر است دفع کن؛ آنگاه کسی که میان تو و میان او دشمنی است، گویی دوستی یکدل می‌گردد."/>
		<aya index="35" text="و این [خصلت‌] را جز کسانی که شکیبا بوده‌اند نمی‌یابند، و آن را جز صاحب بهره‌ای بزرگ، نخواهد یافت."/>
		<aya index="36" text="و اگر دمدمه‌ای از شیطان تو را از جای درآورد، پس به خدا پناه ببر که او خود شنوای داناست."/>
		<aya index="37" text="و از نشانه‌های [حضور] او شب و روز و خورشید و ماه است؛ نه برای خورشید سجده کنید و نه برای ماه، و اگر تنها او را می‌پرستید آن خدایی را سجده کنید که آنها را خلق کرده است."/>
		<aya index="38" text="پس اگر کبر ورزیدند، کسانی که در پیشگاه پروردگار تواند شبانه‌روز او را نیایش می‌کنند و خسته نمی‌شوند."/>
		<aya index="39" text="و از [دیگر] نشانه‌های او این است که تو زمین را فسرده می‌بینی و چون باران بر آن فروریزیم به جنبش درآید و بردمد. آری، همان کسی که آن را زندگی بخشید قطعاً زنده‌کننده مردگان است. در حقیقت، او بر هر چیزی تواناست."/>
		<aya index="40" text="کسانی که در [فهم و ارائه‌] آیات ما کژ می‌روند بر ما پوشیده نیستند. آیا کسی که در آتش افکنده می‌شود بهتر است یا کسی که روز قیامت آسوده‌خاطر می‌آید؟ هر چه می‌خواهید بکنید که او به آنچه انجام می‌دهید بیناست."/>
		<aya index="41" text="کسانی که به این قرآن -چون بدیشان رسید- کفر ورزیدند [به کیفر خود می‌رسند] و به راستی که آن کتابی ارجمند است."/>
		<aya index="42" text="از پیش روی آن و از پشت سرش باطل به سویش نمی‌آید؛ وحی [نامه‌]ای است از حکیمی ستوده‌[صفات‌]."/>
		<aya index="43" text="به تو جز آنچه به پیامبران پیش از تو گفته شده است گفته نمی‌شود. به راستی که پروردگار تو دارای آمرزش و دارنده کیفری پر درد است."/>
		<aya index="44" text="و اگر [این کتاب را] قرآنی غیر عربی گردانیده بودیم، قطعاً می‌گفتند: «چرا آیه‌های آن روشن بیان نشده؟ کتابی غیر عربی و [مخاطب آن‌] عرب زبان؟» بگو: «این [کتاب‌] برای کسانی که ایمان آورده‌اند رهنمود و درمانی است، و کسانی که ایمان نمی‌آورند در گوشهایشان سنگینی است و قرآن برایشان نامفهوم است، و [گویی‌] آنان را از جایی دور ندا می‌دهند!"/>
		<aya index="45" text="و به راستی موسی را کتاب [تورات‌] دادیم، پس در آن اختلاف واقع شد، و اگر از جانب پروردگارت فرمان [مهلت‌] سبقت نگرفته بود، قطعاً میانشان داوری شده بود؛ و در حقیقت آنان در باره آن به شکّی سخت دچارند."/>
		<aya index="46" text="هر که کار شایسته کند، به سود خود اوست؛ و هر که بدی کند، به زیان خود اوست، و پروردگار تو به بندگان [خود] ستمکار نیست."/>
		<aya index="47" text="دانستن هنگام رستاخیز فقط منحصر به اوست، و میوه‌ها از غلافهایشان بیرون نمی‌آیند و هیچ مادینه‌ای بار نمی‌گیرد و بار نمی‌گذارد مگر آنکه او به آن علم دارد. و روزی که [خدا] آنان را ندا می‌دهد: «شریکان من کجایند؟» می‌گویند: «با بانگ رسا به تو می‌گوییم که هیچ گواهی از میان ما نیست.»"/>
		<aya index="48" text="و آنچه از پیش می‌خواندند، از [نظر] آنان ناپدید می‌شود و می‌دانند که آنان را روی گریز نیست."/>
		<aya index="49" text="انسان از دعای خیر خسته نمی‌شود، و چون آسیبی به او رسد مأیوس [و] نومید می‌گردد."/>
		<aya index="50" text="و اگر از جانب خود رحمتی -پس از زیانی که به او رسیده است- بچشانیم، قطعاً خواهد گفت: «من سزاوار آنم و گمان ندارم که رستاخیز برپا شود، و اگر هم به سوی پروردگارم بازگردانیده شوم، قطعاً نزد او برایم خوبی خواهد بود. « پس بدون شکّ، کسانی را که کفران کرده‌اند، به آنچه انجام داده‌اند آگاه خواهیم کرد، و مسلماً از عذابی سخت به آنان خواهیم چشانید."/>
		<aya index="51" text="و چون انسان را نعمت بخشیم، روی برتابد و خود را کنار کشد، و چون آسیبی بدو رسد دست به دعای فراوان بردارد."/>
		<aya index="52" text="بگو: «به من خبر دهید، اگر [قرآن‌] از نزد خدا [آمده‌] باشد و آن را انکار کرده باشید، چه کسی گمراه‌تر از آن کس خواهد بود که به مخالفتی دور و دراز [دچار] آمده باشد؟»"/>
		<aya index="53" text="به زودی نشانه‌های خود را در افقها[ی گوناگون‌] و در دلهایشان بدیشان خواهیم نمود، تا برایشان روشن گردد که او خود حق است. آیا کافی نیست که پروردگارت خود شاهد هر چیزی است؟"/>
		<aya index="54" text="آری، آنان در لقای پروردگارشان تردید دارند. آگاه باش که مسلماً او به هر چیزی احاطه دارد."/>
	</sura>
	<sura index="42" name="">
		<aya index="1" text="حاء، میم،"/>
		<aya index="2" text="عین، سین، قاف."/>
		<aya index="3" text="این گونه، خدای نیرومند حکیم به سوی تو و به سوی کسانی که پیش از تو بودند، وحی می‌کند."/>
		<aya index="4" text="آنچه در آسمانها و آنچه در زمین است از آنِ اوست و او بلندمرتبه بزرگ است."/>
		<aya index="5" text="چیزی نمانده که آسمانها از فرازشان بشکافند و [حال آنکه‌] فرشتگان به سپاس پروردگارشان تسبیح می‌گویند و برای کسانی که در زمین هستند آمرزش می‌طلبند. آگاه باش، در حقیقت خداست که آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="6" text="و کسانی که به جای او دوستانی برای خود گرفته‌اند، خدا بر ایشان نگهبان است و تو بر آنان گمارده نیستی."/>
		<aya index="7" text="و بدین گونه قرآن عربی به سوی تو وحی کردیم تا [مردم‌] مکّه و کسانی را که پیرامون آنند هشدار دهی، و از روز گردآمدن [خلق‌] -که تردیدی در آن نیست- بیم دهی؛ گروهی در بهشتند و گروهی در آتش."/>
		<aya index="8" text="و اگر خدا می‌خواست، قطعاً آنان را امتی یگانه می‌گردانید، لیکن هر که را بخواهد، به رحمت خویش درمی‌آورد و ستمگران نه یاری دارند و نه یاوری."/>
		<aya index="9" text="آیا به جای او دوستانی برای خود گرفته‌اند؟ خداست که دوست راستین است، و اوست که مردگان را زنده می‌کند، و هموست که بر هر چیزی تواناست."/>
		<aya index="10" text="و در باره هر چیزی اختلاف پیدا کردید، داوریش به خدا [ارجاع می‌گردد]. چنین خدایی پروردگار من است. بر او توکل کردم و به سوی او بازمی‌گردم."/>
		<aya index="11" text="پدیدآورنده آسمانها و زمین است. از خودتان برای شما جفتهایی قرار داد، و از دامها [نیز] نر و ماده [قرار داد]. بدین وسیله شما را بسیار می‌گرداند. چیزی مانند او نیست و اوست شنوای بینا."/>
		<aya index="12" text="کلیدهای آسمانها و زمین از آنِ اوست. برای هر کس که بخواهد روزی را گشاده یا تنگ می‌گرداند. اوست که بر هر چیزی داناست."/>
		<aya index="13" text="از [احکام‌] دین، آنچه را که به نوح در باره آن سفارش کرد، برای شما تشریع کرد و آنچه را به تو وحی کردیم و آنچه را که در باره آن به ابراهیم و موسی و عیسی سفارش نمودیم که: «دین را برپا دارید و در آن تفرقه‌اندازی مکنید.» بر مشرکان آنچه که ایشان را به سوی آن فرا می‌خوانی، گران می‌آید. خدا هر که را بخواهد، به سوی خود برمی‌گزیند، و هر که را که از در توبه درآید، به سوی خود راه می‌نماید."/>
		<aya index="14" text="و فقط پس از آنکه علم برایشان آمد، راه تفرقه پیمودند [آن هم‌] به صرف حسد [و برتری جویی‌] میان همدیگر. و اگر سخنی [دایر بر تأخیر عذاب‌] از جانب پروردگارت تا زمانی معیّن، پیشی نگرفته بود، قطعاً میانشان داوری شده بود. و کسانی که بعد از آنان کتاب [تورات‌] را میراث یافتند واقعاً در باره او در تردیدی سخت [دچار]اند."/>
		<aya index="15" text="بنابراین به دعوت پرداز، و همان گونه که مأموری ایستادگی کن، و هوسهای آنان را پیروی مکن و بگو: «به هر کتابی که خدا نازل کرده است ایمان آوردم و مأمور شدم که میان شما عدالت کنم؛ خدا پروردگار ما و پروردگار شماست؛ اعمال ما از آنِ ما و اعمال شما از آنِ شماست؛ میان ما و شما خصومتی نیست؛ خدا میان ما را جمع می‌کند، و فرجام به سوی اوست."/>
		<aya index="16" text="و کسانی که در باره خدا پس از اجابت [دعوت‌] او به مجادله می‌پردازند، حجّتشان پیش پروردگارشان باطل است، و خشمی [از خدا] برایشان است و برای آنان عذابی سخت خواهد بود."/>
		<aya index="17" text="خدا همان کسی است که کتاب و وسیله سنجش را به حق فرود آورد، و تو چه می‌دانی شاید رستاخیز نزدیک باشد."/>
		<aya index="18" text="کسانی که به آن ایمان ندارند شتابزده آن را می‌خواهند، و کسانی که ایمان آورده‌اند، از آن هراسناکند و می‌دانند که آن حقّ است. بدان که آنان که در مورد قیامت تردید می‌ورزند، قطعاً در گمراهی دور و درازی‌اند."/>
		<aya index="19" text="خدا نسبت به بندگانش مهربان است: هر که را بخواهد روزی می‌دهد و اوست نیرومند غالب."/>
		<aya index="20" text="کسی که کِشت آخرت بخواهد، برای وی در کِشته‌اش می‌افزاییم، و کسی که کِشت این دنیا را بخواهد به او از آن می‌دهیم و[لی‌] در آخرت او را نصیبی نیست."/>
		<aya index="21" text="آیا برای آنان شریکانی است که در آنچه خدا بدان اجازه نداده، برایشان بنیاد آیینی نهاده‌اند؟ و اگر فرمان قاطع [در باره تأخیر عذاب در کار] نبود مسلماً میانشان داوری می‌شد؛ و برای ستمکاران شکنجه‌ای پر درد است."/>
		<aya index="22" text="[در قیامت‌] ستمگران را از آنچه انجام داده‌اند، هراسناک می‌بینی و [جزای عملشان‌] به آنان خواهد رسید، و کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند در باغهای بهشتند. آنچه را بخواهند نزد پروردگارشان خواهند داشت؛ این است همان فضل عظیم."/>
		<aya index="23" text="این همان [پاداشی‌] است که خدا بندگان خود را که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند [بدان‌] مژده داده است. بگو: «به ازای آن [رسالت‌] پاداشی از شما خواستار نیستم، مگر دوستی در باره خویشاوندان.» و هر کس نیکی به جای آورد [و طاعتی اندوزد]، برای او در ثواب آن خواهیم افزود. قطعاً خدا آمرزنده و قدرشناس است."/>
		<aya index="24" text="آیا می‌گویند: «بر خدا دروغی بسته است؟» پس اگر خدا بخواهد بر دلت مُهر می نهد؛ و خدا باطل را محو و حقیقت را با کلمات خویش پا برجا می‌کند. اوست که به راز دلها داناست."/>
		<aya index="25" text="و اوست کسی که توبه را از بندگان خود می‌پذیرد و از گناهان درمی‌گذرد و آنچه می‌کنید می‌داند."/>
		<aya index="26" text="و [درخواست‌] کسانی را که ایمان آورده و کارهای شایسته انجام داده‌اند اجابت می‌کند و از فضل خویش به آنان زیاده می‌دهد، و[لی‌] برای کافران عذاب سختی خواهد بود."/>
		<aya index="27" text="و اگر خدا روزی را بر بندگانش فراخ گرداند، مسلماً در زمین سر به عصیان برمی‌دارند، لیکن آنچه را بخواهد به اندازه‌ای [که مصلحت است‌] فرو می‌فرستد. به راستی که او به [حال‌] بندگانش آگاهِ بیناست."/>
		<aya index="28" text="و اوست کسی که باران را -پس از آنکه [مردم‌] نومید شدند- فرود می‌آورد، و رحمت خویش را می‌گسترد و هموست سرپرست ستوده."/>
		<aya index="29" text="و از نشانه‌های [قدرت‌] اوست آفرینش آسمانها و زمین و آنچه از [انواع‌] جنبنده در میان آن دو پراکنده است، و او هرگاه بخواهد بر گردآوردن آنان تواناست."/>
		<aya index="30" text="و هر [گونه‌] مصیبتی به شما برسد به سبب دستاورد خود شماست، و [خدا] از بسیاری درمی‌گذرد."/>
		<aya index="31" text="و شما در زمین درمانده کننده [خدا] نیستید، و جز خدا شما را سرپرست و یاوری نیست."/>
		<aya index="32" text="و از نشانه‌های او سفینه‌های کوه‌آسا در دریاست."/>
		<aya index="33" text="اگر بخواهد باد را ساکن می‌گرداند و [سفینه‌ها] بر پشت [آب‌] متوقف می‌مانند. قطعاً در این [امر] برای هر شکیبای شکرگزاری نشانه‌هاست."/>
		<aya index="34" text="یا به [سزای‌] آنچه [کشتی‌نشینان‌] مرتکب شده‌اند هلاکشان کند، و[لی‌] از بسیاری درمی‌گذرد."/>
		<aya index="35" text="و [تا] آنان که در آیات ما مجادله می‌کنند، بدانند که ایشان را [روی‌] گریزی نیست."/>
		<aya index="36" text="و آنچه به شما داده شده، برخورداری [و کالای‌] زندگی دنیاست، و آنچه پیش خداست برای کسانی که گرویده‌اند و به پروردگارشان اعتماد دارند بهتر و پایدارتر است."/>
		<aya index="37" text="و کسانی که از گناهان بزرگ و زشتکاریها خود را به دور می‌دارند و چون به خشم درمی‌آیند درمی‌گذرند."/>
		<aya index="38" text="و کسانی که [ندای‌] پروردگارشان را پاسخ [مثبت‌] داده و نماز برپا کرده‌اند و کارشان در میانشان مشورت است و از آنچه روزیشان داده‌ایم انفاق می‌کنند."/>
		<aya index="39" text="و کسانی که چون ستم بر ایشان رسد، یاری می‌جویند [و به انتقام بر می‌خیزند]."/>
		<aya index="40" text="و جزای بدی، مانند آن، بدی است. پس هر که درگذرد و نیکوکاری کند، پاداش او بر [عهده‌] خداست. به راستی او ستمگران را دوست نمی‌دارد."/>
		<aya index="41" text="و هر که پس از ستم [دیدن‌] خود، یاری جوید [و انتقام گیرد] راه [نکوهشی‌] بر ایشان نیست."/>
		<aya index="42" text="راه [نکوهش‌] تنها بر کسانی است که به مردم ستم می‌کنند، و در [روی‌] زمین به ناحق سر برمی‌دارند. آنان عذابی دردناک [در پیش‌] خواهند داشت."/>
		<aya index="43" text="و هر که صبر کند و درگذرد، مسلماً این [خویشتن داری، حاکی‌] از اراده قوی [در] کارهاست."/>
		<aya index="44" text="و هر که را خدا بی‌راه گذارد، پس از او یار [و یاور]ی نخواهد داشت، و ستمگران را می‌بینی که چون عذاب را بنگرند می‌گویند: «آیا راهی برای برگشتن [به دنیا] هست؟»"/>
		<aya index="45" text="آنان را می‌بینی [که چون‌] بر [آتش‌] عرضه می‌شوند، از [شدت‌] زبونی، فروتن شده‌اند: زیرچشمی می‌نگرند. و کسانی که گرویده‌اند می‌گویند: «در حقیقت، زیانکاران کسانی‌اند که روز قیامت خودشان و کسانشان را دچار زیان کرده‌اند.» آری، ستمکاران در عذابی پایدارند."/>
		<aya index="46" text="و جز خدا برای آنان دوستانی [دیگر] نیست که آنها را یاری کنند، و هر که را خدا بی‌راه کذارد هیچ راهی برای او نخواهد بود."/>
		<aya index="47" text="پیش از آنکه روزی فرا رسد که آن را از جانب خدا برگشتی نباشد، پروردگارتان را اجابت کنید. آن روز نه برای شما پناهی و نه برایتان [مجال‌] انکاری هست."/>
		<aya index="48" text="پس اگر روی برتابند، ما تو را بر آنان نگهبان نفرستاده‌ایم. بر عهده تو جز رسانیدن [پیام‌] نیست، و ما چون رحمتی از جانب خود به انسان بچشانیم، بدان شاد و سرمست گردد، و چون به [سزای‌] دستاورد پیشین آنها، به آنان بدی رسد، انسان ناسپاسی می‌کند."/>
		<aya index="49" text="فرمانروایی [مطلق‌] آسمانها و زمین از آنِ خداست؛ هر چه بخواهد می‌آفریند؛ به هر کس بخواهد فرزند دختر و به هرکس بخواهد فرزند پسر می‌دهد."/>
		<aya index="50" text="یا آنها را پسر[ان‌] و دختر[انی‌] توأم با یکدیگر می‌گرداند، و هر که را بخواهد عقیم می‌سازد. اوست دانای توانا."/>
		<aya index="51" text="و هیچ بشری را نرسد که خدا با او سخن گوید جز [از راه‌] وحی یا از فراسوی حجابی، یا فرستاده‌ای بفرستد و به اذن او هر چه بخواهد وحی نماید. آری، اوست بلندمرتبه سنجیده‌کار."/>
		<aya index="52" text="وهمین گونه، روحی از امر خودمان به سوی تو وحی کردیم. تو نمی‌دانستی کتاب چیست و نه ایمان [کدام است؟] ولی آن را نوری گردانیدیم که هر که از بندگان خود را بخواهیم به وسیله آن راه می‌نماییم، و به راستی که تو به خوبی به راه راست هدایت می‌کنی."/>
		<aya index="53" text="راه همان خدایی که آنچه در آسمانها و آنچه در زمین است از آنِ اوست. هش‌دار که [همه‌] کارها به خدا بازمی‌گردد."/>
	</sura>
	<sura index="43" name="">
		<aya index="1" text="حاء، میم."/>
		<aya index="2" text="سوگند به کتاب روشنگر."/>
		<aya index="3" text="ما آن را قرآنی عربی قرار دادیم، باشد که بیندیشید."/>
		<aya index="4" text="و همانا که آن در کتاب اصلی [=لوح محفوظ] به نزد ما سخت والا و پر حکمت است."/>
		<aya index="5" text="آیا به [صِرف‌] اینکه شما قومی منحرفید [باید] قرآن را از شما باز داریم؟"/>
		<aya index="6" text="و چه بسا پیامبرانی که در [میان‌] گذشتگان روانه کردیم."/>
		<aya index="7" text="و هیچ پیامبری به سوی ایشان نیامد، مگر اینکه او را به ریشخند می‌گرفتند."/>
		<aya index="8" text="و نیرومندتر از آنان را به هلاکت رسانیدیم و سنّت پیشینیان تکرار شد."/>
		<aya index="9" text="و اگر از آنان بپرسی: «آسمانها و زمین را چه کسی آفریده؟» قطعاً خواهند گفت: «آنها را همان قادر دانا آفریده است.»"/>
		<aya index="10" text="همان کسی که این زمین را برای شما گهواره‌ای گردانید و برای شما در آن راهها نهاد، باشد که راه یابید."/>
		<aya index="11" text="و آن کس که آبی به اندازه از آسمان فرود آورد، پس به وسیله آن، سرزمینی مرده را زنده گردانیدیم؛ همین گونه [از گورها] بیرون آورده می‌شوید."/>
		<aya index="12" text="و همان کسی که جفتها را یکسره آفرید، و برای شما از کشتیها و دامها [وسیله‌ای که‌] سوار شوید قرار داد."/>
		<aya index="13" text="تا بر پشت آن‌[ها] قرار گیرید، پس چون بر آن‌[ها] برنشستید، نعمت پروردگار خود را یاد کنید و بگویید: «پاک است کسی که این را برای ما رام کرد و[گرنه‌] ما را یارای [رام‌ساختن‌] آنها نبود.»"/>
		<aya index="14" text="«و به راستی که ما به سوی پروردگارمان بازخواهیم گشت.»"/>
		<aya index="15" text="و برای او بعضی از بندگان [خدا] را جزئی [چون فرزند و شریک‌] قرار دادند. به راستی که انسان بس ناسپاس آشکار است."/>
		<aya index="16" text="آیا از آنچه می‌آفریند، خود، دخترانی برگرفته و به شما پسران را اختصاص داده است؟"/>
		<aya index="17" text="و چون یکی از آنان را به آنچه به [خدای‌] رحمان نسبت می‌دهد خبر دهند، چهره او سیاه می‌گردد، در حالی که خشم و تأسف خود را فرو می‌خورد."/>
		<aya index="18" text="آیا کسی [را شریک خدا می‌کنند] که در زر و زیور پرورش یافته و در [هنگام‌] مجادله، بیانش غیر روشن است؟"/>
		<aya index="19" text="و فرشتگانی را که خود، بندگان رحمانند، مادینه [و دختران او] پنداشتند. آیا در خلقت آنان حضور داشتند؟ گواهی ایشان به زودی نوشته می‌شود و [از آن‌] پرسیده خواهند شد."/>
		<aya index="20" text="و می‌گویند: «اگر [خدای‌] رحمان می‌خواست، آنها را نمی‌پرستیدیم.» آنان به این [دعوی‌] دانشی ندارند [و] جز حدس نمی‌زنند."/>
		<aya index="21" text="آیا به آنان پیش از آن [قرآن‌] کتابی داده‌ایم که بدان تمسک می‌جویند؟"/>
		<aya index="22" text="[نه،] بلکه گفتند: «ما پدران خود را بر آیینی یافتیم و ما [هم با] پی گیری از آنان، راه یافتگانیم.»"/>
		<aya index="23" text="و بدین گونه در هیچ شهری پیش از تو هشداردهنده‌ای نفرستادیم مگر آنکه خوشگذرانان آن گفتند: «ما پدران خود را بر آیینی [و راهی‌] یافته‌ایم و ما از پی ایشان راهسپریم.»"/>
		<aya index="24" text="گفت «هر چند هدایت کننده‌تر از آنچه پدران خود را بر آن یافته‌اید برای شما بیاورم؟» گفتند: «ما [نسبت‌] به آنچه بدان فرستاده شده‌اید کافریم.»"/>
		<aya index="25" text="پس، از آنان انتقام گرفتیم. پس بنگر فرجام تکذیب‌کنندگان چگونه بوده است."/>
		<aya index="26" text="و چون ابراهیم به [نا]پدری خود و قومش گفت: «من واقعاً از آنچه می‌پرستید بیزارم،"/>
		<aya index="27" text="مگر [از] آن کس که مرا پدید آورد؛ و البته او مرا راهنمایی خواهد کرد.»"/>
		<aya index="28" text="و او آن را در پی خود سخنی جاویدان کرد، باشد که آنان [به توحید] بازگردند."/>
		<aya index="29" text="بلکه اینان و پدرانشان را برخوداری دادم تا حقیقت و فرستاده‌ای آشکار به سویشان آمد."/>
		<aya index="30" text="و چون حقیقت به سویشان آمد، گفتند: «این افسونی است و ما منکر آنیم.»"/>
		<aya index="31" text="و گفتند: «چرا این قرآن بر مردی بزرگ از [آن‌] دو شهر فرود نیامده است؟»"/>
		<aya index="32" text="آیا آنانند که رحمت پروردگارت را تقسیم می‌کنند؟ ما [وسایل‌] معاش آنان را در زندگی دنیا میانشان تقسیم کرده‌ایم، و برخی از آنان را از [نظر] درجات، بالاتر از بعضی [دیگر] قرار داده‌ایم تا بعضی از آنها بعضی [دیگر] را در خدمت گیرند، و رحمت پروردگار تو از آنچه آنان می‌اندوزند بهتر است."/>
		<aya index="33" text="و اگر نه آن بود که [همه‌] مردم [در انکار خدا] امتی واحد گردند، قطعاً برای خانه‌های آنان که به [خدای‌] رحمان کفر می‌ورزیدند، سقفها و نردبانهایی از نقره که بر آنها بالا روند قرار می‌دادیم."/>
		<aya index="34" text="و برای خانه‌هایشان نیز درها و تختهایی که بر آنها تکیه زنند."/>
		<aya index="35" text="و زر و زیورهای [دیگر نیز]. و همه اینها جز متاع زندگی دنیا نیست، و آخرت پیش پروردگار تو برای پرهیزگاران است."/>
		<aya index="36" text="و هر کس از یاد [خدای‌] رحمان دل بگرداند، بر او شیطانی می‌گماریم تا برای وی دمسازی باشد."/>
		<aya index="37" text="و مسلماً آنها ایشان را از راه باز می‌دارند و [آنها] می‌پندارند که راه یافتگانند."/>
		<aya index="38" text="تا آنگاه که او [با دمسازش‌] به حضور ما آید، [خطاب به شیطان‌] گوید: «ای کاش میان من و تو، فاصله خاور و باختر بود، که چه بد دمسازی هستی!»"/>
		<aya index="39" text="و امروز هرگز [پشیمانی‌] برای شما سود نمی‌بخشد، چون ستم کردید؛ در حقیقت، شما در عذاب، مشترک خواهید بود."/>
		<aya index="40" text="پس آیا تو می‌توانی کران را شنوا کنی، یا نابینایان و کسی را که همواره در گمراهی آشکاری است راه نمایی؟"/>
		<aya index="41" text="پس اگر ما تو را [از دنیا] ببریم، قطعاً از آنان انتقام می‌کشیم،"/>
		<aya index="42" text="یا [اگر] آنچه را به آنان وعده داده‌ایم به تو نشان دهیم؛ حتماً ما بر آنان قدرت داریم."/>
		<aya index="43" text="پس به آنچه به سوی تو وحی شده است چنگ دَرْزَنْ، که تو بر راهی راست قرار داری."/>
		<aya index="44" text="و به راستی که [قرآن‌] برای تو و برای قوم تو [مایه‌] تذکّری است، و به زودی [در مورد آن‌] پرسیده خواهید شد."/>
		<aya index="45" text="و از رسولان ما که پیش از تو گسیل داشتیم جویا شو؛ آیا در برابر [خدای‌] رحمان، خدایانی که مورد پرستش قرار گیرند مقرر داشته‌ایم؟"/>
		<aya index="46" text="و همانا موسی را با نشانه‌های خویش به سوی فرعون و سران [قوم‌] او روانه کردیم. پس گفت: «من فرستاده پروردگار جهانیانم.»"/>
		<aya index="47" text="پس چون آیات ما را برای آنان آورد، ناگهان ایشان بر آنها خنده زدند."/>
		<aya index="48" text="و [ما] نشانه‌ای به ایشان نمی‌نمودیم مگر اینکه آن از نظیر [و مشابه‌] آن بزرگتر بود، و به عذاب گرفتارشان کردیم تا مگر به راه آیند."/>
		<aya index="49" text="و گفتند: «ای فسونگر، پروردگارت را به [پاس‌] آنچه با تو عهد کرده، برای ما بخوان، که ما واقعاً به راه درست درآمده‌ایم.»"/>
		<aya index="50" text="و چون عذاب را از آنها برداشتیم، بناگاه آنان پیمان شکستند."/>
		<aya index="51" text="و فرعون در [میان‌] قوم خود ندا درداد [و] گفت: «ای مردم [کشور] من، آیا پادشاهی مصر و این نهرها که از زیر [کاخهای‌] من روان است از آنِ من نیست؟ پس مگر نمی‌بینید؟"/>
		<aya index="52" text="آیا [نه‌] من از این کس که خود بی‌مقدار است و نمی‌تواند درست بیان کند بهترم؟"/>
		<aya index="53" text="پس چرا بر او دستبندهایی زرین آویخته نشده؟ یا با او فرشتگانی همراه نیامده‌اند؟"/>
		<aya index="54" text="پس قوم خود را سبک‌مغز یافت [و آنان را فریفت‌] و اطاعتش کردند، چرا که آنها مردمی منحرف بودند."/>
		<aya index="55" text="و چون ما را به خشم درآوردند، از آنان انتقام گرفتیم و همه آنان را غرق کردیم."/>
		<aya index="56" text="و آنان را پیشینه‌ای [بد] و عبرتی برای آیندگان گردانیدیم."/>
		<aya index="57" text="و هنگامی که [در مورد] پسر مریم مثالی آورده شد، بناگاه قوم تو از آن [سخن‌] هِلهِله درانداختند [و اعراض کردند]،"/>
		<aya index="58" text="و گفتند: «آیا معبودان ما بهترند یا او؟» آن [مثال‌] را جز از راه جدل برای تو نزدند، بلکه آنان مردمی جدل‌پیشه‌اند."/>
		<aya index="59" text="[عیسی‌] جز بنده‌ای که بر وی منت نهاده و او را برای فرزندان اسرائیل سرمشق [و آیتی‌] گردانیده‌ایم نیست."/>
		<aya index="60" text="و اگر بخواهیم قطعاً به جای شما فرشتگانی که در [روی‌] زمین جانشین [شما] گردند قرار دهیم."/>
		<aya index="61" text="و همانا آن، نشانه‌ای برای [فهم‌] رستاخیز است، پس زنهار در آن تردید مکن، و از من پیروی کنید؛ این است راه راست!"/>
		<aya index="62" text="و مبادا شیطان شما را از راه به در برد، زیرا او برای شما دشمنی آشکار است."/>
		<aya index="63" text="و چون عیسی دلایل آشکار آورد، گفت: «به راستی برای شما حکمت آوردم، و تا در باره بعضی از آنچه در آن اختلاف می‌کردید برایتان توضیح دهم. پس، از خدا بترسید و فرمانم ببرید.»"/>
		<aya index="64" text="در حقیقت، خداست که خود پروردگار من و پروردگار شماست. پس او را بپرستید؛ این است راه راست."/>
		<aya index="65" text="تا [آنکه‌] از میانشان، احزاب دست به اختلاف زدند، پس وای بر کسانی که ستم کردند از عذاب روزی دردناک!"/>
		<aya index="66" text="آیا جز [این‌] انتظار می‌برند که رستاخیز -در حالی که حدس نمی‌زنند- ناگهان بر آنان در رسد؟"/>
		<aya index="67" text="در آن روز، یاران -جز پرهیزگاران- بعضی‌شان دشمن بعضی دیگرند."/>
		<aya index="68" text="ای بندگان من، امروز بر شما بیمی نیست و غمگین نخواهید شد."/>
		<aya index="69" text="همان کسانی که به آیات ما ایمان آورده و تسلیم بودند."/>
		<aya index="70" text="شما با همسرانتان شادمانه داخل بهشت شوید."/>
		<aya index="71" text="سینیهایی از طلا و جام‌هایی در برابر آنان می‌گردانند، و در آنجا آنچه دلها آن را بخواهند و دیدگان را خوش آید [هست‌] و شما در آن جاودانید."/>
		<aya index="72" text="و این است همان بهشتی که به [پاداش‌] آنچه می‌کردید میراث یافتید."/>
		<aya index="73" text="در آنجا برای شما میوه‌هایی فراوان خواهد بود که از آنها می‌خورید."/>
		<aya index="74" text="بی‌گمان، مجرمان در عذاب جهنم ماندگارند."/>
		<aya index="75" text="[عذاب‌] از آنان تخفیف نمی‌یابد و آنها در آنجا نومیدند."/>
		<aya index="76" text="و ما بر ایشان ستم نکردیم، بلکه خود ستمکار بودند."/>
		<aya index="77" text="و فریاد کشند: «ای مالک، [بگو:] پروردگارت جان ما را بستاند.» پاسخ دهد: « شما ماندگارید.»"/>
		<aya index="78" text="قطعاً حقیقت را برایتان آوردیم، لیکن بیشتر شما حقیقت را خوش نداشتید."/>
		<aya index="79" text="یا در کاری ابرام ورزیده‌اند؟ ما [نیز] ابرام می‌ورزیم."/>
		<aya index="80" text="آیا می‌پندارند که ما راز آنها و نجوایشان را نمی‌شنویم؟ چرا، و فرشتگان ما پیش آنان [حاضرند و] ثبت می‌کنند."/>
		<aya index="81" text="بگو: «اگر برای [خدای‌] رحمان فرزندی بود، خود من نخستین پرستندگان بودم.»"/>
		<aya index="82" text="پروردگار آسمانها و زمین [و] پروردگار عرش، از آنچه وصف می‌کنند منزه است."/>
		<aya index="83" text="پس آنان را رها کن تا در یاوه‌گویی خود فرو روند و بازی کنند تا آن روزی را که بدان وعده داده می‌شوند دیدار کنند."/>
		<aya index="84" text="و اوست که در آسمان خداست و در زمین خداست، و هموست سنجیده‌کار دانا."/>
		<aya index="85" text="و خجسته است کسی که فرمانروایی آسمانها و زمین و آنچه میان آن دو است از آنِ اوست، و علم قیامت پیش اوست و به سوی او برگردانیده می‌شوید."/>
		<aya index="86" text="و کسانی که به جای او می‌خوانند [و می‌پرستند] اختیار شفاعت ندارند، مگر آن کسانی که آگاهانه به حق گواهی داده باشند."/>
		<aya index="87" text="و اگر از آنان بپرسی: «چه کسی آنان را خلق کرده؟» مسلماً خواهند گفت: «خدا.» پس چگونه [از حقیقت‌] بازگردانیده می‌شوند؟"/>
		<aya index="88" text="و گوید: «ای پروردگار من، اینها جماعتی‌اند که ایمان نخواهند آورد.»"/>
		<aya index="89" text="[و خدا فرمود:] از ایشان روی برتاب و بگو: «به سلامت.» پس زودا که بدانند."/>
	</sura>
	<sura index="44" name="">
		<aya index="1" text="حاء، میم."/>
		<aya index="2" text="سوگند به کتاب روشنگر،"/>
		<aya index="3" text="[که‌] ما آن را در شبی فرخنده نازل کردیم، [زیرا] که ما هشداردهنده بودیم."/>
		<aya index="4" text="در آن [شب‌] هر [گونه‌] کاری [به نحوی‌] استوار فیصله می‌یابد."/>
		<aya index="5" text="[این‌] کاری است [که‌] از جانب ما [صورت می‌گیرد]. ما فرستنده [پیامبران‌] بودیم."/>
		<aya index="6" text="[و این‌] رحمتی از پروردگار توست، که او شنوای داناست."/>
		<aya index="7" text="پروردگار آسمانها و زمین و آنچه میان آن دو است، اگر یقین دارید."/>
		<aya index="8" text="خدایی جز او نیست؛ او زندگی می‌بخشد و می‌میراند؛ پروردگار شما و پروردگار پدران شماست."/>
		<aya index="9" text="ولی نه، آنها به شک و شبهه خویش سرگرمند."/>
		<aya index="10" text="پس در انتظار روزی باش که آسمان دودی نمایان برمی‌آورد،"/>
		<aya index="11" text="که مردم را فرو می‌گیرد؛ این است عذاب پر درد."/>
		<aya index="12" text="[می‌گویند:] «پروردگارا، این عذاب را از ما دفع کن که ما ایمان داریم.»"/>
		<aya index="13" text="آنان را کجا [جای‌] پند[گرفتن‌] باشد، و حال آنکه به یقین برای آنان پیامبری روشنگر آمده است."/>
		<aya index="14" text="پس، از او روی برتافتند و گفتند: «تعلیم‌یافته‌ای دیوانه است.»"/>
		<aya index="15" text="ما این عذاب را اندکی از شما برمی‌داریم [ولی شما] در حقیقت باز از سر می‌گیرید."/>
		<aya index="16" text="روزی که دست به حمله می‌زنیم، همان حمله بزرگ؛ [آنگاه‌] ما انتقام‌کشنده‌ایم."/>
		<aya index="17" text="و به یقین، پیش از آنان قوم فرعون را بیازمودیم، و پیامبری بزرگوار برایشان آمد،"/>
		<aya index="18" text="که [به آنان گفت:] «بندگان خدا را به من بسپارید، زیرا که من شما را فرستاده‌ای امینم."/>
		<aya index="19" text="و بر خدا برتری مجویید که من برای شما حجتی آشکار آورده‌ام."/>
		<aya index="20" text="و من به پروردگار خود و پروردگار شما پناه می‌برم از اینکه مرا سنگباران کنید."/>
		<aya index="21" text="و اگر به من ایمان نمی‌آورید، پس، از من کناره گیرید.»"/>
		<aya index="22" text="پس پروردگار خود را خواند که: «اینها مردمی گناهکارند.»"/>
		<aya index="23" text="[فرمود:] «بندگانم را شبانه ببر، زیرا شما مورد تعقیب واقع خواهید شد."/>
		<aya index="24" text="و دریا را هنگامی که آرام است پشت سر بگذار، که آنان سپاهی غرق‌شدنی‌اند.»"/>
		<aya index="25" text="[وه،] چه باغها و چشمه‌سارانی [که آنها بعد از خود] بر جای نهادند،"/>
		<aya index="26" text="و کشتزارها و جایگاه‌های نیکو،"/>
		<aya index="27" text="و نعمتی که از آن برخوردار بودند."/>
		<aya index="28" text="[آری،] این چنین [بود] و آنها را به مردمی دیگر میراث دادیم."/>
		<aya index="29" text="و آسمان و زمین بر آنان زاری نکردند و مهلت نیافتند."/>
		<aya index="30" text="و به راستی، فرزندان اسرائیل را از عذاب خفت‌آور رهانیدیم:"/>
		<aya index="31" text="از [دست‌] فرعون که متکبّری از افراطکاران بود."/>
		<aya index="32" text="و قطعاً آنان را دانسته بر مردم جهان ترجیح دادیم."/>
		<aya index="33" text="و از نشانه‌ها [ی الهی‌] آنچه را که در آن آزمایشی آشکار بود، بدیشان دادیم."/>
		<aya index="34" text="هر آینه این [کافران‌] می‌گویند:"/>
		<aya index="35" text="«جز مرگ نخستین، دیگر [واقعه‌ای‌] نیست و ما زنده‌شدنی نیستیم."/>
		<aya index="36" text="اگر راست می‌گویید، پس پدران ما را [باز] آورید."/>
		<aya index="37" text="آیا ایشان بهترند یا قوم «تُبّع» و کسانی که پیش از آنها بودند؟ آنها را هلاک کردیم، زیرا که گنهکار بودند."/>
		<aya index="38" text="و آسمانها و زمین و آنچه را که میان آن دو است به بازی نیافریده‌ایم؛"/>
		<aya index="39" text="آنها را جز به حق نیافریده‌ایم، لیکن بیشترشان نمی‌دانند."/>
		<aya index="40" text="در حقیقت، روز «جدا سازی» موعد همه آنهاست."/>
		<aya index="41" text="همان روزی که هیچ دوستی از هیچ دوستی نمی‌تواند حمایتی کند، و آنان یاری نمی‌شوند،"/>
		<aya index="42" text="مگر کسی را که خدا رحمت کرده است، زیرا که اوست همان ارجمند مهربان."/>
		<aya index="43" text="آری! درخت زقوم،"/>
		<aya index="44" text="خوراک گناه پیشه است."/>
		<aya index="45" text="چون مس گداخته در شکمها می‌گدازد؛"/>
		<aya index="46" text="همانند جوشش آب جوشان."/>
		<aya index="47" text="او را بگیرید و به میان دوزخش بکشانید،"/>
		<aya index="48" text="آنگاه از عذاب آب جوشان بر سرش فرو ریزید."/>
		<aya index="49" text="بچش که تو همان ارجمند بزرگواری!"/>
		<aya index="50" text="این است همان چیزی که در باره آن تردید می‌کردید."/>
		<aya index="51" text="به راستی پرهیزگاران در جایگاهی آسوده [اند]،"/>
		<aya index="52" text="در بوستانها و کنار چشمه‌سارها."/>
		<aya index="53" text="پرنیان نازک و دیبای ستبر می‌پوشند [و] برابر هم نشسته‌اند."/>
		<aya index="54" text="[آری،] چنین [خواهد بود] و آنها را با حوریان درشت‌چشم همسر می‌گردانیم."/>
		<aya index="55" text="در آنجا هر میوه‌ای را [که بخواهند] آسوده خاطر می‌طلبند."/>
		<aya index="56" text="در آنجا جز مرگ نخستین، مرگ نخواهند چشید و [خدا] آنها را از عذاب دوزخ نگاه می‌دارد."/>
		<aya index="57" text="[این‌] بخششی است از جانب پروردگار تو. این است همان کامیابی بزرگ."/>
		<aya index="58" text="در حقیقت، [قرآن‌] را بر زبان تو آسان گردانیدیم، امید که پند پذیرند."/>
		<aya index="59" text="پس مراقب باش، زیرا که آنان هم مراقبند."/>
	</sura>
	<sura index="45" name="">
		<aya index="1" text="حاء، میم."/>
		<aya index="2" text="فرو فرستادن این کتاب، از جانب خدای ارجمند سنجیده‌کار است."/>
		<aya index="3" text="به راستی در آسمانها و زمین، برای مؤمنان نشانه‌هایی است."/>
		<aya index="4" text="و در آفرینش خودتان و آنچه از [انواع‌] جنبنده‌[ها] پراکنده می‌گرداند، برای مردمی که یقین دارند نشانه‌هایی است."/>
		<aya index="5" text="و [نیز در] پیاپی آمدن شب و روز، و آنچه خدا از روزی از آسمان فرود آورده و به [وسیله‌] آن، زمین را پس از مرگش زنده گردانیده است؛ و [همچنین در] گردش بادها [به هر سو،] برای مردمی که می‌اندیشند نشانه‌هایی است."/>
		<aya index="6" text="این‌[ها]ست آیات خدا که به راستی آن را بر تو می‌خوانیم. پس، بعد از خدا و نشانه‌های او به کدام سخن خواهند گروید؟"/>
		<aya index="7" text="وای بر هر دروغزن گناه‌پیشه!"/>
		<aya index="8" text="[که‌] آیات خدا را که بر او خوانده می‌شود، می‌شنود و باز به حال تکبر -چنانکه گویی آن را نشنیده است- سماجت می‌ورزد. پس او را از عذابی پردرد خبر ده."/>
		<aya index="9" text="و چون از نشانه‌های ما چیزی بداند، آن را به ریشخند می‌گیرد. آنان عذابی خفت‌آور خواهند داشت."/>
		<aya index="10" text="پیشاپیش آنها دوزخ است، و نه آنچه را اندوخته و نه آن دوستانی را که غیر از خدا اختیار کرده‌اند، به کارشان می‌آید، و عذابی بزرگ خواهند داشت."/>
		<aya index="11" text="این رهنمودی است؛ و کسانی که آیات پروردگارشان را انکار کردند، بر ایشان عذابی دردناک از پلیدی است."/>
		<aya index="12" text="خدا همان کسی است که دریا را به سود شما رام گردانید، تا کشتیها در آن به فرمانش روان شوند، و تا از فزون بخشی او [روزی خویش را] طلب نمایید، و باشد که سپاس دارید."/>
		<aya index="13" text="و آنچه را در آسمانها و آنچه را در زمین است به سود شما رام کرد؛ همه از اوست. قطعاً در این [امر] برای مردمی که می‌اندیشند نشانه‌هایی است."/>
		<aya index="14" text="به کسانی که ایمان آورده‌اند بگو تا از کسانی که به روزهای [پیروزی‌] خدا امید ندارند درگذرند، تا [خدا هر] گروهی را به [سبب‌] آنچه مرتکب می‌شده‌اند به مجازات رساند."/>
		<aya index="15" text="هر که کاری شایسته کند، به سود خود اوست، و هر که بدی کند به زیانش باشد. سپس به سوی پروردگارتان برگردانیده می‌شوید."/>
		<aya index="16" text="و به یقین، فرزندان اسرائیل را کتاب [تورات‌] و حکم و پیامبری دادیم و از چیزهای پاکیزه روزیشان کردیم و آنان را بر مردم روزگار برتری دادیم."/>
		<aya index="17" text="و دلایل روشنی در امر [دین‌] به آنان عطا کردیم، و جز بعد از آنکه علم برایشان [حاصل‌] آمد، [آن هم‌] از روی رشک و رقابت میان خودشان، دستخوش اختلاف نشدند. قطعاً پروردگارت روز قیامت میانشان در باره آنچه در آن اختلاف می‌کردند، داوری خواهد کرد."/>
		<aya index="18" text="سپس تو را در طریقه آیینی [که ناشی‌] از امر [خداست‌] نهادیم. پس آن را پیروی کن، و هوسهای کسانی را که نمی‌دانند پیروی مکن."/>
		<aya index="19" text="آنان هرگز در برابر خدا از تو حمایت نمی‌کنند [و به هیچ وجه به کار تو نمی‌آیند ] و ستمگران بعضی‌شان دوستان بعضی [دیگر]ند، و خدا یار پرهیزگاران است."/>
		<aya index="20" text="این [کتاب‌] برای مردم، بینش‌بخش و برای قومی که یقین دارند، رهنمود و رحمتی است."/>
		<aya index="21" text="آیا کسانی که مرتکب کارهای بد شده‌اند پنداشته‌اند که آنان را مانند کسانی قرار می‌دهیم که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند [به طوری که‌] زندگی آنها و مرگشان یکسان باشد؟ چه بد داوری می‌کنند."/>
		<aya index="22" text="و خدا آسمانها و زمین را به حق آفریده است، و تا هر کسی به [موجب‌] آنچه به دست آورده پاداش یابد، و آنان مورد ستم قرار نخواهند گرفت."/>
		<aya index="23" text="پس آیا دیدی کسی را که هوس خویش را معبود خود قرار داده و خدا او را دانسته گمراه گردانیده و بر گوش او و دلش مُهر زده و بر دیده‌اش پرده نهاده است؟ آیا پس از خدا چه کسی او را هدایت خواهد کرد؟ آیا پند نمی‌گیرید؟"/>
		<aya index="24" text="و گفتند: «غیر از زندگانی دنیای ما [چیز دیگری‌] نیست؛ می‌میریم و زنده می‌شویم، و ما را جز طبیعت هلاک نمی‌کند.» و[لی‌] به این [مطلب‌] هیچ دانشی ندارند [و] جز [طریق‌] گمان نمی‌سپرند."/>
		<aya index="25" text="و چون آیات روشن ما بر آنان خوانده شود، دلیلشان همواره جز این نیست که می گویند: «اگر راست می‌گویید پدران ما را [حاضر] آورید.»"/>
		<aya index="26" text="بگو: «خدا[ست که‌] شما را زندگی می‌بخشد، سپس می‌میراند، آنگاه شما را به سوی روز رستاخیز -که تردیدی در آن نیست- گرد می‌آورد، ولی بیشتر مردم [این را] نمی‌دانند.»"/>
		<aya index="27" text="و فرمانروایی آسمانها و زمین از آن خداست، و روزی که رستاخیز بر پا شود، آن روز است که باطل‌اندیشان زیان خواهند دید."/>
		<aya index="28" text="و هر امتی را به زانو در آمده می‌بینی؛ هر امتی به سوی کارنامه خود فراخوانده می‌شود [و بدیشان می‌گویند:] «آنچه را می‌کردید امروز پاداش می‌یابید."/>
		<aya index="29" text="این است کتاب ما که علیه شما به حق سخن می‌گوید. ما از آنچه می‌کردید، نسخه بر می‌داشتیم.»"/>
		<aya index="30" text="و اما کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند، پس پروردگارشان آنان را در جوار رحمت خویش داخل می‌گرداند. این همان کامیابی آشکار است."/>
		<aya index="31" text="و اما کسانی که کافر شدند [بدانها می‌گویند:] «پس مگر آیات من بر شما خوانده نمی‌شد؟ و[لی‌] تکبر نمودید و مردمی بدکار بودید.»"/>
		<aya index="32" text="و چون گفته شد: «وعده خدا راست است و شکی در رستاخیز نیست»، گفتید: «ما نمی‌دانیم رستاخیز چیست. جز گمان نمی‌ورزیم و ما یقین نداریم.»"/>
		<aya index="33" text="و [حقیقت‌] بدیهایی که کرده‌اند، بر آنان پدیدار می‌شود و آنچه را که بدان ریشخند می‌کردند، آنان را فرو می‌گیرد."/>
		<aya index="34" text="و گفته شود: «همان‌گونه که دیدار امروزتان را فراموش کردید، امروز شما را فراموش خواهیم کرد، و جایگاهتان در آتش است و برای شما یاورانی نخواهد بود.»"/>
		<aya index="35" text="این بدان سبب است که شما آیات خدا را به ریشخند گرفتید و زندگی دنیا فریبتان داد. پس امروز نه از این [آتش‌] بیرون آورده می‌شوند، و نه عذرشان پذیرفته می‌گردد."/>
		<aya index="36" text="پس سپاس از آن خداست: پروردگار آسمانها و پروردگار زمین، پروردگار جهانیان."/>
		<aya index="37" text="و در آسمانها و زمین، بزرگی از آن اوست، و اوست شکست‌ناپذیر سنجیده‌کار."/>
	</sura>
	<sura index="46" name="">
		<aya index="1" text="حاء، میم."/>
		<aya index="2" text="فرو فرستادن این کتاب، از جانب خدای ارجمند حکیم است."/>
		<aya index="3" text="[ما] آسمانها و زمین و آنچه را که میان آن دو است جز به حق و [تا] زمانی معیّن نیافریدیم، و کسانی که کافر شده‌اند، از آنچه هشدار داده شده‌اند رویگردانند."/>
		<aya index="4" text="بگو: «به من خبر دهید، آنچه را به جای خدا فرا می‌خوانید به من نشان دهید که چه چیزی از زمین [را] آفریده یا [مگر] آنان را در [کار] آسمانها مشارکتی است؟ اگر راست می‌گویید، کتابی پیش از این [قرآن ]یا بازمانده‌ای از دانش نزد من آورید.»"/>
		<aya index="5" text="و کیست گمراه‌تر از آن کس که به جای خدا کسی را می‌خواند که تا روز قیامت او را پاسخ نمی‌دهد، و آنها از دعایشان بی‌خبرند؟"/>
		<aya index="6" text="و چون مردم محشور گردند، دشمنان آنان باشند و به عبادتشان انکار ورزند."/>
		<aya index="7" text="و چون آیات روشن ما بر ایشان خوانده شود، آنان که چون حقیقت به سویشان آمد منکر آن شدند، گفتند: «این سحری آشکار است.»"/>
		<aya index="8" text="یا می‌گویند: «این [کتاب‌] را بربافته است.» بگو: «اگر آن را بربافته باشم؛ در برابر خدا اختیار چیزی برای من ندارید. او آگاه‌تر است به آنچه [با طعنه‌] در آن فرو می‌روید. گواه بودن او میان من و شما بس است، و اوست آمرزنده مهربان.»"/>
		<aya index="9" text="بگو: «من از [میان‌] پیامبران، نودرآمدی نبودم و نمی‌دانم با من و با شما چه معامله‌ای خواهد شد. جز آنچه را که به من وحی می‌شود، پیروی نمی‌کنم؛ و من جز هشداردهنده‌ای آشکار [بیش‌] نیستم.»"/>
		<aya index="10" text="بگو: «به من خبر دهید، اگر این [قرآن‌] از نزد خدا باشد و شما بدان کافر شده باشید و شاهدی از فرزندان اسرائیل به مشابهت آن [با تورات‌] گواهی داده و ایمان آورده باشد، و شما تکبّر نموده باشید [آیا باز هم شما ستمکار نیستید؟] البته خدا قوم ستمگر را هدایت نمی‌کند.»"/>
		<aya index="11" text="و کسانی که کافر شدند، به آنان که گرویده‌اند گفتند: «اگر [این دین‌] خوب بود، بر ما بدان پیشی نمی‌گرفتند.» و چون بدان هدایت نیافته‌اند، به زودی خواهند گفت: «این دروغی کهنه است.»"/>
		<aya index="12" text="و [حال آنکه‌] پیش از آن، کتاب موسی، راهبر و [مایه‌] رحمتی بود؛ و این [قرآن‌] کتابی است به زبان عربی که تصدیق‌کننده [آن‌] است، تا کسانی را که ستم کرده‌اند هشدار دهد و برای نیکوکاران مژده‌ای باشد."/>
		<aya index="13" text="محققاً کسانی که گفتند: «پروردگار ما خداست» سپس ایستادگی کردند، بیمی بر آنان نیست و غمگین نخواهند شد."/>
		<aya index="14" text="ایشان اهل بهشتند که به پاداش آنچه انجام می‌دادند جاودانه در آن می‌مانند."/>
		<aya index="15" text="و انسان را [نسبت‌] به پدر و مادرش به احسان سفارش کردیم. مادرش با تحمّل رنج به او باردار شد و با تحمّل رنج او را به دنیا آورد. و باربرداشتن و از شیرگرفتن او سی ماه است، تا آنگاه که به رشد کامل خود برسد و به چهل سال برسد، می‌گوید: «پروردگارا، بر دلم بیفکن تا نعمتی را که به من و به پدر و مادرم ارزانی داشته‌ای سپاس گویم و کار شایسته‌ای انجام دهم که آن را خوش داری، و فرزندانم را برایم شایسته گردان؛ در حقیقت، من به درگاه تو توبه آوردم و من از فرمان‌پذیرانم.»"/>
		<aya index="16" text="اینانند کسانی که بهترین آنچه را انجام داده‌اند از ایشان خواهیم پذیرفت و از بدیهایشان درخواهیم گذشت؛ در [زمره‌] بهشتیانند؛ [همان‌] وعده راستی که بدانان وعده داده می‌شده است."/>
		<aya index="17" text="و آن کس که به پدر و مادر خود گوید: «اف بر شما، آیا به من وعده می‌دهید که زنده خواهم شد و حال آنکه پیش از من نسلها سپری [و نابود] شدند.» و آن دو به [درگاه‌] خدا زاری می‌کنند: «وای بر تو، ایمان بیاور. وعده [و تهدید] خدا حق است.» و[لی پسر] پاسخ می‌دهد: «اینها جز افسانه‌های گذشتگان نیست.»"/>
		<aya index="18" text="آنان کسانی‌اند که گفتار [خدا] علیه ایشان -همراه با امتهایی از جنیان و آدمیان که پیش از آنان روزگار به سر بردند- به حقیقت پیوست، بی‌گمان آنان زیانکار بودند."/>
		<aya index="19" text="و برای هر یک در [نتیجه‌] آنچه انجام داده‌اند درجاتی است، و تا [خدا پاداش‌] اعمالشان را تمام بدهد؛ و آنان مورد ستم قرار نخواهند گرفت."/>
		<aya index="20" text="و آن روز که آنهایی را که کفر ورزیده‌اند، بر آتش عرضه می‌دارند [به آنان می گویند:] «نعمتهای پاکیزه خود را در زندگی دنیایتان [خودخواهانه‌] صَرف کردید و از آنها برخوردار شدید؛ پس امروز به [سزای ]آنکه در زمین بناحق سرکشی می‌نمودید و به سبب آنکه نافرمانی می‌کردید، به عذاب خفت‌[آور] کیفر می‌یابید.»"/>
		<aya index="21" text="و برادر عادیان را به یاد آور، آنگاه که قوم خویش را در ریگستان بیم داد -در حالی که پیش از او و پس از او [نیز] قطعاً هشداردهندگانی گذشته بودند- که: «جز خدا را مپرستید؛ واقعاً من بر شما از عذاب روزی هولناک می‌ترسم.»"/>
		<aya index="22" text="گفتند: «آیا آمده‌ای که ما را از خدایانمان برگردانی؟ پس اگر راست می‌گویی، آنچه به ما وعده می‌دهی [بر سرمان‌] بیاور.»"/>
		<aya index="23" text="گفت: «آگاهی فقط نزد خداست، و آنچه را بدان فرستاده شده‌ام به شما می‌رسانم، ولی من شما را گروهی می‌بینم که در جهل اصرار می‌ورزید.»"/>
		<aya index="24" text="پس چون آن [عذاب‌] را [به صورت‌] ابری روی‌آورنده به سوی وادیهای خود دیدند، گفتند: «این ابری است که بارش‌دهنده ماست.» [هود گفت: «نه،] بلکه همان چیزی است که به شتاب خواستارش بودید: بادی است که در آن عذابی پر درد [نهفته‌] است."/>
		<aya index="25" text="همه چیز را به دستور پروردگارش بنیان‌کن می‌کند.» پس چنان شدند که جز سراهایشان دیده نمی‌شد. این چنین گروه بدکاران را سزا می‌دهیم."/>
		<aya index="26" text="و به راستی در چیزهایی به آنان امکانات داده بودیم که به شما در آنها [چنان‌] امکاناتی نداده‌ایم، و برای آنان گوش و دیده‌ها و دلهایی [نیرومندتر از شما] قرار داده بودیم، و[لی‌] چون به نشانه‌های خدا انکار ورزیدند [نه‌] گوششان و نه دیدگانشان و نه دلهایشان، به هیچ وجه به دردشان نخورد، و آنچه ریشخندش می‌کردند به سرشان آمد."/>
		<aya index="27" text="و بی‌گمان، همه شهرهای پیرامون شما را هلاک کرده و آیات خود را گونه‌گون بیان داشته‌ایم، امید که آنان بازگردند."/>
		<aya index="28" text="پس چرا آن کسانی را که غیر از خدا، به منزله معبودانی، برای تقرّب [به خدا] اختیار کرده بودند، آنان را یاری نکردند بلکه از دستشان دادند؟ و این بود دروغ آنان و آنچه برمی‌بافتند."/>
		<aya index="29" text="و چون تنی چند از جِن را به سوی تو روانه کردیم که قرآن را بشنوند؛ پس چون بر آن حاضر شدند [به یکدیگر] گفتند: «گوش فرا دهید.» و چون به انجام رسید، هشداردهنده به سوی قوم خود بازگشتند."/>
		<aya index="30" text="گفتند: «ای قوم ما، ما کتابی را شنیدیم که بعد از موسی نازل شده [و] تصدیق‌کننده [کتابهای‌] پیش از خود است، و به سوی حق و به سوی راهی راست راهبری می‌کند."/>
		<aya index="31" text="ای قوم ما، دعوت‌کننده خدا را پاسخ [مثبت‌] دهید و به او ایمان آورید تا [خدا] برخی از گناهانتان را بر شما ببخشاید و از عذابی پر درد پناهتان دهد."/>
		<aya index="32" text="و کسی که دعوت‌کننده خدا را اجابت نکند، در زمین درمانده‌کننده [خدا] نیست و در برابر او دوستانی ندارد. آنان در گمراهی آشکاری‌اند."/>
		<aya index="33" text="مگر ندانسته‌اند که آن خدایی که آسمانها و زمین را آفریده و در آفریدن آنها درمانده نگردید؛ می‌تواند مردگان را [نیز] زنده کند؟ آری، اوست که بر همه چیز تواناست."/>
		<aya index="34" text="و روزی که کافران بر آتش عرضه می‌شوند [از آنان می‌پرسند:] «آیا این راست نیست؟» می‌گویند: «سوگند به پروردگارمان که آری.» می‌فرماید: «پس به [سزای‌] آنکه انکار می‌کردید عذاب را بچشید.»"/>
		<aya index="35" text="پس همان گونه که پیامبران نستوه، صبر کردند، صبر کن، و برای آنان شتابزدگی به خرج مده. روزی که آنچه را وعده داده می‌شوند بنگرند، گویی که آنان جز ساعتی از روز را [در دنیا] نمانده‌اند؛ [این‌] ابلاغی است. پس آیا جز مردم نافرمان هلاکت خواهند یافت؟"/>
	</sura>
	<sura index="47" name="">
		<aya index="1" text="کسانی که کفر ورزیدند و [مردم را] از راه خدا باز داشتند، [خدا] اعمال آنان را تباه خواهد کرد."/>
		<aya index="2" text="و آنان که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند و به آنچه بر محمد [ص‌] نازل آمده گرویده‌اند -[که‌] آن خود حق [و] از جانب پروردگارشان است- [خدا نیز] بدیهایشان را زدود و حال [و روز]شان را بهبود بخشید."/>
		<aya index="3" text="این بدان سبب است که آنان که کفر ورزیدند، از باطل پیروی کردند، و کسانی که ایمان آوردند از همان حق -که از جانب پروردگارشان است- پیروی کردند. این گونه خدا برای [بیداری‌] مردم مثالهایشان را می‌زند."/>
		<aya index="4" text="پس چون با کسانی که کفر ورزیده‌اند برخورد کنید، گردنها[یشان‌] را بزنید. تا چون آنان را [در کشتار] از پای درآوردید، پس [اسیران را] استوار در بند کشید؛ سپس یا [بر آنان‌] منّت نهید [و آزادشان کنید] و یا فدیه [و عوض از ایشان بگیرید]، تا در جنگ، اسلحه بر زمین گذاشته شود. این است [دستور خدا]؛ و اگر خدا می‌خواست، از ایشان انتقام می‌کشید، ولی [فرمان پیکار داد] تا برخی از شما را به وسیله برخی [دیگر] بیازماید، و کسانی که در راه خدا کشته شده‌اند، هرگز کارهایشان را ضایع نمی‌کند."/>
		<aya index="5" text="به زودی آنان را راه می‌نماید و حالشان را نیکو می‌گرداند."/>
		<aya index="6" text="و در بهشتی که برای آنان وصف کرده، آنان را درمی‌آورد."/>
		<aya index="7" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، اگر خدا را یاری کنید یاریتان می‌کند و گامهایتان را استوار می‌دارد."/>
		<aya index="8" text="و کسانی که کفر ورزیدند، نگونساری بر آنان باد؛ و [خدا] اعمالشان را برباد داد."/>
		<aya index="9" text="این بدان سبب است که آنان آنچه را خدا نازل کرده است خوش نداشتند، و [خدا نیز] کارهایشان را باطل کرد."/>
		<aya index="10" text="مگر در زمین نگشته‌اند، تا ببینند فرجام کسانی که پیش از آنها بودند به کجا انجامیده است؟ خدا زیر و زبرشان کرد و کافران را نظایر [همین کیفرها در پیش‌] است."/>
		<aya index="11" text="چرا که خدا سرپرست کسانی است که ایمان آورده‌اند، ولی کافران را سرپرست [و یاری‌] نیست."/>
		<aya index="12" text="خدا کسانی را که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند، در باغهایی که از زیر [درختان‌] آنها نهرها روان است درمی‌آورد، و [حال آنکه‌] کسانی که کافر شده‌اند، [در ظاهر] بهره می‌برند و همان گونه که چارپایان می‌خورند، می‌خورند، و[لی ]جایگاه آنها آتش است."/>
		<aya index="13" text="و بسا شهرها که نیرومندتر از آن شهری بود که تو را [از خود] بیرون راند، که ما هلاکشان کردیم و برای آنها یار [و یاوری‌] نبود."/>
		<aya index="14" text="آیا کسی که بر حجتی از جانب پروردگار خویش است، چون کسی است که بدی کردارش برای او زیبا جلوه داده شده و هوسهای خود را پیروی کرده‌اند؟"/>
		<aya index="15" text="مَثَل بهشتی که به پرهیزگاران وعده داده شده [چون باغی است که‌] در آن نهرهایی است از آبی که [رنگ و بو و طعمش‌] برنگشته؛ و جویهایی از شیری که مزه‌اش دگرگون نشود؛ و رودهایی از باده‌ای که برای نوشندگان لذتی است؛ و جویبارهایی از انگبین ناب. و در آنجا از هر گونه میوه برای آنان [فراهم‌] است و [از همه بالاتر] آمرزش پروردگار آنهاست. [آیا چنین کسی در چنین باغی دل‌انگیز] مانند کسی است که جاودانه در آتش است و آبی جوشان به خوردشان داده می‌شود [تا] روده‌هایشان را از هم فرو پاشد؟"/>
		<aya index="16" text="و از میان [منافقان‌] کسانی‌اند که [در ظاهر] به [سخنان‌] تو گوش می‌دهند، ولی چون از نزد تو بیرون می‌روند، به دانش یافتگان می‌گویند: «هم اکنون چه گفت؟» اینان همانانند که خدا بر دلهایشان مهر نهاده است و از هوسهای خود پیروی کرده‌اند."/>
		<aya index="17" text="و[لی‌] آنان که به هدایت گراییدند [خدا] آنان را هر چه بیشتر هدایت بخشید و [توفیق‌] پرهیزگاری‌شان داد."/>
		<aya index="18" text="آیا [کافران‌] جز این انتظار می‌برند که رستاخیز به ناگاه بر آنان فرا رسد؟ و علامات آن اینک پدید آمده است. پس اگر [رستاخیز] بر آنان دررسد، دیگر کجا جای اندرزشان است؟"/>
		<aya index="19" text="پس بدان که هیچ معبودی جز خدا نیست؛ و برای گناه خویش آمرزش جوی؛ و برای مردان و زنان با ایمان [طلب مغفرت کن‌]؛ و خداست که فرجام و م‌آل [هر یک از] شما را می‌داند."/>
		<aya index="20" text="و کسانی که ایمان آورده‌اند می‌گویند: «چرا سوره‌ای [در باره جهاد] نازل نمی شود؟» اما چون سوره‌ای صریح نازل شد و در آن نام کارزار آمد، آنان که در دلهایشان مرضی هست، مانند کسی که به حال بیهوشی مرگ افتاده به تو می‌نگرند."/>
		<aya index="21" text="[ولی‌] فرمان‌پذیری و سخنی شایسته برایشان بهتر است. و چون کار به تصمیم کشد، قطعاً خیر آنان در این است که با خدا راست‌[دل‌] باشند."/>
		<aya index="22" text="پس [ای منافقان،] آیا امید بستید که چون [از خدا] برگشتید [یا سرپرست مردم شدید] در [روی‌] زمین فساد کنید و خویشاوندیهای خود را از هم بگسلید؟"/>
		<aya index="23" text="اینان همان کسانند که خدا آنان را لعنت نموده و [گوش دل‌] ایشان را ناشنوا و چشمهایشان را نابینا کرده است."/>
		<aya index="24" text="آیا به آیات قرآن نمی‌اندیشند؟ یا [مگر] بر دلهایشان قفلهایی نهاده شده است؟"/>
		<aya index="25" text="بی‌گمان، کسانی که پس از آنکه [راه‌] هدایت بر آنان روشن شد [به حقیقت‌] پشت کردند، شیطان آنان را فریفت و به آرزوهای دور و درازشان انداخت."/>
		<aya index="26" text="چرا که آنان به کسانی که آنچه را خدا نازل کرده خوش نمی‌داشتند، گفتند: «ما در کار [مخالفت‌] تا حدودی از شما اطاعت خواهیم کرد.» و خدا از همداستانی آنان آگاه است."/>
		<aya index="27" text="پس چگونه [تاب می‌آورند] وقتی که فرشتگان [عذاب‌]، جانشان را می‌ستانند و بر چهره و پشت آنان تازیانه می‌نوازند؟"/>
		<aya index="28" text="زیرا آنان از آنچه خدا را به خشم آورده پیروی کرده‌اند و خرسندیش را خوش نداشتند؛ پس اعمالشان را باطل گردانید."/>
		<aya index="29" text="آیا کسانی که در دلهایشان مرضی هست، پنداشتند که خدا هرگز کینه آنان را آشکار نخواهد کرد؟"/>
		<aya index="30" text="و اگر بخواهیم، قطعاً آنان را به تو می‌نمایانیم، در نتیجه ایشان را به سیمای [حقیقی‌]شان می‌شناسی و از آهنگ سخن به [حال‌] آنان پی خواهی برد؛ و خداست که کارهای شما را می‌داند."/>
		<aya index="31" text="و البته شما را می‌آزماییم تا مجاهدان و شکیبایان شما را باز شناسانیم، و گزارشهای [مربوط به‌] شما را رسیدگی کنیم."/>
		<aya index="32" text="کسانی که کافر شدند و [مردم را] از راه خدا باز داشتند و پس از آنکه راه هدایت بر آنان آشکار شد، با پیامبر [خدا] در افتادند، هرگز به خدا گزندی نمی‌رسانند؛ و به زودی [خدا] کرده‌هایشان را تباه خواهد کرد."/>
		<aya index="33" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، خدا را اطاعت کنید و از پیامبر [او نیز] اطاعت نمایید، و کرده‌های خود را تباه مکنید."/>
		<aya index="34" text="آنان که کفر ورزیدند و مانع راه خدا شدند، سپس در حال کفر مردند، هرگز خدا از آنان درنخواهد گذشت."/>
		<aya index="35" text="پس سستی نورزید و [کافران را] به آشتی مخوانید [که‌] شما برترید و خدا با شماست و از [ارزش‌] کارهایتان هرگز نخواهد کاست."/>
		<aya index="36" text="زندگی این دنیا لهو و لعبی بیش نیست، و اگر ایمان بیاورید و پروا بدارید [خدا] پاداش شما را می‌دهد و اموالتان را [در عوض‌] نمی‌خواهد."/>
		<aya index="37" text="اگر [اموال‌] شما را بخواهد و به اصرار از شما طلب کند بخل می‌ورزید، و کینه‌های شما را برملا می‌کند."/>
		<aya index="38" text="شما همان [مردمی‌] هستید که برای انفاق در راه خدا فرا خوانده شده‌اید. پس برخی از شما بخل می‌ورزند، و هر کس بخل ورزد تنها به زیان خود بخل ورزیده، و [گرنه‌] خدا بی‌نیاز است و شما نیازمندید؛ و اگر روی برتابید [خدا] جای شما را به مردمی غیر از شما خواهد داد که مانند شما نخواهند بود."/>
	</sura>
	<sura index="48" name="">
		<aya index="1" text="ما تو را پیروزی بخشیدیم [چه‌] پیروزی درخشانی!"/>
		<aya index="2" text="تا خداوند از گناه گذشته و آینده تو درگذرد و نعمت خود را بر تو تمام گرداند و تو را به راهی راست هدایت کند."/>
		<aya index="3" text="و تو را به نصرتی ارجمند یاری نماید."/>
		<aya index="4" text="اوست آن کس که در دلهای مؤمنان آرامش را فرو فرستاد تا ایمانی بر ایمان خود بیفزایند. و سپاهیان آسمانها و زمین از آن خداست، و خدا همواره دانای سنجیده‌کار است."/>
		<aya index="5" text="تا مردان و زنانی را که ایمان آورده‌اند در باغهایی که از زیر [درختان‌] آن جویبارها روان است، درآورد و در آن جاویدان بدارد، و بدیهایشان را از آنان بزداید؛ و این [فرجام نیک‌] در پیشگاه خدا کامیابی بزرگی است."/>
		<aya index="6" text="و [تا] مردان و زنان نفاق‌پیشه و مردان و زنان مشرک را که به خدا گمان بد برده‌اند، عذاب کند؛ بد زمانه بر آنان باد. و خدا بر ایشان خشم نموده و لعنتشان کرده و جهنم را برای آنان آماده گردانیده و [چه‌] بد سرانجامی است،"/>
		<aya index="7" text="و سپاهیان آسمانها و زمین از آن خداست، و خدا همواره شکست‌ناپذیر سنجیده‌کار است."/>
		<aya index="8" text="[ای پیامبر،] ما تو را [به سمت‌] گواه و بشارتگر و هشداردهنده‌ای فرستادیم."/>
		<aya index="9" text="تا به خدا و فرستاده‌اش ایمان آورید و او را یاری کنید و ارجش نهید، و [خدا] را بامدادان و شامگاهان به پاکی بستایید."/>
		<aya index="10" text="در حقیقت، کسانی که با تو بیعت می‌کنند، جز این نیست که با خدا بیعت می‌کنند؛ دست خدا بالای دستهای آنان است. پس هر که پیمان‌شکنی کند، تنها به زیان خود پیمان می‌شکند، و هر که بر آنچه با خدا عهد بسته وفادار بماند، به زودی خدا پاداشی بزرگ به او می‌بخشد."/>
		<aya index="11" text="برجای‌ماندگان بادیه‌نشین به زودی به تو خواهند گفت: «اموال ما و کسانمان ما را گرفتار کردند، برای ما آمرزش بخواه.» چیزی را که در دلهایشان نیست بر زبان خویش می‌رانند. بگو: «اگر خدا بخواهد به شما زیانی یا سودی برساند چه کسی در برابر او برای شما اختیار چیزی را دارد؟ بلکه [این‌] خداست که به آنچه می‌کنید همواره آگاه است."/>
		<aya index="12" text="[نه چنان بود،] بلکه پنداشتید که پیامبر و مؤمنان هرگز به خانمان خود بر نخواهند گشت، و این [پندار] در دلهایتان نمودی خوش یافت، و گمان بد کردید، و شما مردمی در خور هلاکت بودید.»"/>
		<aya index="13" text="و هر کس به خدا و پیامبر او ایمان نیاورده است [بداند که‌] ما برای کافران آتشی سوزان آماده کرده‌ایم."/>
		<aya index="14" text="و فرمانروایی آسمانها و زمین از آن خداست: هر که را بخواهد می‌بخشاید و هر که را بخواهد عذاب می‌کند، و خدا همواره آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="15" text="چون به [قصد] گرفتن غنایم روانه شدید، به زودی برجای‌ماندگان خواهند گفت: «بگذارید ما [هم‌] به دنبال شما بیاییم.» [این گونه‌] می‌خواهند دستور خدا را دگرگون کنند. بگو: «هرگز از پی ما نخواهید آمد. آری، خدا از پیش در باره شما چنین فرموده.» پس به زودی خواهند گفت: «[نه،] بلکه بر ما رشگ می‌برید.» [نه چنین است‌] بلکه جز اندکی درنمی‌یابند."/>
		<aya index="16" text="به برجای‌ماندگان بادیه‌نشین بگو: «به زودی به سوی قومی سخت زورمند دعوت خواهید شد که با آنان بجنگید یا اسلام آورند. پس اگر فرمان برید خدا شما را پاداش نیک می‌بخشد، و اگر -همچنان که پیشتر پشت کردید- [باز هم‌] روی بگردانید، شما را به عذابی پردرد معذب می‌دارد.»"/>
		<aya index="17" text="بر نابینا گناهی نیست و بر لنگ گناهی نیست و بر بیمار گناهی نیست [که در جهاد شرکت نکنند]؛ و هر کس خدا و پیامبر او را فرمان برد، وی را در باغهایی که از زیر [درختان‌] آن نهرهایی روان است درمی‌آورد، و هر کس روی برتابد، به عذابی دردناک معذبش می‌دارد."/>
		<aya index="18" text="به راستی خدا هنگامی که مؤمنان، زیر آن درخت با تو بیعت می‌کردند از آنان خشنود شد، و آنچه در دلهایشان بود بازشناخت و بر آنان آرامش فرو فرستاد و پیروزی نزدیکی به آنها پاداش داد."/>
		<aya index="19" text="و [نیز] غنیمتهای فراوانی خواهند گرفت، و خدا همواره نیرومند سنجیده‌کار است."/>
		<aya index="20" text="و خدا به شما غنیمتهای فراوان [دیگری‌] وعده داده که به زودی آنها را خواهید گرفت، و این [پیروزی‌] را برای شما پیش انداخت، و دستهای مردم را از شما کوتاه ساخت، و تا برای مؤمنان نشانه‌ای باشد و شما را به راه راست هدایت کند."/>
		<aya index="21" text="و [غنیمتهای‌] دیگر[ی نیز هست‌] که شما بر آنها دست نیافته‌اید [و] خدا بر آنها نیک احاطه دارد، و همواره خداوند بر هر چیزی تواناست."/>
		<aya index="22" text="و اگر کسانی که کافر شدند، به جنگ با شما برخیزند، قطعاً پشت خواهند کرد، و دیگر یار و یاوری نخواهند یافت."/>
		<aya index="23" text="سنّت الهی از پیش همین بوده، و در سنّت الهی هرگز تغییری نخواهی یافت."/>
		<aya index="24" text="و اوست همان کسی که در دل مکه -پس از پیروزکردن شما بر آنان- دستهای آنها را از شما و دستهای شما را از ایشان کوتاه گردانید، و خدا به آنچه می‌کنید همواره بیناست."/>
		<aya index="25" text="آنها بودند که کفر ورزیدند و شما را از مسجد الحرام بازداشتند و نگذاشتند قربانی [شما] که بازداشته شده بود به محلش برسد، و اگر [در مکه‌] مردان و زنان با ایمانی نبودند که [ممکن بود] بی‌آنکه آنان را بشناسید، ندانسته پایمالشان کنید و تاوانشان بر شما بماند [فرمان حمله به مکه می‌دادیم‌] تا خدا هر که را بخواهد در جوار رحمت خویش درآورد. اگر [کافر و مؤمن‌] از هم متمایز می‌شدند، قطعاً کافران را به عذاب دردناکی معذب می‌داشتیم."/>
		<aya index="26" text="آنگاه که کافران در دلهای خود، تعصّب [آن هم‌] تعصّب جاهلیّت ورزیدند، پس خدا آرامش خود را بر فرستاده خویش و بر مؤمنان فرو فرستاد، و آرمان تقوا را ملازم آنان ساخت، و [در واقع‌] آنان به [رعایت ]آن [آرمان‌] سزاوارتر و شایسته [اتصاف به‌] آن بودند، و خدا همواره بر هر چیزی داناست."/>
		<aya index="27" text="حقاً خدا رؤیای پیامبر خود را تحقّق بخشید [که دیده بود:] شما بدون شکّ، به خواست خدا در حالی که سر تراشیده و موی [و ناخن‌] کوتاه کرده‌اید، با خاطری آسوده در مسجد الحرام درخواهید آمد. خدا آنچه را که نمی‌دانستید دانست، و غیر از این، پیروزی نزدیکی [برای شما] قرار داد."/>
		<aya index="28" text="اوست کسی که پیامبر خود را به [قصد] هدایت، با آیین درست روانه ساخت، تا آن را بر تمام ادیان پیروز گرداند و گواه‌بودن خدا کفایت می‌کند."/>
		<aya index="29" text="محمد [ص‌] پیامبر خداست؛ و کسانی که با اویند، بر کافران، سختگیر [و] با همدیگر مهربانند. آنان را در رکوع و سجود می‌بینی. فضل و خشنودی خدا را خواستارند. علامت [مشخصّه‌] آنان بر اثر سجود در چهره‌هایشان است. این صفت ایشان است در تورات، و مثَل آنها در انجیل چون کشته‌ای است که جوانه خود برآورد و آن را مایه دهد تا ستبر شود و بر ساقه‌های خود بایستد و دهقانان را به شگفت آورد، تا از [انبوهی‌] آنان [خدا] کافران را به خشم دراندازد. خدا به کسانی از آنان که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند، آمرزش و پاداش بزرگی وعده داده‌است."/>
	</sura>
	<sura index="49" name="">
		<aya index="1" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، در برابر خدا و پیامبرش [در هیچ کاری‌] پیشی مجویید و از خدا پروا بدارید که خدا شنوای داناست."/>
		<aya index="2" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، صدایتان را بلندتر از صدای پیامبر مکنید، و همچنانکه بعضی از شما با بعضی دیگر بلند سخن می‌گویید با او به صدای بلند سخن مگویید، مبادا بی‌آنکه بدانید کرده‌هایتان تباه شود."/>
		<aya index="3" text="کسانی که پیش پیامبر خدا صدایشان را فرو می‌کشند همان کسانند که خدا دلهایشان را برای پرهیزگاری امتحان کرده است؛ آنان را آمرزش و پاداشی بزرگ است."/>
		<aya index="4" text="کسانی که تو را از پشت اتاقها[ی مسکونی تو] به فریاد می‌خوانند، بیشترشان نمی‌فهمند."/>
		<aya index="5" text="و اگر صبر کنند تا بر آنان درآیی، مسلماً برایشان بهتر است و خدا آمرزنده و مهربان است."/>
		<aya index="6" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، اگر فاسقی برایتان خبری آورد، نیک وارسی کنید، مبادا به نادانی گروهی را آسیب برسانید و [بعد،] از آنچه کرده‌اید پشیمان شوید."/>
		<aya index="7" text="و بدانید که پیامبر خدا در میان شماست. اگر در بسیاری از کارها از [رأی و میل‌] شما پیروی کند، قطعاً دچار زحمت می‌شوید، لیکن خدا ایمان را برای شما دوست‌داشتنی گردانید و آن را در دلهای شما بیاراست و کفر و پلیدکاری و سرکشی را در نظرتان ناخوشایند ساخت. آنان [که چنین‌اند] ره‌یافتگانند."/>
		<aya index="8" text="[و این‌] بخششی از خدا و نعمتی [از اوست‌]، و خدا دانای سنجیده‌کار است."/>
		<aya index="9" text="و اگر دو طایفه از مؤمنان با هم بجنگند، میان آن دو را اصلاح دهید، و اگر [باز] یکی از آن دو بر دیگری تعدّی کرد، با آن [طایفه‌ای‌] که تعدّی می‌کند بجنگید تا به فرمان خدا بازگردد. پس اگر باز گشت، میان آنها را دادگرانه سازش دهید و عدالت کنید، که خدا دادگران را دوست می‌دارد."/>
		<aya index="10" text="در حقیقت مؤمنان با هم برادرند، پس میان برادرانتان را سازش دهید و از خدا پروا بدارید، امید که مورد رحمت قرار گیرید."/>
		<aya index="11" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، نباید قومی قوم دیگر را ریشخند کند، شاید آنها از اینها بهتر باشند، و نباید زنانی زنان [دیگر] را [ریشخند کنند ]، شاید آنها از اینها بهتر باشند، و از یکدیگر عیب مگیرید، و به همدیگر لقبهای زشت مدهید؛ چه ناپسندیده است نام زشت پس از ایمان. و هر که توبه نکرد آنان خود ستمکارند."/>
		<aya index="12" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، از بسیاری از گمانها بپرهیزید که پاره‌ای از گمانها گناه است، و جاسوسی مکنید، و بعضی از شما غیبت بعضی نکند؛ آیا کسی از شما دوست دارد که گوشت برادر مرده‌اش را بخورد؟ از آن کراهت دارید. [پس‌] از خدا بترسید، که خدا توبه‌پذیر مهربان است."/>
		<aya index="13" text="ای مردم، ما شما را از مرد و زنی آفریدیم، و شما را ملّت ملّت و قبیله قبیله گردانیدیم تا با یکدیگر شناسایی متقابل حاصل کنید. در حقیقت ارجمندترین شما نزد خدا پرهیزگارترین شماست. بی‌تردید، خداوند دانای آگاه است."/>
		<aya index="14" text="[برخی از] بادیه‌نشینان گفتند: «ایمان آوردیم.» بگو: «ایمان نیاورده‌اید، لیکن بگویید: اسلام آوردیم. و هنوز در دلهای شما ایمان داخل نشده است. و اگر خدا و پیامبر او را فرمان برید از [ارزش‌] کرده‌هایتان چیزی کم نمی‌کند. خدا آمرزنده مهربان است.»"/>
		<aya index="15" text="در حقیقت، مؤمنان کسانی‌اند که به خدا و پیامبر او گرویده و [دیگر] شکّ نیاورده و با مال و جانشان در راه خدا جهاد کرده‌اند؛ اینانند که راستکردارند."/>
		<aya index="16" text="بگو: «آیا خدا را از دین‌[داری‌] خود خبر می‌دهید؟ و حال آنکه خدا آنچه را که در زمین است می‌داند، و خدا به همه چیز داناست."/>
		<aya index="17" text="از اینکه اسلام آورده‌اند بر تو منّت می‌نهند؛ بگو: «بر من از اسلام‌آوردنتان منّت مگذارید، بلکه [این‌] خداست که با هدایت‌کردن شما به ایمان، بر شما منّت می‌گذارد، اگر راستگو باشید."/>
		<aya index="18" text="خداست که نهفته آسمانها و زمین را می‌داند و خدا[ست که‌] به آنچه می‌کنید بیناست.»"/>
	</sura>
	<sura index="50" name="">
		<aya index="1" text="قاف، سوگند به قرآن باشکوه،"/>
		<aya index="2" text="[که آنان نگرویدند،] بلکه از اینکه هشداردهنده‌ای از خودشان برایشان آمد، در شگفت شدند و کافران گفتند: «این [محمّد و حکایت معاد] چیزی عجیب است»"/>
		<aya index="3" text="«آیا چون مُردیم و خاک شدیم [زنده می‌شویم‌]؟ این بازگشتی بعید است.»"/>
		<aya index="4" text="قطعاً دانسته‌ایم که زمین [چه مقدار] از اجسادشان فرو می‌کاهد. و پیش ما کتاب ضبطکننده‌ای است."/>
		<aya index="5" text="[نه،] بلکه حقیقت را، وقتی برایشان آمد، دروغ خواندند، و آنها در کاری سردرگم [مانده‌]اند."/>
		<aya index="6" text="مگر به آسمان بالای سرشان ننگریسته‌اند که چگونه آن را ساخته و زینتش داده‌ایم و برای آن هیچ گونه شکافتگی نیست."/>
		<aya index="7" text="و زمین را گستردیم و در آن لنگر[آسا کوه‌]ها فرو افکندیم و در آن از هر گونه جفت دل‌انگیز رویانیدیم."/>
		<aya index="8" text="[تا] برای هر بنده توبه‌کاری بینش‌افزا و پندآموز باشد."/>
		<aya index="9" text="و از آسمان، آبی پر برکت فرود آوردیم، پس بدان [وسیله‌] باغها و دانه‌های دروکردنی رویانیدیم."/>
		<aya index="10" text="و درختان تناور خرما که خوشه‌[های‌] روی هم چیده دارند."/>
		<aya index="11" text="[اینها همه‌] برای روزیِ بندگان [من‌] است، و با آن [آب‌] سرزمین مرده‌ای را زنده گردانیدیم؛ رستاخیز [نیز] چنین است."/>
		<aya index="12" text="پیش از ایشان قوم نوح و اصحاب رَسّ و ثمود،"/>
		<aya index="13" text="و عاد و فرعون و برادران لوط،"/>
		<aya index="14" text="و بیشه‌نشینان و قوم تُبّع به تکذیب پرداختند؛ همگی فرستادگان [ما] را به دروغ گرفتند و [در نتیجه‌] تهدید [من‌] واجب آمد."/>
		<aya index="15" text="مگر از آفرینش نخستین [خود] به تنگ آمدیم؟ [نه!] بلکه آنها از خلق جدید در شبهه‌اند."/>
		<aya index="16" text="و ما انسان را آفریده‌ایم و می‌دانیم که نفس او چه وسوسه‌ای به او می‌کند، و ما از شاهرگ [او] به او نزدیکتریم."/>
		<aya index="17" text="آنگاه که دو [فرشته‌] دریافت‌کننده از راست و از چپ، مراقب نشسته‌اند."/>
		<aya index="18" text="[آدمی‌] هیچ سخنی را به لفظ درنمی‌آورد مگر اینکه مراقبی آماده نزد او [آن را ضبط می‌کند]."/>
		<aya index="19" text="و سکرات مرگ، به راستی در رسید؛ این همان است که از آن می‌گریختی؛"/>
		<aya index="20" text="و در صور دمیده شود؛ این است روز تهدید [من‌]."/>
		<aya index="21" text="و هر کسی می‌آید [در حالی که‌] با او سوق‌دهنده و گواهی‌دهنده‌ای است."/>
		<aya index="22" text="[به او می‌گویند:] «واقعاً که از این [حال‌] سخت در غفلت بودی. و[لی‌] ما پرده‌ات را [از جلوی چشمانت‌] برداشتیم و دیده‌ات امروز تیز است.»"/>
		<aya index="23" text="و [فرشته‌] همنشین او می‌گوید: «این است آنچه پیش من آماده است [و ثبت کرده‌ام‌].»"/>
		<aya index="24" text="[به آن دو فرشته خطاب می‌شود:] «هر کافر سرسختی را در جهنم فروافکنید،"/>
		<aya index="25" text="[هر] بازدارنده از خیری، [هر] متجاوز شکاکی"/>
		<aya index="26" text="که با خداوند، خدایی دیگر قرار داد. [ای دو فرشته،] او را در عذاب شدید فرو افکنید."/>
		<aya index="27" text="[شیطان‌] همدمش می‌گوید: «پروردگار ما، من او را به عصیان وانداشتم، لیکن [خودش‌] در گمراهی دور و درازی بود.»"/>
		<aya index="28" text="[خدا] می‌فرماید: «در پیشگاه من با همدیگر مستیزید [که‌] از پیش به شما هشدار داده بودم."/>
		<aya index="29" text="پیش من حکم دگرگون نمی‌شود، و من [نسبت‌] به بندگانم بیدادگر نیستم.»"/>
		<aya index="30" text="آن روز که [ما] به دوزخ می‌گوییم: «آیا پر شدی؟» و می‌گوید: «آیا باز هم هست؟»"/>
		<aya index="31" text="و بهشت را برای پرهیزگاران نزدیک گردانند، بی‌آنکه دور باشد."/>
		<aya index="32" text="[و به آنان گویند:] این همان است که وعده یافته‌اید [و] برای هر توبه‌کار نگهبان [حدود خدا] خواهد بود:"/>
		<aya index="33" text="آنکه در نهان از خدای بخشنده بترسد و با دلی توبه‌کار [باز] آید."/>
		<aya index="34" text="به سلامت [و شادکامی‌] در آن درآیید [که‌] این روز جاودانگی است."/>
		<aya index="35" text="هر چه بخواهند در آنجا دارند، و پیش ما فزونتر [هم‌] هست."/>
		<aya index="36" text="و چه بسا نسلها که پیش از ایشان هلاک کردیم که [بس‌] نیرومندتر از اینان بودند و در شهرها پرسه زده بودند [اما سرانجام‌] مگر گریزگاهی بود؟"/>
		<aya index="37" text="قطعاً در این [عقوبتها] برای هر صاحبدل و حق نیوشی که خود به گواهی ایستد، عبرتی است."/>
		<aya index="38" text="و در حقیقت، آسمانها و زمین و آنچه را که میان آن دو است در شش هنگام آفریدیم و احساس ماندگی نکردیم."/>
		<aya index="39" text="و بر آنچه می‌گویند صبر کن، و پیش از برآمدن آفتاب و پیش از غروب، به ستایش پروردگارت تسبیح گوی."/>
		<aya index="40" text="و پاره‌ای از شب و به دنبال سجود [به صورت تعقیب و نافله‌] او را تسبیح گوی."/>
		<aya index="41" text="و روزی که منادی از جایی نزدیک ندا درمی‌دهد، به گوش باش."/>
		<aya index="42" text="روزی که فریاد [رستاخیز] را به حق می‌شنوند، آن [روز] روز بیرون آمدن [از زمین‌] است."/>
		<aya index="43" text="ماییم که خود، زندگی می‌بخشیم و به مرگ می‌رسانیم و برگشت به سوی ماست."/>
		<aya index="44" text="روزی که زمین به سرعت از [اجساد] آنان جدا و شکافته می‌شود؛ این حشری است که بر ما آسان خواهد بود."/>
		<aya index="45" text="ما به آنچه می‌گویند داناتریم، و تو به زور وادارنده آنان نیستی؛ پس به [وسیله‌] قرآن هر که را از تهدید [من‌] می‌ترسد پند ده."/>
	</sura>
	<sura index="51" name="">
		<aya index="1" text="سوگند به بادهای ذره‌افشان،"/>
		<aya index="2" text="و ابرهای گرانبار،"/>
		<aya index="3" text="و سبک سیران،"/>
		<aya index="4" text="و تقسیم‌کنندگان کار[ها]،"/>
		<aya index="5" text="که آنچه وعده داده شده‌اید راست است،"/>
		<aya index="6" text="و [روز] پاداش واقعیت دارد."/>
		<aya index="7" text="سوگند به آسمان مشبّک،"/>
		<aya index="8" text="که شما [درباره قرآن‌] در سخنی گوناگونید."/>
		<aya index="9" text="[بگوی‌] تا هر که از آن برگشته، برگشته باشد."/>
		<aya index="10" text="مرگ بر دروغپردازان!"/>
		<aya index="11" text="همانان که در ورطه نادانی بی‌خبرند."/>
		<aya index="12" text="پرسند: «روز پاداش کی است؟»"/>
		<aya index="13" text="همان روز که آنان بر آتش، عقوبت [و آزموده‌] شوند."/>
		<aya index="14" text="عذاب [موعود] خود را بچشید، این است همان [بلایی‌] که با شتاب خواستار آن بودید."/>
		<aya index="15" text="پرهیزگاران در باغها و چشمه سارانند."/>
		<aya index="16" text="آنچه را پروردگارشان عطا فرموده می‌گیرند، زیرا که آنها پیش از این نیکوکار بودند."/>
		<aya index="17" text="و از شب اندکی را می‌غنودند."/>
		<aya index="18" text="و در سحرگاهان [از خدا] طلب آمرزش می‌کردند."/>
		<aya index="19" text="و در اموالشان برای سائل و محروم حقی [معین‌] بود."/>
		<aya index="20" text="و روی زمین برای اهل یقین نشانه‌هایی [متقاعدکننده‌] است،"/>
		<aya index="21" text="و در خود شما؛ پس مگر نمی‌بینید؟"/>
		<aya index="22" text="و روزی شما و آنچه وعده داده شده‌اید در آسمان است."/>
		<aya index="23" text="پس سوگند به پروردگار آسمان و زمین، که واقعاً او حق است همان گونه که خود شما سخن می‌گویید."/>
		<aya index="24" text="آیا خبر مهمانان ارجمند ابراهیم به تو رسید؟"/>
		<aya index="25" text="چون بر او درآمدند؛ پس سلام گفتند. گفت: «سلام، مردمی ناشناسید.»"/>
		<aya index="26" text="پس آهسته به سوی زنش رفت و گوساله‌ای فربه [و بریان‌] آورد."/>
		<aya index="27" text="آن را به نزدیکشان برد [و] گفت: «مگر نمی‌خورید؟»"/>
		<aya index="28" text="و [در دلش‌] از آنان احساس ترسی کرد. گفتند: «مترس.» و او را به پسری دانا مژده دادند."/>
		<aya index="29" text="و زنش با فریادی [از شگفتی‌] سر رسید و بر چهره خود زد و گفت: «زنی پیر نازا [چگونه بزاید]؟»"/>
		<aya index="30" text="گفتند: «پروردگارت چنین فرموده است. او خود حکیم داناست.»"/>
		<aya index="31" text="[ابراهیم‌] گفت: «ای فرستادگان، مأموریت شما چیست؟»"/>
		<aya index="32" text="گفتند: «ما به سوی مردمی پلیدکار فرستاده شده‌ایم،"/>
		<aya index="33" text="تا سنگهایی از گِل رُس بر [سر] آنان فرو فرستیم."/>
		<aya index="34" text="[که‌] نزد پروردگارت برای مسرفان نشان‌گذاری شده است."/>
		<aya index="35" text="پس هر که از مؤمنان در آن [شهرها] بود بیرون بردیم."/>
		<aya index="36" text="و[لی‌] در آنجا جز یک خانه از فرمانبران [خدا بیشتر] نیافتیم."/>
		<aya index="37" text="و در آنجا برای آنها که از عذاب پر درد می‌ترسند، عبرتی به جای گذاشتیم."/>
		<aya index="38" text="و [نیز] در [ماجرای‌] موسی، چون او را با حجتی آشکار به سوی فرعون گسیل داشتیم."/>
		<aya index="39" text="پس [فرعون‌] با ارکان [دولت‌] خود روی برتافت و گفت: «[این شخص،] ساحر یا دیوانه‌ای است.»"/>
		<aya index="40" text="[تا] او و سپاهیانش را گرفتیم و آنان را در دریا افکندیم در حالی که او [در آخرین لحظه‌] نکوهشگر [خود] بود."/>
		<aya index="41" text="و در [ماجرای‌] عاد [نیز]، چون بر [سر] آنها آن باد مُهلِک را فرستادیم."/>
		<aya index="42" text="به هر چه می‌وزید آن را چون خاکستر استخوان مرده می‌گردانید."/>
		<aya index="43" text="و در [ماجرای‌] ثمود [نیز عبرتی بود]، آنگاه که به ایشان گفته شد: «تا چندی برخوردار شوید.»"/>
		<aya index="44" text="تا [آنکه‌] از فرمان پروردگار خود سر برتافتند و در حالی که آنها می‌نگریستند، آذرخش آنان را فرو گرفت."/>
		<aya index="45" text="در نتیجه نه توانستند به پای خیزند و نه طلب یاری کنند."/>
		<aya index="46" text="و قوم نوح [نیز] پیش از آن [اقوام نامبرده همین گونه هلاک شدند]، زیرا آنها مردمی نافرمان بودند."/>
		<aya index="47" text="و آسمان را به قدرت خود برافراشتیم، و بی‌گمان، ما [آسمان‌]گستریم!"/>
		<aya index="48" text="و زمین را گسترانیده‌ایم و چه نیکو گسترندگانیم."/>
		<aya index="49" text="و از هر چیزی دو گونه [یعنی نر و ماده‌] آفریدیم، امید که شما عبرت گیرید."/>
		<aya index="50" text="پس به سوی خدا بگریزید، که من شما را از طرف او بیم‌دهنده‌ای آشکارم."/>
		<aya index="51" text="و با خدا معبودی دیگر قرار مدهید که من از جانب او هشداردهنده‌ای آشکارم."/>
		<aya index="52" text="بدین سان بر کسانی که پیش از آنها بودند هیچ پیامبری نیامد جز اینکه گفتند: «ساحر یا دیوانه‌ای است.»"/>
		<aya index="53" text="آیا همدیگر را به این [سخن‌] سفارش کرده بودند؟ [نه!] بلکه آنان مردمی سرکش بودند."/>
		<aya index="54" text="پس، از آنان روی بگردان، که تو در خور نکوهش نیستی."/>
		<aya index="55" text="و پند ده، که مؤمنان را پند سود بخشد."/>
		<aya index="56" text="و جن و انس را نیافریدم جز برای آنکه مرا بپرستند."/>
		<aya index="57" text="از آنان هیچ روزیی نمی‌خواهم، و نمی‌خواهم که مرا خوراک دهند."/>
		<aya index="58" text="خداست که خود روزی بخش نیرومند استوار است."/>
		<aya index="59" text="پس برای کسانی که ستم کردند بهره‌ای است از عذاب، همانند بهره عذاب یاران [قبلی‌]شان. پس [بگو:] در خواستن عذاب از من، شتابزدگی نکنند."/>
		<aya index="60" text="پس وای بر کسانی که کافر شده‌اند از آن روزی که وعده یافته‌اند."/>
	</sura>
	<sura index="52" name="">
		<aya index="1" text="سوگند به طور،"/>
		<aya index="2" text="و کتابی نگاشته شده،"/>
		<aya index="3" text="در طوماری گسترده؛"/>
		<aya index="4" text="سوگند به آن خانه آباد [خدا]؛"/>
		<aya index="5" text="سوگند به بام بلند [آسمان‌]،"/>
		<aya index="6" text="و آن دریای سرشار [و افروخته‌]،"/>
		<aya index="7" text="که عذاب پروردگارت واقع‌شدنی است؛"/>
		<aya index="8" text="آن را هیچ بازدارنده‌ای نیست."/>
		<aya index="9" text="روزی که آسمان سخت در تب و تاب افتد،"/>
		<aya index="10" text="و کوهها [جمله‌] به حرکت درآیند."/>
		<aya index="11" text="پس وای بر تکذیب‌کنندگان در آن روز."/>
		<aya index="12" text="آنان که به یاوه سرگرمند."/>
		<aya index="13" text="روزی که به سوی آتش جهنم کشیده می‌شوند [چه‌] کشیدنی."/>
		<aya index="14" text="[و به آنان گویند:] «این همان آتشی است که دروغش می‌پنداشتید."/>
		<aya index="15" text="آیا این افسون است؟ یا شما [درست‌] نمی‌بینید؟"/>
		<aya index="16" text="به آن درآیید؛ خواه بشکیبید یا نشکیبید، به حال شما یکسان است. تنها به آنچه می‌کردید مجازات می‌یابید.»"/>
		<aya index="17" text="پرهیزگاران در باغهایی و [در] ناز و نعمتند."/>
		<aya index="18" text="به آنچه پروردگارشان به آنان داده دلشادند، و پروردگارشان آنها را از عذاب دوزخ مصون داشته است."/>
		<aya index="19" text="[به آنان گویند:] «به [پاداش‌] آنچه به جای می‌آوردید بخورید و بنوشید؛ گواراتان باد!»"/>
		<aya index="20" text="بر تختهایی ردیف هم تکیه زده‌اند و حوران درشت‌چشم را همسر آنان گردانده‌ایم."/>
		<aya index="21" text="و کسانی که گرویده و فرزندانشان آنها را در ایمان پیروی کرده‌اند، فرزندانشان را به آنان ملحق خواهیم کرد و چیزی از کار[ها]شان را نمی‌کاهیم. هر کسی در گرو دستاورد خویش است."/>
		<aya index="22" text="با [هر نوع‌] میوه و گوشتی که دلخواه آنهاست آنان را مدد [و تقویت‌] می‌کنیم."/>
		<aya index="23" text="در آنجا جامی از دست هم می‌ربایند [و بر سرش همچشمی می‌کنند] که در آن نه یاوه گویی است و نه گناه."/>
		<aya index="24" text="و برای [خدمت‌] آنان پسرانی است که بر گردشان همی‌گردند، انگاری آنها مرواریدی‌اند که [در صدف‌] نهفته است."/>
		<aya index="25" text="و برخی‌شان رو به برخی کنند [و] از هم پرسند،"/>
		<aya index="26" text="گویند: «ما پیشتر در میان خانواده خود بیمناک بودیم."/>
		<aya index="27" text="پس خدا بر ما منت نهاد و ما را از عذاب گرم [مرگبار] حفظ کرد."/>
		<aya index="28" text="ما از دیرباز او را می‌خواندیم، که او همان نیکوکار مهربان است.»"/>
		<aya index="29" text="پس اندرز ده که تو به لطف پروردگارت نه کاهنی و نه دیوانه."/>
		<aya index="30" text="یا می‌گویند: «شاعری است که انتظار مرگش را می‌بریم [و چشم به راه بد زمانه بر اوییم‌].»"/>
		<aya index="31" text="بگو: «منتظر باشید که من [نیز] با شما از منتظرانم.»"/>
		<aya index="32" text="آیا پندارهایشان آنان را به این [موضعگیری‌] وا می‌دارد یا [نه،] آنها مردمی سرکشند؟"/>
		<aya index="33" text="یا می‌گویند: «آن را بربافته.» [نه،] بلکه باور ندارند."/>
		<aya index="34" text="پس اگر راست می‌گویند، سخنی مثل آن بیاورند."/>
		<aya index="35" text="آیا از هیچ خلق شده‌اند؟ یا آنکه خودشان خالق [خود] هستند؟"/>
		<aya index="36" text="آیا آسمانها و زمین را [آنان‌] خلق کرده‌اند؟ [نه،] بلکه یقین ندارند."/>
		<aya index="37" text="آیا ذخایر پروردگار تو پیش آنهاست؟ یا ایشان تسلط [تام‌] دارند؟"/>
		<aya index="38" text="آیا نردبانی دارند که بر آن [بر شوند و] بشنوند؟ پس باید شنونده آنان برهانی آشکار بیاورد."/>
		<aya index="39" text="آیا خدا را دختران است و شما را پسران؟"/>
		<aya index="40" text="آیا از آنها مزدی مطالبه می‌کنی و آنان از [تعهّد ادای‌] تاوان گرانبارند؟"/>
		<aya index="41" text="آیا [علم‌] غیب پیش آنهاست و آنها می‌نویسند؟"/>
		<aya index="42" text="یا می‌خواهند نیرنگی بزنند؟ و [لی‌] آنان که کافر شده‌اند، خود دچار نیرنگ شده‌اند."/>
		<aya index="43" text="آیا ایشان را جز خدا معبودی است؟ منزّه است خدا از آنچه [با او] شریک می‌گردانند."/>
		<aya index="44" text="و اگر پاره‌سنگی را در حال سقوط از آسمان ببینند می‌گویند: «ابری متراکم است.»"/>
		<aya index="45" text="پس بگذارشان تا به آن روزی که در آن بیهوش می‌افتند برسند."/>
		<aya index="46" text="روزی که نیرنگشان به هیچ‌وجه به کارشان نیاید و حمایت نیابند."/>
		<aya index="47" text="و در حقیقت، غیر از این [مجازات‌]، عذابی [دیگر] برای کسانی که ظلم کرده‌اند خواهد بود، ولی بیشترشان نمی‌دانند [که آن عذاب چیست‌]."/>
		<aya index="48" text="و در برابر دستور پروردگارت شکیبایی پیشه کن که تو خود در حمایت مایی و هنگامی که [از خواب‌] بر می‌خیزی به نیایش پروردگارت تسبیح گوی."/>
		<aya index="49" text="و [نیز] پاره‌ای از شب، و در فروشدن ستارگان تسبیح‌گوی او باش."/>
	</sura>
	<sura index="53" name="">
		<aya index="1" text="سوگند به اختر [= قرآن‌] چون فرود می‌آید،"/>
		<aya index="2" text="[که‌] یار شما نه گمراه شده و نه در نادانی مانده؛"/>
		<aya index="3" text="و از سر هوس سخن نمی‌گوید."/>
		<aya index="4" text="این سخن بجز وحیی که وحی می‌شود نیست."/>
		<aya index="5" text="آن را [فرشته‌] شدیدالقوی به او فرا آموخت،"/>
		<aya index="6" text="[سروش‌] نیرومندی که [مسلّط] درایستاد."/>
		<aya index="7" text="در حالی که او در افق اعلی بود؛"/>
		<aya index="8" text="سپس نزدیک آمد و نزدیکتر شد،"/>
		<aya index="9" text="تا [فاصله‌اش‌] به قدر [طول‌] دو [انتهای‌] کمان یا نزدیکتر شد؛"/>
		<aya index="10" text="آنگاه به بنده‌اش آنچه را باید وحی کند، وحی فرمود."/>
		<aya index="11" text="آنچه را دل دید انکار[ش‌] نکرد."/>
		<aya index="12" text="آیا در آنچه دیده است با او جدال می‌کنید؟"/>
		<aya index="13" text="و قطعاً بار دیگری هم او را دیده است،"/>
		<aya index="14" text="نزدیک سدرالمنتهی،"/>
		<aya index="15" text="در همان جا که جنةالمأوی است."/>
		<aya index="16" text="آنگاه که درخت سدر را آنچه پوشیده بود، پوشیده بود."/>
		<aya index="17" text="دیده [اش‌] منحرف نگشت و [از حدّ] در نگذشت."/>
		<aya index="18" text="به راستی که [برخی‌] از آیات بزرگ پروردگار خود را بدید."/>
		<aya index="19" text="به من خبر دهید از لات و عزّی،"/>
		<aya index="20" text="و منات آن سومین دیگر،"/>
		<aya index="21" text="آیا [به خیالتان‌] برای شما پسر است و برای او دختر؟"/>
		<aya index="22" text="در این صورت، این تقسیم نادرستی است."/>
		<aya index="23" text="[این بتان‌] جز نامهایی بیش نیستند که شما و پدرانتان نامگذاری کرده‌اید [و] خدا بر [حقّانیّت‌] آنها هیچ دلیلی نفرستاده است. [آنان‌] جز گمان و آنچه را که دلخواهشان است پیروی نمی‌کنند، با آنکه قطعاً از جانب پروردگارشان هدایت برایشان آمده است."/>
		<aya index="24" text="مگر انسان آنچه را آرزو کند دارد؟"/>
		<aya index="25" text="آن سرا و این سرا از آن خداست."/>
		<aya index="26" text="و بسا فرشتگانی که در آسمانهایند [و] شفاعتشان به کاری نیاید، مگر پس از آنکه خدا به هر که خواهد و خشنود باشد اذن دهد."/>
		<aya index="27" text="در حقیقت، کسانی که آخرت را باور ندارند، فرشتگان را در نامگذاری به صورت مؤنّث نام می‌نهند."/>
		<aya index="28" text="و ایشان را به این [کار] معرفتی نیست. جز گمان [خود] را پیروی نمی‌کنند، و در واقع، گمان در [وصول به‌] حقیقت هیچ سودی نمی‌رساند."/>
		<aya index="29" text="پس، از هر کس که از یاد ما روی برتافته و جز زندگی دنیا را خواستار نبوده است، روی برتاب."/>
		<aya index="30" text="این منتهای دانش آنان است. پروردگار تو، خود به [حال‌] کسی که از راه او منحرف شده داناتر، و او به کسی که راه یافته [نیز] آگاه‌تر است."/>
		<aya index="31" text="و هر چه در آسمانها و هر چه در زمین است از آن خداست، تا کسانی را که بد کرده‌اند، به [سزای‌] آنچه انجام داده‌اند کیفر دهد، و آنان را که نیکی کرده‌اند، به نیکی پاداش دهد."/>
		<aya index="32" text="آنان که از گناهان بزرگ و زشتکاریها -جز لغزشهای کوچک- خودداری می‌ورزند، پروردگارت [نسبت به آنها] فراخ‌آمرزش است. وی از آن دم که شما را از زمین پدید آورد و از همان‌گاه که در شکمهای مادرانتان [در زهدان‌] نهفته بودید به [حال ]شما داناتر است، پس خودتان را پاک مشمارید. او به [حال‌] کسی که پرهیزگاری نموده داناتر است."/>
		<aya index="33" text="پس آیا آن کسی را که [از جهاد] روی برتافت دیدی؟"/>
		<aya index="34" text="و اندکی بخشید و [از باقی‌] امتناع ورزید."/>
		<aya index="35" text="آیا علم غیب پیش اوست و او می‌بیند؟"/>
		<aya index="36" text="یا بدانچه در صحیفه‌های موسی [آمده‌] خبر نیافته است؟"/>
		<aya index="37" text="و [نیز در نوشته‌های‌] همان ابراهیمی که وفا کرد:"/>
		<aya index="38" text="که هیچ بردارنده‌ای بار گناه دیگری را بر نمی‌دارد."/>
		<aya index="39" text="و اینکه برای انسان جز حاصل تلاش او نیست."/>
		<aya index="40" text="و [نتیجه‌] کوشش او به زودی دیده خواهد شد."/>
		<aya index="41" text="سپس هر چه تمامتر وی را پاداش دهند."/>
		<aya index="42" text="و اینکه پایان [کار] به سوی پروردگار توست."/>
		<aya index="43" text="و هم اوست که می‌خنداند و می‌گریاند."/>
		<aya index="44" text="و هم اوست که می‌میراند و زنده می‌گرداند."/>
		<aya index="45" text="و هم اوست که دو نوع می‌آفریند: نر و ماده،"/>
		<aya index="46" text="از نطفه‌ای چون فرو ریخته شود."/>
		<aya index="47" text="و هم پدید آوردن [عالم‌] دیگر بر [عهده‌] اوست."/>
		<aya index="48" text="و هم اوست که [شما را] بی‌نیاز کرد و سرمایه بخشید."/>
		<aya index="49" text="و هم اوست پروردگار ستاره «شِعری»."/>
		<aya index="50" text="و هم اوست که عادیان قدیم را هلاک کرد."/>
		<aya index="51" text="و ثمود را [نیز هلاک کرد] و [کسی را] باقی نگذاشت."/>
		<aya index="52" text="و پیشتر [از همه آنها] قوم نوح را، زیرا که آنان ستمگرتر و سرکش‌تر بودند."/>
		<aya index="53" text="و شهرها[ی سَدوم و عاموره‌] را فرو افکند."/>
		<aya index="54" text="پوشاند بر آن [دو شهر، از باران گوگردی‌] آنچه را پوشاند."/>
		<aya index="55" text="پس به کدام یک از نعمتهای پروردگارت تردید روا می‌داری؟"/>
		<aya index="56" text="این [پیامبر نیز] بیم‌دهنده‌ای از [جمله‌] بیم‌دهندگان نخستین است."/>
		<aya index="57" text="[وه چه‌] نزدیک گشت قیامت."/>
		<aya index="58" text="جز خدا کسی آشکارکننده آن نیست."/>
		<aya index="59" text="آیا از این سخن عجب دارید؟"/>
		<aya index="60" text="و می‌خندید و نمی‌گریید؟"/>
		<aya index="61" text="و شما در غفلتید."/>
		<aya index="62" text="پس خدا را سجده کنید و بپرستید."/>
	</sura>
	<sura index="54" name="">
		<aya index="1" text="نزدیک شد قیامت و از هم شکافت ماه."/>
		<aya index="2" text="و هر گاه نشانه‌ای ببینند روی بگردانند و گویند: «سحری دایم است.»"/>
		<aya index="3" text="و به تکذیب دست زدند و هوسهای خویش را دنبال کردند، و [لی‌] هر کاری را [آخر] قراری است."/>
		<aya index="4" text="و قطعاً از اخبار، آنچه در آن مایه انزجار [از کفر] است به ایشان رسید."/>
		<aya index="5" text="حکمت بالغه [حق این بود]، ولی هشدارها سود نکرد."/>
		<aya index="6" text="پس، از آنان روی برتاب. روزی که داعی [حق‌] به سوی امری دهشتناک دعوت می‌کند،"/>
		<aya index="7" text="در حالی که دیدگان خود را فروهشته‌اند، چون ملخهای پراکنده از گورها[ی خود] برمی‌آیند."/>
		<aya index="8" text="به سرعت سوی آن دعوتگر می‌شتابند. کافران می‌گویند: «امروز [چه‌] روز دشواری است.»"/>
		<aya index="9" text="پیش از آنان، قوم نوح [نیز] به تکذیب پرداختند و بنده ما را دروغزن خواندند و گفتند: «دیوانه‌ای است.» و [بسی‌] آزار کشید."/>
		<aya index="10" text="تا پروردگارش را خواند که: «من مغلوب شدم؛ به داد من برس!»"/>
		<aya index="11" text="پس درهای آسمان را به آبی ریزان گشودیم."/>
		<aya index="12" text="و از زمین چشمه‌ها جوشانیدیم تا آب [زمین و آسمان‌] برای امری که مقدّر شده بود به هم پیوستند."/>
		<aya index="13" text="و او را بر [کشتی‌] تخته‌دار و میخ‌آجین سوار کردیم."/>
		<aya index="14" text="[کشتی‌] زیر نظر ما روان بود. [این‌] پاداش کسی بود که مورد انکار واقع شده بود."/>
		<aya index="15" text="و به راستی آن [سفینه‌] را بر جای نهادیم [تا] عبرتی [باشد]؛ پس آیا پندگیرنده‌ای هست؟"/>
		<aya index="16" text="پس چگونه بود عذاب من و هشدارها[ی من‌]؟"/>
		<aya index="17" text="و قطعاً قرآن را برای پندآموزی آسان کرده‌ایم؛ پس آیا پندگیرنده‌ای هست؟"/>
		<aya index="18" text="عادیان به تکذیب پرداختند. پس چگونه بود عذاب من و هشدارها[ی من‌]؟"/>
		<aya index="19" text="ما بر [سر] آنان در روز شومی، به طور مداوم، تندبادی توفنده فرستادیم،"/>
		<aya index="20" text="[که‌] مردم را از جا می‌کند؛ گویی تنه‌های نخلی بودند که ریشه‌کن شده بودند."/>
		<aya index="21" text="پس چگونه بود عذاب من و هشدارها[ی من‌]؟"/>
		<aya index="22" text="و قطعاً قرآن را برای پندآموزی آسان کرده‌ایم، پس آیا پندگیرنده‌ای هست؟"/>
		<aya index="23" text="قوم ثمود هشداردهندگان را تکذیب کردند."/>
		<aya index="24" text="و گفتند: «آیا تنها بشری از خودمان را پیروی کنیم؟ در این صورت، ما واقعاً در گمراهی و جنون خواهیم بود.»"/>
		<aya index="25" text="«آیا از میان ما [وحی‌] بر او القا شده است؟ [نه،] بلکه او دروغگویی گستاخ است.»"/>
		<aya index="26" text="به زودی فردا بدانند دروغگوی گستاخ کیست."/>
		<aya index="27" text="ما برای آزمایش آنان [آن‌] ماده‌شتر را فرستادیم و [به صالح گفتیم:]«مراقب آنان باش و شکیبایی کن."/>
		<aya index="28" text="و به آنان خبر ده که آب میانشان بخش شده‌است: هر کدام را آب به نوبت خواهد بود.»"/>
		<aya index="29" text="پس رفیقشان را صدا کردند و [او] شمشیر کشید و [شتر را] پی کرد."/>
		<aya index="30" text="پس چگونه بود عذاب من و هشدارها[ی من‌]؟"/>
		<aya index="31" text="ما بر [سر]شان یک فریاد [مرگبار] فرستادیم و چون گیاه خشکیده [کومه‌ها] ریزریز شدند."/>
		<aya index="32" text="و قطعاً قرآن را برای پندآموزی آسان کردیم؛ پس آیا پندگیرنده‌ای هست؟"/>
		<aya index="33" text="قوم لوط هشداردهندگان را تکذیب کردند."/>
		<aya index="34" text="ما بر [سر] آنان سنگبارانی [انفجاری‌] فروفرستادیم [و] فقط خانواده لوط بودند که سحرگاهشان رهانیدیم."/>
		<aya index="35" text="[و این‌] رحمتی از جانب ما بود؛ هر که سپاس دارد، بدین‌سان [او را] پاداش می‌دهیم."/>
		<aya index="36" text="و [لوط] آنها را از عذاب ما سخت بیم داده بود، و[لی‌] در تهدیدها[ی ما] به جدال برخاستند."/>
		<aya index="37" text="و از مهمان‌[های‌] او کام دل خواستند، پس فروغ دیدگانشان را ستردیم و [گفتیم:] «[مزه‌] عذاب و هشدارهای مرا بچشید.»"/>
		<aya index="38" text="و به راستی که سپیده‌دم عذابی پیگیر به سر وقت آنان آمد."/>
		<aya index="39" text="پس عذاب و هشدارهای مرا بچشید."/>
		<aya index="40" text="و قطعاً قرآن را برای پندآموزی آسان کردیم؛ پس آیا پندگیرنده‌ای هست؟"/>
		<aya index="41" text="و در حقیقت هشداردهندگان به جانب فرعونیان آمدند."/>
		<aya index="42" text="[اما آنها] همه معجزات ما را تکذیب کردند، تا چون زبردستی زورمند [گریبان‌] آنان را گرفتیم."/>
		<aya index="43" text="آیا کافران شما، از اینان [که برشمردیم‌] برترند، یا شما را در نوشته‌ها[ی آسمانی‌] خط امانی است؟"/>
		<aya index="44" text="یا می‌گویند: «ما همگی انتقام‌گیرنده [و یار و یاور همدیگر]یم!»"/>
		<aya index="45" text="زودا که این جمع در هم شکسته شود و پشت کنند."/>
		<aya index="46" text="بلکه موعدشان قیامت است و قیامت [بسی‌] سخت‌تر و تلخ‌تر است."/>
		<aya index="47" text="قطعاً بزهکاران در گمراهی و جنونند."/>
		<aya index="48" text="روزی که در آتش به رو کشیده می‌شوند [و به آنان گفته می‌شود:] «لهیب آتش را بچشید [و احساس کنید].»"/>
		<aya index="49" text="ماییم که هر چیزی را به اندازه آفریده‌ایم."/>
		<aya index="50" text="و فرمان ما جز یک بار نیست [آن هم‌] چون چشم به هم زدنی."/>
		<aya index="51" text="و هم مسلکان شما را سخت به هلاکت رساندیم؛ پس آیا پندگیرنده‌ای هست؟"/>
		<aya index="52" text="و هر چه کرده‌اند در کتابها[ی اعمالشان درج‌] است."/>
		<aya index="53" text="و هر خرد و بزرگی [در آن‌] نوشته شده."/>
		<aya index="54" text="در حقیقت، مردم پرهیزگار در میان باغها و نهرها،"/>
		<aya index="55" text="در قرارگاه صدق، نزد پادشاهی توانایند."/>
	</sura>
	<sura index="55" name="">
		<aya index="1" text="[خدای‌] رحمان،"/>
		<aya index="2" text="قرآن را یاد داد."/>
		<aya index="3" text="انسان را آفرید،"/>
		<aya index="4" text="به او بیان آموخت."/>
		<aya index="5" text="خورشید و ماه بر حسابی [روان‌]اند."/>
		<aya index="6" text="و بوته و درخت چهره‌سایانند."/>
		<aya index="7" text="و آسمان را برافراشت و ترازو را گذاشت،"/>
		<aya index="8" text="تا مبادا از اندازه درگذرید."/>
		<aya index="9" text="و وزن را به انصاف برپا دارید و در سنجش مکاهید."/>
		<aya index="10" text="و زمین را برای مردم نهاد."/>
		<aya index="11" text="در آن، میوه [ها] و نخلها با خوشه‌های غلاف دار،"/>
		<aya index="12" text="و دانه‌های پوست‌دار و گیاهان خوشبوست."/>
		<aya index="13" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="14" text="انسان را از گل خشکیده‌ای سفال مانند، آفرید."/>
		<aya index="15" text="و جن را از تشعشعی از آتش خلق کرد."/>
		<aya index="16" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="17" text="پروردگار دو خاور و پروردگار دو باختر."/>
		<aya index="18" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="19" text="دو دریا را [به گونه‌ای‌] روان کرد [که‌] با هم برخورد کنند."/>
		<aya index="20" text="میان آن دو، حد فاصلی است که به هم تجاوز نمی‌کنند."/>
		<aya index="21" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="22" text="از هر دو [دریا] مروارید و مرجان برآید."/>
		<aya index="23" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="24" text="و او راست در دریا سفینه‌های بادبان‌دار بلند همچون کوهها."/>
		<aya index="25" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="26" text="هر چه بر [زمین‌] است فانی‌شونده است."/>
		<aya index="27" text="و ذات باشکوه و ارجمند پروردگارت باقی خواهد ماند."/>
		<aya index="28" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="29" text="هر که در آسمانها و زمین است از او درخواست می‌کند. هر زمان، او در کاری است."/>
		<aya index="30" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="31" text="ای جن و انس، زودا که به شما بپردازیم."/>
		<aya index="32" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="33" text="ای گروه جنّیان و انسیان، اگر می‌توانید از کرانه‌های آسمانها و زمین به بیرون رخنه کنید، پس رخنه کنید. [ولی‌] جز با [به دست آوردن‌] تسلطی رخنه نمی‌کنید."/>
		<aya index="34" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="35" text="بر سر شما شراره‌هایی از [نوع‌] تفته آهن و مس فرو فرستاده خواهد شد، و [از کسی‌] یاری نتوانید طلبید."/>
		<aya index="36" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="37" text="پس آنگاه که آسمان از هم شکافد و چون چرم گلگون گردد."/>
		<aya index="38" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="39" text="در آن روز، هیچ انس و جنی از گناهش پرسیده نشود."/>
		<aya index="40" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="41" text="تبهکاران از سیمایشان شناخته می‌شوند و از پیشانی و پایشان بگیرند."/>
		<aya index="42" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="43" text="این است همان جهنمی که تبهکاران آن را دروغ می‌خواندند."/>
		<aya index="44" text="میان [آتش‌] و میان آب جوشان سرگردان باشند."/>
		<aya index="45" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="46" text="و هر کس را که از مقام پروردگارش بترسد دو باغ است."/>
		<aya index="47" text="پس کدامیک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="48" text="که دارای شاخسارانند."/>
		<aya index="49" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="50" text="در آن دو [باغ‌] دو چشمه روان است."/>
		<aya index="51" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="52" text="در آن دو [باغ‌] از هر میوه‌ای دو گونه است."/>
		<aya index="53" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="54" text="بر بسترهایی که آستر آنها از ابریشم درشت‌بافت است، تکیه آنند و چیدن میوه [از] آن دو باغ [به آسانی‌] در دسترس است."/>
		<aya index="55" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="56" text="در آن [باغها، دلبرانی‌] فروهشته‌نگاهند که دست هیچ انس و جنی پیش از ایشان به آنها نرسیده است."/>
		<aya index="57" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="58" text="گویی که آنها یاقوت و مرجانند."/>
		<aya index="59" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="60" text="مگر پاداش احسان جز احسان است؟"/>
		<aya index="61" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="62" text="و غیر از آن دو [باغ‌]، دو باغ [دیگر نیز] هست."/>
		<aya index="63" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="64" text="که از [شدّت‌] سبزی سیه‌گون می‌نماید."/>
		<aya index="65" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="66" text="در آن دو [باغ‌] دو چشمه همواره جوشان است."/>
		<aya index="67" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="68" text="در آن دو، میوه و خرما و انار است."/>
		<aya index="69" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="70" text="در آنجا [زنانی‌] نکوخوی و نکورویند."/>
		<aya index="71" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="72" text="حورانی پرده‌نشین در [دل‌] خیمه‌ها."/>
		<aya index="73" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="74" text="دست هیچ انس و جنی پیش از ایشان به آنها نرسیده است."/>
		<aya index="75" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="76" text="بر بالش سبز و فرش نیکو تکیه زده‌اند."/>
		<aya index="77" text="پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را منکرید؟"/>
		<aya index="78" text="خجسته باد نام پروردگار شکوهمند و بزرگوارت،"/>
	</sura>
	<sura index="56" name="">
		<aya index="1" text="آن واقعه چون وقوع یابد،"/>
		<aya index="2" text="[که‌] در وقوع آن دروغی نیست:"/>
		<aya index="3" text="پست‌کننده [و] بالابرنده است."/>
		<aya index="4" text="چون زمین با تکان [سختی‌] لرزانده شود،"/>
		<aya index="5" text="و کوهها [جمله‌] ریزه ریزه شوند،"/>
		<aya index="6" text="و غباری پراکنده گردند،"/>
		<aya index="7" text="و شما سه دسته شوید:"/>
		<aya index="8" text="یاران دست راست، کدامند یاران دست راست؟"/>
		<aya index="9" text="و یاران چپ؛ کدامند یاران چپ؟"/>
		<aya index="10" text="و سبقت‌گیرندگان مقدمند؛"/>
		<aya index="11" text="آنانند همان مقربان [خدا]،"/>
		<aya index="12" text="در باغستانهای پر نعمت."/>
		<aya index="13" text="گروهی از پیشینیان،"/>
		<aya index="14" text="و اندکی از متأخران."/>
		<aya index="15" text="بر تختهایی جواهرنشان،"/>
		<aya index="16" text="که روبروی هم بر آنها تکیه داده‌اند."/>
		<aya index="17" text="بر گردشان پسرانی جاودان [به خدمت‌] می‌گردند،"/>
		<aya index="18" text="با جامها و آبریزها و پیاله‌[ها]یی از باده ناب روان."/>
		<aya index="19" text="[که‌] نه از آن دردسر گیرند و نه بی‌خرد گردند."/>
		<aya index="20" text="و میوه از هر چه اختیار کنند."/>
		<aya index="21" text="و از گوشت پرنده هر چه بخواهند."/>
		<aya index="22" text="و حوران چشم‌درشت،"/>
		<aya index="23" text="مثل لؤلؤ نهان میان صدف،"/>
		<aya index="24" text="[اینها] پاداشی است برای آنچه می‌کردند."/>
		<aya index="25" text="در آنجا نه بیهوده‌ای می‌شنوند و نه [سخنی‌] گناه‌آلود."/>
		<aya index="26" text="سخنی جز سلام و درود نیست."/>
		<aya index="27" text="و یاران راست؛ یاران راست کدامند؟"/>
		<aya index="28" text="در [زیر] درختان کُنار بی‌خار،"/>
		<aya index="29" text="و درختهای موز که میوه‌اش خوشه خوشه روی هم چیده است."/>
		<aya index="30" text="و سایه‌ای پایدار."/>
		<aya index="31" text="و آبی ریزان."/>
		<aya index="32" text="و میوه‌ای فراوان،"/>
		<aya index="33" text="نه بریده و نه ممنوع."/>
		<aya index="34" text="و همخوابگانی بالا بلند."/>
		<aya index="35" text="ما آنان را پدید آورده‌ایم پدید آوردنی،"/>
		<aya index="36" text="و ایشان را دوشیزه گردانیده‌ایم،"/>
		<aya index="37" text="شوی دوست همسال،"/>
		<aya index="38" text="برای یاران راست."/>
		<aya index="39" text="که گروهی از پیشینیانند،"/>
		<aya index="40" text="و گروهی از متأخران."/>
		<aya index="41" text="و یاران چپ؛ کدامند یاران چپ؟"/>
		<aya index="42" text="در [میان‌] باد گرم و آب داغ."/>
		<aya index="43" text="و سایه‌ای از دود تار."/>
		<aya index="44" text="نه خنک و نه خوش."/>
		<aya index="45" text="اینان بودند که پیش از این ناز پروردگان بودند."/>
		<aya index="46" text="و بر گناه بزرگ پافشاری می‌کردند."/>
		<aya index="47" text="و می‌گفتند: «آیا چون مردیم و خاک واستخوان شدیم، واقعاً [باز] زنده می‌گردیم؟"/>
		<aya index="48" text="یا پدران گذشته ما [نیز]؟»"/>
		<aya index="49" text="بگو: «در حقیقت، اولین و آخرین،"/>
		<aya index="50" text="قطعاً همه در موعد روزی معلوم گرد آورده شوند.»"/>
		<aya index="51" text="آنگاه شما ای گمراهان دروغپرداز،"/>
		<aya index="52" text="قطعاً از درختی که از زقّوم است خواهید خورد."/>
		<aya index="53" text="و از آن شکمهایتان را خواهید آکند."/>
		<aya index="54" text="و روی آن از آب جوش می‌نوشید؛"/>
		<aya index="55" text="[مانند] نوشیدن اشتران تشنه."/>
		<aya index="56" text="این است پذیرایی آنان در روز جزا."/>
		<aya index="57" text="ماییم که شما را آفریده‌ایم، پس چرا تصدیق نمی‌کنید؟"/>
		<aya index="58" text="آیا آنچه را [که به صورت نطفه‌] فرو می‌ریزید دیده‌اید؟"/>
		<aya index="59" text="آیا شما آن را خلق می‌کنید یا ما آفریننده‌ایم؟"/>
		<aya index="60" text="ماییم که میان شما مرگ را مقدر کرده‌ایم و بر ما سبقت نتوانید جست؛"/>
		<aya index="61" text="[و می‌توانیم‌] امثال شما را به جای شما قرار دهیم و شما را [به صورت‌] آنچه نمی‌دانید پدیدار گردانیم."/>
		<aya index="62" text="و قطعاً پدیدار شدن نخستین خود را شناختید؛ پس چرا سر عبرت گرفتن ندارید؟"/>
		<aya index="63" text="آیا آنچه را کشت می‌کنید، ملاحظه کرده‌اید؟"/>
		<aya index="64" text="آیا شما آن را [بی‌یاری ما] زراعت می‌کنید، یا ماییم که زراعت می‌کنیم؟"/>
		<aya index="65" text="اگر بخواهیم قطعاً خاشاکش می‌گردانیم، پس در افسوس [و تعجب‌] می‌افتید."/>
		<aya index="66" text="[و می‌گویید:] «واقعاً ما زیان زده‌ایم،"/>
		<aya index="67" text="بلکه ما محروم شدگانیم.»"/>
		<aya index="68" text="آیا آبی را که می‌نوشید دیده‌اید؟"/>
		<aya index="69" text="آیا شما آن را از [دل‌] ابر سپید فرود آورده‌اید، یا ما فرودآورنده‌ایم؟"/>
		<aya index="70" text="اگر بخواهیم آن را تلخ می‌گردانیم، پس چرا سپاس نمی‌دارید؟"/>
		<aya index="71" text="آیا آن آتشی را که برمی‌افروزید ملاحظه کرده‌اید؟"/>
		<aya index="72" text="آیا شما [چوب‌] درخت آن را پدیدار کرده‌اید، یا ما پدیدآورنده‌ایم؟"/>
		<aya index="73" text="ما آن را [مایه‌] عبرت و [وسیله‌] استفاده برای بیابانگردان قرار داده‌ایم."/>
		<aya index="74" text="پس به نام پروردگار بزرگت تسبیح گوی."/>
		<aya index="75" text="نه [چنین است که می‌پندارید]، سوگند به جایگاه‌های [ویژه و فواصل معیّن‌] ستارگان."/>
		<aya index="76" text="اگر بدانید، آن سوگندی سخت بزرگ است!"/>
		<aya index="77" text="که این [پیام‌] قطعاً قرآنی است ارجمند،"/>
		<aya index="78" text="در کتابی نهفته،"/>
		<aya index="79" text="که جز پاک‌شدگان بر آن دست ندارند،"/>
		<aya index="80" text="وحیی است از جانب پروردگار جهانیان."/>
		<aya index="81" text="آیا شما این سخن را سبک [و سست‌] می‌گیرید؟"/>
		<aya index="82" text="و تنها نصیب خود را در تکذیب [آن‌] قرار می‌دهید؟"/>
		<aya index="83" text="پس چرا آنگاه که [جان شما] به گلو می‌رسد،"/>
		<aya index="84" text="و در آن هنگام خود نظاره گرید -"/>
		<aya index="85" text="و ما به آن [محتضر] از شما نزدیکتریم ولی نمی‌بینید-"/>
		<aya index="86" text="پس چرا، اگر شما بی‌جزا می‌مانید [و حساب و کتابی در کار نیست‌]،"/>
		<aya index="87" text="اگر راست می‌گویید، [روح‌] را برنمی‌گردانید؟"/>
		<aya index="88" text="و اما اگر [او] از مقربان باشد،"/>
		<aya index="89" text="[در] آسایش و راحت و بهشت پر نعمت [خواهد بود]."/>
		<aya index="90" text="و اما اگر از یاران راست باشد،"/>
		<aya index="91" text="از یاران راست بر تو سلام باد."/>
		<aya index="92" text="و اما اگر از دروغزنان گمراه است،"/>
		<aya index="93" text="پس با آبی جوشان پذیرایی خواهد شد،"/>
		<aya index="94" text="و [فرجامش‌] درافتادن به جهنم است."/>
		<aya index="95" text="این است همان حقیقت راست [و] یقین."/>
		<aya index="96" text="پس به نام پروردگار بزرگ خود تسبیح گوی."/>
	</sura>
	<sura index="57" name="">
		<aya index="1" text="آنچه در آسمانها و زمین است، خدا را به پاکی می‌ستایند، و اوست ارجمند حکیم."/>
		<aya index="2" text="فرمانروایی آسمانها و زمین از آنِ اوست: زنده می‌کند و می‌میراند، و او بر هر چیزی تواناست."/>
		<aya index="3" text="اوست اول و آخر و ظاهر و باطن، و او به هر چیزی داناست."/>
		<aya index="4" text="اوست آن کس که آسمانها و زمین را در شش هنگام آفرید؛ آنگاه بر عرش استیلا یافت. آنچه در زمین درآید و آنچه از آن برآید و آنچه در آن بالارود [همه را] می‌داند. و هر کجا باشید او با شماست، و خدا به هر چه می‌کنید بیناست."/>
		<aya index="5" text="فرمانروایی [مطلق‌] آسمانها و زمین از آن اوست، و [جمله‌] کارها به سوی خدا بازگردانیده می‌شود."/>
		<aya index="6" text="شب را در روز درمی‌آورد و روز را [نیز] در شب درمی‌آورد، و او به راز دلها داناست."/>
		<aya index="7" text="به خدا و پیامبر او ایمان آورید، و از آنچه شما را در [استفاده از] آن، جانشین [دیگران‌] کرده، انفاق کنید. پس کسانی از شما که ایمان آورده و انفاق کرده باشند، پاداش بزرگی خواهند داشت."/>
		<aya index="8" text="و شما را چه شده که به خدا ایمان نمی‌آورید و [حال آنکه‌] پیامبر [خدا] شما را دعوت می‌کند تا به پروردگارتان ایمان آورید، و اگر مؤمن باشید، بی‌شک [خدا] از شما پیمان گرفته است."/>
		<aya index="9" text="او همان کسی است که بر بنده خود آیات روشنی فرو می‌فرستد، تا شما را از تاریکیها به سوی نور بیرون کشاند. و در حقیقت، خدا [نسبت‌] به شما سخت رئوف و مهربان است."/>
		<aya index="10" text="و شما را چه شده که در راه خدا انفاق نمی‌کنید و [حال آنکه‌] میراث آسمانها و زمین به خدا تعلق دارد؟ کسانی از شما که پیش از فتح [مکه‌] انفاق و جهاد کرده‌اند، [با دیگران‌] یکسان نیستند. آنان از [حیث ]درجه بزرگتر از کسانی‌اند که بعداً به انفاق و جهاد پرداخته‌اند. و خداوند به هر کدام وعده نیکو داده است، و خدا به آنچه می‌کنید آگاه است."/>
		<aya index="11" text="کیست آن کس که به خدا وامی نیکو دهد تا [نتیجه‌اش را] برای وی دوچندان گرداند و او را پاداشی خوش باشد؟"/>
		<aya index="12" text="آن روز که مردان و زنان مؤمن را می‌بینی که نورشان پیشاپیششان و به جانب راستشان دوان است. [به آنان گویند:] «امروز شما را مژده باد به باغهایی که از زیر [درختان‌] آن نهرها روان است، در آنها جاودانید. این است همان کامیابی بزرگ."/>
		<aya index="13" text="آن روز، مردان و زنان منافق به کسانی که ایمان آورده‌اند می‌گویند: «ما را مهلت دهید تا از نورتان [اندکی‌] برگیریم.» گفته می‌شود: «بازپس برگردید و نوری درخواست کنید.» آنگاه میان آنها دیواری زده می‌شود که آن را دروازه‌ای است: باطنش رحمت است و ظاهرش روی به عذاب دارد."/>
		<aya index="14" text="[دو رویان،] آنان را ندا درمی‌دهند: «آیا ما با شما نبودیم؟» می‌گویند: «چرا، ولی شما خودتان را در بلا افکندید و امروز و فردا کردید و تردید آوردید و آرزوها شما را غرّه کرد تا فرمان خدا آمد و [شیطان ]مغرورکننده، شما را در باره خدا بفریفت."/>
		<aya index="15" text="پس امروز نه از شما و نه از کسانی که کافر شده‌اند عوضی پذیرفته نمی‌شود: جایگاهتان آتش است؛ آن سزاوار شماست و چه بد سرانجامی است.»"/>
		<aya index="16" text="آیا برای کسانی که ایمان آورده‌اند هنگام آن نرسیده که دلهایشان به یاد خدا و آن حقیقتی که نازل شده نرم [و فروتن‌] گردد و مانند کسانی نباشند که از پیش بدانها کتاب داده شد و [عمر و] انتظار بر آنان به درازا کشید، و دلهایشان سخت گردید و بسیاری از آنها فاسق بودند؟"/>
		<aya index="17" text="بدانید که خدا زمین را پس از مرگش زنده می‌گرداند. به راستی آیات [خود] را برای شما روشن گردانیده‌ایم، باشد که بیندیشید."/>
		<aya index="18" text="در حقیقت، مردان و زنان صدقه‌دهنده و [آنان که‌] به خدا وامی نیکو داده‌اند، ایشان را [پاداش‌] دو چندان گردد، و اجری نیکو خواهند داشت."/>
		<aya index="19" text="و کسانی که به خدا و پیامبران وی ایمان آورده‌اند، آنان همان راستینانند و پیش پروردگارشان گواه خواهند بود [و] ایشان راست اجر و نورشان؛ و کسانی که کفر ورزیده و آیات ما را تکذیب کرده‌اند آنان همدمان آتشند."/>
		<aya index="20" text="بدانید که زندگی دنیا، در حقیقت، بازی و سرگرمی و آرایش و فخرفروشی شما به یکدیگر و فزون‌جویی در اموال و فرزندان است. [مثَل آنها] چون مثَل بارانی است که کشاورزان را رستنی آن [باران‌] به شگفتی اندازد، سپس [آن کشت‌] خشک شود و آن را زرد بینی، آنگاه خاشاک شود. و در آخرت [دنیا پرستان را] عذابی سخت است و [مؤمنان را] از جانب خدا آمرزش و خشنودی است، و زندگانی دنیا جز کالای فریبنده نیست."/>
		<aya index="21" text="[برای رسیدن‌] به آمرزشی از پروردگارتان و بهشتی که پهنایش چون پهنای آسمان و زمین است [و] برای کسانی آماده شده که به خدا و پیامبرانش ایمان آورده‌اند، بر یکدیگر سبقت جویید. این فضل خداست که به هر کس بخواهد آن را می‌دهد، و خداوند را فزون‌بخشی بزرگ است."/>
		<aya index="22" text="هیچ مصیبتی نه در زمین و نه در نفسهای شما [= به شما] نرسد، مگر آنکه پیش از آنکه آن را پدید آوریم، در کتابی است. این [کار] بر خدا آسان است."/>
		<aya index="23" text="تا بر آنچه از دست شما رفته اندوهگین نشوید و به [سبب‌] آنچه به شما داده است شادمانی نکنید، و خدا هیچ خودپسند فخرفروشی را دوست ندارد:"/>
		<aya index="24" text="همانان که بخل می‌ورزند و مردم را به بخل ورزیدن وامی‌دارند. و هر که روی گرداند قطعاً خدا بی‌نیاز ستوده است."/>
		<aya index="25" text="به راستی [ما] پیامبران خود را با دلایل آشکار روانه کردیم و با آنها کتاب و ترازو را فرود آوردیم تا مردم به انصاف برخیزند، و آهن را که در آن برای مردم خطری سخت و سودهایی است، پدید آوردیم، تا خدا معلوم بدارد چه کسی در نهان، او و پیامبرانش را یاری می‌کند. آری، خدا نیرومند شکست ناپذیر است."/>
		<aya index="26" text="و در حقیقت، نوح و ابراهیم را فرستادیم و در میان فرزندان آن دو، نبوت و کتاب را قرار دادیم: از آنها [برخی‌] راه‌یاب [شد]ند، و[لی‌] بسیاری از آنان بدکار بودند."/>
		<aya index="27" text="آنگاه به دنبال آنان پیامبران خود را، پی‌درپی، آوردیم، و عیسی پسر مریم را در پی [آنان‌] آوردیم و به او انجیل عطا کردیم، و در دلهای کسانی که از او پیروی کردند رأفت و رحمت نهادیم و [اما] ترک دنیایی که از پیش خود درآوردند ما آن را بر ایشان مقرّر نکردیم مگر برای آنکه کسب خشنودی خدا کنند، با این حال آن را چنانکه حقّ رعایت آن بود منظور نداشتند. پس پاداش کسانی از ایشان را که ایمان آورده بودند بدانها دادیم و[لی‌] بسیاری از آنان دستخوش انحرافند."/>
		<aya index="28" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، از خدا پروا دارید و به پیامبر او بگروید تا از رحمت خویش شما را دو بهره عطا کند و برای شما نوری قرار دهد که به [برکت‌] آن راه سپرید و بر شما ببخشاید، و خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="29" text="تا اهل کتاب بدانند که به هیچ وجه فزون‌بخشی خدا در [حیطه‌] قدرت آنان نیست و فضل [و عنایت، تنها] در دست خداست: به هر کس بخواهد آن را عطا می‌کند، و خدا دارای کرم بسیار است."/>
	</sura>
	<sura index="58" name="">
		<aya index="1" text="خدا گفتار [زنی‌] را که در باره شوهرش با تو گفتگو و به خدا شکایت می‌کرد شنید؛ و خدا گفتگوی شما را می‌شنود، زیرا خدا شنوای بیناست."/>
		<aya index="2" text="از میان شما کسانی که زنانشان را «ظهار» می‌کنند [و می‌گویند: پشت تو چون پشت مادر من است‌] آنان مادرانشان نیستند. مادران آنها تنها کسانی‌اند که ایشان را زاده‌اند، و قطعاً آنها سخنی زشت و باطل می‌گویند، و[لی‌] خدا مسلماً درگذرنده آمرزنده است."/>
		<aya index="3" text="و کسانی که زنانشان را ظهار می‌کنند، سپس از آنچه گفته‌اند پشیمان می‌شوند، بر ایشان [فرض‌] است که پیش از آنکه با یکدیگر همخوابگی کنند، بنده‌ای را آزاد گردانند. این [حکمی‌] است که بدان پند داده می‌شوید، و خدا به آنچه انجام می‌دهید آگاه است."/>
		<aya index="4" text="و آن کس که [بر آزادکردن بنده‌] دسترسی ندارد، باید پیش از تماس [با زن خود] دو ماه پیاپی روزه بدارد؛ و هر که نتواند، باید شصت بینوا را خوراک بدهد. این [حکم‌] برای آن است که به خدا و فرستاده او ایمان بیاورید، و این است حدود خدا. و کافران را عذابی پردرد خواهد بود."/>
		<aya index="5" text="بی‌گمان، کسانی که با خدا و فرستاده او مخالفت می‌کنند ذلیل خواهند شد، همان‌گونه که آنان که پیش از ایشان بودند ذلیل شدند، و به راستی آیات روشن [خود] را فرستاده‌ایم، و کافران را عذابی خفت‌آور خواهد بود."/>
		<aya index="6" text="روزی که خداوند همه آنان را بر می‌انگیزد و به آنچه کرده‌اند آگاهشان می‌گرداند. خدا [کارهایشان را] برشمرده است و حال آنکه آنها آن را فراموش کرده‌اند، و خدا بر هر چیزی گواه است."/>
		<aya index="7" text="آیا ندانسته‌ای که خدا آنچه را که در آسمانها و آنچه را که در زمین است می‌داند؟ هیچ گفتگوی محرمانه‌ای میان سه تن نیست مگر اینکه او چهارمین آنهاست، و نه میان پنج تن مگر اینکه او ششمین آنهاست، و نه کمتر از این [عدد] و نه بیشتر، مگر اینکه هر کجا باشند او با آنهاست. آنگاه روز قیامت آنان را به آنچه کرده‌اند آگاه خواهد گردانید، زیرا خدا به هر چیزی داناست."/>
		<aya index="8" text="آیا کسانی را که از نجوا منع شده بودند، ندیدی که باز بدانچه از آن منع گردیده‌اند، برمی‌گردند و با همدیگر به [منظور] گناه و تعدّی و سرپیچی از پیامبر، محرمانه گفتگو می‌کنند و چون به نزد تو آیند، تو را بدانچه خدا به آن [شیوه‌] سلام نگفته سلام می‌دهند و در دلهای خود می‌گویند: «چرا به آنچه می‌گوییم خدا ما را عذاب نمی‌کند؟» جهنم برای آنان کافی است؛ در آن درمی‌آیند، و چه بد سرانجامی است."/>
		<aya index="9" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، چون با یکدیگر محرمانه گفتگو می‌کنید، به [قصد] گناه و تعدی و نافرمانی پیامبر با همدیگر محرمانه گفتگو نکنید، و به نیکوکاری و پرهیزگاری نجوا کنید، و از خدایی که نزد او محشور خواهید گشت پروا دارید."/>
		<aya index="10" text="چنان نجوایی صرفاً از [القاآت‌] شیطان است، تا کسانی را که ایمان آورده‌اند دلتنگ گرداند، و[لی‌] جز به فرمان خدا هیچ آسیبی به آنها نمی‌رساند، و مؤمنان باید بر خدا اعتماد کنند."/>
		<aya index="11" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، چون به شما گفته شود: «در مجالس جای باز کنید»، پس جای باز کنید تا خدا برای شما گشایش حاصل کند، و چون گفته شود: «برخیزید»، پس برخیزید. خدا [رتبه‌] کسانی از شما را که گرویده و کسانی را که دانشمندند [بر حسب‌] درجات بلند گرداند، و خدا به آنچه می‌کنید آگاه است."/>
		<aya index="12" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، هرگاه با پیامبر [خدا] گفتگوی محرمانه می‌کنید، پیش از گفتگوی محرمانه خود صدقه‌ای تقدیم بدارید. این [کار] برای شما بهتر و پاکیزه‌تر است؛ و اگر چیزی نیافتید بدانید که خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="13" text="آیا ترسیدید که پیش از گفتگوی محرمانه خود صدقه‌هایی تقدیم دارید؟ و چون نکردید و خدا [هم‌] بر شما بخشود، پس نماز را برپا دارید و زکات را بدهید و از خدا و پیامبر او فرمان برید، و خدا به آنچه می‌کنید آگاه است."/>
		<aya index="14" text="آیا ندیده‌ای کسانی را که قومی را که مورد خشم خدایند به دوستی گرفته‌اند؟ آنها نه از شمایند و نه از ایشان، و به دروغ سوگند یاد می‌کنند و خودشان [هم‌] می‌دانند."/>
		<aya index="15" text="خدا برای آنان عذابی سخت آماده کرده است. راستی که چه بد می‌کردند."/>
		<aya index="16" text="سوگندهای خود را [چون‌] سپری قرار داده بودند و [مردم را] از راه خدا بازداشتند و [در نتیجه‌] برای آنان عذابی خفت‌آور است."/>
		<aya index="17" text="در برابر خداوند نه از اموالشان و نه از اولادشان هرگز کاری ساخته نیست. آنها دوزخی‌اند [و] در آن جاودانه [می‌مانند]."/>
		<aya index="18" text="روزی که خدا همه آنان را برمی‌انگیزد، همان‌گونه که برای شما سوگند یاد می‌کردند برای او [نیز] سوگند یاد می‌کنند و چنان پندارند که حق به جانب آنهاست. آگاه باش که آنان همان دروغگویانند."/>
		<aya index="19" text="شیطان بر آنان چیره شده و خدا را از یادشان برده است؛ آنان حزب شیطانند. آگاه باش که حزب شیطان همان زیانکارانند."/>
		<aya index="20" text="در حقیقت، کسانی که با خدا و پیامبر او به دشمنی برمی‌خیزند، آنان در [زمره‌] زبونان خواهند بود."/>
		<aya index="21" text="خدا مقرّر کرده است که: «حتماً من و فرستادگانم چیره خواهیم گردید.» آری، خدا نیرومند شکست‌ناپذیر است."/>
		<aya index="22" text="قومی را نیابی که به خدا و روز بازپسین ایمان داشته باشند [و] کسانی را که با خدا و رسولش مخالفت کرده‌اند -هر چند پدرانشان یا پسرانشان یا برادرانشان یا عشیره آنان باشند- دوست بدارند. در دل اینهاست که [خدا] ایمان را نوشته و آنها را با روحی از جانب خود تأیید کرده است، و آنان را به بهشتهایی که از زیر [درختان‌] آن جویهایی روان است در می‌آورد؛ همیشه در آنجا ماندگارند؛ خدا از ایشان خشنود و آنها از او خشنودند؛ اینانند حزب خدا. آری، حزب خداست که رستگارانند."/>
	</sura>
	<sura index="59" name="">
		<aya index="1" text="آنچه در آسمانها و در زمین است تسبیح‌گوی خدای هستند، و اوست شکست‌ناپذیر سنجیده‌کار."/>
		<aya index="2" text="اوست کسی که، از میان اهل کتاب کسانی را که کفر ورزیدند در نخستین اخراج [از مدینه‌] بیرون کرد. گمان نمی‌کردید که بیرون روند و خودشان گمان داشتند که دژهایشان در برابر خدا مانع آنها خواهد بود، و[لی‌] خدا از آنجایی که تصوّر نمی‌کردند بر آنان درآمد و در دلهایشان بیم افکند، [به طوری که‌] خود به دست خود و دست مؤمنان خانه‌های خود را خراب می‌کردند. پس ای دیده‌وران، عبرت گیرید."/>
		<aya index="3" text="و اگر خدا این جلای وطن را بر آنان مقرّر نکرده بود، قطعاً آنها را در دنیا عذاب می‌کرد و در آخرت [هم‌] عذاب آتش داشتند."/>
		<aya index="4" text="این [عقوبت‌] برای آن بود که آنها با خدا و پیامبرش در افتادند؛ و هر کس با خدا درافتد؛ [بداند که‌] خدا سخت‌کیفر است."/>
		<aya index="5" text="آنچه درخت خرما بریدید یا آنها را [دست نخورده‌] بر ریشه‌هایشان بر جای نهادید، به فرمان خدا بود، تا نافرمانان را خوار گرداند."/>
		<aya index="6" text="و آنچه را خدا از آنان به رسم غنیمت عاید پیامبر خود گردانید، [شما برای تصاحب آن‌] اسب یا شتری بر آن نتاختید، ولی خدا فرستادگانش را بر هر که بخواهد چیره می‌گرداند، و خدا بر هر کاری تواناست."/>
		<aya index="7" text="آنچه خدا از [دارایی‌] ساکنان آن قریه‌ها عاید پیامبرش گردانید، از آن خدا و از آن پیامبر [او] و متعلق به خویشاوندان نزدیک [وی‌] و یتیمان و بینوایان و درراه‌ماندگان است، تا میان توانگران شما دست به دست نگردد. و آنچه را فرستاده [او] به شما داد، آن را بگیرید و از آنچه شما را باز داشت، بازایستید و از خدا پروا بدارید که خدا سخت‌کیفر است."/>
		<aya index="8" text="[این غنایم، نخست‌] اختصاص به بینوایان مهاجری دارد که از دیارشان و اموالشان رانده شدند: خواستار فضل خدا و خشنودی [او] می‌باشند و خدا و پیامبرش را یاری می‌کنند. اینان همان مردم درست کردارند."/>
		<aya index="9" text="و [نیز] کسانی که قبل از [مهاجران‌] در [مدینه‌] جای گرفته و ایمان آورده‌اند؛ هر کس را که به سوی آنان کوچ کرده دوست دارند؛ و نسبت به آنچه به ایشان داده شده است در دلهایشان حسدی نمی‌یابند؛ و هر چند در خودشان احتیاجی [مبرم ]باشد، آنها را بر خودشان مقدّم می‌دارند. و هر کس از خسّت نفس خود مصون ماند، ایشانند که رستگارانند."/>
		<aya index="10" text="و [نیز] کسانی که بعد از آنان [=مهاجران و انصار] آمده‌اند [و] می‌گویند: «پروردگارا، بر ما و بر آن برادرانمان که در ایمان آوردن بر ما پیشی گرفتند ببخشای، و در دلهایمان نسبت به کسانی که ایمان آورده‌اند [هیچ گونه‌] کینه‌ای مگذار! پروردگارا، راستی که تو رئوف و مهربانی.»"/>
		<aya index="11" text="مگر کسانی را که به نفاق برخاستند ندیدی که به برادران اهل کتاب خود -که از در کفر درآمده بودند- می‌گفتند: «اگر اخراج شدید، حتماً با شما بیرون خواهیم آمد، و بر علیه شما هرگز از کسی فرمان نخواهیم برد؛ و اگر با شما جنگیدند، حتماً شما را یاری خواهیم کرد.» و خدا گواهی می‌دهد که قطعاً آنان دروغگویانند."/>
		<aya index="12" text="اگر [یهود] اخراج شوند، آنها با ایشان بیرون نخواهند رفت، و اگر با آنان جنگیده شود [منافقان،] آنها را یاری نخواهند کرد، و اگر یاریشان کنند حتماً [در جنگ‌] پشت خواهند کرد و [دیگر] یاری نیابند."/>
		<aya index="13" text="شما قطعاً در دلهای آنان بیش از خدا مایه هراسید، چرا که آنان مردمانی‌اند که نمی‌فهمند."/>
		<aya index="14" text="[آنان، به صورت‌] دسته جمعی، جز در قریه‌هایی که دارای استحکاماتند، یا از پشت دیوارها، با شما نخواهند جنگید. جنگشان میان خودشان سخت است. آنان را متحد می‌پنداری و[لی‌] دلهایشان پراکنده است، زیرا آنان مردمانی‌اند که نمی‌اندیشند."/>
		<aya index="15" text="درست مانند همان کسانی که اخیرا [در واقعه بدر] سزای کار [بد] خود را چشیدند؛ و آنان را عذاب دردناکی خواهد بود."/>
		<aya index="16" text="چون حکایت شیطان که به انسان گفت: «کافر شو.» و چون [وی‌] کافر شد، گفت: «من از تو بیزارم، زیرا من از خدا، پروردگار جهانیان، می‌ترسم.»"/>
		<aya index="17" text="و فرجام هردوشان آن است که هر دو در آتش، جاوید می‌مانند؛ و سزای ستمگران این است."/>
		<aya index="18" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، از خدا پروا دارید؛ و هر کسی باید بنگرد که برای فردا[ی خود] از پیش چه فرستاده است؛ و [باز] از خدا بترسید. در حقیقت، خدا به آنچه می‌کنید آگاه است."/>
		<aya index="19" text="و چون کسانی مباشید که خدا را فراموش کردند و او [نیز] آنان را دچار خودفراموشی کرد؛ آنان همان نافرمانانند."/>
		<aya index="20" text="دوزخیان با بهشتیان یکسان نیستند؛ بهشتیانند که کامیابانند."/>
		<aya index="21" text="اگر این قرآن را بر کوهی فرومی‌فرستادیم، یقیناً آن [کوه‌] را از بیم خدا فروتن [و] از هم‌پاشیده می‌دیدی. و این مَثَلها را برای مردم می‌زنیم، باشد که آنان بیندیشند."/>
		<aya index="22" text="اوست خدایی که غیر از او معبودی نیست، داننده غیب و آشکار است، اوست رحمتگر مهربان."/>
		<aya index="23" text="اوست خدایی که جز او معبودی نیست، همان فرمانروای پاک سلامت‌[بخش، و] مؤمن [به حقیقت حقه خود که‌] نگهبان، عزیز، جبّار [و] متکبّر [است‌]. پاک است خدا از آنچه [با او] شریک می‌گردانند."/>
		<aya index="24" text="اوست خدای خالق نوساز صورتگر [که‌] بهترین نامها [و صفات‌] از آنِ اوست. آنچه در آسمانها و زمین است [جمله‌] تسبیح او می‌گویند و او عزیز حکیم است."/>
	</sura>
	<sura index="60" name="">
		<aya index="1" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، دشمن من و دشمن خودتان را به دوستی برمگیرید [به طوری‌] که با آنها اظهار دوستی کنید، و حال آنکه قطعاً به آن حقیقت که برای شما آمده کافرند [و] پیامبر [خدا] و شما را [از مکه‌] بیرون می‌کنند که [چرا ]به خدا، پروردگارتان ایمان آورده‌اید، اگر برای جهاد در راه من و طلب خشنودی من بیرون آمده‌اید. [شما] پنهانی با آنان رابطه دوستی برقرار می‌کنید در حالی که من به آنچه پنهان داشتید و آنچه آشکار نمودید داناترم. و هر کس از شما چنین کند، قطعاً از راه درست منحرف گردیده است."/>
		<aya index="2" text="اگر بر شما دست یابند، دشمن شما باشند و بر شما به بدی دست و زبان بگشایند و آرزو دارند که کافر شوید."/>
		<aya index="3" text="روز قیامت نه خویشان شما و نه فرزندانتان هرگز به شما سود نمی‌رسانند. [خدا] میانتان فیصله می‌دهد، و خدا به آنچه انجام می‌دهید بیناست."/>
		<aya index="4" text="قطعاً برای شما در [پیروی از] ابراهیم و کسانی که با اویند سرمشقی نیکوست: آنگاه که به قوم خود گفتند: «ما از شما و از آنچه به جای خدا می‌پرستید بیزاریم. به شما کفر می‌ورزیم و میان ما و شما دشمنی و کینه همیشگی پدیدار شده تا وقتی که فقط به خدا ایمان آورید.» جز [در] سخن ابراهیم [که‌] به [نا]پدر[ی‌] خود [گفت:] «حتماً برای تو آمرزش خواهم خواست، با آنکه در برابر خدا اختیار چیزی را برای تو ندارم.» «ای پروردگار ما! بر تو اعتماد کردیم و به سوی تو بازگشتیم و فرجام به سوی توست."/>
		<aya index="5" text="پروردگارا، ما را وسیله آزمایش [و آماج آزار] برای کسانی که کفر ورزیده‌اند مگردان، و بر ما ببخشای که تو خود توانای سنجیده‌کاری.»"/>
		<aya index="6" text="قطعاً برای شما در [پیروی از] آنان سرمشقی نیکوست [یعنی‌] برای کسی که به خدا و روز بازپسین امید می‌بندد. و هر کس روی برتابد [بداند که‌] خدا همان بی‌نیاز ستوده‌[صفات‌] است."/>
		<aya index="7" text="امید است که خدا میان شما و میان کسانی از آنان که [ایشان را] دشمن داشتید، دوستی برقرار کند، و خدا تواناست، و خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="8" text="[اما] خدا شما را از کسانی که در [کار] دین با شما نجنگیده و شما را از دیارتان بیرون نکرده‌اند، باز نمی‌دارد که با آنان نیکی کنید و با ایشان عدالت ورزید، زیرا خدا دادگران را دوست می‌دارد."/>
		<aya index="9" text="فقط خدا شما را از دوستی با کسانی باز می‌دارد که در [کار] دین با شما جنگ کرده و شما را از خانه‌هایتان بیرون رانده و در بیرون‌راندنتان با یکدیگر همپشتی کرده‌اند. و هر کس آنان را به دوستی گیرد، آنان همان ستمگرانند."/>
		<aya index="10" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، چون زنان با ایمان مهاجر، نزد شما آیند آنان را بیازمایید. خدا به ایمان آنان داناتر است. پس اگر آنان را باایمان تشخیص دادید، دیگر ایشان را به سوی کافران بازنگردانید: نه آن زنان بر ایشان حلالند و نه آن [مردان‌] بر این زنان حلال. و هر چه خرج [این زنان‌] کرده‌اند به [شوهران‌] آنها بدهید، و بر شما گناهی نیست که -در صورتی که مَهرشان را به آنان بدهید- با ایشان ازدواج کنید، و به پیوندهای قبلی کافران متمسک نشوید [و پایبند نباشید ]و آنچه را شما [برای زنان مرتد و فراری خود که به کفار پناهنده شده‌اند] خرج کرده‌اید، [از کافران‌] مطالبه کنید، و آنها هم باید آنچه را خرج کرده‌اند [از شما] مطالبه کنند. این حکم خداست [که‌] میان شما داوری می‌کند، و خدا دانای حکیم است."/>
		<aya index="11" text="و در صورتی که [زنی‌] از همسران شما به سوی کفار رفت [و کفار مَهر مورد مطالبه شما را ندادند] و شما غنیمت یافتید؛ پس به کسانی که همسرانشان رفته‌اند، معادل آنچه خرج کرده‌اند بدهید، و از آن خدایی که به او ایمان دارید بترسید."/>
		<aya index="12" text="ای پیامبر، چون زنان باایمان نزد تو آیند که [با این شرط] با تو بیعت کنند که چیزی را با خدا شریک نسازند، و دزدی نکنند، و زنا نکنند، و فرزندان خود را نکشند، و بچه‌های حرامزاده پیش دست و پای خود را با بهتان [و حیله‌] به شوهر نبندند، و در [کار] نیک از تو نافرمانی نکنند، با آنان بیعت کن و از خدا برای آنان آمرزش بخواه، زیرا خداوند آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="13" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، مردمی را که خدا بر آنان خشم رانده، به دوستی مگیرید. آنها واقعاً از آخرت سلب امید کرده‌اند، همان گونه که کافران اهل گور قطع امید نموده‌اند."/>
	</sura>
	<sura index="61" name="">
		<aya index="1" text="آنچه در آسمانها و آنچه در زمین است به تسبیح خدا می‌پردازند، و اوست ارجمند حکیم."/>
		<aya index="2" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، چرا چیزی می‌گویید که انجام نمی‌دهید؟"/>
		<aya index="3" text="نزد خدا سخت ناپسند است که چیزی را بگویید و انجام ندهید."/>
		<aya index="4" text="در حقیقت، خدا دوست دارد کسانی را که در راه او صف در صف، چنانکه گویی بنایی ریخته شده از سرب‌اند، جهاد می‌کنند."/>
		<aya index="5" text="و [یاد کن‌] هنگامی را که موسی به قوم خود گفت: «ای قوم من، چرا آزارم می‌دهید، با اینکه می‌دانید من فرستاده خدا به سوی شما هستم؟» پس چون [از حق‌] برگشتند، خدا دلهایشان را برگردانید، و خدا مردم نافرمان را هدایت نمی‌کند."/>
		<aya index="6" text="و هنگامی را که عیسی پسر مریم گفت: «ای فرزندان اسرائیل، من فرستاده خدا به سوی شما هستم. تورات را که پیش از من بوده تصدیق می‌کنم و به فرستاده‌ای که پس از من می‌آید و نام او «احمد» است بشارتگرم.» پس وقتی برای آنان دلایل روشن آورد، گفتند: «این سحری آشکار است.»"/>
		<aya index="7" text="و چه کسی ستمگرتر از آن کس است که با وجود آنکه به سوی اسلام فراخوانده می شود، بر خدا دروغ می‌بندد؟ و خدا مردم ستمگر را راه نمی‌نماید."/>
		<aya index="8" text="می‌خواهند نور خدا را با دهان خود خاموش کنند و حال آنکه خدا -گر چه کافران را ناخوش افتد- نور خود را کامل خواهد گردانید."/>
		<aya index="9" text="اوست کسی که فرستاده خود را با هدایت و آیین درست روانه کرد، تا آن را بر هر چه دین است فائق گرداند، هر چند مشرکان را ناخوش آید."/>
		<aya index="10" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، آیا شما را بر تجارتی راه نمایم که شما را از عذابی دردناک می‌رهاند؟"/>
		<aya index="11" text="به خدا و فرستاده او بگروید و در راه خدا با مال و جانتان جهاد کنید. این [گذشت و فداکاری‌] اگر بدانید، برای شما بهتر است."/>
		<aya index="12" text="تا گناهانتان را بر شما ببخشاید، و شما را در باغهایی که از زیر [درختان‌] آن جویبارها روان است و [در] سراهایی خوش، در بهشتهای همیشگی درآورد. این [خود] کامیابی بزرگ است."/>
		<aya index="13" text="و [رحمتی‌] دیگر که آن را دوست دارید: یاری و پیروزی نزدیکی از جانب خداست. و مؤمنان را [بدان‌] بشارت ده."/>
		<aya index="14" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، یاران خدا باشید، همان گونه که عیسی‌بن‌مریم به حواریون گفت: «یاران من در راه خدا چه کسانی‌اند؟» حواریون گفتند: «ما یاران خداییم.» پس طایفه‌ای کفر ورزیدند، و کسانی را که گرویده بودند، بر دشمنانشان یاری کردیم تا چیره شدند."/>
	</sura>
	<sura index="62" name="">
		<aya index="1" text="آنچه در آسمانها و آنچه در زمین است، خدایی را که پادشاه پاک ارجمند فرزانه است، تسبیح می‌گویند."/>
		<aya index="2" text="اوست آن کس که در میان بی‌سوادان فرستاده‌ای از خودشان برانگیخت، تا آیات او را بر آنان بخواند و پاکشان گرداند و کتاب و حکمت بدیشان بیاموزد، و [آنان‌] قطعاً پیش از آن در گمراهی آشکاری بودند."/>
		<aya index="3" text="و [نیز بر جماعتهایی‌] دیگر از ایشان که هنوز به آنها نپیوسته‌اند. و اوست ارجمند سنجیده‌کار."/>
		<aya index="4" text="این فضل خداست، آن را به هر که بخواهد عطا می‌کند و خدا دارای فضل بسیار است."/>
		<aya index="5" text="مثل کسانی که [عمل به‌] تورات بر آنان بار شد [و بدان مکلف گردیدند] آنگاه آن را به کار نبستند، همچون مثل خری است که کتابهایی را برپشت می‌کشد. [وه‌] چه زشت است وصف آن قومی که آیات خدا را به دروغ گرفتند. و خدا مردم ستمگر را راه نمی‌نماید."/>
		<aya index="6" text="بگو: «ای کسانی که یهودی شده‌اید، اگر پندارید که شما دوستان خدایید نه مردم دیگر، پس اگر راست می‌گویید درخواست مرگ کنید.»"/>
		<aya index="7" text="و[لی‌] هرگز آن را به سبب آنچه از پیش به دست خویش کرده‌اند، آرزو نخواهند کرد، و خدا به [حال‌] ستمگران داناست."/>
		<aya index="8" text="بگو: «آن مرگی که از آن می‌گریزید، قطعاً به سر وقت شما می‌آید؛ آنگاه به سوی دانای نهان و آشکار بازگردانیده خواهید شد، و به آنچه [در روی زمین‌] می‌کردید، آگاهتان خواهد کرد.»"/>
		<aya index="9" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، چون برای نماز جمعه ندا درداده شد، به سوی ذکر خدا بشتابید، و داد و ستد را واگذارید. اگر بدانید این برای شما بهتر است."/>
		<aya index="10" text="و چون نماز گزارده شد، در [روی‌] زمین پراکنده گردید و فضل خدا را جویا شوید و خدا را بسیار یاد کنید، باشد که شما رستگار گردید."/>
		<aya index="11" text="و چون داد و ستد یا سرگرمیی ببینند، به سوی آن روی‌آور می‌شوند، و تو را در حالی که ایستاده‌ای ترک می‌کنند. بگو: «آنچه نزد خداست از سرگرمی و از داد و ستد بهتر است، و خدا بهترین روزی دهندگان است.»"/>
	</sura>
	<sura index="63" name="">
		<aya index="1" text="چون منافقان نزد تو آیند گویند: «گواهی می‌دهیم که تو واقعاً پیامبر خدایی.» و خدا [هم‌] می‌داند که تو واقعاً پیامبر او هستی، و خدا گواهی می‌دهد که مردم دوچهره سخت دروغگویند."/>
		<aya index="2" text="سوگندهای خود را [چون‌] سپری بر خود گرفته و [مردم را] از راه خدا بازداشته‌اند. راستی که آنان چه بد می‌کنند."/>
		<aya index="3" text="این بدان سبب است که آنان ایمان آورده، سپس به انکار پرداخته‌اند و در نتیجه بر دلهایشان مُهر زده شده و [دیگر] نمی‌فهمند."/>
		<aya index="4" text="و چون آنان را ببینی، هیکلهایشان تو را به تعجب وا می‌دارد، و چون سخن گویند به گفتارشان گوش فرا می‌دهی گویی آنان شمعک‌هایی پشت بر دیوارند [که پوک شده و درخور اعتماد نیستند]: هر فریادی را به زیان خویش می‌پندارند. خودشان دشمنند؛ از آنان بپرهیز؛ خدا بکشدشان؛ تا کجا [از حقیقت‌] انحراف یافته‌اند."/>
		<aya index="5" text="و چون بدیشان گفته شود: «بیایید تا پیامبر خدا برای شما آمرزش بخواهد»، سرهای خود را بر می‌گردانند، و آنان را می‌بینی که تکبرکنان روی برمی‌تابند."/>
		<aya index="6" text="برای آنان یکسان است: چه برایشان آمرزش بخواهی یا برایشان آمرزش نخواهی، خدا هرگز بر ایشان نخواهد بخشود. خدا فاسقان را راهنمایی نمی‌کند."/>
		<aya index="7" text="آنان کسانی‌اند که می‌گویند: «به کسانی که نزد پیامبر خدایند انفاق مکنید تا پراکنده شوند، و حال آنکه گنجینه‌های آسمانها و زمین از آنِ خداست ولی منافقان درنمی‌یابند."/>
		<aya index="8" text="می‌گویند: «اگر به مدینه برگردیم، قطعاً آنکه عزتمندتر است آن زبون‌تر را از آنجا بیرون خواهد کرد.» و[لی‌] عزت از آن خدا و از آن پیامبر او و از آن مؤمنان است؛ لیکن این دورویان نمی‌دانند."/>
		<aya index="9" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، [زنهار] اموال شما و فرزندانتان شما را از یاد خدا غافل نگرداند، و هر کس چنین کند، آنان خود زیانکارانند."/>
		<aya index="10" text="و از آنچه روزی شما گردانیده‌ایم، انفاق کنید، پیش از آنکه یکی از شما را مرگ فرا رسد و بگوید: «پروردگارا، چرا تا مدتی بیشتر [اجل‌] مرا به تأخیر نینداختی تا صدقه دهم و از نیکوکاران باشم؟»"/>
		<aya index="11" text="و[لی‌] هر کس اجلش فرا رسد، هرگز خدا [آن را] به تأخیر نمی‌افکند، و خدا به آنچه می‌کنید آگاه است."/>
	</sura>
	<sura index="64" name="">
		<aya index="1" text="هر چه در آسمانها و هر چه در زمین است خدا را تسبیح می‌گویند. او راست فرمانروایی و او راست سپاس و او بر هر چیزی تواناست."/>
		<aya index="2" text="اوست آن کس که شما را آفرید؛ برخی از شما کافرند و برخی مؤمن و خدا به آنچه می‌کنید بیناست."/>
		<aya index="3" text="آسمانها و زمین را به حق آفرید و شما را صورتگری کرد و صورتهایتان را نیکوآراست، و فرجام به سوی اوست."/>
		<aya index="4" text="آنچه را که در آسمانها و زمین است می‌داند، و آنچه را که پنهان می‌کنید و آنچه را که آشکار می‌دارید [نیز] می‌داند، و خدا به راز دلها داناست."/>
		<aya index="5" text="آیا خبر کسانی که پیش از این کفر ورزیدند، و فرجام بد کارشان را چشیدند و عذاب پر دردی خواهند داشت، به شما نرسیده است؟"/>
		<aya index="6" text="این [بدفرجامی‌] از آن روی بود که پیامبرانشان دلایل آشکار برایشان می‌آوردند و[لی‌] آنان [می‌]گفتند: «آیا بشری ما را هدایت می‌کند؟» پس کافر شدند و روی گردانیدند و خدا بی‌نیازی نمود، و خدا بی‌نیاز ستوده‌است."/>
		<aya index="7" text="کسانی که کفر ورزیدند، پنداشتند که هرگز برانگیخته نخواهند شد. بگو: «آری، سوگند به پروردگارم، حتماً برانگیخته خواهید شد، سپس شما را به [حقیقت‌] آنچه کرده‌اید قطعاً واقف خواهند ساخت، و این بر خدا آسان است.»"/>
		<aya index="8" text="پس به خدا و پیامبر او و آن نوری که ما فرو فرستادیم ایمان آورید، و خدا به آنچه می‌کنید آگاه است."/>
		<aya index="9" text="روزی که شما را برای روز گردآوری، گرد می‌آورد، آن [روز]، روز حسرت [خوردن‌] است، و هر کس به خدا ایمان آورده، و کار شایسته‌ای کرده باشد، بدیهایش را از او بسترد، و او را در بهشتهایی که از زیر [درختان‌] آن جویبارها روان است درآورد. در آنجا بمانند. این است همان کامیابی بزرگ."/>
		<aya index="10" text="و کسانی که کفر ورزیده، و آیات ما را تکذیب کرده‌اند، آنان اهل آتشند [و ] در آن ماندگار خواهند بود، و چه بد سرانجامی است."/>
		<aya index="11" text="هیچ مصیبتی جز به اذن خدا نرسد، و کسی که به خدا بگرود، دلش را به راه آورد، و خدا[ست که‌] به هر چیزی داناست."/>
		<aya index="12" text="و خدا را فرمان برید و پیامبر [او] را اطاعت نمایید، و اگر روی بگردانید، بر پیامبر ما فقط پیام‌رسانی آشکار است."/>
		<aya index="13" text="خدا[ست که‌] جز او معبودی نیست، و مؤمنان باید تنها بر خدا اعتماد کنند."/>
		<aya index="14" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، در حقیقت برخی از همسران شما و فرزندان شما دشمن شمایند، از آنان بر حذر باشید، و اگر ببخشایید و درگذرید و بیامرزید، به راستی خدا آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="15" text="اموال شما و فرزندانتان صرفاً [وسیله‌] آزمایشی [برای شما]یند، و خداست که نزد او پاداشی بزرگ است."/>
		<aya index="16" text="پس تا می‌توانید از خدا پروا بدارید و بشنوید و فرمان ببرید، و مالی برای خودتان [در راه خدا] انفاق کنید، و کسانی که از خسّت نفس خویش مصون مانند، آنان رستگارانند."/>
		<aya index="17" text="اگر خدا را وامی نیکو دهید، آن را برای شما دو چندان می‌گرداند و بر شما می‌بخشاید، و خدا[ست که‌] سپاس‌پذیر بردبار است."/>
		<aya index="18" text="دانای نهان و آشکار [و] ارجمند سنجیده‌کار است."/>
	</sura>
	<sura index="65" name="">
		<aya index="1" text="ای پیامبر، چون زنان را طلاق گویید، در [زمان‌بندی‌] عدّه آنان طلاقشان گویید و حساب آن عدّه را نگه دارید، و از خدا، پروردگارتان بترسید. آنان را از خانه‌هایشان بیرون مکنید، و بیرون نروند مگر آنکه مرتکب کار زشت آشکاری شده باشند. این است احکام الهی. و هر کس از مقررات خدا [پای‌] فراتر نهد، قطعاً به خودش ستم کرده است. نمی‌دانی، شاید خدا پس از این، پیشامدی پدید آورد."/>
		<aya index="2" text="پس چون عدّه آنان به سر رسید، [یا] به شایستگی نگاهشان دارید، یا به شایستگی از آنان جدا شوید، و دو تن [مرد] عادل را از میان خود گواه گیرید، و گواهی را برای خدا به پا دارید. این است اندرزی که به آن کس که به خدا و روز بازپسین ایمان دارد، داده می‌شود، و هر کس از خدا پروا کند، [خدا] برای او راه بیرون‌شدنی قرار می‌دهد."/>
		<aya index="3" text="و از جایی که حسابش را نمی‌کند، به او روزی می‌رساند، و هر کس بر خدا اعتماد کند او برای وی بس است. خدا فرمانش را به انجام‌رساننده است. به راستی خدا برای هر چیزی اندازه‌ای مقرر کرده است."/>
		<aya index="4" text="و آن زنان شما که از خون‌دیدن [ماهانه‌] نومیدند، اگر شک دارید [که خون می‌بینند یا نه؟] عدّه آنان سه ماه است، و [دخترانی‌] که [هنوز] خون ندیده‌اند [نیز عدّه‌شان سه ماه است‌]، و زنان آبستن مدّتشان این است که وضع حمل کنند، و هر کس از خدا پروا دارد [خدا] برای او در کارش تسهیلی فراهم سازد."/>
		<aya index="5" text="این است فرمان خدا که آن را به سوی شما فرستاده است؛ و هر کس از خدا پروا کند، بدیهایش را از او بزداید و پاداشش را بزرگ گرداند."/>
		<aya index="6" text="همانجا که [خود] سکونت دارید، به قدر استطاعت خویش آنان را جای دهید و به آنها آسیب [و زیان‌] مرسانید تا عرصه را بر آنان تنگ کنید. و اگر باردارند خرجشان را بدهید تا وضع حمل کنند. و اگر برای شما [بچه‌] شیر می‌دهند مزدشان را به ایشان بدهید و به شایستگی میان خود به مشورت پردازید، و اگر کارتان [در این مورد] با هم به دشواری کشید [زن‌] دیگری [بچّه را] شیر دهد."/>
		<aya index="7" text="بر توانگر است که از دارایی خود هزینه کند، و هر که روزی او تنگ باشد باید از آنچه خدا به او داده خرج کند. خدا هیچ کس را جز [به قدر] آنچه به او داده است تکلیف نمی‌کند. خدا به زودی پس از دشواری آسانی فراهم می‌کند."/>
		<aya index="8" text="و چه بسیار شهرها که از فرمان پروردگار خود و پیامبرانش سر پیچیدند و از آنها حسابی سخت کشیدیم و آنان را به عذابی [بس‌] زشت عذاب کردیم."/>
		<aya index="9" text="تا کیفر زشت عمل خود را چشیدند، و پایان کارشان زیان بود."/>
		<aya index="10" text="خدا برای آنان عذابی سخت آماده کرده است. پس ای خردمندانی که ایمان آورده‌اید، از خدا بترسید. راستی که خدا سوی شما تذکاری فرو فرستاده است:"/>
		<aya index="11" text="پیامبری که آیات روشنگر خدا را بر شما تلاوت می‌کند، تا کسانی را که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند از تاریکیها به سوی روشنایی بیرون برد، و هر کس به خدا بگرود و کار شایسته کند او را در باغهایی که از زیر [درختان‌] آن جویبارها روان است، درمی‌آورد، جاودانه در آن می‌مانند. قطعاً خدا روزی را برای او خوش کرده است."/>
		<aya index="12" text="خدا همان کسی است که هفت آسمان و همانند آنها هفت زمین آفرید. فرمان [خدا] در میان آنها فرود می‌آید، تا بدانید که خدا بر هر چیزی تواناست، و به راستی دانش وی هر چیزی را در بر گرفته است."/>
	</sura>
	<sura index="66" name="">
		<aya index="1" text="ای پیامبر، چرا برای خشنودی همسرانت، آنچه را خدا برای تو حلال گردانیده حرام می‌کنی؟ خدا[ست که‌] آمرزنده مهربان است."/>
		<aya index="2" text="قطعاً خدا برای شما [راه‌] گشودن سوگندهایتان را مقرر داشته است، و خدا سرپرست شماست، و اوست دانای حکیم."/>
		<aya index="3" text="و چون پیامبر با یکی از همسرانش سخنی نهانی گفت، و همین که وی آن را [به زن دیگر] گزارش داد و خدا [پیامبر] را بر آن مطلع گردانید [پیامبر] بخشی از آن را اظهار کرد و از بخشی [دیگر] اعراض نمود. پس چون [مطلب‌] را به آن [زن‌] خبر داد، وی گفت: «چه کسی این را به تو خبر داده؟» گفت: «مرا آن دانای آگاه خبر داده است.»"/>
		<aya index="4" text="اگر [شما دو زن‌] به درگاه خدا توبه کنید [بهتر است‌]، واقعاً دلهایتان انحراف پیدا کرده است. و اگر علیه او به یکدیگر کمک کنید، در حقیقت، خدا خود سرپرست اوست، و جبرئیل و صالح مؤمنان [نیز یاور اویند] و گذشته از این، فرشتگان [هم ]پشتیبان [او] خواهند بود."/>
		<aya index="5" text="اگر پیامبر، شما را طلاق گوید، امید است پروردگارش همسرانی بهتر از شما: مسلمان، مؤمن، فرمانبر، توبه کار، عابد، روزه‌دار، بیوه و دوشیزه به او عوض دهد."/>
		<aya index="6" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، خودتان و کسانتان را از آتشی که سوخت آن، مردم و سنگهاست حفظ کنید: بر آن [آتش‌] فرشتگانی خشن [و] سختگیر [گمارده شده‌] اند. از آنچه خدا به آنان دستور داده سرپیچی نمی‌کنند و آنچه را که مأمورند انجام می‌دهند."/>
		<aya index="7" text="ای کسانی که کافر شده‌اید، امروز عذر نیاورید، در واقع به آنچه می‌کردید کیفر می‌یابید."/>
		<aya index="8" text="ای کسانی که ایمان آورده‌اید، به درگاه خدا توبه‌ای راستین کنید، امید است که پروردگارتان بدیهایتان را از شما بزداید و شما را به باغهایی که از زیر [درختان‌] آن جویبارها روان است درآورد. در آن روز خدا پیامبر [خود] و کسانی را که با او ایمان آورده بودند خوار نمی‌گرداند: نورشان از پیشاپیش آنان، و سمت راستشان، روان است. می‌گویند: «پروردگارا، نور ما را برای ما کامل گردان و بر ما ببخشای، که تو بر هر چیز توانایی.»"/>
		<aya index="9" text="ای پیامبر، با کافران و منافقان جهاد کن و بر آنان سخت گیر [که‌] جای ایشان در جهنّم خواهد بود و چه بد سرانجامی است."/>
		<aya index="10" text="خدا برای کسانی که کفر ورزیده‌اند، زن نوح و زن لوط را مَثَل آورده [که‌] هر دو در نکاح دو بنده از بندگان شایسته ما بودند و به آنها خیانت کردند، و کاری از دست [شوهران‌] آنها در برابر خدا ساخته نبود، و گفته شد: «با داخل شوندگان داخل آتش شوید.»"/>
		<aya index="11" text="و برای کسانی که ایمان آورده‌اند، خدا همسر فرعون را مثل آورده، آنگاه که گفت: «پروردگارا، پیش خود در بهشت خانه‌ای برایم بساز، و مرا از فرعون و کردارش نجات ده، و مرا از دست مردم ستمگر برهان.»"/>
		<aya index="12" text="و مریم دخت عمران را، همان کسی که خود را پاکدامن نگاه داشت و در او از روح خود دمیدیم و سخنان پروردگار خود و کتابهای او را تصدیق کرد و از فرمانبرداران بود."/>
	</sura>
	<sura index="67" name="">
		<aya index="1" text="بزرگوار [و خجسته‌] است آنکه فرمانروایی به دست اوست و او بر هر چیزی تواناست."/>
		<aya index="2" text="همانکه مرگ و زندگی را پدید آورد تا شما را بیازماید که کدامتان نیکوکارترید، و اوست ارجمند آمرزنده."/>
		<aya index="3" text="همان که هفت آسمان را طبقه طبقه بیافرید. در آفرینش آن [خدای‌] بخشایشگر هیچ گونه اختلاف [و تفاوتی‌] نمی‌بینی. بازبنگر، آیا خلل [و نقصانی‌] می‌بینی؟"/>
		<aya index="4" text="باز دوباره بنگر تا نگاهت زبون و درمانده به سویت بازگردد."/>
		<aya index="5" text="و در حقیقت، آسمان دنیا را با چراغهایی زینت دادیم و آن را مایه طرد شیاطین [= قوای مزاحم‌] گردانیدیم و برای آنها عذاب آتش فروزان آماده کرده‌ایم."/>
		<aya index="6" text="و کسانی که به پروردگارشان انکار آوردند، عذاب آتش جهنم خواهند داشت و چه بد سرانجامی است."/>
		<aya index="7" text="چون در آنجا افکنده شوند، از آن خروشی می‌شنوند در حالی که می‌جوشد."/>
		<aya index="8" text="نزدیک است که از خشم شکافته شود. هر بار که گروهی در آن افکنده شوند، نگاهبانان آن از ایشان پرسند: «مگر شما را هشدار دهنده‌ای نیامد؟»"/>
		<aya index="9" text="گویند: «چرا، هشدار دهنده‌ای به سوی ما آمد و[لی‌] تکذیب کردیم و گفتیم: خدا چیزی فرو نفرستاده است، شما جز در گمراهی بزرگ نیستید.»"/>
		<aya index="10" text="و گویند: «اگر شنیده [و پذیرفته‌] بودیم یا تعقل کرده بودیم در [میان‌] دوزخیان نبودیم.»"/>
		<aya index="11" text="پس به گناه خود اقرار می‌کنند. و مرگ باد بر اهل جهنم"/>
		<aya index="12" text="کسانی که در نهان از پروردگارشان می‌ترسند، آنان را آمرزش و پاداشی بزرگ خواهد بود."/>
		<aya index="13" text="و [اگر] سخن خود را پنهان دارید، یا آشکارش نمایید، در حقیقت وی به راز دلها آگاه است."/>
		<aya index="14" text="آیا کسی که آفریده است نمی‌داند؟ با اینکه او خود باریک بین آگاه است."/>
		<aya index="15" text="اوست کسی که زمین را برای شما رام گردانید، پس در فراخنای آن رهسپار شوید و از روزی [خدا] بخورید و رستاخیز به سوی اوست."/>
		<aya index="16" text="آیا از آن کس که در آسمان است ایمن شده‌اید که شما را در زمین فرو برد، پس بناگاه [زمین‌] به تپیدن افتد؟"/>
		<aya index="17" text="یا از آن کس که در آسمان است ایمن شده‌اید که بر [سر] شما تندبادی از سنگریزه فرو فرستد؟ پس به زودی خواهید دانست که بیم دادن من چگونه است"/>
		<aya index="18" text="و پیش از آنان [نیز] کسانی به تکذیب پرداختند پس عذاب من چگونه بود؟"/>
		<aya index="19" text="آیا در بالای سرشان به پرندگان ننگریسته‌اند [که گاه‌] بال می‌گسترند و [گاه‌] بال می‌آنند؟ جز خدای رحمان [کسی‌] آنها را نگاه نمی‌دارد، او به هر چیزی بیناست."/>
		<aya index="20" text="یا آن کسی که خود برای شما [چون‌] سپاهی است که یاریتان می‌کند، جز خدای رحمان کیست؟ کافران جز گرفتار فریب نیستند."/>
		<aya index="21" text="یا کیست آن که به شما روزی دهد اگر [خدا] روزی خود را [از شما] باز دارد؟ [نه‌] بلکه در سرکشی و نفرت پافشاری کردند."/>
		<aya index="22" text="پس آیا آن کس که نگونسار راه می‌پیماید هدایت یافته تر است یا آن کس که ایستاده بر راه راست می‌رود؟"/>
		<aya index="23" text="بگو: «اوست آن کس که شما را پدید آورده و برای شما گوش و دیدگان و دلها آفریده است. چه کم سپاسگزارید.»"/>
		<aya index="24" text="بگو: «اوست که شما را در زمین پراکنده کرده، و به نزد او [ست که‌] گرد آورده خواهید شد.»"/>
		<aya index="25" text="و می‌گویند: «اگر راست می‌گویید، این وعده کی خواهد بود؟»"/>
		<aya index="26" text="بگو: «علم [آن‌] فقط پیش خداست و من صرفاً هشدار دهنده‌ای آشکارم.»"/>
		<aya index="27" text="و آنگاه که آن [لحظه موعود] را نزدیک ببینند، چهره‌های کسانی که کافر شده‌اند در هم رود، و گفته شود: «این است همان چیزی که آن را فرا می‌خواندید»"/>
		<aya index="28" text="بگو: «به من خبر دهید، اگر خدا مرا و هر که را با من است هلاک کند یا ما را مورد رحمت قرار دهد، چه کسی کافران را از عذابی پر درد پناه خواهد داد؟»"/>
		<aya index="29" text="بگو: «اوست خدای بخشایشگر، به او ایمان آوردیم، و بر او توکل کردیم. و به زودی خواهید دانست چه کسی است که خود در گمراهی آشکاری است.»"/>
		<aya index="30" text="بگو: «به من خبر دهید، اگر آب [آشامیدنی‌] شما [به زمین‌] فرو رود، چه کسی آب روان برایتان خواهد آورد؟»"/>
	</sura>
	<sura index="68" name="">
		<aya index="1" text="نون، سوگند به قلم و آنچه می‌نویسند،"/>
		<aya index="2" text="[که‌] تو، به لطف پروردگارت، دیوانه نیستی."/>
		<aya index="3" text="و بی‌گمان، تو را پاداشی بی‌منت خواهد بود."/>
		<aya index="4" text="و راستی که تو را خویی والاست"/>
		<aya index="5" text="به زودی خواهی دید و خواهند دید،"/>
		<aya index="6" text="[که‌] کدام یک از شما دستخوش جنونید."/>
		<aya index="7" text="پروردگارت خود بهتر می‌داند چه کسی از راه او منحرف شده، و [هم‌] او به راه یافتگان داناتر است."/>
		<aya index="8" text="پس، از دروغزنان فرمان مبر."/>
		<aya index="9" text="دوست دارند که نرمی کنی تا نرمی نمایند."/>
		<aya index="10" text="و از هر قسم خورنده فرو مایه‌ای فرمان مبر:"/>
		<aya index="11" text="[که‌] عیبجوست و برای خبرچینی گام برمی‌دارد،"/>
		<aya index="12" text="مانع خیر، متجاوز، گناه پیشه،"/>
		<aya index="13" text="گستاخ، [و] گذشته از آن زنازاده است،"/>
		<aya index="14" text="به صرف اینکه مالدار و پسردار است،"/>
		<aya index="15" text="چون آیات ما بر او خوانده شود، گوید: «افسانه‌های پیشینیان است.»"/>
		<aya index="16" text="زودا که بر بینی‌اش داغ نهیم [و رسوایش کنیم‌]."/>
		<aya index="17" text="ما آنان را همان گونه که باغداران را آزمودیم، مورد آزمایش قرار دادیم، آنگاه که سوگند خوردند که صبح برخیزند و [میوه‌] آن [باغ‌] را حتماً بچینند."/>
		<aya index="18" text="و[لی‌] «ان شاء الله» نگفتند."/>
		<aya index="19" text="پس در حالی که آنان غنوده بودند، بلایی از جانب پروردگارت بر آن [باغ‌] به گردش در آمد."/>
		<aya index="20" text="و [باغ،] آفت زده [و زمین بایر] گردید."/>
		<aya index="21" text="پس [باغداران‌] بامدادان یکدیگر را صدا زدند،"/>
		<aya index="22" text="که: «اگر میوه می‌چینید، بامدادان به سوی کشت خویش روید.»"/>
		<aya index="23" text="پس به راه افتادند و آهسته به هم می‌گفتند"/>
		<aya index="24" text="«که: امروز نباید در باغ بینوایی بر شما در آید.»"/>
		<aya index="25" text="و صبحگاهان در حالی که خود را بر منع [بینوایان‌] توانا می‌دیدند، رفتند."/>
		<aya index="26" text="و چون [باغ‌] را دیدند، گفتند: «قطعاً ما راه گم کرده‌ایم."/>
		<aya index="27" text="[نه‌] بلکه ما محرومیم."/>
		<aya index="28" text="خردمندترینشان گفت: «آیا به شما نگفتم: چرا خدا را به پاکی نمی‌ستایید؟»"/>
		<aya index="29" text="گفتند: «پروردگارا، تو را به پاکی می‌ستاییم، ما واقعاً ستمگر بودیم. «"/>
		<aya index="30" text="پس بعضی‌شان رو به بعضی دیگر آوردند و همدیگر را به نکوهش گرفتند."/>
		<aya index="31" text="گفتند: «ای وای بر ما که سرکش بوده‌ایم"/>
		<aya index="32" text="امید است که پروردگار ما بهتر از آن را به ما عوض دهد، زیرا ما به پروردگارمان مشتاقیم."/>
		<aya index="33" text="عذاب [دنیا] چنین است، و عذاب آخرت، اگر می‌دانستند قطعاً بزرگتر خواهد بود."/>
		<aya index="34" text="برای پرهیزگاران، نزد پروردگارشان باغستانهای پر ناز و نعمت است."/>
		<aya index="35" text="پس آیا فرمانبرداران را چون بدکاران قرار خواهیم داد؟"/>
		<aya index="36" text="شما را چه شده؟ چگونه داوری می‌کنید؟"/>
		<aya index="37" text="یا شما را کتابی هست که در آن فرا می‌گیرید،"/>
		<aya index="38" text="که هر چه را برمی‌گزینید، برای شما در آن خواهد بود؟"/>
		<aya index="39" text="یا اینکه شما تا روز قیامت [از ما] سوگندهایی رسا گرفته‌اید که هر چه دلتان خواست حکم کنید؟"/>
		<aya index="40" text="از آنان بپرس: کدامشان ضامن این [ادعا] یند؟"/>
		<aya index="41" text="یا شریکانی دارند؟ پس اگر راست می‌گویند شریکانشان را بیاورند."/>
		<aya index="42" text="روزی که کار، زار [و رهایی دشوار] شود و به سجده فرا خوانده شوند و در خود توانایی نیابند."/>
		<aya index="43" text="دیدگانشان به زیر افتاده، خواری آنان را فرو می‌گیرد، در حالی که [پیش از این‌] به سجده دعوت می‌شدند و تندرست بودند."/>
		<aya index="44" text="پس مرا با کسی که این گفتار را تکذیب می‌کند واگذار. به تدریج آنان را به گونه‌ای که در نیابند [گریبان‌] خواهیم گرفت،"/>
		<aya index="45" text="و مهلتشان می‌دهم، زیرا تدبیر من [سخت‌] استوار است."/>
		<aya index="46" text="آیا از آنان مزدی درخواست می‌کنی، و آنان خود را زیر بار تاوان، گرانبار می‌یابند؟"/>
		<aya index="47" text="یا [علم‌] غیب پیش آنهاست و آنها می‌نویسند؟"/>
		<aya index="48" text="پس در [امتثال‌] حکم پروردگارت شکیبایی ورز، و مانند همدم ماهی [=یونس‌] مباش، آنگاه که اندوه زده ندا درداد."/>
		<aya index="49" text="اگر لطفی از جانب پروردگارش تدارک [حال‌] او نمی‌کرد، قطعاً نکوهش شده بر زمین خشک انداخته می‌شد."/>
		<aya index="50" text="پس پروردگارش وی را برگزید و از شایستگانش گردانید."/>
		<aya index="51" text="و آنان که کافر شدند، چون قرآن را شنیدند چیزی نمانده بود که تو را چشم بزنند، و می‌گفتند: «او واقعاً دیوانه‌ای است.»"/>
		<aya index="52" text="و حال آنکه [قرآن‌] جز تذکاری برای جهانیان نیست."/>
	</sura>
	<sura index="69" name="">
		<aya index="1" text="آن رخ دهنده."/>
		<aya index="2" text="چیست آن رخ دهنده؟"/>
		<aya index="3" text="و چه دانی که آن رخ دهنده چیست؟"/>
		<aya index="4" text="ثمود و عاد، آن حادثه کوبنده را تکذیب کردند."/>
		<aya index="5" text="اما ثمود به [سزای‌] سرکشی [خود] به هلاکت رسیدند."/>
		<aya index="6" text="و اما عاد، به [وسیله‌] تندبادی توفنده سرکش هلاک شدند."/>
		<aya index="7" text="[که خدا] آن را هفت شب و هشت روز پیاپی بر آنان بگماشت: در آن [مدت‌] مردم را فرو افتاده می‌دیدی، گویی آنها تنه‌های نخلهای میان تهی‌اند."/>
		<aya index="8" text="آیا از آنان کسی را بر جای می‌بینی؟"/>
		<aya index="9" text="و فرعون و کسانی که پیش از او بودند و [مردم‌] شهرهای سرنگون شده [سدوم و عاموره‌] مرتکب خطا شدند."/>
		<aya index="10" text="و از امر فرستاده پروردگارشان سرپیچی کردند، و [خدا هم‌] آنان را به گرفتنی سخت، فرو گرفت."/>
		<aya index="11" text="ما، چون آب طغیان کرد، شما را بر کشتی سوار نمودیم."/>
		<aya index="12" text="تا آن را برای شما [مایه‌] تذکری گردانیم و گوشهای شنوا آن را نگاه دارد."/>
		<aya index="13" text="پس آنگاه که در صور یک بار دمیده شود."/>
		<aya index="14" text="و زمین و کوه‌ها از جای خود برداشته شوند و هر دوی آنها با یک تکان ریز ریز گردند."/>
		<aya index="15" text="پس آن روز است که واقعه [آنچنانی‌] وقوع یابد."/>
		<aya index="16" text="و آسمان از هم بشکافد، و در آن روز است که آن از هم گسسته باشد."/>
		<aya index="17" text="و فرشتگان در اطراف [آسمان‌]اند، و عرش پروردگارت را آن روز، هشت [فرشته ] بر سر خود بر می‌دارند."/>
		<aya index="18" text="در آن روز، شما [به پیشگاه خدا] عرضه می‌شوید، [و] پوشیده‌ای از شما پوشیده نمی‌ماند."/>
		<aya index="19" text="اما کسی که کارنامه‌اش به دست راستش داده شود، گوید: «بیایید و کتابم را بخوانید."/>
		<aya index="20" text="من یقین داشتم که به حساب خود می‌رسم."/>
		<aya index="21" text="پس او در یک زندگی خوش است:"/>
		<aya index="22" text="در بهشتی برین،"/>
		<aya index="23" text="[که‌] میوه هایش در دسترس است."/>
		<aya index="24" text="بخورید و بنوشید، گواراتان باد، به [پاداش‌] آنچه در روزهای گذشته انجام دادید."/>
		<aya index="25" text="و اما کسی که کارنامه‌اش به دست چپش داده شود، گوید: «ای کاش کتابم را دریافت نکرده بودم."/>
		<aya index="26" text="و از حساب خود خبردار نشده بودم."/>
		<aya index="27" text="ای کاش آن [مرگ‌] کار را تمام می‌کرد."/>
		<aya index="28" text="مال من، مرا سودی نبخشید."/>
		<aya index="29" text="قدرت من از [کف‌] من برفت."/>
		<aya index="30" text="[گویند:] «بگیرید او را و در غل کشید."/>
		<aya index="31" text="آنگاه میان آتشش اندازید."/>
		<aya index="32" text="پس در زنجیری که درازی آن هفتاد گز است وی را در بند کشید."/>
		<aya index="33" text="چرا که او به خدای بزرگ نمی‌گروید."/>
		<aya index="34" text="و به اطعام مسکین تشویق نمی‌کرد."/>
		<aya index="35" text="پس امروز او را در اینجا حمایتگری نیست."/>
		<aya index="36" text="و خوراکی جز چرکابه ندارد،"/>
		<aya index="37" text="که آن را جز خطاکاران نمی‌خورند."/>
		<aya index="38" text="پس نه [چنان است که می‌پندارید]، سوگند یاد می‌کنم به آنچه می‌بینید،"/>
		<aya index="39" text="و آنچه نمی‌بینید،"/>
		<aya index="40" text="که [قرآن‌] قطعاً گفتار فرستاده‌ای بزرگوار است."/>
		<aya index="41" text="و آن گفتار شاعری نیست [که‌] کمتر [به آن‌] ایمان دارید."/>
		<aya index="42" text="و نه گفتار کاهنی [که‌] کمتر [از آن‌] پند می‌گیرید."/>
		<aya index="43" text="[پیام‌] فرودآمده‌ای است از جانب پروردگار جهانیان."/>
		<aya index="44" text="و اگر [او] پاره‌ای گفته‌ها بر ما بسته بود،"/>
		<aya index="45" text="دست راستش را سخت می‌گرفتیم،"/>
		<aya index="46" text="سپس رگ قلبش را پاره می‌کردیم،"/>
		<aya index="47" text="و هیچ یک از شما مانع از [عذاب‌] او نمی‌شد."/>
		<aya index="48" text="و در حقیقت، [قرآن‌] تذکاری برای پرهیزگاران است."/>
		<aya index="49" text="و ما به راستی می‌دانیم که از [میان‌] شما تکذیب‌کنندگانی هستند."/>
		<aya index="50" text="و آن واقعاً بر کافران حسرتی است."/>
		<aya index="51" text="و این [قرآن‌]، بی‌شبهه، حقیقتی یقینی است."/>
		<aya index="52" text="پس به [پاس‌] نام پروردگار بزرگت تسبیح گوی."/>
	</sura>
	<sura index="70" name="">
		<aya index="1" text="پرسنده‌ای از عذاب واقع‌شونده‌ای پرسید،"/>
		<aya index="2" text="که اختصاص به کافران دارد [و] آن را بازدارنده‌ای نیست."/>
		<aya index="3" text="[و] از جانب خداوند صاحب درجات [و مراتب‌] است."/>
		<aya index="4" text="فرشتگان و روح، در روزی که مقدارش پنجاه هزار سال است به سوی «او» بالا می‌روند."/>
		<aya index="5" text="پس صبر کن، صبری نیکو."/>
		<aya index="6" text="زیرا آنان [عذاب‌] را دور می‌بینند،"/>
		<aya index="7" text="و [ما] نزدیکش می‌بینیم."/>
		<aya index="8" text="روزی که آسمانها چون فلز گداخته شود،"/>
		<aya index="9" text="و کوهها چون پشم زده گردد،"/>
		<aya index="10" text="و هیچ دوست صمیمی از دوست صمیمی [حال‌] نپرسد،"/>
		<aya index="11" text="آنان را به ایشان نشان می‌دهند. گناهکار آرزو می‌کند که کاش برای رهایی از عذاب آن روز، می توانست پسران خود را عوض دهد،"/>
		<aya index="12" text="و [نیز] همسرش و برادرش را،"/>
		<aya index="13" text="و قبیله‌اش را که به او پناه می‌دهد،"/>
		<aya index="14" text="و هر که را که در روی زمین است همه را [عوض می‌داد] و آنگاه خود را رها می‌کرد."/>
		<aya index="15" text="نه چنین است. [آتش‌] زبانه می‌کشد،"/>
		<aya index="16" text="پوست سر و اندام را برکننده است."/>
		<aya index="17" text="هر که را پشت کرده و روی برتافته،"/>
		<aya index="18" text="و گرد آورده و انباشته [و حسابش را نگاه داشته‌] فرا می‌خواند."/>
		<aya index="19" text="به راستی که انسان سخت آزمند [و بی‌تاب‌] خلق شده است."/>
		<aya index="20" text="چون صدمه‌ای به او رسد عجز و لابه کند."/>
		<aya index="21" text="و چون خیری به او رسد بخل ورزد."/>
		<aya index="22" text="غیر از نمازگزاران:"/>
		<aya index="23" text="همان کسانی که بر نمازشان پایداری می‌کنند."/>
		<aya index="24" text="و همانان که در اموالشان حقی معلوم است،"/>
		<aya index="25" text="برای سائل و محروم."/>
		<aya index="26" text="و کسانی که روز جزا را باور دارند."/>
		<aya index="27" text="و آنان که از عذاب پروردگارشان بیمناکند."/>
		<aya index="28" text="چرا که از عذاب پروردگارشان ایمن نمی‌توانند بود."/>
		<aya index="29" text="و کسانی که دامن خود را حفظ می‌کنند،"/>
		<aya index="30" text="مگر بر همسران خود یا کنیزانشان که [در این صورت‌] مورد نکوهش نیستند."/>
		<aya index="31" text="و هر کس پا از این [حد] فراتر نهد، آنان همان از حد درگذرندگانند."/>
		<aya index="32" text="و کسانی که امانتها و پیمان خود را مراعات می‌کنند."/>
		<aya index="33" text="و آنان که بر شهادتهای خود ایستاده‌اند."/>
		<aya index="34" text="و کسانی که بر نمازشان مداومت می‌ورزند."/>
		<aya index="35" text="آنها هستند که در باغهایی [از بهشت‌]، گرامی خواهند بود."/>
		<aya index="36" text="چه شده است که آنان که کفر ورزیده‌اند، به سوی تو شتابان،"/>
		<aya index="37" text="گروه گروه، از راست و از چپ [هجوم می‌آورند]؟"/>
		<aya index="38" text="آیا هر یک از آنان طمع می‌بندد که در بهشت پر نعمت درآورده شود؟"/>
		<aya index="39" text="نه چنین است. ما آنان را از آنچه [خود] می‌دانند آفریدیم."/>
		<aya index="40" text="[هرگز،] به پروردگار خاوران و باختران سوگند یاد می‌کنم که ما تواناییم،"/>
		<aya index="41" text="که به جای آنان بهتر از ایشان را بیاوریم؛ و بر ما پیشی نتوانند جست."/>
		<aya index="42" text="پس بگذارشان یاوه گویند و بازی کنند تا روزی را که وعده داده شده‌اند ملاقات نمایند."/>
		<aya index="43" text="روزی که از گورها[ی خود] شتابان برآیند، گویی که آنان به سوی پرچمهای افراشته می دوند."/>
		<aya index="44" text="دیدگانشان فرو افتاده، [غبار] مذلّت آنان را فرو گرفته است. این است همان روزی که به ایشان وعده داده می‌شد."/>
	</sura>
	<sura index="71" name="">
		<aya index="1" text="ما نوح را به سوی قومش فرستادیم که: «قومت را، پیش از آنکه عذابی دردناک به آنان رسد، هشدار ده.»"/>
		<aya index="2" text="[نوح‌] گفت: «ای قوم من، من شما را هشدار دهنده‌ای آشکارم،"/>
		<aya index="3" text="که خدا را بپرستید و از او پروا دارید و مرا فرمان برید."/>
		<aya index="4" text="[تا] برخی از گناهانتان را بر شما ببخشاید و [اجل‌] شما را تا وقتی معین به تأخیر اندازد. اگر بدانید، چون وقت مقرر خدا برسد، تأخیر بر نخواهد داشت."/>
		<aya index="5" text="[نوح‌] گفت: «پروردگارا، من قوم خود را شب و روز دعوت کردم،"/>
		<aya index="6" text="و دعوت من جز بر گریزشان نیفزود."/>
		<aya index="7" text="و من هر بار که آنان را دعوت کردم تا ایشان را بیامرزی، انگشتانشان را در گوشهایشان کردند و ردای خویشتن بر سر کشیدند و اصرار ورزیدند و هر چه بیشتر بر کبر خود افزودند."/>
		<aya index="8" text="سپس من آشکارا آنان را دعوت کردم."/>
		<aya index="9" text="باز من به آنان اعلام نمودم و در خلوت [و] پوشیده نیز به ایشان گفتم."/>
		<aya index="10" text="و گفتم: از پروردگارتان آمرزش بخواهید که او همواره آمرزنده است."/>
		<aya index="11" text="[تا] بر شما از آسمان باران پی در پی فرستد."/>
		<aya index="12" text="و شما را به اموال و پسران، یاری کند، و برایتان باغها قرار دهد و نهرها برای شما پدید آورد."/>
		<aya index="13" text="شما را چه شده است که از شکوه خدا بیم ندارید؟"/>
		<aya index="14" text="و حال آنکه شما را مرحله به مرحله خلق کرده است."/>
		<aya index="15" text="مگر ملاحظه نکرده‌اید که چگونه خدا هفت آسمان را تُوبرتُو آفریده است؟"/>
		<aya index="16" text="و ماه را در میان آنها روشنایی‌بخش گردانید و خورشید را [چون‌] چراغی قرار داد."/>
		<aya index="17" text="و خدا[ست که‌] شما را [مانند] گیاهی از زمین رویانید؛"/>
		<aya index="18" text="سپس شما را در آن بازمی‌گرداند و بیرون می‌آورد بیرون‌آوردنی [عجیب‌]!"/>
		<aya index="19" text="و خدا زمین را برای شما فرشی [گسترده‌] ساخت،"/>
		<aya index="20" text="تا در راههای فراخ آن بروید.»"/>
		<aya index="21" text="نوح گفت: «پروردگارا، آنان نافرمانی من کردند و کسی را پیروی نمودند که مال و فرزندش جز بر زیان وی نیفزود."/>
		<aya index="22" text="و دست به نیرنگی بس بزرگ زدند."/>
		<aya index="23" text="و گفتند: زنهار، خدایان خود را رها مکنید، و نه «وَدّ» را واگذارید و نه «سُواع» و نه «یَغُوث» و نه «یَعُوق» و نه «نَسْر» را."/>
		<aya index="24" text="و بسیاری را گمراه کرده‌اند. [بار خدایا،] جز بر گمراهی ستمکاران میفزای.»"/>
		<aya index="25" text="[تا] به سبب گناهانشان غرقه گشتند و [پس از مرگ‌] در آتشی درآورده شدند و برای خود، در برابر خدا یارانی نیافتند."/>
		<aya index="26" text="و نوح گفت: «پروردگارا، هیچ کس از کافران را بر روی زمین مگذار،"/>
		<aya index="27" text="چرا که اگر تو آنان را باقی گذاری، بندگانت را گمراه می‌کنند و جز پلیدکار ناسپاس نزایند."/>
		<aya index="28" text="پروردگارا، بر من و پدر و مادرم و هر مؤمنی که در سرایم درآید، و بر مردان و زنان با ایمان ببخشای، و جز بر هلاکت ستمگران میفزای.»"/>
	</sura>
	<sura index="72" name="">
		<aya index="1" text="بگو: «به من وحی شده است که تنی چند از جنّیان گوش فرا داشتند و گفتند: راستی ما قرآنی شگفت‌آور شنیدیم."/>
		<aya index="2" text="[که‌] به راه راست هدایت می‌کند. پس به آن ایمان آوردیم و هرگز کسی را شریک پروردگارمان قرار نخواهیم داد."/>
		<aya index="3" text="و اینکه او، پروردگار والای ما، همسر و فرزندی اختیار نکرده است."/>
		<aya index="4" text="و [شگفت‌] آنکه کم خرد ما، در باره خدا سخنانی یاوه می‌سراید."/>
		<aya index="5" text="و ما پنداشته بودیم که انس و جن هرگز به خدا دروغ نمی‌بندند."/>
		<aya index="6" text="و مردانی از آدمیان به مردانی از جن پناه می‌بردند و بر سرکشی آنها می‌افزودند."/>
		<aya index="7" text="و آنها [نیز] آن گونه که [شما] پنداشته‌اید، گمان بردند که خدا هرگز کسی را زنده نخواهد گردانید."/>
		<aya index="8" text="و ما بر آسمان دست یافتیم و آن را پر از نگهبانان توانا و تیرهای شهاب یافتیم."/>
		<aya index="9" text="و در [آسمان‌] برای شنیدن، به کمین می‌نشستیم، [اما] اکنون هر که بخواهد به گوش باشد، تیر شهابی در کمین خود می‌یابد."/>
		<aya index="10" text="و ما [درست‌] نمی‌دانیم که آیا برای کسانی که در زمینند بدی خواسته شده یا پروردگارشان برایشان هدایت خواسته است؟"/>
		<aya index="11" text="و از میان ما برخی درستکارند و برخی غیر آن، و ما فرقه‌هایی گوناگونیم."/>
		<aya index="12" text="و ما می‌دانیم که هرگز نمی‌توانیم در زمین خدای را به ستوه آوریم، و هرگز او را با گریز [خود] درمانده نتوانیم کرد"/>
		<aya index="13" text="و ما چون هدایت را شنیدیم بدان گرویدیم؛ پس کسی که به پروردگار خود ایمان آورد، از کمی [پاداش‌] و سختی بیم ندارد."/>
		<aya index="14" text="و از میان ما برخی فرمانبردار و برخی از ما منحرفند: پس کسانی که به فرمانند، آنان در جستجوی راه درستند،"/>
		<aya index="15" text="ولی منحرفان، هیزم جهنم خواهند بود.»"/>
		<aya index="16" text="و اگر [مردم‌] در راه درست، پایداری ورزند، قطعاً آب گوارایی بدیشان نوشانیم."/>
		<aya index="17" text="تا در این باره آنان را بیازماییم، و هر کس از یاد پروردگار خود دل بگرداند، وی را در قید عذابی [روز]افزون درآورد."/>
		<aya index="18" text="و مساجد ویژه خداست، پس هیچ کس را با خدا مخوانید."/>
		<aya index="19" text="و همین که «بنده خدا» برخاست تا او را بخواند، چیزی نمانده بود که بر سر وی فرو افتند."/>
		<aya index="20" text="بگو: «من تنها پروردگار خود را می‌خوانم و کسی را با او شریک نمی‌گردانم.»"/>
		<aya index="21" text="بگو: «من برای شما اختیار زیان و هدایتی را ندارم.»"/>
		<aya index="22" text="بگو: «هرگز کسی مرا در برابر خدا پناه نمی‌دهد و هرگز پناهگاهی غیر از او نمی‌یابم."/>
		<aya index="23" text="[وظیفه من‌] تنها ابلاغی از خدا و [رساندن‌] پیامهای اوست.» و هر کس خدا و پیامبرش را نافرمانی کند قطعاً آتش دوزخ برای اوست و جاودانه در آن خواهند ماند."/>
		<aya index="24" text="[باش‌] تا آنچه را وعده داده می‌شوند ببینند، آنگاه دریابند که یاور چه کسی ضعیف‌تر و کدام یک شماره‌اش کمتر است."/>
		<aya index="25" text="بگو: «نمی‌دانم آنچه را که وعده داده شده‌اید نزدیک است یا پروردگارم برای آن زمانی نهاده است؟»"/>
		<aya index="26" text="دانای نهان است، و کسی را بر غیب خود آگاه نمی‌کند،"/>
		<aya index="27" text="جز پیامبری را که از او خشنود باشد، که [در این صورت‌] برای او از پیش رو و از پشت سرش نگاهبانانی بر خواهد گماشت،"/>
		<aya index="28" text="تا معلوم بدارد که پیامهای پروردگار خود را رسانیده‌اند؛ و [خدا] بدانچه نزد ایشان است احاطه دارد و هر چیزی را به عدد شماره کرده است."/>
	</sura>
	<sura index="73" name="">
		<aya index="1" text="ای جامه به خویشتن فرو پیچیده،"/>
		<aya index="2" text="به پا خیز شب را مگر اندکی،"/>
		<aya index="3" text="نیمی از شب یا اندکی از آن را بکاه،"/>
		<aya index="4" text="یا بر آن [نصف‌] بیفزای و قرآن را شمرده شمرده بخوان."/>
		<aya index="5" text="در حقیقت ما به زودی بر تو گفتاری گرانبار القا می‌کنیم."/>
		<aya index="6" text="قطعاً برخاستن شب، رنجش بیشتر و گفتار [در آن هنگام‌] راستین‌تر است."/>
		<aya index="7" text="[و] تو را، در روز، آمد و شدی دراز است."/>
		<aya index="8" text="و نام پروردگار خود را یاد کن و تنها به او بپرداز."/>
		<aya index="9" text="[اوست‌] پروردگار خاور و باختر، خدایی جز او نیست، پس او را کارساز خویش اختیار کن."/>
		<aya index="10" text="و بر آنچه می‌گویند شکیبا باش و از آنان با دوری گزیدنی خوش فاصله بگیر."/>
		<aya index="11" text="و مرا با تکذیب‌کنندگان توانگر واگذار و اندکی مهلتشان ده."/>
		<aya index="12" text="در حقیقت پیش ما زنجیرها و دوزخ،"/>
		<aya index="13" text="و غذایی گلوگیر و عذابی پر درد است."/>
		<aya index="14" text="روزی که زمین و کوهها به لرزه درآیند و کوهها به سان ریگ روان گردند."/>
		<aya index="15" text="بی‌گمان، ما به سوی شما فرستاده‌ای که گواه بر شماست روانه کردیم، همان گونه که فرستاده‌ای به سوی فرعون فرستادیم."/>
		<aya index="16" text="[ولی‌] فرعون به آن فرستاده عصیان ورزید، پس ما او را به سختی فرو گرفتیم."/>
		<aya index="17" text="پس اگر کفر بورزید، چگونه از روزی که کودکان را پیر می‌گرداند، پرهیز توانید کرد؟"/>
		<aya index="18" text="آسمان از [بیم‌] آن [روز] در هم شکافد؛ وعده او انجام یافتنی است."/>
		<aya index="19" text="قطعاً این [آیات‌] اندرزی است، تا هر که بخواهد به سوی پروردگار خود راهی در پیش گیرد."/>
		<aya index="20" text="در حقیقت، پروردگارت می‌داند که تو و گروهی از کسانی که با تواند، نزدیک به دو سوم از شب یا نصف آن یا یک سوم آن را [به نماز] برمی‌خیزید، و خداست که شب و روز را اندازه‌گیری می‌کند. [او ]می‌داند که [شما] هرگز حساب آن را ندارید، پس بر شما ببخشود، [اینک‌] هر چه از قرآن میسر می‌شود بخوانید. [خدا] می‌داند که به زودی در میانتان بیمارانی خواهند بود، و [عده‌ای‌] دیگر در زمین سفر می‌کنند [و] در پی روزی خدا هستند، و [گروهی‌] دیگر در راه خدا پیکار می‌نمایند. پس هر چه از [قرآن‌] میسر شد تلاوت کنید و نماز را برپا دارید و زکات را بپردازید و وام نیکو به خدا دهید؛ و هر کار خوبی برای خویش از پیش فرستید آن را نزد خدا بهتر و با پاداشی بیشتر باز خواهید یافت. و از خدا طلب آمرزش کنید که خدا آمرزنده مهربان است."/>
	</sura>
	<sura index="74" name="">
		<aya index="1" text="ای کشیده ردای شب بر سر،"/>
		<aya index="2" text="برخیز و بترسان."/>
		<aya index="3" text="و پروردگار خود را بزرگ دار."/>
		<aya index="4" text="و لباس خویشتن را پاک کن."/>
		<aya index="5" text="و از پلیدی دور شو."/>
		<aya index="6" text="و منّت مگذار و فزونی مطلب."/>
		<aya index="7" text="و برای پروردگارت شکیبایی کن."/>
		<aya index="8" text="پس چون در صور دمیده شود،"/>
		<aya index="9" text="آن روز [چه‌] روز ناگواری است!"/>
		<aya index="10" text="بر کافران آسان نیست."/>
		<aya index="11" text="مرا با آنکه [او را] تنها آفریدم واگذار."/>
		<aya index="12" text="و دارایی بسیار به او بخشیدم،"/>
		<aya index="13" text="و پسرانی آماده [به خدمت، دادم‌]،"/>
		<aya index="14" text="و برایش [عیش خوش‌] آماده کردم."/>
		<aya index="15" text="باز [هم‌] طمع دارد که بیفزایم."/>
		<aya index="16" text="ولی نه، زیرا او دشمن آیات ما بود."/>
		<aya index="17" text="به زودی او را به بالارفتن از گردنه [عذاب‌] وادار می‌کنم."/>
		<aya index="18" text="آری، [آن دشمن حق‌] اندیشید و سنجید."/>
		<aya index="19" text="کشته بادا، چگونه [او] سنجید؟"/>
		<aya index="20" text="[آری،] کشته بادا، چگونه [او] سنجید."/>
		<aya index="21" text="آنگاه نظر انداخت."/>
		<aya index="22" text="سپس رو ترش نمود و چهره در هم کشید."/>
		<aya index="23" text="آنگاه پشت گردانید و تکبّر ورزید،"/>
		<aya index="24" text="و گفت: «این [قرآن‌] جز سحری که [به برخی‌] آموخته‌اند نیست."/>
		<aya index="25" text="این غیر از سخن بشر نیست.»"/>
		<aya index="26" text="زودا که او را به سَقَر در آورم."/>
		<aya index="27" text="و تو چه دانی که آن سَقَر چیست؟"/>
		<aya index="28" text="نه باقی می‌گذارد و نه رها می‌کند."/>
		<aya index="29" text="پوستها را سیاه می‌گرداند."/>
		<aya index="30" text="[و] بر آن [دوزخ‌]، نوزده [نگهبان‌] است."/>
		<aya index="31" text="و ما موکّلان آتش را جز فرشتگان نگردانیدیم، و شماره آنها را جز آزمایشی برای کسانی که کافر شده‌اند قرار ندادیم، تا آنان که اهل کتابند یقین به هم رسانند، و ایمان کسانی که ایمان آورده‌اند افزون گردد، و آنان که کتاب به ایشان داده شده و [نیز] مؤمنان به شک نیفتند، و تا کسانی که در دلهایشان بیماری است و کافران بگویند: «خدا از این وصف‌کردن، چه چیزی را اراده کرده است؟» این گونه، خدا هر که را بخواهد بیراه می‌گذارد و هر که را بخواهد هدایت می کند، و [شماره‌] سپاهیان پروردگارت را جز او نمی‌داند، و این [آیات‌] جز تذکاری برای بشر نیست."/>
		<aya index="32" text="نه چنین است [که می‌پندارند!] سوگند به ماه،"/>
		<aya index="33" text="و سوگند به شامگاه چون پشت کند،"/>
		<aya index="34" text="و سوگند به بامداد چون آشکار شود،"/>
		<aya index="35" text="که آیات [قرآن‌] از پدیده‌های بزرگ است."/>
		<aya index="36" text="بشر را هشداردهنده است."/>
		<aya index="37" text="هر که از شما را که بخواهد پیشی جوید یا بازایستد."/>
		<aya index="38" text="هر کسی در گرو دستاورد خویش است،"/>
		<aya index="39" text="بجز یاران دست راست:"/>
		<aya index="40" text="در میان باغها. از یکدیگر می‌پرسند،"/>
		<aya index="41" text="درباره مجرمان:"/>
		<aya index="42" text="«چه چیز شما را در آتش [سَقَر] درآورد؟»"/>
		<aya index="43" text="گویند: «از نمازگزاران نبودیم،"/>
		<aya index="44" text="و بینوایان را غذا نمی‌دادیم،"/>
		<aya index="45" text="با هرزه‌درایان هرزه‌درایی می‌کردیم،"/>
		<aya index="46" text="و روز جزا را دروغ می‌شمردیم،"/>
		<aya index="47" text="تا مرگ ما در رسید.»"/>
		<aya index="48" text="از این رو شفاعت شفاعت‌کنندگان به حال آنها سودی نمی‌بخشد."/>
		<aya index="49" text="چرا آنها از تذکر روی گردانند؟!"/>
		<aya index="50" text="گویی گورخرانی رمیده‌اند،"/>
		<aya index="51" text="که از (مقابل) شیری فرار کرده‌اند!"/>
		<aya index="52" text="بلکه هر کدام از آنها انتظار دارد نامه جداگانه‌ای (از سوی خدا) برای او فرستاده شود!"/>
		<aya index="53" text="چنین نیست که آنان می‌گویند، بلکه آنها از آخرت نمی‌ترسند!"/>
		<aya index="54" text="چنین نیست که آنها می‌گویند، آن (قرآن) یک تذکر و یادآوری است!"/>
		<aya index="55" text="هر کس بخواهد از آن پند می‌گیرد؛"/>
		<aya index="56" text="و هیچ کس پند نمی‌گیرد مگر اینکه خدا بخواهد؛ او اهل تقوا و اهل آمرزش است!"/>
	</sura>
	<sura index="75" name="">
		<aya index="1" text="سوگند به روز قیامت،"/>
		<aya index="2" text="و سوگند به (نفس لوّامه و) وجدان بیدار و ملامتگر (که رستاخیز حقّ است)!"/>
		<aya index="3" text="آیا انسان می‌پندارد که هرگز استخوانهای او را جمع نخواهیم کرد؟!"/>
		<aya index="4" text="آری قادریم که (حتی خطوط سر) انگشتان او را موزون و مرتّب کنیم!"/>
		<aya index="5" text="(انسان شک در معاد ندارد) بلکه او می‌خواهد (آزاد باشد و بدون ترس از دادگاه قیامت) در تمام عمر گناه کند!"/>
		<aya index="6" text="(از این‌رو) می‌پرسد: «قیامت کی خواهد بود»!"/>
		<aya index="7" text="(بگو:) در آن هنگام که چشمها از شدّت وحشت به گردش در آید،"/>
		<aya index="8" text="و ماه بی‌نور گردد،"/>
		<aya index="9" text="و خورشید و ماه یک جا جمع شوند،"/>
		<aya index="10" text="آن روز انسان می‌گوید: «راه فرار کجاست؟!»"/>
		<aya index="11" text="هرگز چنین نیست، راه فرار و پناهگاهی وجود ندارد!"/>
		<aya index="12" text="آن روز قرارگاه نهایی تنها بسوی پروردگار تو است؛"/>
		<aya index="13" text="و در آن روز انسان را از تمام کارهایی که از پیش یا پس فرستاده آگاه می‌کنند!"/>
		<aya index="14" text="بلکه انسان خودش از وضع خود آگاه است،"/>
		<aya index="15" text="هر چند (در ظاهر) برای خود عذرهایی بتراشد!"/>
		<aya index="16" text="زبانت را بخاطر عجله برای خواندن آن [= قرآن‌] حرکت مده،"/>
		<aya index="17" text="چرا که جمع‌کردن و خواندن آن بر عهده ماست!"/>
		<aya index="18" text="پس هر گاه آن را خواندیم، از خواندن آن پیروی کن!"/>
		<aya index="19" text="سپس بیان (و توضیح) آن (نیز) بر عهده ماست!"/>
		<aya index="20" text="چنین نیست که شما می‌پندارید (و دلایل معاد را کافی نمی‌دانید)؛ بلکه شما دنیای زودگذر را دوست دارید (و هوسرانی بی‌قید و شرط را)!"/>
		<aya index="21" text="و آخرت را رها می‌کنید!"/>
		<aya index="22" text="(آری) در آن روز صورتهایی شاداب و مسرور است،"/>
		<aya index="23" text="و به پروردگارش می‌نگرد!"/>
		<aya index="24" text="و در آن روز صورتهایی عبوس و در هم کشیده است،"/>
		<aya index="25" text="زیرا می‌داند عذابی در پیش دارد که پشت را در هم می‌شکند!"/>
		<aya index="26" text="چنین نیست (که انسان می‌پندارد! او ایمان نمی‌آورد) تا موقعی که جان به گلوگاهش رسد،"/>
		<aya index="27" text="و گفته شود: «آیا کسی هست که(این بیمار را از مرگ) نجات دهد؟!»"/>
		<aya index="28" text="و به جدائی از دنیا یقین پیدا کند،"/>
		<aya index="29" text="و ساق پاها (از سختی جان دادن) به هم بپیچد!"/>
		<aya index="30" text="(آری) در آن روز مسیر همه بسوی (دادگاه) پروردگارت خواهد بود!"/>
		<aya index="31" text="(در آن روز گفته می‌شود:) او هرگز ایمان نیاورد و نماز نخواند،"/>
		<aya index="32" text="بلکه تکذیب کرد و روی‌گردان شد،"/>
		<aya index="33" text="سپس بسوی خانواده خود باز گشت در حالی که متکبّرانه قدم برمی‌داشت!"/>
		<aya index="34" text="(با این اعمال) عذاب الهی برای تو شایسته‌تر است، شایسته‌تر!"/>
		<aya index="35" text="سپس عذاب الهی برای تو شایسته‌تر است، شایسته‌تر!"/>
		<aya index="36" text="آیا انسان گمان می‌کند بی‌هدف رها می‌شود؟!"/>
		<aya index="37" text="آیا او نطفه‌ای از منی که در رحم ریخته می‌شود نبود؟!"/>
		<aya index="38" text="سپس بصورت خون‌بسته در آمد، و خداوند او را آفرید و موزون ساخت،"/>
		<aya index="39" text="و از او دو زوج مرد و زن آفرید!"/>
		<aya index="40" text="آیا چنین کسی قادر نیست که مردگان را زنده کند؟!"/>
	</sura>
	<sura index="76" name="">
		<aya index="1" text="آیا زمانی طولانی بر انسان گذشت که چیز قابل ذکری نبود؟!"/>
		<aya index="2" text="ما انسان را از نطفه مختلطی آفریدیم، و او را می‌آزماییم؛ (بدین جهت) او را شنوا و بینا قرار دادیم!"/>
		<aya index="3" text="ما راه را به او نشان دادیم، خواه شاکر باشد (و پذیرا گردد) یا ناسپاس!"/>
		<aya index="4" text="ما برای کافران، زنجیرها و غُلها و شعله‌های سوزان آتش آماده کرده‌ایم!"/>
		<aya index="5" text="به یقین ابرار (و نیکان) از جامی می‌نوشند که با عطر خوشی آمیخته است،"/>
		<aya index="6" text="چشمه‌ای که بندگان خدا از آن می‌نوشند و [به دلخواه خویش‌] جاریش می‌کنند."/>
		<aya index="7" text="[همان بندگانی که‌] به نذر خود وفا می‌کردند، و از روزی که گزند آن فراگیرنده است می‌ترسیدند."/>
		<aya index="8" text="و به [پاس‌] دوستی [خدا]، بینوا و یتیم و اسیر را خوراک می‌دادند."/>
		<aya index="9" text="«ما برای خشنودی خداست که به شما می‌خورانیم و پاداش و سپاسی از شما نمی‌خواهیم."/>
		<aya index="10" text="ما از پروردگارمان از روز عبوسی سخت، هراسناکیم.»"/>
		<aya index="11" text="پس خدا [هم‌] آنان را از آسیب آن روز نگاه داشت و شادابی و شادمانی به آنان ارزانی داشت."/>
		<aya index="12" text="و به [پاس‌] آنکه صبر کردند، بهشت و پرنیان پاداششان داد."/>
		<aya index="13" text="در آن [بهشت‌] بر تختها[ی خویش‌] تکیه زنند. در آنجا نه آفتابی بینند و نه سرمایی."/>
		<aya index="14" text="و سایه‌ها[ی درختان‌] به آنان نزدیک است، و میوه‌هایش [برای چیدن‌] رام."/>
		<aya index="15" text="و ظروف سیمین و جامهای بلورین، پیرامون آنان گردانده می‌شود."/>
		<aya index="16" text="جامهایی از سیم که درست به اندازه [و با کمال ظرافت‌] آنها را از کار در آورده‌اند."/>
		<aya index="17" text="و در آنجا از جامی که آمیزه زنجبیل دارد به آنان می‌نوشانند."/>
		<aya index="18" text="از چشمه‌ای در آنجا که «سلسبیل» نامیده می‌شود."/>
		<aya index="19" text="و بر گرد آنان پسرانی جاودانی می‌گردند. چون آنها را ببینی، گویی که مرواریدهایی پراکنده‌اند."/>
		<aya index="20" text="و چون بدانجا نگری [سرزمینی از] نعمت و کشوری پهناور می‌بینی."/>
		<aya index="21" text="[بهشتیان را] جامه‌های ابریشمی سبز و دیبای ستبر در بر است و پیرایه آنان دستبندهای سیمین است و پروردگارشان باده‌ای پاک به آنان می‌نوشاند."/>
		<aya index="22" text="این [پاداش‌] برای شماست و کوشش شما مقبول افتاده است."/>
		<aya index="23" text="در حقیقت، ما قرآن را بر تو به تدریج فرو فرستادیم."/>
		<aya index="24" text="پس در برابر فرمان پروردگارت شکیبایی کن، و از آنان گناهکار یا ناسپاسگزار را فرمان مبر."/>
		<aya index="25" text="و نام پروردگارت را بامدادان و شامگاهان یاد کن."/>
		<aya index="26" text="و بخشی از شب را در برابر او سجده کن و شب‌[های‌] دراز، او را به پاکی بستای."/>
		<aya index="27" text="اینان دنیای زودگذر را دوست دارند، و روزی گرانبار را [به غفلت‌] پشت سر می‌افکنند."/>
		<aya index="28" text="ماییم که آنان را آفریده و پیوند مفاصل آنها را استوار کرده‌ایم، و چون بخواهیم، [آنان را] به نظایرشان تبدیل می‌کنیم."/>
		<aya index="29" text="این [آیات،] پندنامه‌ای است. تا هر که خواهد، راهی به سوی پروردگار خود پیش گیرد."/>
		<aya index="30" text="و تا خدا نخواهد، [شما] نخواهید خواست؛ قطعاً خدا دانای حکیم است."/>
		<aya index="31" text="هر که را خواهد، به رحمت خویش در می‌آورد، و برای ظالمان عذابی پردرد آماده کرده است."/>
	</sura>
	<sura index="77" name="">
		<aya index="1" text="سوگند به فرستادگان پی‌درپی،"/>
		<aya index="2" text="که سخت توفنده‌اند."/>
		<aya index="3" text="و سوگند به افشانندگان افشانگر،"/>
		<aya index="4" text="که [میان حق و باطل‌] جداگرند،"/>
		<aya index="5" text="و القاکننده وحی‌اند."/>
		<aya index="6" text="خواه عذری باشد یا هشداری."/>
		<aya index="7" text="که آنچه وعده یافته‌اید قطعاً رخ خواهد داد."/>
		<aya index="8" text="پس وقتی که ستارگان محو شوند،"/>
		<aya index="9" text="و آنگاه که آسمان بشکافد،"/>
		<aya index="10" text="و آنگاه که کوه‌ها از جا کنده شوند،"/>
		<aya index="11" text="و آنگاه که پیمبران به میقات آیند،"/>
		<aya index="12" text="برای چه روزی تعیین وقت شده است؟"/>
		<aya index="13" text="برای روز داوری."/>
		<aya index="14" text="و تو چه دانی که روز داوری چیست؟"/>
		<aya index="15" text="آن روز وای بر تکذیب‌کنندگان!"/>
		<aya index="16" text="مگر پیشینیان را هلاک نکردیم؟"/>
		<aya index="17" text="سپس از پی آنان پسینیان را می‌بریم."/>
		<aya index="18" text="با مجرمان چنین می‌کنیم."/>
		<aya index="19" text="آن روز وای بر تکذیب‌کنندگان."/>
		<aya index="20" text="مگر شما را از آبی بی‌مقدار نیافریدیم؟"/>
		<aya index="21" text="پس آن را در جایگاهی استوار نهادیم،"/>
		<aya index="22" text="تا مدّتی معیّن!"/>
		<aya index="23" text="و توانا آمدیم، و چه نیک تواناییم."/>
		<aya index="24" text="آن روز وای بر تکذیب‌کنندگان."/>
		<aya index="25" text="مگر زمین را محل اجتماع نگردانیدیم؟"/>
		<aya index="26" text="چه برای مردگان چه زندگان."/>
		<aya index="27" text="و کوه‌های بلند در آن نهادیم و به شما آبی گوارا نوشانیدیم."/>
		<aya index="28" text="آن روز وای بر تکذیب‌کنندگان."/>
		<aya index="29" text="بروید به سوی همان چیزی که آن را تکذیب می‌کردید."/>
		<aya index="30" text="بروید به سوی [آن‌] دود سه شاخه،"/>
		<aya index="31" text="نه سایه‌دار است و نه از شعله [آتش‌] حفاظت می‌کند."/>
		<aya index="32" text="[دوزخ‌] چون کاخی [بلند] شراره می‌افکند،"/>
		<aya index="33" text="گویی شترانی زرد رنگند."/>
		<aya index="34" text="آن روز وای بر تکذیب‌کنندگان."/>
		<aya index="35" text="این، روزی است که دم نمی‌زنند."/>
		<aya index="36" text="و رخصت نمی‌یابند تا پوزش خواهند."/>
		<aya index="37" text="آن روز وای بر تکذیب‌کنندگان."/>
		<aya index="38" text="این [همان‌] روز داوری است شما و [جمله‌] پیشینیان را گرد می‌آوریم."/>
		<aya index="39" text="پس اگر حیلتی دارید، در برابر من بسگالید."/>
		<aya index="40" text="آن روز وای بر تکذیب‌کنندگان."/>
		<aya index="41" text="اهل تقوا در زیر سایه‌ها و بر کنار چشمه‌سارانند،"/>
		<aya index="42" text="با هر میوه‌ای که خوش داشته باشند."/>
		<aya index="43" text="به [پاداش‌] آنچه می‌کردید، بخورید و بیاشامید؛ گواراتان باد."/>
		<aya index="44" text="ما نیکوکاران را چنین پاداش می‌دهیم."/>
		<aya index="45" text="آن روز وای بر تکذیب‌کنندگان."/>
		<aya index="46" text="[ای کافران،] بخورید و اندکی برخوردار شوید که شما گناهکارید."/>
		<aya index="47" text="[ولی‌] آن روز وای بر تکذیب‌کنندگان."/>
		<aya index="48" text="و چون به آنان گفته شود: «رکوع کنید»، به رکوع نمی‌روند."/>
		<aya index="49" text="آن روز وای بر تکذیب‌کنندگان."/>
		<aya index="50" text="پس به کدامین سخن پس از [قرآن‌] ایمان می‌آورند؟"/>
	</sura>
	<sura index="78" name="">
		<aya index="1" text="درباره چه چیز از یکدیگر می‌پرسند؟"/>
		<aya index="2" text="از آن خبر بزرگ،"/>
		<aya index="3" text="که در باره آن با هم اختلاف دارند."/>
		<aya index="4" text="نه چنان است، به زودی خواهند دانست."/>
		<aya index="5" text="باز هم نه چنان است، بزودی خواهند دانست."/>
		<aya index="6" text="آیا زمین را گهواره‌ای نگردانیدیم؟"/>
		<aya index="7" text="و کوهها را [چون‌] میخهایی [نگذاشتیم‌]؟"/>
		<aya index="8" text="و شما را جفت آفریدیم."/>
		<aya index="9" text="و خواب شما را [مایه‌] آسایش گردانیدیم."/>
		<aya index="10" text="و شب را [برای شما] پوششی قرار دادیم."/>
		<aya index="11" text="و روز را [برای‌] معاش [شما] نهادیم."/>
		<aya index="12" text="و بر فراز شما هفت [آسمان‌] استوار بنا کردیم."/>
		<aya index="13" text="و چراغی فروزان گذاردیم."/>
		<aya index="14" text="و از ابرهای متراکم، آبی ریزان فرود آوردیم،"/>
		<aya index="15" text="تا بدان دانه و گیاه برویانیم،"/>
		<aya index="16" text="و باغهای در هم پیچیده و انبوه."/>
		<aya index="17" text="قطعاً وعدگاه [ما با شما] روز داوری است:"/>
		<aya index="18" text="روزی که در «صور» دمیده شود، و گروه گروه بیایید؛"/>
		<aya index="19" text="و آسمان، گشوده و درهایی [پدید] شود؛"/>
		<aya index="20" text="و کوهها را روان کنند، و [چون‌] سرابی گردند."/>
		<aya index="21" text="[آری،] جهنم [از دیر باز] کمینگاهی بوده،"/>
		<aya index="22" text="[که‌] برای سرکشان، بازگشتگاهی است."/>
		<aya index="23" text="روزگاری دراز در آن درنگ کنند."/>
		<aya index="24" text="در آنجا نه خنکی چشند و نه شربتی،"/>
		<aya index="25" text="جز آب جوشان و چرکابه‌ای."/>
		<aya index="26" text="کیفری مناسب [با جرم آنها]."/>
		<aya index="27" text="آنان بودند که به [روز] حساب امید نداشتند؛"/>
		<aya index="28" text="و آیات ما را سخت تکذیب می‌کردند."/>
		<aya index="29" text="و حال آنکه هر چیزی را برشمرده [به صورت‌] کتابی در آورده‌ایم."/>
		<aya index="30" text="پس بچشید که جز عذاب، هرگز [چیزی‌] بر شما نمی‌افزاییم."/>
		<aya index="31" text="مسلماً پرهیزگاران را رستگاری است:"/>
		<aya index="32" text="باغچه‌ها و تاکستانها،"/>
		<aya index="33" text="و دخترانی همسال با سینه‌های برجسته،"/>
		<aya index="34" text="و پیاله‌های لبالب."/>
		<aya index="35" text="در آنجا نه بیهوده‌ای شنوند، و نه [یکدیگر را] تکذیب [کنند]."/>
		<aya index="36" text="[این است‌] پاداشی از پروردگار تو، عطایی از روی حساب."/>
		<aya index="37" text="پروردگار آسمانها و زمین و آنچه میان آن دو است، بخشایشگری که کس را یارای خطاب با او نیست."/>
		<aya index="38" text="روزی که «روح» و فرشتگان به صف می‌ایستند، و [مردم‌] سخن نگویند، مگر کسی که [خدای‌] رحمان به او رخصت دهد، و سخن راست گوید."/>
		<aya index="39" text="آن [روز]، روز حق است؛ پس هر که خواهد، راه بازگشتی به سوی پروردگار خود بجوید."/>
		<aya index="40" text="ما شما را از عذابی نزدیک هشدار دادیم: روزی که آدمی آنچه را با دست خویش پیش فرستاده است بنگرد؛ و کافر گوید: «کاش من خاک بودم.»"/>
	</sura>
	<sura index="79" name="">
		<aya index="1" text="سوگند به فرشتگانی که [از کافران‌] به سختی جان ستانند،"/>
		<aya index="2" text="و به فرشتگانی که جان [مؤمنان‌] را به آرامی گیرند،"/>
		<aya index="3" text="و به فرشتگانی که [در دریای بی‌مانند] شناکنان شناورند،"/>
		<aya index="4" text="پس در پیشی گرفتن [در فرمان خدا] سبقت‌گیرنده‌اند،"/>
		<aya index="5" text="و کار [بندگان‌] را تدبیر می‌کنند."/>
		<aya index="6" text="آن روز که لرزنده بلرزد،"/>
		<aya index="7" text="و از پی آن لرزه‌ای [دگر] افتد،"/>
		<aya index="8" text="در آن روز، دلهایی سخت هراسانند."/>
		<aya index="9" text="دیدگان آنها فرو افتاده."/>
		<aya index="10" text="گویند: «آیا [باز] ما به [مغاک‌] زمین برمی‌گردیم؟"/>
		<aya index="11" text="آیا وقتی ما استخوان‌ریزه‌های پوسیده شدیم [زندگی را از سر می‌گیریم‌]؟»"/>
		<aya index="12" text="[و با خود] گویند: «در این صورت، این برگشتی زیان‌آور است.»"/>
		<aya index="13" text="و[لی‌] در حقیقت، آن [بازگشت، بسته به‌] یک فریاد است [و بس‌]."/>
		<aya index="14" text="و بناگاه آنان در زمین هموار خواهند بود."/>
		<aya index="15" text="آیا سرگذشت موسی بر تو آمد؟"/>
		<aya index="16" text="آنگاه که پروردگارش او را در وادی مقدس «طوی» ندا درداد:"/>
		<aya index="17" text="«به سوی فرعون برو که وی سر برداشته است؛"/>
		<aya index="18" text="و بگو: آیا سر آن داری که به پاکیزگی گرایی،"/>
		<aya index="19" text="و تو را به سوی پروردگارت راه نمایم تا پروا بداری؟»"/>
		<aya index="20" text="پس معجزه بزرگ [خود] را بدو نمود."/>
		<aya index="21" text="و[لی فرعون‌] تکذیب نمود و عصیان کرد."/>
		<aya index="22" text="سپس پشت کرد [و] به کوشش برخاست،"/>
		<aya index="23" text="و گروهی را فراهم آورد [و] ندا درداد،"/>
		<aya index="24" text="و گفت: «پروردگار بزرگتر شما منم!»"/>
		<aya index="25" text="و خدا [هم‌] او را به کیفر دنیا و آخرت گرفتار کرد."/>
		<aya index="26" text="در حقیقت، برای هر کس که [از خدا] بترسد، در این [ماجرا] عبرتی است."/>
		<aya index="27" text="آیا آفرینش شما دشوارتر است یا آسمانی که [او] آن را برپا کرده است؟"/>
		<aya index="28" text="سقفش را برافراشت و آن را [به اندازه معین‌] درست کرد،"/>
		<aya index="29" text="و شبش را تیره و روزش را آشکار گردانید،"/>
		<aya index="30" text="و پس از آن، زمین را با غلتانیدن گسترد،"/>
		<aya index="31" text="آبش و چراگاهش را از آن بیرون آورد،"/>
		<aya index="32" text="و کوهها را لنگر آن گردانید،"/>
		<aya index="33" text="[تا وسیله‌] استفاده برای شما و دامهایتان باشد."/>
		<aya index="34" text="پس آنگاه که آن هنگامه بزرگ دررسد،"/>
		<aya index="35" text="[آن‌] روز است که انسان آنچه را که در پی آن کوشیده است به یاد آورد"/>
		<aya index="36" text="و جهنم برای هر که بیند آشکار گردد."/>
		<aya index="37" text="اما هر که طغیان کرد،"/>
		<aya index="38" text="و زندگی پست دنیا را برگزید،"/>
		<aya index="39" text="پس جایگاه او همان آتش است."/>
		<aya index="40" text="و اما کسی که از ایستادن در برابر پروردگارش هراسید، و نفس خود را از هوس باز داشت..."/>
		<aya index="41" text="پس جایگاه او همان بهشت است."/>
		<aya index="42" text="در باره رستاخیز از تو می‌پرسند که فرارسیدنش چه وقت است؟"/>
		<aya index="43" text="تو را چه به گفتگو در آن."/>
		<aya index="44" text="علم آن با پروردگار تو است."/>
		<aya index="45" text="تو فقط کسی را که از آن می‌ترسد هشدار می‌دهی."/>
		<aya index="46" text="روزی که آن را می‌بینند، گویی که آنان جز شبی یا روزی درنگ نکرده‌اند."/>
	</sura>
	<sura index="80" name="">
		<aya index="1" text="چهره در هم کشید و روی گردانید،"/>
		<aya index="2" text="که آن مرد نابینا پیش او آمد؛"/>
		<aya index="3" text="و تو چه دانی، شاید او به پاکی گراید،"/>
		<aya index="4" text="یا پند پذیرد و اندرز سودش دهد."/>
		<aya index="5" text="اما آن کس که خود را بی‌نیاز می‌پندارد،"/>
		<aya index="6" text="تو بدو می‌پردازی؛"/>
		<aya index="7" text="با آنکه اگر پاک نگردد، بر تو [مسؤولیتی‌] نیست."/>
		<aya index="8" text="و اما آن کس که شتابان پیش تو آمد،"/>
		<aya index="9" text="در حالی که [از خدا] می‌ترسید،"/>
		<aya index="10" text="تو از او به دیگران می‌پردازی."/>
		<aya index="11" text="زنهار [چنین مکن‌] این [آیات‌] پندی است."/>
		<aya index="12" text="تا هر که خواهد، از آن پند گیرد."/>
		<aya index="13" text="در صحیفه‌هایی ارجمند،"/>
		<aya index="14" text="والا و پاک‌شده،"/>
		<aya index="15" text="به دست فرشتگانی،"/>
		<aya index="16" text="ارجمند و نیکوکار."/>
		<aya index="17" text="کشته باد انسان، چه ناسپاس است"/>
		<aya index="18" text="او را از چه چیز آفریده است؟"/>
		<aya index="19" text="از نطفه‌ای خلقش کرد و اندازه مقررش بخشید."/>
		<aya index="20" text="سپس راه را بر او آسان گردانید."/>
		<aya index="21" text="آنگاه به مرگش رسانید و در قبرش نهاد."/>
		<aya index="22" text="سپس چون بخواهد او را برانگیزد."/>
		<aya index="23" text="ولی نه! هنوز آنچه را به او دستور داده، به جای نیاورده است."/>
		<aya index="24" text="پس انسان باید به خوراک خود بنگرد،"/>
		<aya index="25" text="که ما آب را به صورت بارشی فرو ریختیم؛"/>
		<aya index="26" text="آنگاه زمین را با شکافتنی [لازم‌] شکافتیم؛"/>
		<aya index="27" text="پس در آن، دانه رویانیدیم."/>
		<aya index="28" text="و انگور و سبزی،"/>
		<aya index="29" text="و زیتون و درخت خرما،"/>
		<aya index="30" text="و باغهای انبوه،"/>
		<aya index="31" text="و میوه و چراگاه،"/>
		<aya index="32" text="[تا وسیله‌] استفاده شما و دامهایتان باشد."/>
		<aya index="33" text="پس چون فریاد گوش‌خراش دررسد؛"/>
		<aya index="34" text="روزی که آدمی از برادرش،"/>
		<aya index="35" text="و از مادرش و پدرش."/>
		<aya index="36" text="و از همسرش و پسرانش می‌گریزد،"/>
		<aya index="37" text="در آن روز، هر کسی از آنان را کاری است که او را به خود مشغول می‌دارد."/>
		<aya index="38" text="در آن روز، چهره‌هایی درخشانند،"/>
		<aya index="39" text="خندان [و] شادانند."/>
		<aya index="40" text="و در آن روز، چهره‌هایی است که بر آنها غبار نشسته،"/>
		<aya index="41" text="[و] آنها را تاریکی پوشانده است؛"/>
		<aya index="42" text="آنان همان کافران بدکارند."/>
	</sura>
	<sura index="81" name="">
		<aya index="1" text="آنگاه که خورشید به هم درپیچد،"/>
		<aya index="2" text="و آنگه که ستارگان همی‌تیره شوند،"/>
		<aya index="3" text="و آنگاه که کوهها به رفتار آیند."/>
		<aya index="4" text="وقتی شتران ماده وانهاده شوند،"/>
		<aya index="5" text="و آنگه که وحوش را همی‌گرد آرند،"/>
		<aya index="6" text="دریاها آنگه که جوشان گردند،"/>
		<aya index="7" text="و آنگاه که جانها به هم درپیوندند،"/>
		<aya index="8" text="پرسند چو زان دخترک زنده به‌گور:"/>
		<aya index="9" text="به کدامین گناه کشته شده است؟"/>
		<aya index="10" text="و آنگاه که نامه‌ها زهم بگشایند،"/>
		<aya index="11" text="و آنگاه که آسمان زجا کنده شود،"/>
		<aya index="12" text="و آنگه که جحیم را برافروزانند،"/>
		<aya index="13" text="و آنگه که بهشت را فرا پیش آرند،"/>
		<aya index="14" text="هر نَفْس بداند چه فراهم دیده."/>
		<aya index="15" text="نه، نه! سوگند به اختران گردان،"/>
		<aya index="16" text="[کز دیده‌] نهان شوند و از نو آیند،"/>
		<aya index="17" text="سوگند به شب چون پشت گرداند،"/>
		<aya index="18" text="سوگند به صبح چون دمیدن گیرد،"/>
		<aya index="19" text="که [قرآن‌] سخن فرشته بزرگواری است."/>
		<aya index="20" text="نیرومند [که‌] پیش خداوند عرش، بلندپایگاه است."/>
		<aya index="21" text="در آنجا [هم‌] مطاع [و هم‌] امین است."/>
		<aya index="22" text="و رفیق شما مجنون نیست؛"/>
		<aya index="23" text="و قطعاً آن [فرشته وحی‌] را در افق رخشان دیده."/>
		<aya index="24" text="و او در امر غیب بخیل نیست."/>
		<aya index="25" text="و [قرآن‌] نیست سخن دیو رجیم."/>
		<aya index="26" text="پس به کجا می‌روید؟"/>
		<aya index="27" text="این [سخن‌] بجز پندی برای عالمیان نیست؛"/>
		<aya index="28" text="برای هر یک از شما که خواهد به راه راست رود."/>
		<aya index="29" text="و تا خدا، پروردگار جهانها، نخواهد، [شما نیز] نخواهید خواست."/>
	</sura>
	<sura index="82" name="">
		<aya index="1" text="آنگاه که آسمان زهم بشکافد،"/>
		<aya index="2" text="و آنگاه که اختران پراکنده شوند،"/>
		<aya index="3" text="و آنگاه که دریاها از جا برکنده گردند،"/>
		<aya index="4" text="و آنگاه که گورها زیر و زبر شوند،"/>
		<aya index="5" text="هر نفسی آنچه را پیش فرستاده و بازپس گذاشته، بداند."/>
		<aya index="6" text="ای انسان، چه چیز تو را در باره پروردگار بزرگوارت مغرور ساخته؟"/>
		<aya index="7" text="همان کس که تو را آفرید، و [اندام‌] تو را درست کرد، و [آنگاه‌] تو را سامان بخشید."/>
		<aya index="8" text="و به هر صورتی که خواست، تو را ترکیب کرد."/>
		<aya index="9" text="با این همه، شما منکر [روز] جزایید."/>
		<aya index="10" text="و قطعاً بر شما نگهبانانی [گماشته شده‌]اند:"/>
		<aya index="11" text="[فرشتگان‌] بزرگواری که نویسندگان [اعمال شما] هستند؛"/>
		<aya index="12" text="آنچه را می‌کنید، می‌دانند."/>
		<aya index="13" text="قطعاً نیکان به بهشت اندرند."/>
		<aya index="14" text="و بی‌شک، بدکاران در دوزخند."/>
		<aya index="15" text="روز جزا در آنجا درآیند،"/>
		<aya index="16" text="و از آن [عذاب‌] دور نخواهند بود."/>
		<aya index="17" text="و تو چه دانی که چیست روز جزا؟"/>
		<aya index="18" text="باز چه دانی که چیست روز جزا؟"/>
		<aya index="19" text="روزی که کسی برای کسی هیچ اختیاری ندارد؛ و در آن روز، فرمان از آنِ خداست."/>
	</sura>
	<sura index="83" name="">
		<aya index="1" text="وای بر کم‌فروشان،"/>
		<aya index="2" text="که چون از مردم پیمانه ستانند، تمام ستانند؛"/>
		<aya index="3" text="و چون برای آنان پیمانه یا وزن کنند، به ایشان کم دهند."/>
		<aya index="4" text="مگر آنان گمان نمی‌دارند که برانگیخته خواهند شد؟"/>
		<aya index="5" text="[در] روزی بزرگ:"/>
		<aya index="6" text="روزی که مردم در برابر پروردگار جهانیان به پای ایستند."/>
		<aya index="7" text="نه چنین است [که می‌پندارند]، که کارنامه بدکاران در «سجّین» است."/>
		<aya index="8" text="و تو چه دانی که «سجّین» چیست؟"/>
		<aya index="9" text="کتابی است نوشته‌شده."/>
		<aya index="10" text="وای بر تکذیب‌کنندگان در آن هنگام:"/>
		<aya index="11" text="آنان که روز جزا را دروغ می‌پندارند."/>
		<aya index="12" text="و جز هر تجاوزپیشه گناهکاری آن را به دروغ نمی‌گیرد."/>
		<aya index="13" text="[همان که‌] چون آیات ما بر او خوانده شود، گوید: «[اینها] افسانه‌های پیشینیان است.»"/>
		<aya index="14" text="نه چنین است، بلکه آنچه مرتکب می‌شدند زنگار بر دلهایشان بسته است."/>
		<aya index="15" text="زهی پندار، که آنان در آن روز، از پروردگارشان سخت محجوبند."/>
		<aya index="16" text="آنگاه به یقین، آنان به جهنم درآیند."/>
		<aya index="17" text="سپس [به ایشان‌] گفته خواهد شد: «این همان است که آن را به دروغ می‌گرفتید.»"/>
		<aya index="18" text="نه چنین است، در حقیقت، کتاب نیکان در «علّیّون» است."/>
		<aya index="19" text="و تو چه دانی که «علّیّون» چیست؟"/>
		<aya index="20" text="کتابی است نوشته‌شده."/>
		<aya index="21" text="مقرّبان آن را مشاهده خواهند کرد."/>
		<aya index="22" text="براستی نیکوکاران در نعیم [الهی‌] خواهند بود."/>
		<aya index="23" text="بر تختها [نشسته‌] می‌نگرند."/>
		<aya index="24" text="از چهره‌هایشان طراوت نعمت [بهشت‌] را درمی‌یابی."/>
		<aya index="25" text="از باده‌ای مُهر شده نوشانیده شوند."/>
		<aya index="26" text="[باده‌ای که‌] مُهر آن، مُشک است، و در این [نعمتها] مشتاقان باید بر یکدیگر پیشی گیرند."/>
		<aya index="27" text="و ترکیبش از [چشمه‌] «تسنیم» است:"/>
		<aya index="28" text="چشمه‌ای که مقرّبان [خدا] از آن نوشند."/>
		<aya index="29" text="[آری، در دنیا] کسانی که گناه می‌کردند، آنان را که ایمان آورده بودند به ریشخند می‌گرفتند."/>
		<aya index="30" text="و چون بر ایشان می‌گذشتند، اشاره چشم و ابرو با هم رد و بدل می‌کردند."/>
		<aya index="31" text="و هنگامی که نزد خانواده‌[های‌] خود بازمی‌گشتند، به شوخ‌طبعی می‌پرداختند."/>
		<aya index="32" text="و چون مؤمنان را می‌دیدند، می‌گفتند: «اینها [جماعتی‌] گمراهند.»"/>
		<aya index="33" text="و حال آنکه آنان برای بازرسی [کار]شان فرستاده نشده بودند."/>
		<aya index="34" text="و[لی‌] امروز، مؤمنانند که بر کافران خنده می‌زنند."/>
		<aya index="35" text="بر تختها[ی خود نشسته‌]، نظاره می‌کنند."/>
		<aya index="36" text="[تا ببینند] آیا کافران به پاداش آنچه می‌کردند رسیده‌اند؟"/>
	</sura>
	<sura index="84" name="">
		<aya index="1" text="آنگاه که آسمان زهم بشکافد،"/>
		<aya index="2" text="و پروردگارش را فرمان برد و [چنین‌] سزد."/>
		<aya index="3" text="و آنگاه که زمین کشیده شود،"/>
		<aya index="4" text="و آنچه را که در آن است بیرون افکند و تهی شود،"/>
		<aya index="5" text="و پروردگارش را فرمان برد و [چنین‌] سزد."/>
		<aya index="6" text="ای انسان، حقاً که تو به سوی پروردگار خود بسختی در تلاشی، و او را ملاقات خواهی کرد."/>
		<aya index="7" text="اما کسی که کارنامه‌اش به دست راستش داده شود،"/>
		<aya index="8" text="بزودی‌اش حسابی بس آسان کنند،"/>
		<aya index="9" text="و شادمان به سوی کسانش باز گردد."/>
		<aya index="10" text="و اما کسی که کارنامه‌اش از پشت سرش به او داده شود،"/>
		<aya index="11" text="زودا که هلاک [خویش‌] خواهد،"/>
		<aya index="12" text="و در آتش افروخته درآید."/>
		<aya index="13" text="او در [میان‌] خانواده خود شادمان بود."/>
		<aya index="14" text="او می‌پنداشت که هرگز برنخواهد گشت."/>
		<aya index="15" text="آری، در حقیقت، پروردگارش به او بینا بود."/>
		<aya index="16" text="نه، نه، سوگند به شفق،"/>
		<aya index="17" text="سوگند به شب و آنچه [شب‌] فروپوشاند،"/>
		<aya index="18" text="سوگند به ماه چون [بَدر] تمام شود،"/>
		<aya index="19" text="که قطعاً از حالی به حالی برخواهید نشست."/>
		<aya index="20" text="پس چرا آنان باور نمی‌دارند؟"/>
		<aya index="21" text="و چون بر آنان قرآن تلاوت می‌شود چهره بر خاک نمی‌سایند؟"/>
		<aya index="22" text="[نه!] بلکه آنان که کفر ورزیده‌اند، تکذیب می‌کنند."/>
		<aya index="23" text="و خدا به آنچه در سینه دارند داناتر است."/>
		<aya index="24" text="پس آنان را از عذابی دردناک خبر ده،"/>
		<aya index="25" text="مگر کسانی که گرویده و کارهای شایسته کرده‌اند، که آنان را پاداشی بی‌منّت خواهد بود."/>
	</sura>
	<sura index="85" name="">
		<aya index="1" text="سوگند به آسمان آکنده ز برج،"/>
		<aya index="2" text="و به روز موعود،"/>
		<aya index="3" text="و به گواه و مورد گواهی،"/>
		<aya index="4" text="مرگ بر آدم‌سوزان خندق."/>
		<aya index="5" text="همان آتش مایه‌دار [و انبوه‌]."/>
		<aya index="6" text="آنگاه که آنان بالای آن [خندق به تماشا] نشسته بودند."/>
		<aya index="7" text="و خود بر آنچه بر [سر] مؤمنان می‌آوردند، گواه بودند."/>
		<aya index="8" text="و بر آنان عیبی نگرفته بودند جز اینکه به خدای ارجمند ستوده ایمان آورده بودند."/>
		<aya index="9" text="همان [خدایی‌] که فرمانروایی آسمانها و زمین از آن اوست و خدا[ست که‌] بر هر چیزی گواه است."/>
		<aya index="10" text="کسانی که مردان و زنان مؤمن را آزار کرده و بعد توبه نکرده‌اند، ایشان راست عذاب جهنم، و ایشان راست عذاب سوزان."/>
		<aya index="11" text="کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند، برای آنان باغهایی است که از زیر [درختان‌] آن جویها روان است؛ این است [همان‌] رستگاری بزرگ."/>
		<aya index="12" text="آری، عقاب پروردگارت سخت سنگین است."/>
		<aya index="13" text="هم اوست که [آفرینش را] آغاز می‌کند و بازمی‌گرداند."/>
		<aya index="14" text="و اوست آن آمرزنده دوستدار [مؤمنان‌]."/>
		<aya index="15" text="صاحب ارجمند عرش."/>
		<aya index="16" text="هر چه را بخواهد انجام می‌دهد."/>
		<aya index="17" text="آیا حدیث [آن‌] سپاهیان:"/>
		<aya index="18" text="فرعون و ثمود بر تو آمد؟"/>
		<aya index="19" text="[نه،] بلکه آنان که کافر شده‌اند در تکذیب‌اند؛"/>
		<aya index="20" text="با آنکه خدا از هر سو بر ایشان محیط است."/>
		<aya index="21" text="آری، آن قرآنی ارجمند است،"/>
		<aya index="22" text="که در لوحی محفوظ است."/>
	</sura>
	<sura index="86" name="">
		<aya index="1" text="سوگند به آسمان و آن اختر شبگرد."/>
		<aya index="2" text="و تو چه دانی که اختر شبگرد چیست؟"/>
		<aya index="3" text="آن اختر فروزان."/>
		<aya index="4" text="هیچ کس نیست مگر اینکه نگاهبانی بر او [گماشته شده‌] است."/>
		<aya index="5" text="پس انسان باید بنگرد که از چه آفریده شده است؟"/>
		<aya index="6" text="از آب جهنده‌ای خلق شده،"/>
		<aya index="7" text="[که‌] از صلب مرد و میان استخوانهای سینه زن بیرون می‌آید."/>
		<aya index="8" text="در حقیقت، او [= خدا] بر بازگردانیدن وی بخوبی تواناست."/>
		<aya index="9" text="آن روز که رازها [همه‌] فاش شود،"/>
		<aya index="10" text="پس او را نه نیرویی ماند و نه یاری."/>
		<aya index="11" text="سوگند به آسمان بارش‌انگیز،"/>
		<aya index="12" text="سوگند به زمین شکافدار [آماده کشت‌]،"/>
		<aya index="13" text="[که‌] در حقیقت، قرآن گفتاری قاطع و روشنگر است؛"/>
		<aya index="14" text="و آن شوخی نیست."/>
		<aya index="15" text="آنان دست به نیرنگ می‌زنند."/>
		<aya index="16" text="و [من نیز] دست به نیرنگ می‌زنم."/>
		<aya index="17" text="پس کافران را مهلت ده، و کمی آنان را به حال خود واگذار."/>
	</sura>
	<sura index="87" name="">
		<aya index="1" text="نام پروردگار والای خود را به پاکی بستای:"/>
		<aya index="2" text="همان که آفرید و هماهنگی بخشید."/>
		<aya index="3" text="و آنکه اندازه‌گیری کرد و راه نمود."/>
		<aya index="4" text="و آنکه چمنزار را برآورد؛"/>
		<aya index="5" text="و پس [از چندی‌] آن را خاشاکی تیره‌گون گردانید."/>
		<aya index="6" text="ما بزودی [آیات خود را به وسیله سروش غیبی‌] بر تو خواهیم خواند، تا فراموش نکنی؛"/>
		<aya index="7" text="جز آنچه خدا خواهد، که او آشکار و آنچه را که نهان است می‌داند."/>
		<aya index="8" text="و برای تو آسانترین [راه‌] را فراهم می‌گردانیم."/>
		<aya index="9" text="پس پند ده، اگر پند سود بخشد."/>
		<aya index="10" text="آن کس که ترسد، بزودی عبرت گیرد."/>
		<aya index="11" text="و نگون‌بخت، خود را از آن دور می‌دارد؛"/>
		<aya index="12" text="همان کس که در آتشی بزرگ در آید؛"/>
		<aya index="13" text="آنگاه نه در آن می‌میرد و نه زندگانی می‌یابد."/>
		<aya index="14" text="رستگار آن کس که خود را پاک گردانید؛"/>
		<aya index="15" text="و نام پروردگارش را یاد کرد و نماز گزارد."/>
		<aya index="16" text="لیکن [شما] زندگی دنیا را بر می‌گزینید؛"/>
		<aya index="17" text="با آنکه [جهان‌] آخرت نیکوتر و پایدارتر است."/>
		<aya index="18" text="قطعاً در صحیفه‌های گذشته این [معنی‌] هست،"/>
		<aya index="19" text="صحیفه‌های ابراهیم و موسی."/>
	</sura>
	<sura index="88" name="">
		<aya index="1" text="آیا خبر «غاشیه» به تو رسیده است؟"/>
		<aya index="2" text="در آن روز، چهره‌هایی زبونند،"/>
		<aya index="3" text="که تلاش کرده، رنج [بیهوده‌] برده‌اند."/>
		<aya index="4" text="[ناچار] در آتشی سوزان درآیند."/>
		<aya index="5" text="از چشمه‌ای داغ نوشانیده شوند."/>
		<aya index="6" text="خوراکی جز خار خشک ندارند،"/>
		<aya index="7" text="[که‌] نه فربه کند، و نه گرسنگی را باز دارد."/>
		<aya index="8" text="در آن روز، چهره‌هایی شادابند."/>
		<aya index="9" text="از کوشش خود خشنودند."/>
		<aya index="10" text="در بهشت برین‌اند."/>
		<aya index="11" text="سخن بیهوده‌ای در آنجا نشنوند."/>
		<aya index="12" text="در آن، چشمه‌ای روان باشد."/>
		<aya index="13" text="تختهایی بلند در آنجاست."/>
		<aya index="14" text="و قدحهایی نهاده شده."/>
		<aya index="15" text="و بالشهایی پهلوی هم [چیده‌]."/>
		<aya index="16" text="و فرشهایی [زربفت‌] گسترده."/>
		<aya index="17" text="آیا به شتر نمی‌نگرند که چگونه آفریده شده؟"/>
		<aya index="18" text="و به آسمان که چگونه برافراشته شده؟"/>
		<aya index="19" text="و به کوه‌ها که چگونه برپا داشته شده؟"/>
		<aya index="20" text="و به زمین که چگونه گسترده شده است؟"/>
		<aya index="21" text="پس تذکر ده که تو تنها تذکردهنده‌ای."/>
		<aya index="22" text="بر آنان تسلّطی نداری،"/>
		<aya index="23" text="مگر کسی که روی بگرداند و کفر ورزد،"/>
		<aya index="24" text="که خدا او را به آن عذاب بزرگتر عذاب کند."/>
		<aya index="25" text="در حقیقت، بازگشت آنان به سوی ماست،"/>
		<aya index="26" text="آنگاه حساب [خواستن از] آنان به عهده ماست."/>
	</sura>
	<sura index="89" name="">
		<aya index="1" text="سوگند به سپیده‌دم،"/>
		<aya index="2" text="و به شبهای دهگانه،"/>
		<aya index="3" text="و به جفت و تاق،"/>
		<aya index="4" text="و به شب، وقتی سپری شود."/>
		<aya index="5" text="آیا در این، برای خردمند [نیاز به‌] سوگندی [دیگر] است؟"/>
		<aya index="6" text="مگر ندانسته‌ای که پروردگارت با عاد چه کرد؟"/>
		<aya index="7" text="با عمارات ستون‌دار ارم،"/>
		<aya index="8" text="که مانندش در شهرها ساخته نشده بود؟"/>
		<aya index="9" text="و با ثمود، همانان که در درّه، تخته‌سنگها را می‌بریدند؟"/>
		<aya index="10" text="و با فرعون، صاحب خرگاه‌ها [و بناهای بلند]؟"/>
		<aya index="11" text="همانان که در شهرها سر به طغیان برداشتند،"/>
		<aya index="12" text="و در آنها بسیار تبهکاری کردند."/>
		<aya index="13" text="[تا آنکه‌] پروردگارت بر سر آنان تازیانه عذاب را فرونواخت،"/>
		<aya index="14" text="زیرا پروردگار تو سخت در کمین است."/>
		<aya index="15" text="اما انسان، هنگامی که پروردگارش وی را می‌آزماید، و عزیزش می‌دارد و نعمت فراوان به او می‌دهد، می‌گوید: «پروردگارم مرا گرامی داشته است.»"/>
		<aya index="16" text="و اما چون وی را می‌آزماید و روزی‌اش را بر او تنگ می‌گرداند، می‌گوید: «پروردگارم مرا خوار کرده است.»"/>
		<aya index="17" text="ولی نه، بلکه یتیم را نمی‌نوازید؛"/>
		<aya index="18" text="و بر خوراک‌[دادن‌] بینوا همدیگر را بر نمی‌انگیزید؛"/>
		<aya index="19" text="و میراث [ضعیفان‌] را چپاولگرانه می‌خورید؛"/>
		<aya index="20" text="و مال را دوست دارید، دوست داشتنی بسیار."/>
		<aya index="21" text="نه چنان است، آنگاه که زمین، سخت در هم کوبیده شود،"/>
		<aya index="22" text="و [فرمان‌] پروردگارت و فرشته‌[ها] صف‌درصف آیند،"/>
		<aya index="23" text="و جهنم را در آن روز [حاضر] آورند، آن روز است که انسان پند گیرد؛ و[لی‌] کجا او را جای پندگرفتن باشد؟"/>
		<aya index="24" text="گوید: «کاش برای زندگانی خود [چیزی‌] پیش فرستاده بودم.»"/>
		<aya index="25" text="پس در آن روز هیچ کس چون عذاب‌کردن او، عذاب نکند."/>
		<aya index="26" text="و هیچ کس چون دربندکشیدن او، دربند نکشد."/>
		<aya index="27" text="ای نفس مطمئنّه،"/>
		<aya index="28" text="خشنود و خداپسند به سوی پروردگارت بازگرد،"/>
		<aya index="29" text="و در میان بندگان من درآی،"/>
		<aya index="30" text="و در بهشت من داخل شو."/>
	</sura>
	<sura index="90" name="">
		<aya index="1" text="سوگند به این شهر،"/>
		<aya index="2" text="و حال آنکه تو در این شهر جای داری؛"/>
		<aya index="3" text="سوگند به پدری [چنان‌] و آن کسی را که به وجود آورد؛"/>
		<aya index="4" text="براستی که انسان را در رنج آفریده‌ایم."/>
		<aya index="5" text="آیا پندارد که هیچ کس هرگز بر او دست نتواند یافت؟"/>
		<aya index="6" text="گوید: «مال فراوانی تباه کردم.»"/>
		<aya index="7" text="آیا پندارد که هیچ کس او را ندیده است؟"/>
		<aya index="8" text="آیا دو چشمش نداده‌ایم؟"/>
		<aya index="9" text="و زبانی و دو لب."/>
		<aya index="10" text="و هر دو راه [خیر و شر] را بدو نمودیم."/>
		<aya index="11" text="و[لی‌] نخواست از گردنه [عاقبت‌نگری‌] بالا رود!"/>
		<aya index="12" text="و تو چه دانی که آن گردنه [سخت‌] چیست؟"/>
		<aya index="13" text="بنده‌ای را آزادکردن،"/>
		<aya index="14" text="یا در روز گرسنگی، طعام‌دادن:"/>
		<aya index="15" text="به یتیمی خویشاوند،"/>
		<aya index="16" text="یا بینوایی خاک‌نشین."/>
		<aya index="17" text="علاوه بر این از زمره کسانی باشد که گرویده و یکدیگر را به شکیبایی و مهربانی سفارش کرده‌اند؛"/>
		<aya index="18" text="اینانند خجستگان."/>
		<aya index="19" text="و کسانی که به انکار نشانه‌های ما پرداخته‌اند، آنانند ناخجستگان شوم."/>
		<aya index="20" text="بر آنان آتشی سرپوشیده احاطه دارد."/>
	</sura>
	<sura index="91" name="">
		<aya index="1" text="سوگند به خورشید و تابندگی‌اش،"/>
		<aya index="2" text="سوگند به مه چون پی [خورشید] رود."/>
		<aya index="3" text="سوگند به روز چون [زمین را] روشن گرداند،"/>
		<aya index="4" text="سوگند به شب چو پرده بر آن پوشد،"/>
		<aya index="5" text="سوگند به آسمان و آن کس که آن را برافراشت،"/>
		<aya index="6" text="سوگند به زمین و آن کس که آن را گسترد،"/>
		<aya index="7" text="سوگند به نفس و آن کس که آن را درست کرد؛"/>
		<aya index="8" text="سپس پلیدکاری و پرهیزگاری‌اش را به آن الهام کرد،"/>
		<aya index="9" text="که هر کس آن را پاک گردانید، قطعاً رستگار شد،"/>
		<aya index="10" text="و هر که آلوده‌اش ساخت، قطعاً درباخت."/>
		<aya index="11" text="[قوم‌] ثمود به سبب طغیان خود به تکذیب پرداختند."/>
		<aya index="12" text="آنگاه که شقی‌ترینشان بر[پا] خاست."/>
		<aya index="13" text="پس فرستاده خدا به آنان گفت: «زنهار! ماده‌شتر خدا و [نوبت‌] آب‌خوردنش را [حرمت نهید]»."/>
		<aya index="14" text="و[لی‌] دروغزنش خواندند و آن [ماده‌شتر] را پی کردند، و پروردگارشان به [سزای‌] گناهشان بر سرشان عذاب آورد و آنان را با خاک یکسان کرد."/>
		<aya index="15" text="و از پیامد کار خویش، بیمی به خود راه نداد."/>
	</sura>
	<sura index="92" name="">
		<aya index="1" text="سوگند به شب چون پرده افکند،"/>
		<aya index="2" text="سوگند به روز چون جلوه‌گری آغازد،"/>
		<aya index="3" text="و [سوگند به‌] آنکه نر و ماده را آفرید،"/>
		<aya index="4" text="که همانا تلاش شما پراکنده است."/>
		<aya index="5" text="اما آنکه [حق خدا را] داد و پروا داشت،"/>
		<aya index="6" text="و [پاداش‌] نیکوتر را تصدیق کرد،"/>
		<aya index="7" text="بزودی راه آسانی پیش پای او خواهیم گذاشت."/>
		<aya index="8" text="و اما آنکه بخل ورزید و خود را بی‌نیاز دید،"/>
		<aya index="9" text="و [پاداش‌] نیکوتر را به دروغ گرفت،"/>
		<aya index="10" text="بزودی راه دشواری به او خواهیم نمود."/>
		<aya index="11" text="و چون هلاک شد، [دیگر] مال او به کارش نمی‌آید."/>
		<aya index="12" text="همانا هدایت بر ماست."/>
		<aya index="13" text="و در حقیقت، دنیا و آخرت از آن ماست."/>
		<aya index="14" text="پس شما را به آتشی که زبانه می‌کشد هشدار دادم."/>
		<aya index="15" text="جز نگون‌بخت‌تر[ین مردم‌] در آن درنیاید:"/>
		<aya index="16" text="همان که تکذیب کرد و رخ برتافت."/>
		<aya index="17" text="و پاک‌رفتارتر[ین مردم‌] از آن دور داشته خواهد شد:"/>
		<aya index="18" text="همان که مال خود را می‌دهد [برای آنکه‌] پاک شود،"/>
		<aya index="19" text="و هیچ کس را به قصد پاداش‌یافتن نعمت نمی‌بخشد،"/>
		<aya index="20" text="جز خواستن رضای پروردگارش که بسی برتر است [منظوری ندارد]."/>
		<aya index="21" text="و قطعاً بزودی خشنود خواهد شد."/>
	</sura>
	<sura index="93" name="">
		<aya index="1" text="سوگند به روشنایی روز،"/>
		<aya index="2" text="سوگند به شب چون آرام گیرد،"/>
		<aya index="3" text="[که‌] پروردگارت تو را وانگذاشته، و دشمن نداشته است."/>
		<aya index="4" text="و قطعاً آخرت برای تو از دنیا نیکوتر خواهد بود."/>
		<aya index="5" text="و بزودی پروردگارت تو را عطا خواهد داد، تا خرسند گردی."/>
		<aya index="6" text="مگر نه تو را یتیم یافت، پس پناه داد؟"/>
		<aya index="7" text="و تو را سرگشته یافت، پس هدایت کرد؟"/>
		<aya index="8" text="و تو را تنگدست یافت و بی‌نیاز گردانید؟"/>
		<aya index="9" text="و اما [تو نیز به پاس نعمت ما] یتیم را میازار،"/>
		<aya index="10" text="و گدا را مران،"/>
		<aya index="11" text="و از نعمت پروردگار خویش [با مردم‌] سخن گوی."/>
	</sura>
	<sura index="94" name="">
		<aya index="1" text="آیا برای تو سینه‌ات را نگشاده‌ایم؟"/>
		<aya index="2" text="و بار گرانت را از [دوش‌] تو برنداشتیم؟"/>
		<aya index="3" text="[باری‌] که [گویی‌] پشت تو را شکست."/>
		<aya index="4" text="و نامت را برای تو بلند گردانیدیم."/>
		<aya index="5" text="پس [بدان که‌] با دشواری، آسانی است."/>
		<aya index="6" text="آری، با دشواری، آسانی است."/>
		<aya index="7" text="پس چون فراغت یافتی، به طاعت درکوش؛"/>
		<aya index="8" text="و با اشتیاق، به سوی پروردگارت روی آور."/>
	</sura>
	<sura index="95" name="">
		<aya index="1" text="سوگند به [کوه‌] تین و زیتون،"/>
		<aya index="2" text="و طور سینا،"/>
		<aya index="3" text="و این شهر امن [و امان‌]،"/>
		<aya index="4" text="[که‌] براستی انسان را در نیکوترین اعتدال آفریدیم."/>
		<aya index="5" text="سپس او را به پست‌ترین [مراتب‌] پستی بازگردانیدیم؛"/>
		<aya index="6" text="مگر کسانی را که گرویده و کارهای شایسته کرده‌اند، که پاداشی بی‌منّت خواهند داشت."/>
		<aya index="7" text="پس چه چیز، تو را بعد [از این‌] به تکذیب جزا وامی‌دارد؟"/>
		<aya index="8" text="آیا خدا نیکوترین داوران نیست؟"/>
	</sura>
	<sura index="96" name="">
		<aya index="1" text="بخوان به نام پروردگارت که آفرید."/>
		<aya index="2" text="انسان را از عَلَق آفرید."/>
		<aya index="3" text="بخوان، و پروردگار تو کریمترین [کریمان‌] است."/>
		<aya index="4" text="همان کس که به وسیله قلم آموخت."/>
		<aya index="5" text="آنچه را که انسان نمی‌دانست [بتدریج به او] آموخت."/>
		<aya index="6" text="حقاً که انسان سرکشی می‌کند،"/>
		<aya index="7" text="همین که خود را بی‌نیاز پندارد."/>
		<aya index="8" text="در حقیقت، بازگشت به سوی پروردگار توست."/>
		<aya index="9" text="آیا دیدی آن کس را که باز می‌داشت،"/>
		<aya index="10" text="بنده‌ای را آنگاه که نماز می‌گزارد؟"/>
		<aya index="11" text="چه پنداری اگر او بر هدایت باشد،"/>
		<aya index="12" text="یا به پرهیزگاری وادارد [برای او بهتر نیست‌]؟"/>
		<aya index="13" text="[و باز] آیا چه پنداری [که‌] اگر او به تکذیب پردازد و روی برگرداند [چه کیفری در پیش دارد]؟"/>
		<aya index="14" text="مگر ندانسته که خدا می‌بیند؟"/>
		<aya index="15" text="زنهار، اگر باز نایستد، موی پیشانی [او] را سخت بگیریم؛"/>
		<aya index="16" text="[همان‌] موی پیشانی دروغزن گناه‌پیشه را."/>
		<aya index="17" text="[بگو] تا گروه خود را بخواند."/>
		<aya index="18" text="بزودی آتشبانان را فرا خوانیم."/>
		<aya index="19" text="زنهار! فرمانش مَبَر، و سجده کن، و خود را [به خدا] نزدیک گردان."/>
	</sura>
	<sura index="97" name="">
		<aya index="1" text="ما [قرآن را] در شب قدر نازل کردیم."/>
		<aya index="2" text="و از شب قدر، چه آگاهت کرد."/>
		<aya index="3" text="شب قدر از هزار ماه ارجمندتر است."/>
		<aya index="4" text="در آن [شب‌] فرشتگان، با روح، به فرمان پروردگارشان، برای هر کاری [که مقرّر شده است‌] فرود آیند؛"/>
		<aya index="5" text="[آن شب‌] تا دمِ صبح، صلح و سلام است."/>
	</sura>
	<sura index="98" name="">
		<aya index="1" text="کافران اهل کتاب و مشرکان، دست‌بردار نبودند تا دلیلی آشکار بر ایشان آید:"/>
		<aya index="2" text="فرستاده‌ای از جانب خدا که [بر آنان‌] صحیفه‌هایی پاک را تلاوت کند،"/>
		<aya index="3" text="که در آنها نوشته‌های استوار است."/>
		<aya index="4" text="و اهل کتاب دستخوش پراکندگی نشدند، مگر پس از آنکه برهان آشکار برای آنان آمد."/>
		<aya index="5" text="و فرمان نیافته بودند جز اینکه خدا را بپرستند، و در حالی که به توحید گراییده‌اند، دین [خود] را برای او خالص گردانند، و نماز برپا دارند و زکات بدهند، و دین [ثابت و] پایدار همین است."/>
		<aya index="6" text="کسانی از اهل کتاب که کفر ورزیده‌اند و [نیز] مشرکان در آتش دوزخند، [و] در آن همواره می‌مانند؛ اینانند که بدترین آفریدگانند."/>
		<aya index="7" text="در حقیقت کسانی که گرویده و کارهای شایسته کرده‌اند، آنانند که بهترین آفریدگانند."/>
		<aya index="8" text="پاداش آنان نزد پروردگارشان باغهای همیشگی است که از زیر [درختان‌] آن، نهرها روان است، جاودانه در آن «همی» مانند؛ خدا از آنان خشنود است و [آنان نیز] از او خشنود، این [پاداش‌] برای کسی است که از پروردگارش بترسد."/>
	</sura>
	<sura index="99" name="">
		<aya index="1" text="آنگاه که زمین به لرزش [شدید] خود لرزانیده شود،"/>
		<aya index="2" text="و زمین بارهای سنگین خود را برون افکند،"/>
		<aya index="3" text="و انسان گوید: «[زمین‌] را چه شده است؟»"/>
		<aya index="4" text="آن روز است که [زمین‌] خبرهای خود را باز گوید."/>
		<aya index="5" text="[همان گونه‌] که پروردگارت بدان وحی کرده است."/>
		<aya index="6" text="آن روز، مردم [به حال‌] پراکنده برآیند تا [نتیجه‌] کارهایشان به آنان نشان داده شود."/>
		<aya index="7" text="پس هر که هموزن ذرّه‌ای نیکی کند [نتیجه‌] آن را خواهد دید."/>
		<aya index="8" text="و هر که هموزن ذرّه‌ای بدی کند [نتیجه‌] آن را خواهد دید."/>
	</sura>
	<sura index="100" name="">
		<aya index="1" text="سوگند به مادیانهائی که با همهمه تازانند و با سم‌[های‌] خود از سنگ آتش می‌جهانند!"/>
		<aya index="2" text="و برق [از سنگ‌] همی جهانند،"/>
		<aya index="3" text="و صبحگاهان هجوم آرند،"/>
		<aya index="4" text="و با آن [یورش‌]، گردی برانگیزند،"/>
		<aya index="5" text="و بدان [هجوم‌]، در دل گروهی درآیند،"/>
		<aya index="6" text="که انسان نسبت به پروردگارش سخت ناسپاس است،"/>
		<aya index="7" text="و او خود بر این [امر]، نیک گواه است."/>
		<aya index="8" text="و راستی او سخت شیفته مال است."/>
		<aya index="9" text="مگر نمی‌داند که چون آنچه در گورهاست بیرون ریخته گردد،"/>
		<aya index="10" text="و آنچه در سینه‌هاست فاش شود،"/>
		<aya index="11" text="در چنان روزی پروردگارشان به [حال‌] ایشان نیک آگاه است؟"/>
	</sura>
	<sura index="101" name="">
		<aya index="1" text="کوبنده،"/>
		<aya index="2" text="چیست کوبنده؟"/>
		<aya index="3" text="و تو چه دانی که کوبنده چیست؟"/>
		<aya index="4" text="روزی که مردم چون پروانه‌[های‌] پراکنده گردند،"/>
		<aya index="5" text="و کوه‌ها مانند پشم زده‌شده رنگین شود."/>
		<aya index="6" text="اما هر که سنجیده‌هایش سنگین برآید،"/>
		<aya index="7" text="پس وی در زندگی خوشی خواهد بود!"/>
		<aya index="8" text="و اما هر که سنجیده‌هایش سبک بر آید،"/>
		<aya index="9" text="پس جایش «هاویه» باشد."/>
		<aya index="10" text="و تو چه دانی که آن چیست؟"/>
		<aya index="11" text="آتشی است سوزنده."/>
	</sura>
	<sura index="102" name="">
		<aya index="1" text="تفاخر به بیشترداشتن، شما را غافل داشت."/>
		<aya index="2" text="تا کارتان [و پایتان‌] به گورستان رسید."/>
		<aya index="3" text="نه چنین است، زودا که بدانید."/>
		<aya index="4" text="باز هم نه چنین است، زودا که بدانید."/>
		<aya index="5" text="هرگز چنین نیست، اگر علم‌الیقین داشتید!"/>
		<aya index="6" text="به یقین دوزخ را می‌بینید."/>
		<aya index="7" text="سپس آن را قطعاً به عین‌الیقین درمی‌یابید."/>
		<aya index="8" text="سپس در همان روز است که از نعمت [روی زمین‌] پرسیده خواهید شد."/>
	</sura>
	<sura index="103" name="">
		<aya index="1" text="سوگند به عصر [غلبه حق بر باطل‌]،"/>
		<aya index="2" text="که واقعاً انسان دستخوش زیان است؛"/>
		<aya index="3" text="مگر کسانی که گرویده و کارهای شایسته کرده و همدیگر را به حق سفارش و به شکیبایی توصیه کرده‌اند."/>
	</sura>
	<sura index="104" name="">
		<aya index="1" text="وای بر هر بدگوی عیبجویی،"/>
		<aya index="2" text="که مالی گرد آورد و برشمردش."/>
		<aya index="3" text="پندارد که مالش او را جاوید کرده،"/>
		<aya index="4" text="ولی نه! قطعاً در آتش خردکننده فرو افکنده خواهد شد."/>
		<aya index="5" text="و تو چه دانی که آن آتش خردکننده چیست؟"/>
		<aya index="6" text="آتش افروخته خدا[یی‌] است."/>
		<aya index="7" text="[آتشی‌] که به دلها می‌رسد."/>
		<aya index="8" text="آنان را در میان فرامی‌گیرد."/>
		<aya index="9" text="[آتشی که‌] در ستونهایی دراز است."/>
	</sura>
	<sura index="105" name="">
		<aya index="1" text="مگر ندیدی پروردگارت با پیلداران چه کرد؟"/>
		<aya index="2" text="آیا نیرنگشان را بر باد نداد؟"/>
		<aya index="3" text="و بر سر آنها، دسته دسته پرندگانی «اَبابیل» فرستاد."/>
		<aya index="4" text="[که‌] بر آنان سنگهایی از گل [سخت‌] می‌افکندند."/>
		<aya index="5" text="و [سرانجام، خدا] آنان را مانند کاه جویده‌شده گردانید."/>
	</sura>
	<sura index="106" name="">
		<aya index="1" text="برای الفت‌دادن قریش،"/>
		<aya index="2" text="الفتشان هنگام کوچ زمستان و تابستان، [خدا پیلداران را نابود کرد.]"/>
		<aya index="3" text="پس باید خداوندِ این خانه را بپرستند؛"/>
		<aya index="4" text="همان [خدایی‌] که در گرسنگی غذایشان داد، و از بیم [دشمن‌] آسوده‌خاطرشان کرد."/>
	</sura>
	<sura index="107" name="">
		<aya index="1" text="آیا کسی را که [روز] جزا را دروغ می‌خواند، دیدی؟"/>
		<aya index="2" text="این همان کس است که یتیم را بسختی می‌راند،"/>
		<aya index="3" text="و به خوراک‌دادن بینوا ترغیب نمی‌کند."/>
		<aya index="4" text="پس وای بر نمازگزارانی"/>
		<aya index="5" text="که از نمازشان غافلند،"/>
		<aya index="6" text="آنان که ریا می‌کنند،"/>
		<aya index="7" text="و از [دادن‌] زکات [و وسایل و مایحتاج خانه‌] خودداری می‌ورزند."/>
	</sura>
	<sura index="108" name="">
		<aya index="1" text="ما تو را [چشمه‌] کوثر دادیم،"/>
		<aya index="2" text="پس برای پروردگارت نماز گزار و قربانی کن."/>
		<aya index="3" text="دشمنت خود بی‌تبار خواهد بود."/>
	</sura>
	<sura index="109" name="">
		<aya index="1" text="بگو: «ای کافران،"/>
		<aya index="2" text="آنچه می‌پرستید، نمی‌پرستم."/>
		<aya index="3" text="و آنچه می‌پرستم، شما نمی‌پرستید."/>
		<aya index="4" text="و نه آنچه پرستیدید من می‌پرستم."/>
		<aya index="5" text="و نه آنچه می‌پرستم شما می‌پرستید."/>
		<aya index="6" text="دین شما برای خودتان، و دین من برای خودم.»"/>
	</sura>
	<sura index="110" name="">
		<aya index="1" text="چون یاری خدا و پیروزی فرا رسد،"/>
		<aya index="2" text="و ببینی که مردم دسته‌دسته در دین خدا درآیند،"/>
		<aya index="3" text="پس به ستایش پروردگارت نیایشگر باش و از او آمرزش خواه، که وی همواره توبه‌پذیر است."/>
	</sura>
	<sura index="111" name="">
		<aya index="1" text="بریده باد دو دست ابولهب، و مرگ بر او باد."/>
		<aya index="2" text="دارایی او و آنچه اندوخت، سودش نکرد."/>
		<aya index="3" text="بزودی در آتشی پرزبانه درآید."/>
		<aya index="4" text="و زنش، آن هیمه‌کش [آتش فروز]،"/>
		<aya index="5" text="بر گردنش طنابی از لیف خرماست."/>
	</sura>
	<sura index="112" name="">
		<aya index="1" text="بگو: «اوست خدای یگانه،"/>
		<aya index="2" text="خدای صمد [ثابت - متعالی‌]،"/>
		<aya index="3" text="[کسی را] نزاده، و زاده نشده است،"/>
		<aya index="4" text="و هیچ کس او را همتا نیست.»"/>
	</sura>
	<sura index="113" name="">
		<aya index="1" text="بگو: «پناه می‌برم به پروردگار سپیده دم،"/>
		<aya index="2" text="از شرّ آنچه آفریده،"/>
		<aya index="3" text="و از شرّ تاریکی چون فراگیرد،"/>
		<aya index="4" text="و از شرّ دمندگان افسون در گره‌ها،"/>
		<aya index="5" text="و از شرّ [هر] حسود، آنگاه که حسد ورزد.»"/>
	</sura>
	<sura index="114" name="">
		<aya index="1" text="بگو: «پناه می‌برم به پروردگار مردم،"/>
		<aya index="2" text="پادشاه مردم،"/>
		<aya index="3" text="معبود مردم،"/>
		<aya index="4" text="از شرّ وسوسه‌گر نهانی؛"/>
		<aya index="5" text="آن کس که در سینه‌های مردم وسوسه می‌کند،"/>
		<aya index="6" text="چه از جنّ و [چه از] انس.»"/>
	</sura>
</quran>
